II SA/Gd 1063/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Hyla (spr.) Sędzia NSA Anna Orłowska Sędzia WSA Alina Dominiak Protokolant Anna Zegan po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi T. G. na decyzję Dyrektora Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddział Rejonowy z dnia 17 czerwca 2003 r. nr [...] w przedmiocie przydziału kwatery stałej uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Dyrektora Oddziału Terenowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia 5 maja 2003 r. nr [...]. 3 II SAGd 1063/03 UZASADNIENIE Decyzją nr [...] z dnia 17 czerwca 2003 r. Dyrektor Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddział Rejonowy, powołując się na przepisy art. 13 ust. 4 i 5 p. 2 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (t. j. Dz.U. z 2002 r., Nr 42, poz. 368 z późniejszymi zmianami) oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Terenowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia 5 maja 2003 r. Nr [...], umarzającą postępowanie w sprawie przydzielenia T. G. osobnej kwatery stałej w G.. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że T. G. zajmuje osobną, trzypokojową kwaterę stałą w H. przy ul. [...] o powierzchni mieszkalnej 32,93 m2 i powierzchni użytkowej 47, 10m2. W dniu 31 lipca 1998 r. T. G. został zwolniony z zawodowej służby wojskowej, zaś w dniu 121utego 1999 r. złożył wniosek o przydział osobnej kwatery stałej w G.. Wniosek ten został złożony w czasie obowiązywania rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 27 maja 1996 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP (Dz.U. Nr 65, poz. 320), którego § 13 ust. 3 zezwalał na wybór miejsca zamieszkania przez emeryta lub rencistę wojskowego, poprzez złożenie wniosku o przydział kwatery do Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji właściwego dla obranego miejsca zamieszkania. Rozporządzenie to zostało uchylone z dniem 14 listopada 2000r. w związku z wejściem w życie rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 17 października 2000 r. w sprawie szczegółowych warunków trybu rozkwaterowania osób rozwiedzionych (Dz.U. Nr 92 poz. 1022). Ponadto nie obowiązuje ustawa z dnia 20 maja 1976 r. o zakwaterowaniu sił zbrojnych (tekst jednolity: Dz.U. 1992 r., Nr 5, poz. 80z późno zm.), która straciła moc z dniem 31 grudnia 1995 r. Przepis art. 13 tej ustawy dawał emerytom i rencistom wojskowym prawo ubiegania się o przydział kwatery w wybranej miejscowości, o ile organ kwaterunkowy dysponował w tej miejscowości lokalami mieszkalnymi. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł na powyższą decyzję T. G., zarzucając organom obu instancji naruszenie przepisów art. 6 i 9 k.p.a. poprzez wydanie decyzji w pierwszej instancji decyzji nie poprzedzonej wyjaśnieniem wszystkich okoliczności faktycznych wpływających na rozstrzygnięcie oraz nie uwzględnienie w decyzji przepisów regulujących normy powierzchni kwatery służbowej, a także art. 107 §3 k.p.a. poprzez zamieszczenie w decyzji organu I instancji wadliwego uzasadnienia prawnego i faktycznego, nie zawierającego podstawy prawnej umorzenia postępowania oraz nie wyjaśniającego okoliczności faktycznych towarzyszących wydaniu decyzji. Skarżący podniósł, że w dniu złożenia przez niego wniosku obowiązywały przepisy umożliwiające emerytowi wojskowemu wnioskowanie o przydział kwatery w wybranej miejscowości. lecz ze względu na opieszałość organu I instancji nie doszło do załatwienia sprawy przed uchyleniem tych przepisów. Ponadto organ I instancji pominął ponadto fakt, iż skarżący zamieszkiwał w kwaterze stałej nie odpowiadającej powierzchnią normom przewidzianym dla pięcioosobowej rodziny, zaś wniosek o poprawę warunków mieszkaniowych złożony przez skarżącego nie został rozpatrzony. Decyzja narusza art. 107 §3 k.p.a. gdyż uzasadnienie decyzji organu I instancji nie zawiera w treści przepisu stanowiącego podstawę umorzenia postępowania. Podstawą prawną decyzji o umorzeniu postępowania nie może być §4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 28 kwietnia 2000 r. w sprawie administrowania kwaterami i lokalami mieszkalnymi przez Wojskową Agencję Mieszkaniową. Uzasadnienie faktyczne i prawne jest elementem niezbędnym każdej decyzji administracyjnej, co stwierdza wyraźnie art. 107 §1 k.p.a. Zgodnie z art. 107 §3 k.p.a., uzasadnienie faktyczne winno zawierać szereg elementów, z których najważniejszym jest podanie faktów uznanych za udowodnione z przywołaniem dowodów, na których oparł się organ administracji i uzasadnienie dla odmowy przyznania mocy dowodowej dla innych dowodów. Organ musi się więc odnieść do całego materiału dowodowego oraz w sposób jasny i wyczerpujący uzasadnić swoje zdanie, w szczególności, na jakiej podstawie uznał pewne fakty za udowodnione. Wszelkie luki w uzasadnieniu faktycznym winny budzić wątpliwości w zakresie prawidłowości w zakresie prawidłowości ustalenia podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, tzn. czy rozstrzygnięcie zapadło po dokładnym przeanalizowaniu całego materiału dowodowego. Uzasadnienie faktyczne ma zawierać dokładny opis przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, zwłaszcza dowodowego. Uzasadnienie decyzji organu I instancji nie spełnia wymogów wynikających z art. I07 § 3 k.p.a. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddział Rejonowy wniósł o jej oddalenie. Stosownie do przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Art. 105 § 1 k.p.a. nakazuje organowi administracji umorzyć postępowanie, gdy z jakiejkolwiek przyczyny stało się ono bezprzedmiotowe. Przepisy § 13 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 27 maja 1996 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP (Dz. U. Nr 65, poz. 320), obowiązującego do dnia 14 listopada 2000r. stanowiły, że osoba uprawniona do kwatery, nie będąca żołnierzem zawodowym składa wniosek o przydział kwatery lub poprawę warunków mieszkaniowych do dyrektora oddziału Agencji właściwego dla miejsca zamieszkania lub obranego miejsca zamieszkania. Wbrew stanowisku organów wojskowej administracji mieszkaniowej przepis ten nigdy nie stanowił samoistnej podstawy do przydziału kwatery emerytowi wojskowemu w wybranej przez niego miejscowości. Nie może budzić wątpliwości, że przepis ten miał charakter czysto kompetencyjny, określający jaki organ właściwy jest do przyjęcia i rozpatrzenia wniosku. Zatem jego uchylenie nie uczyniło w żadnej mierze bezprzedmiotowym postępowania w przedmiocie rozpatrzenia wniosku skarżącego o przydział kwatery w miejscowości innej niż jego aktualne miejsce zamieszkania. Wskazać należy natomiast na przepis art. 23 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jednolity: Dz.U. z 2002 r., Nr 42, poz. 368 z późniejszymi zmianami), zgodnie z którym żołnierz zawodowy zwolniony z czynnej służby wojskowej, pełnionej jako służba stała, zachowuje, z zastrzeżeniem ust. 2, prawo do kwatery, jeżeli nabył uprawnienia do emerytury wojskowej, przy czym w myśl art. 24 u.1 ustawy prawo do kwatery realizuje się na wniosek osoby uprawnionej m. in. przez przydział kwatery. Z art. 22 u. 5 ustawy wynika, że kwaterę przydziela się w garnizonie, w którym żołnierz pełni służbę, lub za zgodą dowódcy jednostki wojskowej w miejscowości pobliskiej, jeżeli istnieje z niej dogodny dojazd publicznymi środkami transportu do miejsca pełnienia służby. Nie istnieje podobny przepis, który określałby lokalizację kwatery należnej osobie uprawnionej, nie pełniącej służby, np. emerytowi wojskowemu i ograniczałby jej uprawnienie do przydziału kwatery jedynie do miejscowości dotychczasowego zamieszkania. Uznanie przez organy administracji w omawianej sytuacji, że zachodzi bezprzedmiotowość postępowania i w konsekwencji jego umorzenie narusza przepis art. 105 § 1 k.p.a. W tym stanie sprawy Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającąją decyzję organu I instancji. Sąd nie zawarł w wyroku rozstrzygnięcia opartego na przepisie art.152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, określającego, czy i w jakim zakresie zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Rozstrzygnięcie takie jest bowiem, zdaniem Sądu, obligatoryjne tylko wówczas, gdy zaskarżona do sądu administracyjnego decyzja nadaje się ze swej istoty do wykonania. Decyzja o umorzeniu postępowania w przedmiocie przydziału kwatery nie nadaje się zaś do wykonania. Wobec tego zbędnym było orzekanie w wyroku w trybie 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Rzeczą organów wojskowej administracji mieszkaniowej rozpatrujących sprawę ponownie będzie merytoryczne rozstrzygnięcie wniosku skarżącego w oparciu o aktualnie obowiązujące przepisy prawa, przy uwzględnieniu ich wykładni dokonanej w niniejszym wyroku.