II SA/Gd 1098/23
WyrokWSA w Gdańsku2024-04-24
Skład orzekający: Diana Trzcińska, Krzysztof Kaszubowski, Justyna Dudek - Sienkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przyczepa kempingowa, posadowiona na gruncie w sposób stabilny i służąca celom rekreacyjnym, może być uznana za tymczasowy obiekt budowlany wymagający pozwolenia na budowę, jeśli funkcjonuje na danej nieruchomości dłużej niż 180 dni?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przyczepa kempingowa, posadowiona stabilnie na gruncie i służąca celom rekreacyjnym, stanowi tymczasowy obiekt budowlany w rozumieniu Prawa budowlanego. Fakt, że jest zarejestrowana jako pojazd i potencjalnie mobilna, nie wyklucza jej kwalifikacji jako obiektu budowlanego, zwłaszcza gdy jej obecność na nieruchomości przekracza 180 dni. W takim przypadku budowa wymaga pozwolenia na budowę, a jej realizacja bez wymaganych formalności stanowi samowolę budowlaną.Stan faktyczny
Skarżący zakwestionowali postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych dotyczących przyczepy kempingowej, uznając ją za pojazd drogowy, a nie obiekt budowlany. Organy nadzoru budowlanego uznały przyczepę za tymczasowy obiekt budowlany, który został posadowiony bez wymaganego zgłoszenia lub pozwolenia na budowę. Skarżący argumentowali, że nie wykonywali żadnych robót budowlanych, a jedynie zaparkowali mobilny pojazd.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Diana Trzcińska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Krzysztof Kaszubowski Asesor WSA Justyna Dudek - Sienkiewicz po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2024 r. w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. S., T. S., M. G. i L. G. na postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia 10 października 2023 r., nr WOP.7722.57.2023.MJ w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych oddala skargę.
Skarga B. S., T. S., M. G. i L. G. na postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 10 października r., nr WOP.7722.57.2023.MJ w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych, wniesiona została w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie Puckim postanowieniem z 6 marca 2023 r. nr PINB-7141/93a/2022/PO wstrzymał roboty budowlane przy posadowieniu, bez wymaganego zgłoszenia, tymczasowego obiektu budowlanego – przyczepy kempingowej zarejestrowanej, nietrwale związane z gruntem, posadowionej na kołach i wspornikach metalowych stanowiących wyposażenie przyczepy, które są ustawione na płytach betonowych, pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej, o wymiarach 2,23 m x 5,80 m, na terenie działki nr [...] położonej w obrębie ewidencyjnym K., gmina K. Tym samym postanowieniem organ poinformował skarżących B. S. i T. S. o możliwości złożenia wniosku o legalizację ww. obiektu w terminie 30 dni od dnia otrzymania postanowienia oraz o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji obiektu, zgodnie z art. 49d ust. 1 pkt 2a Prawa budowlanego.
W uzasadnieniu wskazano, że B. S. i P. S. w grudniu 2022 roku posadowili powyższy obiekt bez wymaganego prawem zgłoszenia, czego konsekwencją było wszczęcie postępowania i w konsekwencji wydanie opisanego wyżej postanowienia, gdyż stosownie do art. 28, 29 i 30 Prawa budowlanego wykonanie tymczasowego obiektu budowlanego wymagało dokonania zgłoszenia. Zdaniem organu jego brak obliguje organ nadzoru budowlanego do wszczęcia i prowadzenia postępowania administracyjnego w trybie art. 48 ustawy Prawo budowlane, z którego wynika, że w stosunku do obiektów lub ich części wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia organ nadzoru budowlanego obowiązany jest w pierwszej kolejności do wstrzymania wszelkich robót budowlanych. Organ wyjaśnił też, że zgodnie z art. 48b ust. 1 prawa budowlanego w przypadku złożenia wniosku o legalizację organ nadzoru budowlanego nakłada, w drodze postanowienia, obowiązek przedłożenia dokumentów legalizacyjnych w terminie nie krótszym niż 60 dni od dnia doręczenia tego postanowienia.
Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpoznając zażalenie skarżących postanowieniem z 10 października 2023 r.: 1) uchylił postanowienie organu I instancji, 2) wstrzymał B. S. i P. S. roboty budowlane przy posadowieniu tymczasowego obiektu budowlanego – przyczepy kempingowej zarejestrowanej, trwale związanego z gruntem, pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej o wymiarach 2,23 m x 5,80 m, posadowionego bez wymaganego prawem zgłoszenia na terenie działki nr [...], obręb ewidencyjny K., gmina K.,) poinformował o możliwości złożenia wniosku o legalizację ww. obiektu budowlanego w terminie 30 dni od dnia, w którym postanowienie stanie się ostateczne oraz o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji, w wysokości obliczonej zgodnie z przepisem określonym w art. 49d ust. 1 pkt 2a Prawa budowlanego.
Organ odwoławczy w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy, w tym przeprowadzone przez pracowników organu I instancji 1 lutego 2023 r. oględziny - ustalił, że na terenie działki nr [...] położonej w obrębie ewidencyjnym K., gmina K. będącej własnością L. G. i M.G. (1/2 udziału) oraz T. S. i B. S. (1/2 udziału) znajdują się dwa obiekty budowlane tego samego typu, w tym zrealizowana przez skarżących T. S. i B. S. przyczepa specjalna kempingowa zarejestrowana, posadowiona na kołach i wspornikach metalowych, ustawiona na płytach chodnikowych i deskach, pełniąca funkcję rekreacji indywidualnej (oznaczona na rysunku dołączonym do protokołu oględzin literą A).
Organ odwoławczy, powołując brzmienie art. 3 pkt 1 (definicja legalna budynku) oraz art. 3 pkt 5 (definicja legalna tymczasowego obiektu budowlanego) Prawa budowlanego, podzielił pogląd organu I instancji, że przedmiotem postępowania jest tymczasowy obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak np. barakowóz. Stwierdził natomiast, że w jego ocenie, odmiennie niż uznał to organ I instancji, analizowany obiekt jest trwale związany z gruntem, bowiem w taki sposób, że jest to połączenie stabilne, zapewniające przeciwdziałanie czynnikom zewnętrznym. Zdaniem organu odwoławczego, mobilność obiektu nie niweczy cechy trwałego związania z gruntem.
Organ wskazał, odwołując się do brzmienia art. 28 – 30 Prawa budowlanego, że zarówno w grudniu 2022 r., jak i obecnie, realizacja ww. tymczasowego obiektu budowlanego wymagała pozwolenia na budowę, czego inwestorzy nie przedłożyli. Na marginesie wskazano również, że dla terenu działki nr [...] uchwalono plan miejscowy, z którego wynika, że jest ona objęta przeznaczeniem rolniczym (symbol 1.25.R) z ustanowionymi ograniczeniami w jej użytkowaniu, w tym – zakazem wszelkiej zabudowy. Organ pouczył inwestora o możliwości złożenia wniosku o legalizację oraz o sposobie wyliczenia opłaty legalizacyjnej.
W skardze na powyższą decyzję wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji i umorzenie postępowania administracyjnego. Zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego – art. 48, art. 3 pkt 1 oraz 28 ust. 1 i 29 ust. 1 Prawa budowlanego.
Skarżący zakwestionowali kwalifikację spornej zabudowy jako tymczasowego obiektu budowlanego, pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej, a także uznanie jej za trwale związaną z gruntem argumentując, że jest to zarejestrowany pojazd o zastosowaniu drogowym i transportowym, do którego nie mają w ogóle zastosowania przepisy ustawy Prawo budowlane. Skarżący podkreślili, że nie wykonywali na terenie działki nr [...] żadnych robót budowlanych. Na działce zaparkowana jest bowiem przyczepa, która jest mobilnym pojazdem, o funkcji transportowej. Przyczepa jest posadowiona na własnych kołach oraz wspornikach, stanowiących jej wyposażenie, a dodane płyty betonowe oraz deski mają jedynie wspomagać jej utrzymanie w stanie nienaruszonym i przeciwdziałać czynnikom zewnętrznym. Używana jest kilka razy w roku, ponieważ jest w pełni sprawna technicznie i w każdej chwili gotowa do jazdy. Skarżący na poparcie swoich zarzutów i argumentacji odwołali się do różnych wyroków sądowych, potwierdzających ich stanowisko o bezprzedmiotowości niniejszego postępowania.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu skarżącej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku ustalił i zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 119 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjny (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1364, dalej jako P.p.s.a.) sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie (...). Przedmiotem kontroli Sądu jest natomiast postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 10 października 2023 r. w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych, dotyczące tymczasowego obiektu budowlanego – zarejestrowanej przyczepy kempingowej, trwale związanej z gruntem, pełniącej funkcję rekreacji indywidualnej, o wymiarach 2,23 m x 5,80 m, zlokalizowanej na terenie działki nr [...], w obrębie ewidencyjnym K., gmina K.
Oceniając wydane w sprawie postanowienia w oparciu o kryterium legalności Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż wydane w sprawie akty zasadniczo są zgodne z prawem.
Materialnoprawną podstawą wydanych przez organy obu instancji postanowień są przepisy ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 682, dalej: Prawo budowlane), w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 13 lutego 2020 r. o mianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 471), obowiązującą od 19 września 2020 r. Należy wskazać, że wprowadzone powyższą nowelizacją zmiany w przepisach dotyczących legalizacji samowoli budowlanych stworzyły jednolity, spójny system postępowań legalizacyjnych opierający się o wspólną procedurę (zob. uzasadnienie do projektu ustawy z dnia 13 lutego 2020 r., druk sejmowy nr 121, Sejm IX kadencji). Umożliwia on usunięcie skutków samowolnych działań inwestycyjnych oraz przywrócenie stanu zgodności z wymogami Prawa budowlanego.
Na skutek wprowadzonych zmian postępowanie w sprawie samowoli budowlanej rozpoczyna się od wydania postanowienia o wstrzymaniu budowy w przypadku obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego:
1) bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo
2) bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia (art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego).
W takim postanowieniu organ informuje o możliwości złożenia wniosku o legalizację obiektu budowlanego lub jego części oraz o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji obiektu budowlanego lub jego części oraz o zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej (ust. 3). Co istotne, postanowienie o wstrzymaniu budowy wydaje się również w przypadku zakończenia budowy (ust. 5). Następnie inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego może w ciągu 30 dni od otrzymania postanowienia złożyć wniosek o legalizację (art. 48a ust. 1). Jeżeli wniosek ten nie zostanie złożony, wówczas organ nadzoru budowlanego wydaje nakaz rozbiórki(art. 49e pkt 1). Taki sam skutek ma wycofanie wniosku, co może nastąpić praktycznie na całym etapie procedury legalizacyjnej (art. 49e pkt 2 w zw. z art. 48a ust. 2). Jeżeli jednak inwestor (właściciel lub zarządca) złoży wniosek o legalizację, organ nadzoru budowlanego w ramach prowadzonego postępowania wdraża procedurę legalizacyjną.
Regulacja skutków samowoli budowlanych jest konsekwencją obowiązującej
w Prawie budowlanym generalnej zasady, wyrażonej w art. 28, przewidującej, że roboty budowlane można rozpocząć po uzyskaniu pozwolenia na budowę, z wyjątkami przewidzianymi w art. 29-31.
Mając to na uwadze stwierdzić trzeba, że warunkiem zainicjowania postępowania legalizacyjnego jest stan faktyczny konkretnej sprawy, z którego wynika, że inwestor pomimo obowiązku nie dokonał zgłoszenia bądź nie uzyskał pozwolenia na budowę obiektu, dopuszczając się tym samym samowoli budowlanej. W tej sytuacji najistotniejszą kwestią jest kwalifikacja prawnobudowlana samowolnej zabudowy i ocena jej z punktu widzenia wymogów Prawa budowlanego.
W orzecznictwie sądów administracyjnych jednolicie wskazuje się, że naruszenia Prawa budowlanego powinny być oceniane według przepisów obowiązujących w dacie popełnienia samowoli, natomiast zastosowanie przepisów dotyczących usuwania skutków samowoli uzależnione jest od okoliczności konkretnej sprawy, z zachowaniem zasady, że organy wydają decyzje według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie rozstrzygania sprawy. Istotne jest bowiem rozróżnienie samego zdarzenia prawnego, jakim jest samowola budowlana, od jej likwidacji (zob. uchwała NSA z 16 grudnia 2013 r. sygn. akt II OPS 2/13, ONSAiWSA 2014/6/89, wyrok NSA z 2 grudnia 2010 r. sygn. akt II OSK 1974/10, wszystkie przywołane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia dostępne są na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Powyższe oznacza, że ustalenia czy dane roboty budowlane podlegały reglamentacji Prawa budowlanego, w tym w szczególności czy na ich wykonanie konieczne było uzyskanie pozwolenia na budowę, dokonanie zgłoszenia, czy też można ich było dokonać bez jakichkolwiek formalności, należy dokonywać na podstawie przepisów obowiązujących w okresie wybudowania danego obiektu.
W niniejszej sprawie organy uznały, biorąc pod uwagę znajdującą w aktach sprawy kserokopię dowodu rejestracyjnego spornej przyczepy, że została ona posadowiona na terenie działki nr [...] w dacie jej rejestracji w Polsce, tj. w grudniu 2022 r. Skarżący jednocześnie tej okoliczności nie kwestionują i znajduje ona potwierdzenie w protokole oględzin.
Dla sprawy, której przedmiotem jest ocena legalności zabudowy, istotne jest prawidłowe ustalenie stanu faktycznego, gdyż pozwala to na dokonanie adekwatnej kwalifikacji prawnobudowlanej zabudowy, a następnie oceny, czy jej realizacja wymagała wcześniejszego zgłoszenia, czy pozwolenia na budowę, czy też mamy do czynienia z zabudową niepodlegającą reglamentacji Prawa budowlanego. Wreszcie, prawidłowe ustalenia faktyczne determinują warunki legalizacji, w tym wysokość opłaty legalizacyjnej stanowiącej warunek sine qua non skutecznego procesu legalizacji oraz uwarunkowania ewentualnej rozbiórki.
W niniejszej sprawie podstawową kwestią sporną, także pomiędzy organami, jest to, czy sporny obiekt jest obiektem budowlanym, czy też pojazdem mechanicznym (przyczepą) oraz jaką pełni funkcję - rekreacyjną, czy transportową, a w konsekwencji – czy podlega reglamentacji za pośrednictwem przepisów Prawa budowlanego i w jakiej formie.
Sąd ocenia jako prawidłowe ustalenia organów odnośnie do kwalifikacji analizowanej zabudowy, jak wynika z okoliczności sprawy, jako tymczasowy obiekt budowlany w rozumieniu art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego, pełniący funkcję rekreacyjną. Zgodnie z przywołanym przepisem, tymczasowym obiektem budowlanym jest obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe, przenośne wolno stojące maszty antenowe. Tym samym, także przyczepa kempingowa, przystosowana do pełnienia funkcji obiektu mieszkalnego, czy rekreacyjnego stanowi tymczasowy obiekt budowlany. Wbrew natomiast stanowisku, wyrażonemu przez skrzących w skardze ten fakt, że taki obiekt jest przystosowany do tego, aby przemieszczać go po drogach, jako przyczepa kampingowa, nie przesądza o tym, że nie może być uznany równocześnie za obiekt budowlany, w szczególności tymczasowy obiekt budowlany (również jako budowla w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego), po ustawieniu go na gruncie (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 maja 2022 r., sygn. akt II OSK 1247/19; z 9 października 2019 r., sygn. akt II OSK 2779/17; z 5 kwietnia 2019 r., sygn. akt II OSK 1256/17; z 10 września 2019 r., sygn. akt II OSK 1941/17 - CBOSA). Jak to wynika z orzecznictwa sądów administracyjnych "(...) nawet w sytuacji gdyby uznać, że przedmiotem niniejszego postępowania jest przyczepa/pojazd, jak domaga się tego strona skarżąca, to okoliczność posadowienia tego obiektu na gruncie (...) i tak byłaby przesądzająca o kwalifikacji przedmiotu postępowania, jako "tymczasowego obiektu budowlanego" w rozumieniu art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego". Tym samym, Sąd podziela ocenę organ odwoławczego, że przedmiotowy obiekt należy zakwalifikować jako tymczasowy obiekt budowlany w rozumieniu art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego, który wobec upływu okresu 180 dni jego funkcjonowania na gruncie, wymagał pozwolenia na budowę.
Według ustawowej definicji zawartej we wskazanym przepisie tymczasowy obiekt budowlany to obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe, przenośne wolno stojące maszty antenowe. Jak wynika zatem z treści art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego niektóre rodzaje tymczasowych obiektów budowlanych zostały wyraźnie przez ustawodawcę wymienione (np. kioski uliczne, barakowozy, obiekty kontenerowe), ale też redakcja tego przepisu pozwala na stwierdzenie, że przytoczone wyliczenie ma charakter przykładowy. Dlatego przy ocenie innych typów obiektów, które nie zostały wymienione w tym przepisie, a więc np. przyczep, konieczne jest zastosowanie dodatkowego kryterium. Opierając się na utrwalonym orzecznictwie sądów administracyjnych dotyczącym barakowozów, przyczep kempingowych, ruchomych kiosków lub innych podobnych obiektów, takim kryterium powinien być przede wszystkim cel, w jakim dany obiekt został umieszczony na nieruchomości oraz okres jego funkcjonowania na tej nieruchomości (por. np. wyroki NSA: z 13 marca 2009 r. sygn. akt II OSK 348/08; z 29 maja 2012 r. sygn. akt II OSK 423/11 oraz z a 10 maja 2013 r. sygn. akt II OSK 39/12, dostępne na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Odnośnie zatem do funkcji tego obiektu, czy celu jaki realizuje – wskazać należy, co wynika z akt sprawy, że realizuje on cel rekreacyjny. Bez znaczenia w niniejszej sprawie pozostają zatem okoliczności, że jest on zarejestrowany jako pojazd mechaniczny i jest sprawny technicznie, jak wskazują skarżący. O celu, który realizuje sporny obiekt wbrew stanowisku skarżących, świadczy sposób jego posadowienia na gruncie. Przyczepa jest na kołach i wspornikach metalowych, ale jednocześnie na płytkach chodnikowych, a wokół niej znajduje się podest z desek. Nie przeczy to faktowi, że może ona być wykorzystana jako pojazd, lecz niewątpliwie – będąc na działce - służy do celów rekreacyjnych. Wszystkie te okoliczności zostały w sposób prawidłowy udowodnione na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, w tym dokumentacji zdjęciowej. Skarżący nie kwestionowali tych ustaleń w toku sporządzania protokołu oględzin z 1 lutego 2023 r., który został przez nich podpisany, a z którego wynika jednoznacznie rekreacyjna funkcja przyczepy.
Zgodnie z art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego w postanowieniu o wstrzymaniu budowy informuje się o możliwości złożenia wniosku o legalizację obiektu budowlanego lub jego części, zwanego dalej "wnioskiem o legalizację", oraz o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji obiektu budowlanego lub jego części, zwanej dalej "decyzją o legalizacji", oraz o zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej.
Zatem na etapie, który jest przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej wymagane jest jedynie określenie zasad obliczania opłaty legalizacyjnej. Dopiero w trakcie zainicjowanej przez inwestorów procedury legalizacyjnej, w przypadku stwierdzenia poprawności dokumentacji legalizacyjnej, organ nadzoru budowlanego wydaje postanowienie o ustaleniu opłaty legalizacyjnej – art. 49 ust. 2a Prawa budowlanego.
W niniejszej sprawie organ odwoławczy, wskazując wysokość opłaty legalizacyjnej, działał przedwcześnie. Jednakże w ocenie Sądu to naruszenie przepisów postępowania nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy i nie jest wiążące na kolejnych etapach procesu legalizacji.
Jednocześnie Sąd zauważa, że w treści sentencji postanowienia organu odwoławczego wskazuje się, że przedmiotem postępowania jest tymczasowy obiekt budowlany – przyczepa kempingowa (...), posadowiona bez wymaganego zgłoszenia. Natomiast w treści uzasadnienia decyzji prawidłowo organ odwoławczy wyjaśnia, że obiekt ten wymagał – w okolicznościach niniejszej sprawy – pozwolenia na budowę. Zaistniałe uchybienie stanowi oczywisty w świetle wyjaśnień organu, wynikających z uzasadnienia decyzji, błąd pisarski, wymagający sprostowania, nie stanowiąc jednocześnie uchybienia o istotnym wpływie na wynik sprawy.
Posadowienie przyczepy kampingowej w określonym miejscu w sposób zapewniający jest stabilność z przeznaczeniem na cele mieszkalne, czy rekreacyjne właścicieli lub osób trzecich na określonej nieruchomości jest budową w rozumieniu art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego (wykonywaniem obiektu budowlanego w określonym miejscu). Zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy budowa jest dopuszczalna jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31 Prawa budowlanego. Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 7 Prawa budowlanego nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, ale zgłoszenia, o którym mowa w art. 30 tej ustawy, budowa tymczasowych obiektów budowlanych niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce - w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. Tym samym a contrario, budowa z jaką mamy do czynienia w sprawie niniejszej – a więc posadowienie przyczepy w określonym miejscu w sposób stały i niewskazujący na zamiar jej przemieszczenia w okresie 180 dni lub rozbiórki w ww. okresie (licząc od grudnia 2022 r.) – wymagała uzyskania pozwolenia na budowę, co poprawnie stwierdził organ II instancji. Zdaniem Sądu, w takich okolicznościach, bez znaczenia, w świetle brzmienia ww. przepisu, jest to, czy obiekt ten jest trwale związany z gruntem, czy też nie, co zresztą pozostawało sporne w sprawie także pomiędzy orzekającymi w sprawie organami. Nie mniej jednak wyjaśnić należy, że pojęcie trwałego połączenia z gruntem było już wielokrotnie poruszanym w orzecznictwie sądów administracyjnych zagadnieniem. O tym, czy dany obiekt budowlany jest trwale połączony z gruntem decyduje nie tyle sposób i metoda jego związania z gruntem, czy też technologia wykonania fundamentu (którego niewątpliwie nie ma w odniesieniu do spornej przyczepy), która w aktualnym stanie wiedzy technicznej może być różna oraz możliwości techniczne przeniesienia tego obiektu budowlanego w inne miejsce, ale to czy jego wielkość, konstrukcja, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa wymagają takiego trwałego związania. Trwałość związania obiektu z gruntem nie musi oznaczać stałości tego związania, rozumianego, jako brak możliwości odłączenia go od gruntu bez nieodwracalnego naruszenia jego technicznej i funkcjonalnej integralności. Co istotne, trwałości takiego związania z gruntem obiektu budowlanego nie przeczy to, że można go zdemontować, gdyż jest to jedynie okoliczność mogąca przesądzać o tymczasowości takiego obiektu, ale nie trwałości jego związania z gruntem. Dla przyjęcia, że dany obiekt budowlany jest trwale związany z gruntem istotne jest zatem to, czy posadowiony jest on na tyle trwale, że opiera się czynnikom mogącym zniszczyć ustawioną na nim konstrukcję, a w istocie decydują o tym parametry techniczne takiego obiektu (wyrok NSA z 15 października 2019 r., sygn. akt II OSK 2836/17, CBOSA). W takim znaczeniu zatem sporna przyczepa stanowi obiekt trwale związany z gruntem, na co wskazuje analiza akt sprawy, w tym zwłaszcza protokół oględzin wraz z dokumentacją fotograficzną i co przemawia za tym, że organ odwoławczy prawidłowo ocenił tą cechę spornego obiektu. Jest on stabilnie powiązany z gruntem, stojąc na betonowych kafelkach chodnikowych i wspornikach metalowych, dzięki czemu opiera się czynnikom zewnętrznym, czemu zresztą nie przeczą również w skardze skarżący. Odnośnie zaś do czasu istnienia obiektu na gruncie, zważyć należy o czym już mowa była powyżej, że w dacie oględzin na działce skarżących obiekt już istniał i stan ten trwał w dacie wydania decyzji przez organ odwoławczy. Dlatego uznać należało, że obiekt ten w bieżącej lokalizacji istnieje dłużej niż 180 dni i dotychczas nie został rozebrany, ani przeniesiony w inne miejsce przed upływem tego terminu. Pozostawanie tego obiektu na nieruchomości przez czas przekraczający 180 dni oznacza, że nie mógł on zgodnie z prawem – art. 29 ust. 1 pkt 7 Prawa budowlanego - być zrealizowany w oparciu o zgłoszenie, lecz wymagał pozwolenia na budowę. To właśnie w ramach czasowych przypisanych dla obiektów tymczasowych ogniskuje się istota tych obiektów, nazywanych właśnie tymczasowymi.
Z przedstawionych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uznał niezasadność skargi i działając na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł o jej oddaleniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło