II SA/Gd 1143/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz (spr.) Sędziowie: WSA Alina Dominiak As. WSA Krzysztof Gruszecki Protokolant Hanna Tarnawska po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi P. S. na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej z dnia 10 lipca 2003 r. nr [...] w przedmiocie nagrody rocznej uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Dyrektora Zakładu Karnego z dnia 22 stycznia 2003 r., nr [...]. 3 II SA/Gd 1143/03 U z a s a d n i e n i e Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej decyzją z dnia 10 lipca 2003 r. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Zakładu Karnego z dnia 22 stycznia 2003 r., mocą której odmówiono P. S. przyznania nagrody rocznej za okres pozostawania w służbie przygotowawczej. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że P. S. służbę przygotowawczą pełnił od dnia 1 czerwca 1996 r. do dnia 31 maja 1998 r. Ze służby więziennej został zwolniony 20 sierpnia 2000 r. w związku ze złożonym zgłoszeniem wystąpienia ze służby. Następnie organ II instancji wskazał, że podczas pełnienia przez skarżącego służby obowiązywało zarządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 5 września 1997 r. w sprawie określenia warunków przyznawania nagród rocznych, nagród uznaniowych i zapomóg funkcjonariuszom Służby Więziennej (Dz. Urz. Min. Sprawiedl. Nr 4, poz. 37), które obowiązywało od 1 września 1997 r. Przyznawało ono nagrody roczne funkcjonariuszom mianowanym na stałe, wykonującym nienagannie obowiązki służbowe przez okres roku kalendarzowego. Obecnie obowiązuje rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 30 stycznia 2002 r. w sprawie warunków i trybu przyznawania funkcjonariuszom Służby Więziennej nagród rocznych, uznaniowych i zapomóg (Dz. U. Nr 15, poz. 145), na które powołuje się P. S. w odwołaniu. Rozporządzenie to w § 12 ust. 1 i 2 faktycznie dało możliwość prawną przyznania funkcjonariuszom czynnym nagród rocznych za okres pełnienia przez nich służby przygotowawczej w latach 1997, 1998, 1999 i określiło terminy ich wypłat. Organ odwoławczy uznał, że powyższe rozporządzenie dotyczy tylko funkcjonariuszy pozostających w stosunku służbowym na dzień wejścia w życie rozporządzenia. Zgodnie z ustawą o Służbie Więziennej oraz cytowanym rozporządzeniem przepisy wykonawcze dotyczą funkcjonariuszy czynnych. Zdaniem organu nie sposób rozstrzygać decyzją administracyjną wobec osób nie pozostających w stosunku służbowym. Reasumując organ odwoławczy jeszcze raz podkreślił, iż przedmiotowe rozporządzenie z dnia 30 stycznia 2002 r. dotyczy funkcjonariuszy czynnych a nie byłych. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego P. S. zarzucił naruszenie art. 32 Konstytucji RP w związku z ustawą o Służbie Więziennej i rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 30 stycznia 2002 r. w sprawie warunków i trybu przyznawania funkcjonariuszom Służby Więziennej nagród rocznych, nagród uznaniowych i zapomóg. Zdaniem skarżącego w zaskarżonej decyzji dokonano swoistej interpretacji treści § 12 ust. 1 rozporządzenia z dnia 30 stycznia 2002 r.. Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 31 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej przez sprawy osobowe należy rozumieć: mianowanie funkcjonariuszy na stanowiska, przenoszenie i zwalnianie ze stanowisk, zawieszanie w czynnościach służbowych, zwalnianie ze służby, ustalanie uposażenia oraz inne konieczne czynności związane z powstaniem, zmianą, rozwiązaniem stosunku służbowego oraz realizacją wynikających z treści tego stosunku służbowego uprawnień i obowiązków funkcjonariuszy. Jednym z elementów składających się na treść stosunku służbowego jest prawo funkcjonariusza do nagrody rocznej. W myśl art. 96 ust. 1 cytowanej ustawy z tytułu służby funkcjonariusz otrzymuje uposażenie i inne świadczenia określone w ustawie. Jednym z takich świadczeń jest nagroda roczna, której możliwość przyznania funkcjonariuszowi została określona w art. 106 ust. 1 przedmiotowej ustawy. Prawo do nagrody rocznej powstaje po spełnieniu przez funkcjonariusza określonych właściwymi przepisami przesłanek. Jeżeli funkcjonariusz spełnił określone, przepisami wykonawczymi, przesłanki do uzyskania nagrody rocznej i nie wystąpiły określone w tych przepisach okoliczności wyłączające prawo do niniejszego świadczenia, to nabył prawo do otrzymania przedmiotowej nagrody. Fakt, że funkcjonariusz następnie wystąpił ze Służby Więziennej nie ma wpływu na nabyte w okresie jej pełnienia prawo do nagrody rocznej, czy innych należności przysługujących z tytułu łączącego go stosunku służbowego. Sprawa dotycząca realizacji wynikających z treści stosunku służbowego uprawnień pozostaje nadal, mimo wystąpienia funkcjonariusza ze służby, sprawą osobową w rozumieniu art. 31 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej, która podlega rozpatrzeniu przez właściwego przełożonego w sprawach osobowych, określonego w ust. 1 art. 31 niniejszej ustawy i rozstrzygnięciu merytorycznemu w formie decyzji (art. 31 ust. 4 cyt. ustawy). Zarówno ustawa o Służbie Więziennej, jak i rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 30 stycznia 2002 r. nie dają podstaw do różnicowania funkcjonariuszy na czynnych i byłych i uzależniania od tego zasadności ich żądań wyprowadzanych z łączącego strony w przeszłości stosunku służbowego. Uprawnienia wywodzone ze stosunku służbowego pozostają uprawnieniami ze sfery stosunku administracyjnoprawnego mimo wystąpienia funkcjonariusza ze służby. Rozstrzygnięcie co do zasadności żądań może zapaść tylko po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w formie decyzji administracyjnej. Wobec powyższego należy stwierdzić, że funkcjonariusz Służby Więziennej, który w latach 1997, 1998 lub 1999 pełnił służbę przygotowawczą, a następnie wystąpił ze służby ma prawo do nagrody rocznej za ten okres na podstawie § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 30 stycznia 2002 r. w sprawie warunków i trybu przyznawania funkcjonariuszom Służby Więziennej nagród rocznych, nagród uznaniowych i zapomóg (Dz. U. Nr 15, poz. 145). W przedmiotowej sprawie doszło zatem do naruszenia przez organy obu instancji przepisu art. 106 ust. 1 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej (tekst jedn.: Dz. U. z 2002 r. Nr 207, poz. 1761 ze zm.) i przepisu § 12 ust. 1 cytowanego wyżej rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 30 stycznia 2002 r., które miało wpływ na wynik sprawy. Organy Służby Więziennej ponownie rozpatrując sprawę rozpatrzą żądanie skarżącego zgodnie z art. 106 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej oraz § 12 cytowanego wyżej rozporządzenia i rozstrzygną merytorycznie o prawie do nagrody rocznej za okres pełnienia służby przygotowawczej. Mając powyższe na względzie Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku. Jednocześnie Sąd nie określił w wyroku czy i w jakim zakresie zaskarżona decyzja nie może być wykonana. W ocenie Sądu wykładnia celowościowa prowadzi do wniosku, że art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odnosi się do aktów lub czynności, które podlegają wykonaniu. Ratio legis niniejszego przepisu wskazuje, iż jego stosowanie ma zabezpieczyć stronę, której skarga została uwzględniona przed ewentualnym wykonaniem przez organ, przed uprawomocnieniem się wyroku, aktu uchylonego przez Sąd. W niniejszej sprawie decyzja odmawiająca przyznania nagrody rocznej nie podlega wykonaniu, a zatem brak podstaw, aby odnosić się do kwestii jej wykonalności do czasu uprawomocnienia się wyroku.