II SA/Gd 1034/02

Dnia 27 października 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Hyla, Sędziowie WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz, NSA Anna Orłowska (spr.), Protokolant Agnieszka Januszewska, po rozpoznaniu w dniu 27 października 2004 roku na rozprawie sprawy ze skargi R. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia 19 marca 2002 roku Nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia 19 czerwca 2002 r. Wojewoda [...], działając na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (j.t. Dz.U. Nr 87 z 2001 r., poz. 960) i art. 138 § 1 pkt 1 KPA utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia 3 stycznia 2002 r. sygn. [...] o wymeldowaniu R. K. z dotychczasowego miejsca pobytu stałego w B. przy ul. [...]. W uzasadnieniu decyzji podkreślono, że przepisy ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych mają charakter porządkowy, tj. mają służyć temu, by rejestracja pobytu osób w danym lokalu była zgodna ze stanem faktycznym. Celowi temu służy zarówno obowiązek meldunkowy osoby zmieniającej miejsce pobytu, jak i uprawnienie organu administracji do wydania decyzji o wymeldowaniu w sytuacji, o jakiej mowa w art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. W postępowaniu dotyczącym wymeldowania R. K. ustalono, że R. K.utracił uprawnienia do przebywania w mieszkaniu nr [...] w domu nr [...] przy ul. [...] w B. i lokal ten opuścił bez dopełnienia formalności meldunkowych. Postępowanie zostało wszczęte w dniu 29.06.2001 r. na wniosek S. S. właściciela nieruchomości położonej w B. przy ul. [...]. Wnioskodawca wystąpił o wymeldowanie małżeństwa R. i E. K. w uzasadnieniu wniosku wskazując, że wyżej wymienieni od ponad roku nie zamieszkują w lokalu nr [...] przy ul. [...], a od 6 miesięcy nie opłacają czynszu. Z uwagi na to, że E. K. w dniu 13.12.2001 r. wymeldowała się ze spornego lokalu i zameldowała się na pobyt stały w B. przy ul. [...] w mieszkaniu posiadanym przez wymienionych na zasadzie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, postępowanie w sprawie o jej wymeldowanie decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia 18.12.2001 r. sygn. [...] zostało umorzone (dowód: karta nr 77 i 78). Akta sprawy wykazują, że właściciel nieruchomości pismem z dnia 28.11.1998 r. wypowiedział R. K. najem lokalu nr [...] przy ul. [...] w B., w oparciu o art. 32 ust. 1 pkt 2 ówcześnie obowiązującej ustawy z dnia 2 lipca 1994 r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. Nr 105, poz. 50 z późn. zm.). Na piśmie tym znajduje się również podpis R. K., co świadczy o tym, że wypowiedzenie najmu mieszkania zostało mu skutecznie doręczone (dowód: karta nr 28), zaś wymieniony uznając je za bezprawne nie skorzystał z prawa zaskarżenia wypowiedzenia na drodze powództwa cywilnego (dowód: karta nr 20). Na okoliczność zamieszkiwania przez R. K. w lokalu nr [...] przy ul. [...] zostały przeprowadzone oględziny mieszkania z udziałem obydwu stron, które wykazały, że w lokalu nie ma żadnych mebli ani rzeczy w/wym. i brak jest dopływu prądu, i gazu (dowód: karta nr 56). Z akt sprawy wynika, że demontażu licznika gazu i prądu dokonano na wniosek wyżej wymienionego (dowód: karta nr 39, 40 i 61). Podnoszona przez R. K. w składanych pismach sprawa utrudniania przez właściciela zamieszkiwania w spornym lokalu oraz złożone w tej sprawie doniesienie do prokuratury dotyczyło, jak wynika z postanowienia Prokuratury Rejonowej [...] - Południe z dnia 17.10.2001 r. sprawy gróźb karalnych tj. czynu z art. 190 § 1 K.k. W uzasadnieniu powyższego postanowienia o odmowie wszczęcia dochodzenia w tej sprawie wskazano, że brak jest możliwości dokonania czynności procesowych z udziałem w/wymienionego, z uwagi na to, że nie przebywa on w miejscu zamieszkania i nie stawia się na wezwania (dowód, karta nr 65). Z uwagi na to, że R. K. poprzez wypowiedzenie umowy najmu mieszkania utracił uprawnienia do przebywania w nim, zaś z występującej w sprawie sytuacji faktycznej wyraźnie wynika, że nie przebywa w dotychczasowym miejscu zameldowania na pobyt stały, tym samym spełnione zostały obie przesłanki do wymeldowania, tj. utrata uprawnienia do przebywania w lokalu i opuszczenie lokalu bez dopełnienia formalności meldunkowych. W odwołaniu od decyzji organu I instancji R. K. napisał, że opuścił sporny lokal przy ul. [...] w oczekiwaniu na obiecany przez właściciela domu remont kapitalny lokalu, a w celu umożliwienia sprawnego przeprowadzenia prac i uchronienia mebli przed uszkodzeniem opróżnił lokal i zamieszkał - w październiku 2001 r. na działce przy ul. [...]. Po opróżnieniu lokalu jego właściciel wymienił zamki w drzwiach wejściowych i uniemożliwił odwołującemu się powrót do mieszkania, a R. K. ma roszczenia finansowe do właściciela domu. W skardze do naczelnego Sądu Administracyjnego R. K. ponownie wniósł o uchylenie decyzji o wymeldowaniu. Wyjaśnił, że mieszkanie przy ul. [...] po zalaniu nie nadawało się do zamieszkiwania, gdyż właściciel doprowadził je do zniszczenia . Skarżący zlecił zdemontowanie liczników prądu i gazu na żądanie właściciela domu. Obecnie skarżący nie ma mieszkania, gdyż lokal spółdzielczy oddał córkom; brak lokalu wpłynął niekorzystnie na stosunki rodzinne. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi podnosząc m.in., że skarżący nie wystąpił na drogę prawną o przywrócenie posiadania lokalu przy ul. [...] w B., nie zaskarżył też wypowiedzenia umowy najmu, mimo iż twierdzi, że było ono bezprawne. O oddalenie skargi wniósł również właściciel domu nr [...] przy ul. [...] w B. – S. S., powołując ponownie dowody przedstawione w postępowaniu administracyjnym, a świadczące o opuszczeniu i opróżnieniu lokalu i piwnicy przez R. K. przed dniem 09.10.2001 r., zdemontowaniu na zlecenie skarżącego liczników prądu i gazu, pozostawieniu mieszkania w stanie nie nadającym się do zamieszkiwania oraz - o przysługującym małż. K. własnościowym prawie do lokalu spółdzielczego przy ul. [...] w B. W piśmie procesowym z dnia 27 września 2004 r. R. K. poinformował, że przed Sądem Cywilnym w B. toczy się sprawa z powództwa skarżącego o zwrot mieszkania oraz o odszkodowanie za zagarnięcie mienia po włamaniu się do mieszkania przez właściciela, w związku z czym skarżący wniósł o odroczenie sprawy dot. zameldowania do czasu zakończenia postępowań przed sądem powszechnym. Okazany na rozprawie w dniu 27.10.2004 r. przez skarżącego pozew, opatrzony prezentatą z dnia 28 stycznia 2004 r. dotyczył "siłowego przejęcia mieszkania podczas nieobecności skarżącego". Skarżący wyjaśnił nadto, że toczą się dwie sprawy cywilne z powództwa właściciela domu p-ko skarżącemu o zwrot kosztów za remont mieszkania i o wysokość czynszu. Wniósł o zwrot kosztów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej u o p p s a. Zgodnie z art. 3 tej ustawy w zw. z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (...) pod względem zgodności z prawem (...). Oznacza to m.in., że powoływanie się przez skarżącego na argumenty dotyczące jego wieku, stanu zdrowia i stosunków rodzinnych nie mogą mieć wpływu na ocenę legalności decyzji o wymeldowaniu R. K. z lokalu nr [...] przy ul. [...] w B. W obowiązującym stanie prawnym nie ma również znaczenia zarzut, że skarżący toczy nadal spory o prawa do lokalu ze S. S. Pozew o "siłowe przejęcie mieszkania pod nieobecność skarżącego" wniesiony został do Sądu w B. w dniu 28 stycznia 2004 r., podczas gdy ostateczna decyzja o wymeldowaniu skarżącego nosi datę 19 marca 2002 roku. Co ważniejsze, wobec zmiany stanu prawnego związanego z utratą mocy obowiązującej przepisu art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych na skutek orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r., K20/01 (Dz.U. Nr 78 z 2002 r., poz. 716, OTK - A 2002 nr 3, poz. 34), do którego nawiązuje art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji, stanowiący prawną podstawę orzekania w sprawie, ocena legalności podjętych decyzji winna uwzględniać konsekwencje orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Wobec tego, pominąwszy rozważania organów odnoszące się do utraty przez R. K. uprawnień do spornego lokalu, należy ocenić, czy stan faktyczny sprawy uzasadniał orzeczenie o wymeldowaniu skarżącego na podstawie art. 15 ust. 2 zd. pierwsze cyt. ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności (...). Przepis ten stanowi, że organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która (...) bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego (...). Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji fakt opuszczenia przez R. K. spornego lokalu ustaliły organy orzekające na podstawie: wyników oględzin lokalu z dnia 05.10.2001 r. z udziałem obu stron (k - 56 akt adm.), informacji, że demontażu liczników prądu i gazu dokonano na wniosek R. K. (k - 39, 40 i 61 akt adm.), postanowienia Prokuratury Rejonowej [...] - Południe z dnia 17.10.2001 r. (k - 65 akt adm.) i innych dowodów. Analiza materiału dowodowego prowadziła do uznania przez organy orzekające, że R. K. opuścił lokal nr [...] przy ul. [...] w B. przed dniem 04.10.2001 r. i nie dopełnił obowiązku meldunkowego. W świetle dowodów zgromadzonych w aktach sprawy (w tym - m.in. również dokumentacji fotograficznej opróżnionej piwnicy R. K. W ocenie dokonanej przez organy nie można skutecznie zarzucić dowolności. W uzasadnieniu decyzji organu II instancji zawarte zostały niezbędne - z punktu widzenia wymogów art. 107 KPA - składniki, przy czym R. K. nie kwestionował w toku postępowania administracyjnego faktu opuszczenia spornego lokalu i niedopełnienia obowiązku zameldowania się, ewentualnie na pobyt czasowy, w innym lokalu. Niepodjęcie prawnych środków celem przywrócenia posiadania lokalu przez skarżącego, zostało prawidłowo ocenione przez organy meldunkowe jako wyraz dobrowolnego opuszczenia mieszkania, o którym mowa w sprawie. Mając powyższe na uwadze i nie stwierdziwszy, by zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji naruszały prawo w sposób, o jakim mowa w art. 145 § 1 u o p p s a, orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 151 cyt. ustawy, Stosownie do przepisów art. 200 i 209 u o p p s a sąd nie orzekał w wyroku w przedmiocie wniosku strony o zwrot kosztów, gdyż przysługuje on skarżącemu od organu jedynie w razie uwzględnienia skargi.