II SA/Gd 108/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tamara Dziełakowska Sędziowie: Sędzia NSA Stanisław Nowakowski Sędzia NSA Jan Jędrkowiak (spr.) Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Diana Wojtowicz po rozpoznaniu w dniu 16 kwietnia 2008 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 16 października 2007 r., nr [...] w przedmiocie dodatku do zasiłku rodzinnego oddala skargę. M. L. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 16 października 2007 r. Nr [...] – utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 27 sierpnia 2007 r. Nr [...], przyznającej dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka – w okresie od 1 sierpnia 2007 r. do 31 sierpnia 2007 r. – domagając się jej zmiany. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym ustalonym przez organ: M. L. wnioskiem z dnia 23 sierpnia 2007 r. zwrócił się o ustalenie prawa do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka na rzecz córki A. L. (urodzonej w 1990 r.). Kierownik Działu Świadczeń Rodzinnych Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie - działając z upoważnienia Prezydenta Miasta - wymienioną z dnia 27 sierpnia 2007r. przyznał M. L. wnioskowany dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka na kwotę 170 zł miesięcznie we wskazanym powyżej okresie, zmieniając jednocześnie swoją wcześniejszą decyzję z dnia 22 sierpnia 2006r. Nr [...]. Stanowisko swoje organ I instancji uzasadnił jedynie, iż wnioskodawca spełnia przesłanki określone w ustawie o świadczeniach rodzinnych do przyznania w przedmiotowych świadczeń. Od decyzji tej M. L. złożył odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego podnosząc, iż skoro doszło do zmiany wskazanej decyzji, to w jego ocenie powinny być unieważnione pozostałe decyzje, które dotyczyły tej samej sprawy. Nadmienił, iż w aktach sprawy istnieje wyrok Sądu Wojewódzkiego, w S. z 1994r., który jednoznacznie określa kto jest prawnym i jedynym opiekunem A. L.. Kolegium badając sprawę w trybie odwoławczym wskazało na treść art. 5 ust. 1, art. 8 oraz art. 3 pkt 10 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 139 z 2006r., poz. 992 ze zm.) które stanowią, że zasiłek rodzinny przysługuje osobom, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 504 zł, a do zasiłku rodzinnego przysługują dodatki wymienione w art. 8 ustawy, w tym dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka. Natomiast ilekroć w ustawie jest mowa o okresie zasiłkowym oznacza to okres od dnia 1 września do dnia 31 sierpnia następnego roku kalendarzowego, na jaki ustala się prawo do świadczeń rodzinnych (art. 3 pkt 10 wymienionej ustawy). Ponadto w art. 24 ust. 2 ustawa dopuszcza możliwość ustalenia prawa do świadczeń rodzinnych począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego. Organ wskazał, iż z treści decyzji organu I instancji oraz akt sprawy wynika, że decyzją z dnia 22 sierpnia 2006 r. ustalone zostało na wniosek M. L. prawo do zasiłku rodzinnego oraz dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na rzecz córki na okres zasiłkowy, tj. okres od dnia 1 września 2006 r. do dnia 31 sierpnia 2007 r. Nie przyznano natomiast na wniosek M. L. prawa do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka, bowiem nie zostały spełnione przesłanki do przyznania tego prawa zawarte w art. 11a ustawy o świadczeniach rodzinnych, tj. drugi z rodziców nie żyje, ojciec dziecka jest nieznany. Decyzję odmowną w tym zakresie organ I instancji wydał 25 sierpnia 2006 r. Przyznanie M. L. wnioskowanego dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka możliwe stało się dopiero w wyniku zmiany w art. 11 ustawy z dniem 6 lipca 2007 r. (Dz. U. nr 109, poz. 747), ponieważ od tego dnia przepis ten uzależnił przyznanie przedmiotowego dodatku od samotnego wychowywania dziecka przez ojca/matkę w sytuacji nie zasądzenia świadczenia alimentacyjnego na rzecz dziecka od drugiego z rodziców dziecka, ponieważ: drugi z rodziców nie żyje; ojciec dziecka jest nieznany; powództwo o ustalenie świadczenia alimentacyjnego od drugiego z rodziców zostało oddalone. Organ odwoławczy wskazał, iż z akt sprawy wynika, że wyrokiem Sądu Rejonowego w S. z dnia 9 grudnia 2005 r. sygn. akt [...] zostało oddalone powództwo małoletniej A. L. przeciwko B. L. o alimenty. Zatem w świetle nowego brzmienia wskazanego powyżej art. 11a możliwe było przyznanie wnioskowanego dodatku do zasiłku rodzinnego od dnia 1 sierpnia 2007 r. do dnia 31 sierpnia 2007 r. Złożenie bowiem wniosku o przyznanie przedmiotowego dodatku 23 sierpnia 2007r., tj. w trakcie okresu zasiłkowego spowodowało, iż dodatek mógł być przyznany za miesiąc sierpień. 2007r. Uwzględniając powyższe, organ stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie organ I instancji przyznając wnioskowany dodatek na wskazany okres nie naruszył prawa. W uzasadnieniu skargi M. L. wskazał, iż zaskarżona decyzja jest dla niego krzywdząca i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie. Domagał się nadto wyrównania świadczeń z tytułu samotnego wychowywania dziecka za okres poprzedzający 6 lipca 2007 r., tj. poprzedzający zamiany art. 11 ustawy o świadczeniach rodzinnych. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej odrzucenie. Dodatkowo Kolegium podtrzymało dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skargę należało oddalić. Zgodnie z art. 1 § 1 oraz § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269), sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Jak wynika z akt sprawy M. L. wnioskiem z dnia 23 sierpnia 2007 r. zwrócił się o ustalenie prawa do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka na rzecz córki A. L. Decyzją Prezydenta Miasta z dnia 27 sierpnia 2007 r. Nr [...], przyznano dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka – w okresie od 1 sierpnia 2007 r. do 31 sierpnia 2007 r. na kwotę 170 zł miesięcznie. Jednocześnie organ zmienił swoją wcześniejszą decyzję z dnia 22 sierpnia 2006r. Nr [...]. M. L. złożył odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które decyzją z dnia 16 października 2007 r. Nr [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 27 sierpnia 2007. Stosownie do treści art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. 2006 r., Nr 139, poz. 992 ze zm.) zasiłek rodzinny przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 504,00 zł. Zgodnie z art. 8 omawianej ustawy, do zasiłku rodzinnego przysługują dodatki między innymi z tytułu samotnego wychowywania dziecka (art. 8 pkt 3a ustawy). Okresem zasiłkowym jest okres od dnia 1 września do dnia 31 sierpnia następnego roku kalendarzowego, na jaki ustala się prawo do świadczeń rodzinnych (art. 3 pkt 10 ustawy). Art. 24 ust. 2 ustawy przewiduje, iż prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego. Jak wynika z akt administracyjnych, decyzją z dnia 22 sierpnia 2006 r. ustalone zostało na wniosek M. L. prawo do zasiłku rodzinnego oraz dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na rzecz jego córki na okres zasiłkowy, tj. okres od dnia 1 września 2006 r. do dnia 31 sierpnia 2007 r. Organ nie przyznał natomiast wnioskowanego prawa do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka ponieważ nie zostały spełnione przesłanki do przyznania tego prawa zawarte w art. 11a ustawy o świadczeniach rodzinnych, zgodnie z którym dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka przysługuje samotnie wychowującym dziecko matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka, jeżeli nie zostało zasądzone świadczenie alimentacyjne na rzecz dziecka od drugiego z rodziców dziecka, ponieważ: drugi z rodziców dziecka nie żyje; ojciec dziecka jest nieznany. Z analizy akt sprawy wynika, iż decyzję odmowną w tym zakresie organ I instancji wydał 25 sierpnia 2006 r. Przyznanie wnioskowanego dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka możliwe stało się dopiero w wyniku zmiany w art. 11a ustawy z dniem 6 lipca 2007 r. (Dz. U. nr 109, poz. 747), ponieważ od tego dnia przepis ten uzależnił przyznanie przedmiotowego dodatku od samotnego wychowywania dziecka przez ojca/matkę w sytuacji nie zasądzenia świadczenia alimentacyjnego na rzecz dziecka od drugiego z rodziców dziecka, ponieważ: drugi z rodziców nie żyje; ojciec dziecka jest nieznany; powództwo o ustalenie świadczenia alimentacyjnego od drugiego z rodziców zostało oddalone. Jak wynika z akt sprawy, wyrokiem Sądu Rejonowego w S. z dnia 9 grudnia 2005 r. sygn. akt [...] zostało oddalone powództwo małoletniej A. L. przeciwko B. L. o alimenty. Tym samym, w świetle nowego brzmienia powołanego powyżej art. 11a możliwe było przyznanie wnioskowanego dodatku do zasiłku rodzinnego od dnia 1 sierpnia 2007 r. do dnia 31 sierpnia 2007 r. Zauważyć należy, iż złożenie wniosku o przyznanie przedmiotowego dodatku dnia 23 sierpnia 2007r., tj. w trakcie okresu zasiłkowego spowodowało, iż dodatek mógł być przyznany za miesiąc sierpień 2007 r. Odnośnie podniesionego w skardze żądania wypłaty świadczeń za okres poprzedzający zmianę art. 11 ustawy o świadczeniach rodzinnych, to stwierdzić należy, iż brak jest możliwości prawnych do uwzględnienia tego rodzaju roszczenia. Sytuację prawną skarżącego regulowały przepisy obowiązujące w chwili wydawania decyzji, których uchylenia się domaga. Późniejsza zmiana przepisów nie stwarza (wobec braku ustawowego uregulowania) możliwości wyrównywania świadczeń za okres w którym w/w regulacje prawne były dla skarżącego niekorzystne. Mając powyższe na uwadze, uznać należy, iż decyzje organów obu instancji zostały wydane zgodnie z prawem. Odnośnie wniosku Kolegium zawartego w odpowiedzi na skargę o jej odrzucenie jako wniesionej po terminie to stwierdzić należy, iż zgodnie z treścią art. 53 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. W niniejszej sprawie zaskarżoną decyzję doręczono M. L., jak sam przyznaje organ, w dniu 22 listopada 2007 r., a skarga została nadana w Urzędzie Pocztowym w dniu 23 grudnia 2007 r. Sąd nie podzielił stanowiska organu, iż termin do złożenia skargi upłynął w dniu 22 grudnia 2007 r. (w sobotę). Zważyć bowiem należy, iż zgodnie z treścią art. 83 omawianej ustawy, terminy oblicza się według przepisów prawa cywilnego, z zastrzeżeniem § 2, w myśl którego jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy. Z tych też względów zarzut Kolegium należało uznać za bezzasadny. Mając powyższe na uwadze, Sąd na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę.