II SA/Gd 1134/02
WyrokWSA w Gdańsku2004-05-05
Skład orzekający: Sędzia NSA Jan Jędrkowiak, NSA Barbara Skrzycka - Pilch, as. WSA Krzysztof Gruszecki (spr.)
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała Rady Miasta odrzucająca zarzuty do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, dotyczące przeznaczenia części nieruchomości na cele publiczne (zieleń, staw, droga) oraz odmowy uwzględnienia funkcji bazy transportowej, jest zgodna z prawem?Ratio decidendi
Sąd uznał, że ustalenia projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, dotyczące przeznaczenia terenu na cele publiczne (zieleń, staw, droga) oraz odmowy uwzględnienia funkcji bazy transportowej, są zgodne z prawem. Gmina posiada "władztwo planistyczne", a jej decyzje w tym zakresie nie naruszają prawa, uwzględniając przy tym wymagania ładu przestrzennego, urbanistyki, architektury, walory ekonomiczne przestrzeni i prawo własności. Skarga została oddalona na podstawie art. 151 PPSA.Stan faktyczny
Skarżący M. i A. M. wnieśli zarzuty do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, kwestionując m.in. przeznaczenie części ich nieruchomości na teren zielony ze stawem, odmowę uwzględnienia funkcji bazy transportowej oraz lokalizację projektowanej drogi. Rada Miasta uchwałą odrzuciła te zarzuty, uzasadniając swoje stanowisko potrzebą ochrony systemu hydrograficznego, koniecznością zachowania funkcji retencyjnych oraz brakiem możliwości pogodzenia funkcji bazy transportowej z zabudową mieszkaniową. Skarżący zaskarżyli uchwałę Rady Miasta do sądu administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jan Jędrkowiak Sędziowie: NSA Barbara Skrzycka - Pilch as. WSA Krzysztof Gruszecki (spr.) Protokolant Katarzyna Gross po rozpoznaniu w dniu 5 maja 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi M. i A. M. na uchwałę Rady Miasta z dnia 27 marca 2002r., Nr [...] w przedmiocie zarzutu do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oddala skargę.
II SA/Gd 1134/02
U z a s a d n i e n i e
W dniu 30 czerwca 1999r. na podstawie art.12 ust.1 i 2 i art.31 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 1999r. Nr 15, poz.139) Rada Miasta podjęła uchwałę nr [...] w sprawie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla [...] w K. Ustalono, że przedmiotem regulacji będą również zagadnienia związane z tymczasowym sposobem zagospodarowania, urządzeniami oraz użytkowaniem terenu.
Wykonując tą uchwałę Zarząd Miasta z dnia 6 lipca 1999r. zamieścił obwieszczenie, że zgodnie z postanowieniami art.18 ust.2 pkt 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym oraz przywołaną wyżej uchwałą zawiadamia o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla [...] w K. obejmującego obszar w granicach przebiegających ulicami: W., P., planowaną obwodnicą i trakcją kolejową do B. z przeznaczeniem pod zabudowę jednorodzinną bliźniaczą wolno stojącą oraz szeregową oraz poinformowano o możliwości zgłaszania wniosków do wyżej wymienionego planu.
Na tej podstawie właściciele nieruchomości zgłaszali swoje wnioski do projektu planu zagospodarowania przestrzennego, wśród nich znalazł się również skarżący M. M., który w piśmie z dnia 30 grudnia 1999r. stwierdził, że jako właściciel działki nr [...] zwraca się z wnioskiem o opracowanie planu zagospodarowania osiedla.
Następnie projekt planu zagospodarowania przestrzennego uzgodniono z następującymi instytucjami publicznymi:
- Urząd Ochrony Państwa – Delegatura – pismo [...] z dnia 10 05 2001r.,
- Zarząd Dróg Wojewódzkich – pismo Nr [...] z dnia 10.05.2001r.,
- Muzeum Archeologiczne – pismo nr [...] z dnia 10052001r.,
- Urząd Wojewódzki, Wydział Ochrony Środowiska – pismo [...] z dnia 15.05.2001r.,
- Lasy Państwowe - Nadleśnictwo – pismo [...] z dnia 15.05.2001r.,
- Kuria Diecezjalna – pismo [...] z dnia 17.05.2001r.,
- Starostwo Powiatowe, Wydział Architektury i Budownictwa – pismo Nr [...] z dnia 09.05.2001r.,
- Urząd Wojewódzki, Wydział Architektury i Budownictwa – pismo Nr [...] z dnia 27.04.2001r.,
- Spółka Akcyjna A.; Oddział w G. – pismo Nr [...] z dnia 10.05.2001r.,
- Generalny Dyrektor Dróg Publicznych – pismo Nr [...] z dnia 18.05.2001r.,
- Urząd Wojewódzki, Wydział Rolnictwa i Infrastruktury Wsi – pismo [...] z dnia 23.05.2001r.,
- Urząd Wojewódzki, Wydział Rolnictwa i Infrastruktury Wsi – pismo [...] z dnia 21.06.2001r.,
- Zarząd Województwa– pismo Nr [...] z dnia 22.05.2001r.,
- Urząd Wojewódzki, Wydział Ochrony Środowiska - Wojewódzki Konserwator Przyrody – pismo [...] z dnia 25.05.2001r.,
- Powiatowy Inspektor Sanitarny– pismo [...] z dnia 06.06.2001r.,
- Spółka Akcyjna B. Zakład K – pismo [...] z dnia 30.05.2001r.,
- Generalny Dyrektor Dróg Publicznych – pismo [...] z dnia 27 lipca 2001r.,
- Urząd Miasta, Wydział Inżynierii Miejskiej – pismo [...] z dn. 26.03.2001r.,
- Urząd Miasta, Wydział Inżynierii Miejskiej – pismo [...] z dn.14.05.2001r.,
- Urząd Miasta, Wydział Inżynierii Miejskiej – pismo [...] z dn. 11.09.2001r.,
- Wodociągi, pismo [...] - z dn. 06.09.2001r.,
- Urząd Miasta, Wydział Inżynierii Miejskiej – pismo [...],uzgodnienie nr 37, z dn. 27.09.2001r.,
- Wodociągi, uzgodnienie z dn. 27.09.2001r.,
- Spółka akcyjna B. Zakład K., pismo [...] z dnia 30.10.2001r.
Po dokonaniu wyżej wymienionych uzgodnień Zarząd Miasta ogłoszeniem z dnia 26 listopada 2001r. zamieszczonym w [...] obwieścił, że w dniach od 6.12.2001r. do 3.01.2002r. w Urzędzie Miejskim zostanie wyłożony omawiany projekt planu zagospodarowania przestrzennego. W ogłoszeniu tym pouczono również o możliwości wniesienia protestu w trybie art.23 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym oraz o możliwości zgłoszenia w trybie art.24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym zarzutów. Oprócz umieszczenia obwieszczenia w prasie Zarząd Miasta pismem z dnia 21 listopada 2001r. – odrębnie o fakcie tym poinformował właścicieli nieruchomości objętym projektem planu (w tym również M. i A. M., którzy zawiadomienie o tym fakcie otrzymali w dniu 22 listopada 2001r.).
Korzystając z tego uprawnienia M. i A. M. wnieśli w dniu 14.01.2001r. zarzuty zarzucając, że:
1. Bezpodstawnie wyłączono z ich nieruchomości obszar określony w niniejszym planie symbolem 65.ZP jako teren ogólnodostępny, zieleń - staw i teren zielony wokół stawu. Tym sposobem z jednej strony pozbawia się ich przedmiotowego stawu, który jest ich własnością, z drugiej strony powstanie teren ogólnodostępny, będący źródłem zanieczyszczeń, dewastacji i zakłóceń spokoju dla sąsiadujących nieruchomości.
2. Wbrew ustaleniom z projektantem przyjęto działki gruntu oznaczonej symbolem 22.Mne/Ue jako teren zabudowany zabudową jednorodzinną wolnostojącą z usługami nieuciążliwymi, a ustalenia z projektantem przewidywały przeznaczenie powyższych działek na bazę transportową, która nie stanowiłaby terenu uciążliwego w tym miejscu ze względu na planowaną obwodnicę miasta z drugiej strony ulicy P.
3. Nie znają również formalnych podstaw, dla których proponuje się wyłączenie z ich nieruchomości rzeczki wraz z przyległościami do niej - oznaczenie symbolem 012. Wt.
4. Nie zgadzają się również z proponowanym rozwiązanie projektowanej drogi przy działkach oznaczonych symbolami 72.PS i 68.EE.
Ustosunkowując się do tych zarzutów Rada Miasta uchwałą nr [...] z dnia 27 marca 2002r. odrzuciła zarzuty M. i A. M. do projektu planu zagospodarowania przestrzennego [...] miasta K.
W uzasadnieniu do tej uchwały stwierdzono, co następuje:
Zarzut dotyczący lokalizacji zbiornika retencyjnego.
Istniejący ciek wodny razem z oczkami wytopiskowymi stanowi połączony system hydrograficzny zbierający wody powierzchniowe z obszaru osiedli sąsiednich o powierzchni około 100 ha (na zachód od torów kolejowych). Ciek ten wpływa bezpośrednio do J. W. Cały system wód powierzchniowych musi być bezwzględnie zachowany oraz objęty ochroną i powinien być systematycznie konserwowany.
Ponadto istniejące oczka wodne pełnią w projekcie planu funkcję zbiorników retencyjnych, które są niezbędne dla projektowanej zabudowy. Zarówno zbiorniki retencyjne jak i cieki wodne zdaniem Rady należy objąć ochroną, utrzymaniem i konserwacją. W myśl bowiem art.22, ust.1 i art.26, pkt 1 ustawy z dnia 18.07.2001r. Prawo wodne (Dz.U.Nr 115, poz.1299 ze zm.) wody śródlądowe powierzchniowe powinny być utrzymywane to jest konserwowane i remontowane przez właścicieli, w tym przypadku przez gminę. Trudno nakładać ten obowiązek na właścicieli prywatnych, dlatego w planie tereny te stanowią przestrzeń publiczną do utrzymania przez służby komunalne.
Podkreślono również, że rezygnacja z wyżej wymienionych obostrzeń będzie doprowadzała do podtapiania zabudowań osiedla P.
Zarzut dotyczący nieujęcia w planie funkcji bazy transportowej.
Proponowana przez M. i A. M. lokalizacja bazy transportowej na obszarze 22 Mne, Ue, kłóciłaby się z sąsiadującą funkcją zabudowy mieszkaniowej. Nie jest realne ograniczenie uciążliwości do granic własnej działki ze względu na uciążliwość spowodowaną wspólnym dojazdem do działek zabudowy mieszkaniowej i bazy transportowej. Uciążliwość ciężkiego transportu kołowego, jakiego wymagałaby baza transportowa, byłaby nie do pogodzenia z sąsiednią funkcją zabudowy mieszkaniowej.
Zarzut dotyczący lokalizacji przepompowni ścieków i stacji transformatorowej.
Lokalizacja stacji transformatorowej jak i przepompowni ścieków jest niezbędna dla funkcjonowania osiedla jako całości. Projektowana lokalizacja stacji transformatorowej znajduje się pod linią energetyczną, a więc w strefie uciążliwości tej linii. Obszar w strefie nie może być wykorzystany przez właścicieli na żadne inne cele inwestycyjne.
Lokalizacja przepompowni została podyktowana konfiguracją terenu oraz została poprzedzona projektem koncepcyjnym uzbrojenia. Przepompownia PS-1 jest niezbędna dla wykonania uzbrojenia na osiedlu.
W przypadku rezygnacji z przepompowni ścieków zdaniem organu teren ten można włączyć do terenów zabudowy mieszkaniowej, co okazać się może dopiero na etapie wykonywania projektu budowlanego uzbrojenia całego osiedla P. Na etapie planu natomiast niezbędne jest pozostawienie rezerwy terenu dla lokalizacji zbiorczej przepompowni PS-1.
Zwrócono również uwagę na fakt, że tereny przeznaczone pod funkcje związane z infrastrukturą będą od właścicieli wykupione.
Na powyższą uchwałę skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnieśli pismem z dnia 26 kwietnia 2002r. M. i A. M. formułując następujące zarzuty.
Zarzut 1 - dotyczy oczka wodnego.
W uzasadnieniu podano, że wymienione oczko wodne ma służyć jako zbiornik retencyjny, a jest to niemożliwe ponieważ lustro wody wymienionego zbiornika jest wyżej aniżeli lustro płynącego obok cieku wodnego , ponadto zbiornik ten zdaniem skarżących nie jest połączony z wymienionym ciekiem wodnym. Podnoszą oni również, że sąsiadująca bezpośrednio z wymienionym oczkiem wodnym łąka także usytuowana jest niżej jak lustro wody tego oczka wodnego. W związku z tym nie widzą możliwości zbierania przez wymienione oczko jakichkolwiek wód gruntowych czy opadowych z przylegających terenów i nie ma ono wpływu na podtapianie jakichkolwiek terenów. Ponadto ich zdaniem służby komunalne nie dbają o właściwą konserwację i należyte utrzymanie cieku wodnego co często wykonują sami.
Dodatkowo zaznaczono, iż od 1968r. skarżący są właścicielami wymienionego oczka i jako właściciele remontowali i utrzymywali wymieniony zbiornik.
Zarzut 2 – dotyczący bazy transportowej.
Zdaniem skarżących baza ta została wcześniej uzgodniona z projektantem, który nie widział przeciwwskazań do ujęcia jej w projektowanym planie zagospodarowania terenu. Po wyłożeniu proponowanego planu zagospodarowania przestrzennego do publicznego wglądu okazało się , że ustalenie to nie zostało uwzględnione.
Skarżący podkreślają, że teren sporny przylega bezpośrednio do drogi łączącej K. z przyległymi wioskami i droga ta nie jest drogą osiedlową ani wewnętrzną dojazdową do zabudowy mieszkaniowej, a ponadto z drugiej strony tejże drogi planowana jest obwodnica miasta K. oraz istnieją linie energetyczne a więc w obrębie uciążliwości tych linii nie może być projektowana zabudowa mieszkaniowa.
Z tego też względu uważają oni, iż baza taka w tym miejscu nie będzie kolidowałaby z planowaną rozbudową osiedla.
Zarzut 3 - dotyczący przepompowni ścieków i stacji transformatorowej.
Skarżący twierdzą, że zarzutu przeciwko projektowanej przepompowni ścieków i stacji transformatorowej nie wnosili, a jedynie przeciwko wydłużaniu drogi nikomu niepotrzebnej, która w tym miejscu prawdopodobnie nigdy nie powstanie i niepotrzebnie zabiera dodatkowe połacie ziemi oraz wiąże się z bardzo dużymi kosztami ewentualnej budowy.
Natomiast nie zgadzają się z planowaną drogą wewnętrzną przy cieku wodnym o wysokich skarpach - wysokość skarp dochodzi do 4 m, twierdzą oni, że skoro jest on odprowadzeniem wód deszczowych to w ich przekonaniu powinien być skanalizowany i umieszczony w pasie jezdni.
W odpowiedzi na skargę Rada Gminy wniosła o jej oddalenie powtarzając wcześniejszą argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art.97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 02.153.1271 z późn. zmianami) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153 poz. 1270).
W myśl art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.Nr 153 poz.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Ustawa z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. D.U. z 1999r. Nr 15 poz. 139 z późn. zmianami) dopuszcza w art.24 ust.4 możliwość zaskarżenia do sądu administracyjnego uchwały o odrzuceniu zarzutu do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Przepis ten, ani żadne inne unormowanie zawarte w ustawie, nie określa jednakże zakresu kontroli sprawowanej przez sąd rozpatrujący wniesioną na jego podstawie skargę. W tej sytuacji uznać należy, że granice tej kontroli wobec braku odmiennego uregulowania wyznacza przywołany powyżej przepis art.1 § 1 i 2 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Kontrola ta obejmuje zarówno zachowanie wymogów procedury ustalenia przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenu unormowanej ustawą o zagospodarowaniu przestrzennym, jak i zgodność z przepisami prawa materialnego zawartych w projekcie planu ustaleń, przeciwko którym skierowano zarzuty.
Zarzut może, zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym wnieść każdy, czyj interes prawny lub uprawnienia zostały naruszone przez ustalenia przyjęte w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wyłożonym do publicznego wglądu. Orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego stoi jednoznacznie na stanowisku, że obowiązek uwzględnienia zarzutu do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego powstaje wówczas, gdy naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia wnoszącego zarzut jest związane z jednoczesnym naruszeniem konkretnej normy prawa materialnego (por. wyrok NSA z 31 sierpnia 1998r. sygn. akt IV SA 695/98 publ. ONSA 1/2000 poz. 16).
Skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie dotyczyła jakichkolwiek uchybień w procedurze przewidzianej przepisami ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym dla opracowania projektu planu zagospodarowania przestrzennego. Złożone do akt sprawy dokumenty nie dają podstaw do twierdzenia by naruszono wymogi procedury szczegółowo unormowanej przepisem art. 18 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
Kwestionowano natomiast w skardze zawarte w projekcie planu ustalenie w myśl którego jednostka planistyczna w obrębie której położona jest działka skarżących, przeznaczona została pod tereny zielone – symbol 625P, zabudowę jednorodzinną – symbol Mne/Ue, oraz drogę oznaczoną symbolem 72 PS 68 EE.
Zdaniem Sądu powyższe ustalenia zawarte w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego są zgodne z prawem. Do zadań własnych gminy należy ustalenie przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenu (art. 4 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym). W procesie planowania przestrzennego nieuchronnie dochodzi do konfliktów między interesami obywateli, wspólnot samorządowych i państwa.
Art. 1 ust. 2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym nakazuje w zagospodarowaniu przestrzennym uwzględniać między innymi wymagania ładu przestrzennego, urbanistyki i architektury oraz walory ekonomiczne przestrzeni i prawo własności. Należy zwrócić uwagę na to, że ustalenia dotychczas obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie odbiegają znacząco od tych, na które wykorzystywana jest aktualnie nieruchomość skarżących.
Podnoszone przez skarżących zarzuty dotyczące lokalizacji zbiornika retencyjnego mają w istocie rzeczy charakter faktyczny i związane są z regulacją stosunków wodnych na gruntach objętych planem zagospodarowania. W swej istocie postanowienia planu zagospodarowania przestrzennego nie ograniczają wykorzystania nieruchomości skarżących na cele dotychczasowe. Dlatego też nie można przyjąć aby projekt planu w tym zakresie naruszał obowiązujące przepisy prawa.
Jeżeli chodzi o kwestionowaną przez skarżących lokalizację na nieruchomości drogi oraz brak możliwości zlokalizowania na ich nieruchomości bazy transportowej, to postanowienia te nie mają charakteru arbitralnego. Rada Gminy precyzyjnie określiła czym kierowała się przy określonym przeznaczeniu poszczególnych nieruchomości w projekcie planu zagospodarowania przestrzennego. Nie naruszyła zatem w ten sposób przyznanego jej przez prawo "władztwa planistycznego".
W tym stanie sprawy należy stwierdzić, że zaskarżona uchwała jest zgodna z prawem a skarga na podstawie art.151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi podlegała oddaleniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło