II SA/Gd 107/10
WyrokWSA w Gdańsku2010-03-25
Skład orzekający: Wanda Antończyk, Dorota Jadwiszczok, Tamara Dziełakowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o warunkach zabudowy wydana z naruszeniem przepisów o uzgodnieniach z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska, mimo upływu terminu na zajęcie stanowiska, może zostać uznana za nieważną, jeśli narusza przepisy odrębne (rozporządzenie Wojewody)?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że decyzja o warunkach zabudowy została wydana z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ nie uwzględniała zakazu lokalizowania obiektów budowlanych w pasie technicznym brzegu morskiego, wynikającego z rozporządzenia Wojewody. Nawet jeśli organ ochrony środowiska przekroczył termin na uzgodnienie, organ prowadzący postępowanie miał obowiązek ocenić zgodność inwestycji z prawem miejscowym, a naruszenie tego zakazu stanowiło rażące naruszenie prawa, uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję stwierdzającą nieważność decyzji Burmistrza ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku usługowo-mieszkalnego. Inwestycja miała być zlokalizowana na działce położonej w pasie technicznym brzegu morskiego oraz w granicach Parku Krajobrazowego, gdzie obowiązuje zakaz lokalizowania obiektów budowlanych. Skarżący zarzucali błędną interpretację przepisów dotyczących uzgodnień z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska oraz naruszenie przepisów o ochronie praw nabytych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Antończyk (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Sędzia WSA Tamara Dziełakowska Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Dobroń po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2010 r. na rozprawie sprawy ze skargi B. K. i S. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 1 grudnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie warunków zabudowy oddala skargę.
Burmistrz decyzją z dnia 3 kwietnia 2009 r. Nr [...] działając na podstawie przepisów art.4 ust. 2, art. 59 ust. 1, art. 60 ust. 1, art. 64 ust. 1 w związku z art. 54 ustawy z dn. 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 717 z późn. zm), po rozpatrzeniu wniosku S. K., ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie budynku o funkcji usługowo mieszkalnej na działce nr [...], obręb [...], położonej przy ul. [...] we W.
W dniu 6 maja 2009r. Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska zwróciła się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego z prośbą o rozważenie możliwości wszczęcia postępowania o unieważnienie ww. decyzji Burmistrza Miasta.
W uzasadnieniu podniesiono, że decyzja narusza art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, który stanowi, że wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia warunków wymienionych w przepisie art. 61 ust. 1 punkty 1-5. Wskazano, że inwestycja, której dotyczy ww. decyzja jest położona w granicach [...] Parku Krajobrazowego. W granicach tego Parku obowiązuje rozporządzenie Nr [...] Wojewody z dn. 15 maja 2006r. w sprawie [...] Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...], poz. [...]), zmienione rozporządzeniem Nr [...] Wojewody z dnia 6 marca 2008r. zmieniające rozporządzenie w sprawie [...] Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Woj. [...]). Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 8 ww. rozporządzenia zabrania się lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 200m od krawędzi brzegów klifowych oraz w pasie technicznym brzegu morskiego. Działka, dla której wydano warunki zabudowy jest położona w pasie technicznym zgodnie z zarządzeniem nr [...] Dyrektora Urzędu Morskiego z dn. 13 lipca 2005r. (Dz. Urz. Woj. [...]). Zarzucono, że wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy dla przedmiotowej działki bez uwzględnienia obowiązującego w granicach [...] Parku Krajobrazowego prawa miejscowego stanowi rażące naruszenie prawa.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w dniu 2 września 2009r. wszczęło z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji i decyzją z dnia 21 września 2009r. stwierdziło nieważność decyzji z dnia 3 kwietnia 2009r. o ustaleniu warunków zabudowy.
W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z art. 156 §1 pkt 2 kpa organ administracji stwierdza nieważność decyzji, która została wydana bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa.
Organ przytoczył treść przepisu art. 53 ust. 1-5a ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zgodnie z przepisem art. 53 ust. 1 o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz postanowieniach i decyzji kończącej postępowanie strony zawiadamia się w drodze obwieszczenia, a także w sposób przyjęty w danej miejscowości. Inwestora oraz właścicieli użytkowników wieczystych nieruchomości, na których będą lokalizowane inwestycje celu publicznego, zawiadamia się na piśmie.
Zgodnie z przepisem art. 53 ust. 4 decyzje, o których mowa w art. 51 ust. 1, wydaje się po uzgodnieniu z organami wymienionymi w przepisie art. 53 ust. 4 pkt 1-11, w tym zgodnie z przepisem art. 53 ust. 4 pkt 8 decyzję , o której mowa w cyt. przepisie art. 53 ust. 1 wydaje się po uzgodnieniu z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska- w odniesieniu do innych niż wymienione w pkt 7 obszarów objętych ochroną na podstawie przepisów o ochronie przyrody.
Zgodnie z art. 53 ust. 5 uzgodnień, o których mowa w ust. 4, dokonuje się w trybie art. 106kpa. Nadto organ powołał się między innymi na przepis art.53ust. 5c stanowiący, że niewyrażenie zgody w terminie 21 dni od dnia otrzymania projektu decyzji, o której mowa w art. 51 ust. 1, przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska uznaje się za uzgodnienie decyzji oraz na do art. 64 ust. 1 ustawy, stanowiący, że przepisy art. 51 ust. 3, art. 52, art. 53 ust. 3-5a, art. 54, art. 55 i art. 56 stosuje się odpowiednio do decyzji o warunkach zabudowy.
Powołując się na powyższe regulacje zawarte w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym organ ustalił, że przepis art. 53 ust. 5c odnosi się wyłącznie do decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, nie znajduje natomiast zastosowania do decyzji o warunkach zabudowy.
Stwierdzono, że postanowieniem z dnia 9 marca 2009r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska odmówił uzgodnienia w zakresie ochrony przyrody i krajobrazu projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku usługowo- mieszkalnego na dz. [...], położonej we W. przy ul. [...]. W uzasadnieniu tego postanowienia wskazano, że ww. działka znajduje się w granicach [...] Parku Krajobrazowego, w odniesieniu do którego znajdują zastosowanie przepisy rozporządzenia Wojewody z dnia 15 maja 2006r. Stosownie do postanowień tego rozporządzenia zabrania się lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 200m od krawędzi brzegów klifowych oraz w pasie technicznym brzegu morskiego. Ponadto na terenie działki stwierdzono występowanie stanowisk roślinnych roślin chronionych - bluszcza pospolitego praz paprotki zwyczajnej. W dniu wydania decyzji o warunkach zabudowy organ prowadzący postępowanie był w posiadaniu wskazanego postanowienia. W konsekwencji powołując się na cyt. przepisy oraz odmowę uzgodnienia projektu decyzji, organ ustalił, że Burmistrz Miasta nie był uprawniony do ustalania wnioskowanych warunków zabudowy. Wskazano, że uzgodnienie projektu decyzji ze wskazanymi w art. 53 ust. 4 ustawy organami jest obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie w sprawach warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, natomiast przepis art. 64 ust. 1 ustawy, w odniesieniu do decyzji o warunkach zabudowy wyłącza stosowanie przepisu art. 53 ust. 5c ustawy, co oznacza, że organ prowadzący postępowanie bez względu na okres wyczekiwania na zajęcie stanowiska przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, nie mógł pominąć faktu, iż organ ten odmówił uzgodnienia projektu decyzji. Stanowisko organu uzgadniającego jest wiążące dla organu prowadzącego postępowanie i nie może być przez ten organ pominięte. Jednocześnie wskazano, że w przypadku zwłoki w zajęciu stanowiska przez organ uzgadniający stronie przysługują środki prawne wynikające z art.37 kpa. Ustalenie warunków zabudowy wbrew powołanemu postanowieniu stanowi rażące naruszenie prawa, co skutkuje stwierdzeniem nieważności decyzji je ustalającej.
B. K. i S. K. wnieśli o ponowne rozpatrzenie sprawy w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza Miasta z dnia 3 kwietnia 2009r. o warunkach zabudowy, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego – art. 53 ust. 4 pkt 8 w związku z art. 53 ust. 5c ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym- poprzez błędną interpretacje oraz art. 60 ust. 1 a ustawy, poprzez jego niezastosowanie. Powołując się na powyższe wnieśli o uchylenie decyzji samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 września 2009r.
W uzasadnieniu odwołania odwołujący wskazali, że decyzja o warunkach zabudowy z dnia 3 kwietnia 2009r. winna być, między innymi, uzgodniona z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska, który zobowiązany był zająć stanowisko w terminie 21 dni, czego jednakże nie uczynił. Z akt sprawy (potwierdzeń odbioru) wynika bowiem, że projekt decyzji został przesłany ww. organowi w dniu 22 grudnia 2008r., natomiast odpowiedź została wysłana w dniu 2 lutego 2009r. (po upływie 42 dni). W takiej sytuacji Burmistrz Miasta słusznie uznał, że zgodnie z art. 53 ust. 5c ustawy, niewyrażenie stanowiska w terminie 21 dni skutkuje uznaniem decyzji za uzgodnioną. Kolegium w decyzji z dnia 3 kwietnia 2009r. błędnie ustaliło, że zapis mówiący, że niewyrażenie stanowiska w terminie 21 dni od dnia otrzymania projektu decyzji stosuje się jedynie do decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Kolegium nie wzięło bowiem pod uwagę, art. 60 ust. 1a ustawy, który jednoznacznie wskazuje, że do decyzji o warunkach zabudowy stosuje się art. 53 ust. 5c. Przepis ten wskazuje, że w przypadku niewyrażenia stanowiska w terminie 21 dni od dnia otrzymania projektu decyzji przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska uznaje się za uzgodnienie decyzji. (art. 60 ust. 1a został wprowadzony ustawą z dnia 3 października 2008r. o zmianie ustawy o ochronie przyrody oraz niektórych innych ustaw - Dz. U. Nr 201 z 2008r., poz. 1237). Kolegium nie uwzględniło powyższej regulacji, co zaważyło na podjętej przez ten organ decyzji. Wskazana nowelizacja weszła wżycie z w dniu 15 listopada 2008r. i od tego czasu obowiązywała zarówno organ ochrony środowiska, który projekt decyzji do uzgodnienia otrzymał w dniu 22 grudnia 2008r., jak i Burmistrza Miasta. Odwołujący podnieśli, że wskazane uchybienia stanowią rażące naruszenie art. 6 kpa, gdyż organ administracji winien działać w oparciu o obowiązujące normy prawne, natomiast w przedmiotowej sprawie Kolegium w sposób wybiórczy przeanalizowało stan prawny, w związku z czym dokonało błędnych ustaleń, czego efektem jest wydanie niepoprawnej decyzji
Samorządowe Kolegium Odwoławcze po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia 1 grudnia 2009 r. Nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Jako podstawę prawna rozstrzygnięcia powołano art. 138 § 1 pkt 2, art. 156 § 1 pkt 2, art. 157 § 1 i art. 158 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego w zw. z art. 53 ust. 4 pkt 8 i ust. 5c, art. 61 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( Dz. U. nr 80, poz. 717 ze zm.), § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia nr [...] Wojewody z dnia 15 maja 2006r. w sprawie [...] Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Woj. [...])
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznych może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kpa. Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji określono w art. 156 § 1 pkt 1-7 kpa. W postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji właściwy organ wyższego stopnia bada, czy decyzja dotknięta jest jedną z wad, które powodują jej nieważność.
Za rażące naruszenie prawa należy uznać takie naruszenie prawa, w wyniku którego powstają skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności. Wskazano, że utożsamianie rażącego naruszenia prawa z każdym naruszeniem jest wadliwe, zwłaszcza w sytuacji naruszenia polegającego na niewłaściwym zastosowaniu przepisu prawa, w sytuacji, gdy uchylenie decyzji może mieć miejsce wówczas, gdy naruszenie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Organ zacytował przepis art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania decyzji, stanowiący między innymi, że wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia warunków wymienionych w cyt. przepisie art. 61 ust. 1 pkt 1-5, w tym gdy decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi (art. 61 ust. 1 pkt 5). Wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy w przypadku braku spełnienia wszystkich przesłanek określonych w powołanym przepisie stanowi rażące naruszenie prawa.
W przedmiotowej sprawie teren planowanej inwestycji położony jest w obszarze [...] Parku Krajobrazowego oraz w pasie technicznym brzegu morskiego. Zgodnie z przepisem § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia nr [...] Wojewody [...] z dnia 15 maja 2006r. w sprawie [...] Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Woj. [...]) w Parku wprowadza się zakaz lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 200m od krawędzi brzegów klifowych oraz w pasie technicznym brzegu morskiego. Jednocześnie przepis ten wprowadza zastrzeżenie w ust. 4, zgodnie z którym rozporządzenie nie narusza uprawnień nabytych na podstawie prawomocnych orzeczeń administracyjnych oraz ustaleń miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego obowiązujących w dniu wejścia w życie ww. rozporządzenia. Na przedmiotowym terenie w dniu wejścia w życie rozporządzenia, tj. 16.06.2006r. nie obowiązywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, natomiast orzeczenia administracyjne, o których mowa w ww. przepisie to przede wszystkim decyzje i postanowienia administracyjne. Orzeczeniem nie jest umowa cywilnoprawna nabycia nieruchomości. W rozpatrywanej sprawie nie zachodzą okoliczności, o których mowa w § 3 ust. 4 rozporządzenia, bowiem akt notarialny z dnia 26.11.2003r. nabycia nieruchomości nie stanowi prawomocnego orzeczenia administracyjnego. W tej sytuacji zakaz lokalizowania obiektów budowlanych w pasie technicznym brzegu morskiego ma zastosowanie do działki nr [...]. Decyzja ustalająca warunki zabudowy jest więc niezgodna z przepisem § 3 ust. 1 pkt 8 ww. rozporządzenia Wojewody [...] z dnia 15 maja 2006, wydanego na podstawie art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2006r. o ochronie przyrody (Dz. U. Nr 92, poz. 880 ze zm.). Ww. rozporządzenie jako akt prawa miejscowego zawiera przepisy odrębne przez pryzmat których dokonuje się oceny warunków do wydania decyzji podstawie art. 61 ust. 1 ustawy. Burmistrz Miasta ustalił warunki zabudowy dla inwestycji w sytuacji, gdy decyzja jest niezgodna z przepisem § 3 ust. 1 pkt 8 powołanego rozporządzenia Wojewody przez co rażąco naruszył przepis art. 61 ust. 1 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Powołując się na powyższe organ wskazał, że rozstrzygnięcie zawarte w decyzji z dnia 21 września 2009r. stwierdzające nieważność decyzji Burmistrza Miasta odpowiada prawu, choć z innych przyczyn niż podane w uzasadnieniu decyzji z dnia 21 września 2009r.
W ocenie Kolegium organ I instancji dopuścił się również rażącego naruszenia przepisu art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy.
Wskazano, że decyzję o warunkach zabudowy wydaje się po uzgodnieniu z organami, o których mowa w art. 53 ust. 4 i uzyskaniu uzgodnień lub decyzji wymaganych przepisami odrębnymi. Przepis art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy stanowi, że decyzję o warunkach zabudowy wydaje się po uzgodnieniu z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska – w odniesieniu do innych niż wymienione w pkt 7 obszarów objętych ochroną na podstawie przepisów o ochronie przyrody. Uzgodnień tych dokonuje się w trybie art. 106 kpa. Do decyzji o warunkach zabudowy stosuje się art. 53 ust. 5b i 5c . Przepis art. 53 ust. 5c stanowi, że niewyrażenie stanowiska w terminie 21 dni od dnia otrzymania projektu decyzji przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska uznaje się za uzgodnienie decyzji. Podano, że celem przepisu art. 53 ust. 5c jest zdyscyplinowanie organu, a termin ten ma charakter instrukcyjny. Z niedotrzymaniem terminu ustawa łączy skutek prawny będący swoistą fikcja prawną a częściowo domniemaniem, że decyzję uważa się za uzgodnioną mimo nieprzedstawienia uzgodnienia. Uzgodnienie lub odmowa uzgodnienia projektu decyzji po terminie 21 dniowym nie powoduje utraty kompetencji organu uzgadniającego. Nadto w przypadku zwłoki w zajęciu stanowiska przez organ uzgadniający stronie przysługują środki prawne wynikające z dyspozycji art. 37 kpa. W sytuacji zatem gdy regionalny dyrektor ochrony środowiska wydał postanowienie odmawiające uzgodnienia projektu decyzji po ww. terminie, ale przed wydaniem decyzji o warunkach zabudowy, to nie sposób przyjąć, że organ prowadzący postępowanie główne nie ma obowiązku uwzględnienia stanowiska organu uzgadniającego wyrażonego w postanowieniu. Decyzja wydana w postępowaniu głównym nie może być sprzeczna ze stanowiskiem organu uzgadniającego, musi zatem respektować wszystkie zalecenia sformułowane przez organ uzgadniający. W rozpatrywanej sprawie Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska przekroczył termin uzgodnienia, jednocześnie postanowieniem z dnia 9 marca 2009r. które wpłynęło do organu 16 marca 2009r. ww. organ odmówił uzgodnienia warunków zabudowy w zakresie ochrony przyrody i krajobrazu. Podstawą odmowy uzgodnienia był przepis § 3 ust. 1 pkt 8 powoływanego rozporządzenia Wojewody z dnia 15 maja 2006r. ze zm., który wprowadza zakaz lokalizowania obiektów budowlanych w pasie technicznym nabrzeża. Burmistrz Miasta wydając decyzję z dnia 3 kwietnia 2009r. ustalił warunki zabudowy wbrew temu postanowieniu, co stanowi rażące naruszenie prawa, tj. przepisu art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Powołując się na powyższe ustalenia Kolegium stwierdziło, że decyzja Burmistrza z dnia 3 kwietnia 2009r. jest dotknięta wadą wymienioną w przepisie art. 156 § 1 pkt kpa, albowiem została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Zatem brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji Kolegium z dnia 21 września 2009r. stwierdzającej nieważność ww. decyzji z dnia 3 kwietnia 2009r. Wskazano, że błąd dotyczący stosowania przepisu art. 53 ust. 5c ustawy nie ma w tym przypadku wpływu na rozstrzygnięcie sprawy.
B. K. i S. K. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na powyższą decyzję, zarzucając:
1/ naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 53 ust. 4 pkt 8 w zw. z art. 53 ust. 5c w zw. z art. 60 ust. 1a ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w zw. z art. 106 § 1 kpa polegające na przyjęciu, że 21 dniowy termin wyznaczony regionalnemu dyrektorowi ochrony środowiska na wyrażenie stanowiska w sprawie projektu decyzji o ustaleniu warunków zabudowy – jest terminem o charakterze instrukcyjnym, jego upływ nie zwalnia organu prowadzącego postępowanie główne od konieczności uzyskania przedmiotowego uzgodnienia i uwzględnienia stanowiska tego organu wydanego po ustawowo wskazanym terminie.
2. naruszenie przepisu prawa materialnego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie § 3 ust. 4 rozporządzenia Wojewody nr [...] z dnia 15 maja 2006r. polegające na błędnej wykładni, względnie niewłaściwym zastosowaniu, poprzez przyjęcie, że w sprawie nie występuje ochrona praw nabytych, wobec czego przepis ten nie znajduje zastosowania.
3. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 37 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 21 marca 1991r. o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji morskiej ( tekst jednolity Dz. U. z 2003r. nr 153, poz. 1502 ze zm.) w zw. z art. 60 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003r., w zw. z art. 80 kpa, polegające na nieuwzględnieniu przez Kolegium, że ostatecznym postanowieniem z dnia 12 stycznia 2009r. Dyrektor Urzędu Morskiego dokonał uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy, które wiązało organ prowadzący postępowanie główne i obligowało do wydania decyzji.
4. naruszenie przepisu prawa materialnego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, mianowicie § 3 pkt 8 rozporządzenia Wojewody z dnia 15 maja 2006r., polegające na błędnej wykładni, względnie niewłaściwym zastosowaniu, poprzez przyjęcie, że wskazany wyżej przepis wprowadza bezwzględny zakaz lokalizowania obiektów w pasie technicznym brzegu morskiego.
5. naruszenie przepisów postępowania, mianowicie art. 6, art. 7, art. 8, art. 75 §1, art. 77 § 1 kpa mające istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na pominięciu przez organ okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy oraz zaniechaniu podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, mające na względzie interes społeczny, słuszny interes obywateli oraz zasadę zaufania do organów państwa.
6. naruszenie przepisu art. 107 § 1 i § 3 kpa, mające istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na niezamieszczeniu obowiązkowych elementów uzasadnienia wymaganych przepisami prawa, w szczególności wskazania dowodów na których oparł się organ administracji, dokonując ustaleń oraz wskazania przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności oraz mocy dowodowej.
7. naruszenie przepisu art. 10 kpa, mające istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na zaniechaniu przez organ zapewnienia stronom postępowania czynnego udziału w postępowaniu poprzez uniemożliwienie wypowiedzenia się, co do dowodów i materiałów zebranych w toku postępowania administracyjnego.
8. naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 kpa mające istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na błędnym uznaniu przez organ, iż rzekome naruszenie prawa, które w ocenie organu nastąpiło w skutek wydania decyzji- jest rażącym, a zatem kwalifikowanym naruszeniem prawa, niemożliwym do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności.
Mając powyższe na uwadze skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 września 2009r. oraz o zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżący szczegółowo przedstawili uzasadnienie ww. zarzutów. W szczególności skarżący zarzucili, że interpretacja przepisów art. 53 ust. 4 pkt 8 w zw. z art. 53 ust. 5c w zw. z art. 60 ust. 1 ustawy dokonana przez organ jest sprzeczna z literalną, celowościową i systemową wykładnią tych przepisów, jest też niespójna i nielogiczna. Treść przepisu art. 53 ust. 5c jest kategoryczna ( niewyrażenie stanowiska w terminie 21 dni od dnia otrzymania projektu decyzji, o której mowa w art. 51 ust. 1, przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska uznaje się za uzgodnienie decyzji). Skoro organ środowiska nie wydał postanowienia w terminie 21 dni to organ prowadzący postępowanie miał prawo wydać decyzję o warunkach zabudowy, tak jakby te warunki zostały uzgodnione. Nie jest dopuszczalna interpretacja, iż postanowienie wiąże jeżeli decyzja nie została jeszcze wydana, a w sytuacji, gdy już ją wydano nie wiąże, gdyż takie rozróżnienie nie ma żadnych podstaw prawnych.
Skarżący wskazali, że w stanie faktycznym sprawy zastosowanie ma przepis § 3 ust. 4 rozporządzenia Wojewody z dnia15 maja 2006r. stanowiący, że rozporządzenie nie narusza uprawnień nabytych na podstawie prawomocnych orzeczeń administracyjnych oraz ustaleń miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, obowiązujących w dniu wejścia w życie rozporządzenia, albowiem skarżący nabyli nieruchomość w dniu 26 listopada 2003r. W dacie tej tylko niewielka część nieruchomości ( jej część północna ) znajdowała się w granicach morskiego pasa technicznego, a więc w stosunku do dużej części działki nr [...] nie miały zastosowania przepisy dot. ograniczenia w zabudowie pasa technicznego. Z tych przyczyn skarżący nabyli działkę z myślą o jej zabudowie. Skarżący wskazali, że swój pierwotny wniosek o wydanie warunków zabudowy złożyli już w 2004r., a więc decyzja o warunkach zabudowy powinna zapaść przed zmianą granic pasa technicznego i granicy [...] Parku Krajobrazowego. Opieszałość organów administracji doprowadziła do tego, że nieruchomość w całości została objęta pasem technicznym.
Uzasadniając zarzut naruszenia art. 37 ust. 1 i ustawy o obszarach morskich w zw. z art. 60 ust. 1, w zw. z art. 77§ 1, w zw. z art. 80 kpa wskazano, że zgodnie z powołaną regulacją pas techniczny może być wykorzystywany do innego celu niż wymienione w ustawie, za zgodą właściwego organu administracji morskiej, który jednocześnie określa warunki takiego wykorzystania, a decyzje, między innymi, o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, dotyczące pasa technicznego wymagają uzgodnienia z dyrektorem właściwego urzędu morskiego. Powołując się na powyższy zapis skarżący podkreślili, że organem kompetentnym w sprawie uzgadniania warunków zabudowy obszaru pasa technicznego, jest tylko i wyłącznie –Dyrektor urzędu Morskiego. W niniejszym postępowaniu Dyrektor Urzędu Miejskiego mający również kompetencje do ustalania przebiegu pasa technicznego, dokonał uzgodnień decyzji o warunkach zabudowy i uznał prawo skarżących do zabudowy części nieruchomości, która w momencie zakupu znajdowała się poza granicami pasa technicznego. Burmistrz Miasta był związany dokonanym uzgodnieniem. Kolegium rozpoznając sprawę powyższych okoliczności nie uwzględniło.
Skarżący podnieśli, że Kolegium naruszyło zasady postępowania administracyjnego pomijając dowody oraz okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy które dotyczą w szczególności postępowania prowadzonego w celu uzyskania pozwolenia na budowę.
Uzasadniając zarzut naruszenia § 3 pkt 8 rozporządzenia Wojewody z dnia 15 maja 2006r. podniesiono, że SKO przyjęło, że powyższy przepis dotyczy bezwzględnego zakazu lokalizowania obiektów budowlanych w pasie technicznym brzegu morskiego. Tymczasem pas techniczny w drodze wyjątku, po uzyskaniu pozytywnej opinii Dyrektora Urzędu Morskiego – może zostać zagospodarowany. W ocenie skarżących zakaz zabudowy pasa technicznego znajdującego się jednocześnie w granicach obszaru [...] Parku Krajobrazowego, dotyczy tylko wyjątkowych sytuacji – to jest lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 200m od krawędzi brzegów klifowych, w pasie 100m od linii brzegów zbiorników wodnych oraz zabudowy niszczącej rośliny będące pod ochroną. Żadne z powyższych ograniczeń nie dotyczy nieruchomości skarżących.
Uzasadniając zarzut naruszenia art. 107 §1 i § 3 kpa skarżący podnieśli, że w szczególności nie wiedzą na jakich dowodach organ oparł kluczowe w sprawie ustalenie, że nieruchomość położona w obszarze pasa technicznego objęta jest bezwzględnym zakazem zabudowy- skoro decyzja o warunkach zabudowy została uzgodniona z jedynym organem, który ma wpływ na lokalizację w obszarze pasa technicznego obiektów budowlanych. SKO nie uzasadniło też dlaczego uznało, że termin 21 dni nie jest przepisem wiążącym, czy nawet obowiązującym. Takie rozstrzygnięcie uniemożliwia skarżącym merytoryczne odniesienie się do decyzji i nosi cechy rozstrzygnięcia dowolnego, nie opartego na przepisach prawa.
Uzasadniając zarzut naruszenia art. 10 kpa skarżący podnieśli, że organ administracji nie zawiadomił stron w trybie art. 10 §1 kpa o zgromadzeniu całości materiału dowodowego i prawie do wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów. Skarżący powołali się na szereg orzeczeń sądów administracyjnych podkreślających szczególną wagę powyższego obowiązku spoczywającego na organach administracji.
Skarżący wskazali, że zaskarżona decyzja narusza również art. 156 §1 pkt 2 kpa. Podkreślono, że rażące naruszenie prawa to naruszenie o szczególnym ciężarze gatunkowym, natomiast z zasady proporcjonalności decyzji administracyjnej wynika, że pozbawienie praw nabytych przez zastosowanie sankcji nieważności decyzji może nastąpić tylko w razie kwalifikowanego naruszenia prawa- co w rozpoznawanej sprawie nie miało miejsca. Kolegium wskazało, że rażące naruszenie prawa to naruszenie , które jest niemożliwe do zaakceptowania z punku wymagań praworządności, tymczasem w niniejszym przypadku taka sytuacja nie ma miejsca. Ponownie podkreślono, że organ, do którego kompetencji należy ochrona pasa technicznego, wydał stosowne uzgodnienia, a nadto wskazano, że wszystkie działki wokół działki skarżących mimo pozostawania w pasie technicznym, pozostają zabudowane. Stwierdzenie nieważności decyzji o warunkach zabudowy jest nie do pogodzenia z zasadą sprawiedliwości społecznej, zasadą zaufania do organów administracji publicznej, zasadą ochrony praw nabytych oraz z zasadą ochrony prawa własności.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Odnosząc się do zarzutów dotyczących nieuwzględnienie przez organ postanowienia Dyrektora Urzędu Morskiego z dnia 12 stycznia 2009r. Kolegium wskazało, że zakres tego uzgodnienia jest inny niż regionalnego dyrektora ochrony środowiska. Organ ten stosownie do przytoczonych postanowień ustawy o obszarach morskich uzgadnia decyzje dotyczące zagospodarowania pasa technicznego i ocenia wpływ inwestycji na stan pasa technicznego, nie ocenia natomiast możliwości powstania inwestycji przez pryzmat zakazów określonych w rozporządzeniu Wojewody z dnia 15 maja 2006r., gdyż taka ocena należy do regionalnego dyrektora ochrony środowiska.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, póz. 1269), sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- Dz. U. nr 153, poz. 1270).
Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W ocenie Sądu skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa, które miało by wpływ na wynik sprawy.
Zaskarżone rozstrzygnięcia zapadły w postępowaniu prowadzonym z urzędu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze.
Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego istotą jest ustalenie, czy dana decyzja dotknięta jest jedną z wad wymienionych w art. 156 §1 kpa. Wskazać również należy, że wszczęcie postępowania na żądanie strony lub z urzędu nie zwalnia organu od przeprowadzenia kontroli decyzji, w sprawie, w której wszczęto postępowanie w pełnym zakresie pod względem przesłanek określonych w art. 156 §1 kpa. Nadto w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji bierze się pod uwagę stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wydania decyzji.
Biorąc pod uwagę okoliczności rozpoznawanej sprawy pierwszoplanowe znaczenie ma ocena z punku widzenia art. 156 § 1 pkt 2 kpa, przewidującego jako przesłankę stwierdzenia nieważności wydanie decyzji "bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa". Uznanie określonego naruszenia prawa jako rażącego wymaga zbadania następujących przesłanek: oczywistości naruszenia prawa, charakteru przepisu, który został naruszony, skutków ekonomicznych lub gospodarczych, które wywołuje przedmiotowa decyzja. Oczywistość naruszenia oznacza sprzeczność pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. Dlatego w sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, czyli taki który nie wymaga stosowania wykładni prawa.
W okolicznościach sprawy organ administracji orzekł o stwierdzeniu nieważności decyzji o ustaleniu warunków na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa, art. 157 kpa i art. 158 § 1 kpa oraz na podstawie art. 53 ust. 4 pkt 8, art. 61 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. nr 89, poz. 717 ze zm.)- zw. dalej ustawą - oraz na podstawie § 3 pkt 8 rozporządzenia nr [...] Wojewody z dnia 15 maja 2006r. w sprawie [...] Parku Krajobrazowego ( Dz. Urz. Woj. [...]).
Stosownie do treści art. 4 ust. 1 i 2 ustawy, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. W przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w drodze decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
W art. 59 ust. 1 omawianej ustawy wskazano, iż zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, z zastrzeżeniem art. 50 ust. 1 i art. 86, wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy. Przepis art. 50 ust. 2 stosuje się odpowiednio.
Zgodnie z treścią art. 60ust. 1 ustawy, decyzję o warunkach zabudowy wydaje, wójt, burmistrz albo prezydent miasta po uzgodnieniu z organami, o których mowa w art. 53 ust. 4, i uzyskaniu uzgodnień lub decyzji wymaganych przepisami odrębnymi.
W niniejszej sprawie wniosek w sprawie ustalenia warunków zabudowy został złożony w dniu 26 maja 2008r. przez S. K. Planowana inwestycja dotyczyła budowy budynku mieszkalnego z funkcją usługową (funkcja administracyjna lub biuro) i z pomieszczeniami o funkcji wczasowej – pokoje gościnne na terenie działki nr [...] położonej we W. W rozpatrywanej sprawie zaistniały przyczyny określone w powołanych przepisach dla wszczęcia postępowania w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy. Planowana inwestycja z uwagi na zaistnienie przesłanek z cyt. art. 59 ust. 1 ustawy, a mianowicie brak planu miejscowego oraz zmianę sposobu zagospodarowania terenu, wymagała ustalenia w drodze decyzji o warunkach zabudowy.
W myśl art. 61 ust. 1 ustawy, wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków:
1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu;
2) teren ma dostęp do drogi publicznej;
3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego;
4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1;
5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi.
Decyzja z dnia 3 kwietnia 2009r. wydana przez Burmistrza Miasta ustalająca warunki zabudowy dla planowanej inwestycji, podjęta została na podstawie przytoczonych wyżej przepisów. W sentencji decyzji w punkcie 4 dotyczącym wymagań ochronę środowiska, przyrody i krajobrazu ustalono:
1. planowana inwestycja nie należy do inwestycji wymienionych w Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko,
2. teren objęty wnioskiem położony jest na obszarze [...] Parku Krajobrazowego ustanowionym rozporządzeniem Wojewody nr [...] z dnia 15 maja 2006r. ( dla Parku nie sporządzono planu Ochrony)
Teren objęty wnioskiem położony jest w pasie technicznym brzegu morskiego, w którym zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 8 ww. rozporządzenia ustalono zakaz lokalizowania obiektów.
Zgodnie z § 3 ust. 4 ww. rozporządzenia nie narusza się uprawnień nabytych na podstawie prawomocnych orzeczeń administracyjnych – wskazano, że taka sytuacja występuje w odniesieniu do działki [...] nabytej na podstawie umowy z dnia 26.11. 2003r. w okresie innego przebiegu granicy pasa technicznego brzegu morskiego. Obecne granice pasa technicznego określone są zarządzeniem nr [..] Dyrektora Urzędu Morskiego z dnia 13 lipca 2005r. Poza tym inwestycja nie jest sprzeczna z ustaleniami zawartymi w rozporządzeniu Wojewody z dnia 15 maja 2006r. (dla [...]PK nie ustalono Planu Ochrony).
Zgodnie z powołanym wyżej przepisem art. 61 ust. 1 pkt 5 ustawy wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe gdy inwestycja jest zgodna z przepisami odrębnymi.
W rozpoznawanej sprawie organ administracji prawidłowo ustalił, że przy wydaniu decyzji o warunkach zabudowy w sposób rażący naruszono prawo, albowiem nie został spełniony wymóg z art. 61 ust. 1 ustawy, a mianowicie brak wszystkich przesłanek dla wydania decyzji.
Zgodnie z treścią decyzji o warunkach zabudowy działka nr [...] położona jest na obszarze [...] Parku Krajobrazowego oraz w pasie technicznym brzegu morskiego. W treści samej decyzji wskazano, że teren objęty wnioskiem położony jest w pasie brzegu morskiego, w którym ustalono zakaz lokalizowania obiektów
Zgodnie z przepisem art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody (Dz. U. nr 92, poz. 880 ze zm.) utworzenie parku krajobrazowego następuje w drodze rozporządzenia wojewody (obecnie w drodze uchwały sejmiku samorządowego), które określa jego nazwę, obszar, przebieg granicy i otulinę, jeżeli została utworzona, szczególne cele ochrony oraz zakazy właściwe dla danego parku krajobrazowego lub jego części wybrane spośród zakazów, o których mowa w art. 17 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody wynikające z potrzeb jego ochrony. Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy w parku krajobrazowym mogą być wprowadzone zakazy między innymi lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 200m od krawędzi brzegu klifowych oraz w pasie technicznym brzegu morskiego. W oparciu o powyżej wskazane upoważnienie ustawowe Wojewoda wydał powoływane rozporządzenie z dnia 15 maja 2006r. o utworzeniu [...] Parku Krajobrazowego, określające szczególne cele ochrony Parku (§ 2 ust. 1 rozporządzenia) oraz wprowadził szereg zakazów, w tym zakaz lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 200m oraz w pasie technicznym brzegu morskiego (§ 3 ust. 1 pkt 8 ). Zmiana rozporządzenia dokonana w dniu 6 marca 2008r. ( Dz. Urz. Woj. [...]) wprowadziła zapis, że wymieniony zakaz – jeżeli w trakcie postępowania strona wykaże brak niekorzystnego wpływu planowanej inwestycji na chronione krajobrazy, siedliska- nie dotyczy- istniejących ośrodków wypoczynkowych, obiektów letniskowych i usługowych zrealizowanych na podstawie planów miejscowych, które utraciły moc przed dniem 1 stycznia 2004r.- gdzie dopuszczono przebudowę i modernizacje istniejącego zainwestowania w celu poprawy standardów, ilości miejsc pobytowych, a także nieprzybliżania zabudowy do brzegów wód i krawędzi brzegów klifowych, dopuszczono również lokalizowanie sezonowych obiektów budowlanych, zmodyfikowano również pierwotne zakazy w odniesieniu do gmin położonych na Półwyspie [...].
W świetle powołanego rozporządzenia ustalenie warunków zabudowy dla działki nr [...] położonej w pasie technicznym brzegu morskiego, bez uwzględnienia postanowień obowiązującego w granicach [...] Parku Krajobrazowego prawa miejscowego zawartego w ww. rozporządzeniu Wojewody [...] rażąco narusza prawo. Jest to naruszenie rażące w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Tym samym Sąd uznał, że nie zasługują na uwzględnienie zarzut naruszenia przepisu § 3 pkt 8 rozporządzenia. Treść cyt. wyżej przepisu § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia w sposób jednoznaczny zakazuje lokalizowania obiektów budowlanych położonych w pasie technicznym brzegu morskiego.
Za oczywiście niezasadny Sąd uznał zarzut naruszenia przepisu § 3 ust. 4 rozporządzenia Wojewody z dnia 15 maja 2006r, który stanowi, że rozporządzenie nie narusza uprawnień nabytych na podstawie prawomocnych orzeczeń administracyjnych oraz ustaleń miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, obowiązujących w dniu wejścia wżycie rozporządzenia. Zgodnie z §4 rozporządzenia weszło ono wżycie z dniem 16 czerwca 2006r. tj. upływem 14 dni od daty jego ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym, co miało miejsce w dniu 1 czerwca 2006r. Również teść tej regulacji jest jednoznaczna i wynika z niej, że ewentualna pozytywna decyzja w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla działki nr [...] byłaby możliwa w sytuacji, gdyby na terenie, na którym działka jest położona, w dniu 16 czerwca 2006r. obowiązywał plan zagospodarowania przestrzennego dopuszczający na tym terenie zabudowę mieszkaniową, czy też np. usługową o określonych parametrach. Taka sytuacja nie miała miejsca w rozpatrywanej sprawie albowiem dla obszaru objętego wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy plan miejscowy nie obowiązywał. Dla przedmiotowej działki nie zostało również wydane prawomocne orzeczenie administracyjne, o którym mowa w cyt. § 3 ust. 4 rozporządzenia w postaci decyzji o warunkach zabudowy. W konsekwencji powyższego ustalenie w decyzji o warunkach zabudowy, że pozytywna decyzja jest możliwa z uwagi na spełnienie wymogu § 3 ust. 4 jest sprzeczna z prawem. Za niezasadny uznać należy zarzut skargi, że w rozpatrywanej sprawie mają zastosowanie przepisy dotyczące ochrony praw nabytych, skoro skarżący nabyli przedmiotową nieruchomość w dniu 26 listopada 2003r. i w dacie tej tylko część nieruchomości znajdowała się w pasie technicznym. Organy administracji zgodnie z zasadą określoną w art. 6 kpa stanowiącym, że działają one na podstawie przepisów prawa, przy rozpoznaniu wniosku o ustalenie warunków zabudowy z dnia 26 maja 2008r. zobowiązane były stosować prawo obowiązujące w dacie wydawania decyzji, a więc regulacje zawarte ww. rozporządzeniu. Powoływane przez skarżących okoliczności związane z długotrwałym rozpoznawaniem wcześniejszego wniosku o ustalenie warunków zabudowy nie mogą stanowić przedmiotu rozpoznania, w sytuacji gdy organ administracji zobowiązany był rozstrzygnąć ww. wniosek z maja 2008r. Okoliczności przywoływane w skardze, że decyzja o warunkach zabudowy powinna zapaść przed zmianą granic pasa nabrzeżnego, jak i granicy Parku, jak również wskazywanie, że skarżący nieznający przepisów kpa uznali, że chcąc uzyskać decyzję o warunkach zabudowy, muszą do skutku występować z ponownym wnioskiem o jej wydanie, nie mogły mieć wpływu na ocenę złożonego wniosku stosownie do obowiązującego prawa, w tym prawa miejscowego i zagadnienia te nie mogą stanowić przedmiotu rozpoznawanej sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 3 kwietnia 2009r.
Sąd uznał również, że w rozpoznawanej sprawie organ administracji nie naruszył powoływanych w skardze przepisów art. 53 ust. 4 pkt 8 w zw. z art. 53 ust. 5c w zw. z art. 60 ust. 1a ustawy w sposób mający wpływ na wynik sprawy. Niespornym jest, że w świetle powołanych przepisów decyzje o warunkach zabudowy wydaje się po uzgodnieniu z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska, uzgodnienia tego dokonuje się w trybie art. 106 kpa, a niewyrażenie stanowiska w terminie 21 dni od dnia otrzymania projektu decyzji przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska uznaje się za uzgodnienie decyzji. Niespornym jest, że w niniejszej sprawie organ ochrony środowiska z naruszeniem terminu 21 dni wydał postanowienie z dnia 9 marca 2009r. odmawiające ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji opisanej we wniosku o ustalenie warunków zabudowy dla działki nr [...]. Skarżący wywodzili, że taki stan rzeczy skutkuje pozytywnym uzgodnieniem przez organ ochrony środowiska projektu decyzji o warunkach zabudowy dla działki nr [...]. Przyjmując argumentację skarżących, że w sprawie projekt decyzji został pozytywnie ustalony, należy mieć na uwadze powoływany przez Kolegium przepis art. 61 ust. 1 ustawy, który wydanie decyzji o warunkach zabudowy uzależnia od łącznego spełnienia wymienionych w nim warunków, w tym powoływanego przez Kolegium, a mianowicie zgodności decyzji z przepisami prawa. Organ wydający decyzję o warunkach zabudowy ma obowiązek samodzielnie ocenić czy planowana inwestycja jest zgodna z prawem. Po wszczęciu postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 3 kwietnia 2009r. taka ocena została przez organ dokonana. W konsekwencji tej oceny organ ustalił, że nie zostały spełnione wszystkie warunki wymienione w art. 61 ust. 1 ustawy, albowiem nie został spełniony wymóg zgodności projektu decyzji z prawem- w rozpoznawanej sprawie z prawem miejscowym zawartym w powoływanym rozporządzeniu Wojewody. Tym samym organ, dokonując oceny istnienia przesłanki z art. 156 §1 pkt 2 kpa stanowiącym o stwierdzeniu nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa, uprawniony był z jednej strony do samodzielnej oceny wystąpienia tej przesłanki, a następnie stwierdzenia nieważności decyzji o ustaleniu warunków zabudowy. Wprawdzie Sąd podziela argumentację organu, że upływ terminu określonego w art. 54 ust. 5c ustawy nie powoduje utraty kompetencji organu nadzorującego, dla wydania decyzji uzgadniającej lub odmawiającej uzgodnienia, jak to miało miejsce w niniejszej sprawie, jednakże ta okoliczność nie miała ostatecznie wpływu na wynik sprawy, z uwagi na treść cyt. przepisu rozporządzenia zakazującego zabudowy na obszarze objętym wnioskiem, którego to zakazu organ prowadzący postępowanie nie mógł pominąć. Okoliczności tej nie pomijała wydana decyzja o warunkach zabudowy z dnia 3 kwietnia 2009r., w treści której zawarto zapis, iż na terenie objętym wnioskiem obowiązuje zakaz lokalizowania obiektów, gdyż teren jest położony w pasie technicznym brzegu morskiego. Podstawą uwzględnienia wniosku było natomiast ustalenie, że w sprawie ma zastosowanie cyt. przepis § 3 ust. 4 rozporządzenia. Ustalenie to, jak to wyżej wskazano, Sąd uznał za nieprawidłowe.
Pozytywne uzgodnienie projektu decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dokonane przez Dyrektora Urzędu Morskiego dokonane postanowieniem z dnia 12 stycznia 2009r. nie może wpłynąć na powyższą ocenę. Nie zasługują zatem na uwzględnienie zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organ administracji przepisów art. 37 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 21 marca 1991r. o obszarach morskich Rzeczypospolitej i administracji morskiej ( Dz. U. z 2003r. Nr 153, poz. 1502 ze zm.) w zw. z art.60 ust. 1 ustawy i art. 77 §1 i art. 80 kpa. Stosownie do przepisu art. 53 ust. 4 pkt 3 ustawy decyzje o warunkach zabudowy wydaje się po uzgodnieniu z dyrektorem właściwego urzędu morskiego w odniesieniu do obszarów pasa technicznego, pasa ochronnego oraz morskich portów i przystani. Zgodnie z przyjętym orzecznictwem (wyrok z dnia 19 grudnia 2007r. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego IV SA/Wa 2127/7 czy też wyrok powołany przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze) rolą organów uzgadniających jest dokonanie oceny zamierzenia określonego we wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu warunków zabudowy z przepisami prawa regulującymi konkretną sprawę, w związku z którą ustawodawca nałożył obowiązek dokonania uzgodnienia. Zatem do właściwości takiego organu należy wyłącznie dokonanie kontroli planowanego zamierzenia inwestycyjnego z daną regulacją materialnego prawa administracyjnego (w rozpoznawanej sprawie jest to ustawa o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej) i wykazanie czy to zamierzenie jest dopuszczalne czy też nie. Innymi słowy organ uzgadniający nie może wyjść poza ustawowo określony zakres uzgodnienia. W konsekwencji w rozpoznawanej sprawie Dyrektor Urzędu Morskiego zobligowany był do dokonania uzgodnienia poprzez dokonanie oceny planowanej inwestycji na działce nr [...] z przepisami ww. ustawy. Natomiast organ ten nie jest właściwy do dokonania uzgodnień czy też wydawania np. negatywnych opinii zastrzeżonych do właściwości innych organów wymienionych w przepisie art. 53 ust. 4, w tym do organów ochrony środowiska, gdyż nie ma kompetencji w tym zakresie, dlatego organ ten nie miał również kompetencji do oceny planowanej zabudowy w świetle postanowień ww. rozporządzenia i w świetle zawartych tam zakazów.
Nie znajdują również uzasadnienia zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów postępowania. Odnośnie zarzutu naruszenia przepisu art. 7, 8, 75 § 1 i 77 § 1 kpa poprzez nieuwzględnienie wymienionych w skardze dowodów. Sąd zważył, że wymienione w skardze pisma, decyzje i postanowienia zostały wydane po wydaniu decyzji o warunkach zabudowy z dnia 3 kwietnia 2009r. na tej podstawie, że decyzja ta stała się ostateczna, nadto dotyczą one innego postępowania niż rozpatrywane, a mianowicie postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę, które nie jest przedmiotem rozpoznawanej sprawy. Zgodnie z cyt. przepisem art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi granice rozpoznania sądu administracyjnego wyznaczone są przez granice sprawy administracyjnej. Przedmiotem postępowania administracyjnego jest sprawa w odniesieniu, do której została wydana decyzja administracyjna - w okolicznościach sprawy postępowanie toczyło się wskutek wszczęcia z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o ustaleniu warunków zabudowy, nie dotyczyło natomiast realizacji zabudowy. W toku postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 3 kwietnia 2009r. nie zostały też naruszone powoływane przez skarżących przepisy postępowania – art. 10 kpa i art. 107 §1 i 3 kpa. Skarżący niewątpliwie wiedzieli o toczącym się postępowaniu, zostali bowiem zawiadomieniu o wszczęciu postępowania przez Kolegium, mieli możliwość udziału w postępowaniu – doręczono im decyzję z dnia 21 września 2009r. co do której skarżący wnieśli o ponowne rozpatrzenie sprawy. Niezastosowanie przez organ art. 10 § 1 kpa stanowiącego o obowiązku zapewnienia możliwości wypowiedzenia się do przeprowadzonych dowodów i materiałów nie miało w sprawie znaczenia dla wydanej decyzji, gdyż w postępowaniu nieważnościowym nie był gromadzony nowy materiał dowodowy. Ewentualnie brak możliwości wypowiedzenia się co do treści zgłoszonych żądań mógłby mieć wpływ na treść wydanej decyzji, gdyby skarżący we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy lub w skardze przytoczyli takie okoliczności i zarzuty, które mogłyby prowadzić do wydania decyzji o innej treści. Sytuacja taka w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi, a przywołane w uzasadnieniu skargi ww. pisma, czy też postanowienia nie dotyczą rozpoznawanej sprawy w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. Zaskarżona decyzja spełnia również wymogi art. 107 §1 i 3 kpa- zawiera wymagane uzasadnienie, z przytoczeniem podstaw prawnych. Nie doszło również do naruszenia przepisu art. 156 §1 pkt 2 kpa. Do wydania zaskarżonej decyzji doszło wbrew nakazowi ustanowionemu w art. 61 ust. 1 ustawy, a więc ustalono warunki zabudowy mimo braku spełnienia wszystkich warunków wymienionych w tym przepisie. Sformułowanie przepisu art. 61 ust. 1 jest jednoznaczne – stanowi on o łącznym spełnieniu wszystkich warunków w nim wymienionych. Zatem treść wydanej decyzji pozostaje w sprzeczności z treścią ww. przepisu. Jest to naruszenie rażące, gdyż zezwala na lokalizację zabudowy mieszkaniowo – usługowej na obszarze objętym zakazem uwagi na cele ochrony wybrzeża morskiego zawarte ww. rozporządzeniu.
Biorąc powyższe pod uwagę oraz tę okoliczność, że ustalenie warunków zabudowy wymaga spełnienia wszystkich przesłanek z art. 61 ust. 1 ustawy, uznać należy, że naruszenie trybu postępowania i wydanie decyzji w sposób naruszający powyższe uregulowanie winno doprowadzić do stwierdzenia nieważności wydanej decyzji, co prawidłowo ustalił organ w zaskarżonej decyzji. Treść decyzji pozytywnej, a więc ustalającej warunki zabudowy, w tym stanie rzeczy, pozostaje w rażącej sprzeczności z treścią przepisu art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy.
Mając powyższe na uwadze i działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło