II SA/Gd 1073/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Gorski, Sędziowie Sędzia WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz, Asesor WSA Krzysztof Gruszecki, Protokolant Beata Kaczmar, , po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi I. J. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 25 czerwca 2003r. Nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia 23 grudnia 2002r., nr [...]. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny decyzją nr [...] z dnia 23 grudnia 2002 r. nie stwierdził u I. J. choroby zawodowej. Jako podstawę prawną swojej decyzji organ wskazał art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tj; Dz.U. z 1998 r. Nr 90 poz. 575 ze zm), art. 104 kodeksu postępowania administracyjnego oraz § 10 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.). Z uzasadnienia decyzji wynika, że w dniu 26 lutego 2002 r. do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego wpłynęło zgłoszenie podejrzenia wystąpienia choroby zawodowej-uszkodzenie nerwu łokciowego prawego u I. J. oraz prośba z Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w G., Poradni Neurologicznej o przeprowadzenie wywiadu środowiskowego. W wyniku przeprowadzonego dochodzenia i wizji lokalnej stanowiska pracy I. J. oraz informacji przedłożonych przez "A" s.c. organ ustalił, że I. J. była zatrudniona w "B" s.c. w okresach od 1.10.1991 r. do 30.06.1992 oraz od 13.08.1992 r. do 26.02.2001 r. W tym czasie wykonywała pracę na stanowisku pracownika fizycznego paczkarni wędlin oraz przy nakręcaniu nakrętek na butelki. Praca polegała na krojeniu i paczkowaniu wędlin i sera oraz okresowo na ręcznym nakręcaniu nakrętek na butelki z olejem. Materiał dowodowy przesłano następnie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w G. w celu rozpatrzenia i wydania orzeczenia. W orzeczeniu nr [...] z dnia 23 września 2002 r. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w G. na podstawie specjalistycznych badań stwierdził, że u I. J. wystąpił zespół bruzdy nerwu łokciowego prawego oraz zaczynające się objawy zespołu cieśni nadgarstków obustronnie. Jednak z uwagi na posiadaną dokumentację stwierdzono brak narażenia na czynniki szkodliwe na stanowisku pracy oraz związku przyczynowego choroby z wykonywaną pracą zawodową. Zatem brak jest podstaw do uznania schorzenia jako choroby zawodowej. Na skutek odwołania I. J. została jeszcze raz poddana badaniom w Instytucie Medycyny Morskiej i Tropikalnej w G.. W orzeczeniu z dnia 12 listopada 2002 r. jednostka badawcza stwierdziła u badanej zespół cieśni nadgarstka obustronnie, zespół bruzdy nerwu łokciowego prawostronnie, zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego oraz stan po operacji gangliona nadgarstka lewego (1999 r.). Ponieważ z badania środowiskowego i innych dokumentów wynika zbyt krótki okres pracy badanej w warunkach szkodliwych oraz możliwość wystąpienia pozazawodowych czynników takich jak otyłość, czynniki hormonalne (wiek i płeć), nie można orzec o zaistnieniu choroby zawodowej. Po analizie zebranych materiałów i orzeczeń uprawnionych jednostek badawczych Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny wydał decyzję o nie stwierdzeniu choroby zawodowej. Niezadowolona z rozstrzygnięcia strona wniosła odwołanie do Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego. W odwołaniu strona twierdziła, że rodzaj i długość wykonywanej pracy w warunkach narażenia na czynniki szkodliwe był inny niż wynika to z wywiadu środowiskowego i dokumentów przesłanych przez zakład pracy, co mogą potwierdzić jej koleżanki zatrudnione w tym samym zakładzie pracy. Organ odwoławczy w trakcie postępowania ustalił, że zostały przeprowadzone dwa wywiady środowiskowe w dniach 19 kwietnia 2002 r. i 17 czerwca 2002 r., z których drugi jest uzupełnieniem wywiadu z dnia 19 kwietnia 2002 r. i miał na celu dokładne ustalenie czasu pracy I. J. w trakcie zmiany roboczej. W dniu 13 marca 2003 r. wymieniona osobiście dokonała przeglądu akt i złożyła oświadczenie, w którym kwestionowała treść obu wywiadów środowiskowych twierdząc, że teść wywiadu sporządzonego w jej obecności była zupełnie inna. Do oświadczenia załączyła szczegółowy opis wykonywanych przez siebie czynności zawodowych oraz czas ich trwania. Materiał dowodowy uzupełniono także o wyjaśnienia lekarza-profilaktyka E. N.-R., która potwierdziła, że wywiady środowiskowe zostały sporządzone na wniosek jednostki orzekającej i strona była poinformowana o ich treści. Organ zwrócił się również do Instytutu Medycyny Morskiej i Tropikalnej w G. o uzupełniającą opinię w sprawie choroby zawodowej I. J.. Jednostka badawcza w oparciu o uzupełniony materiał dowodowy ponownie wskazała na pozazawodowe tło schorzeń rozpoznanych u badanej. Organ II instancji na podstawie tych ustaleń orzekł w decyzji z dnia 25 czerwca 2003 r. nr [...] o utrzymaniu w mocy decyzji niższej instancji, kierując się zgodnymi orzeczeniami lekarskimi w sprawie. I. J. w dniu 24 lipca 2003 zaskarżyła powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku twierdząc, że wywiady środowiskowe i oświadczenia przesłane przez pracodawcę w kwestii wykonywanej przez nią pracy nie są zgodne z prawdą. W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Organ stwierdził, że sprawa została wyczerpująco wyjaśniona a zarzuty skarżącej nie znajdują potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sądy administracyjne zgodnie z ustawą z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Za choroby zawodowe uważa się, zgodnie z § 1 ust. 1 rozporządzenia RM z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. Nr 65, poz. 294 ze zm.), choroby określone w wykazie chorób zawodowych stanowiących załącznik do rozporządzenia, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy. Z kolei § 1 ust. 2 nakazuje przy ocenie działania czynnika szkodliwego dla zdrowia uwzględnić: rodzaj, stopień i czas narażenia zawodowego, sposób wykonywania pracy, bezpośredni kontakt z chorymi zakaźnie lub z materiałem pochodzącym od tych chorych oraz z czynnikami powodującymi choroby inwazyjne, uczuleniowe i nowotworowe. Zgodnie z § 10 ust. 1 rozporządzenia inspektor sanitarny wydaje decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej na podstawie orzeczeń zakładów społecznej służby zdrowia właściwych do rozpoznania choroby zawodowej. Orzeczenia takich jednostek w zakresie rozpoznania schorzenia chorobowego są wiążące dla inspektora sanitarnego. Natomiast w pozostałych zakresie mają walor opinii biegłego i podlegają ocenie przez organ orzekający zgodnie z art. 84 § 1 k.p.a. Oba orzeczenia lekarskie wydane w niniejszej sprawie stwierdzały wystąpienie u skarżącej zespołu bruzdy nerwu łokciowego oraz początki cieśni nadgarstka obustronnie. Te ustalenia nie są kwestionowane przez skarżącą ani przez organ. W dalszej części orzeczenia lekarskie stwierdzały brak podstaw do uznania schorzenia za chorobę zawodowa, ponieważ udokumentowany czas i rodzaj pracy z narażeniem na czynniki szkodliwe mogące wywołać dane schorzenie był zbyt krótki. Sąd zauważył, że strona kilkukrotnie kwestionowała dane zawarte w wywiadzie środowiskowym i w wyjaśnieniach zakładu pracy. W szczególności podawała inny czas pracy i czynności wykonywanych na stanowisku pracy. Zdaniem Sądu organy obu instancji nie poczyniły niezbędnych ustaleń w tej kwestii. W szczególności nie przesłuchały żadnego ze świadków, wskazanych przez skarżąca w celu wyjaśnienia stanu faktycznego zgodnie z art. 7 k.p.a. Ten niepełny materiał dowodowy stał się z kolei podstawą dla jednostek badawczych do wydania orzeczeń o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u I. J.. Wobec powyższego Sąd uznał, że organy inspekcji sanitarnej nie wyjaśniły sprawy w sposób wyczerpujący, czym naruszyły art. 7 i art. 77 k.p.a., które to naruszenie mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na względzie Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.