II SA/Gd 115/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. G. i M. G. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z ich skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 8 stycznia 2014 r., nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego postanawia odmówić przyznania wnioskodawcom prawa pomocy. S. G. i M. G. w złożonej skardze wnieśli o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawczyni wynika, że małżonkowie mają na wychowaniu troje dzieci. Wnioskodawczyni prowadzi działalność gospodarczą z miesięcznym dochodem na poziomie 4,7 tys. zł, a wnioskodawca otrzymuje świadczenie rentowe w wysokości 738 zł. Małżonkowie posiadają dom o pow. 120 m2 zajmowany wspólnie z rodzicami. Posiadają także dwie działki budowlane oraz dwa auta Audi A6 rok prod. 2006 oraz VW Transporter rok. prod 1999. Podkreślili, że mają kredyt w rachunku bieżącym i aktualnie wykorzystany w maksymalnym limicie 50 tys. zł. Rozpatrując przedmiotowy wniosek zważono, co następuje: Stosownie do art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1) a w zakresie częściowym - gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2 cyt. wyżej przepisu). W związku z powziętymi wątpliwościami co do możliwości płatniczych wnioskodawców pismem z dnia 3 marca 2014 r., zobowiązano ich do przedłożenia wyciągów ze wszystkich posiadanych rachunków osobistych w tym kont i lokat dewizowych z ostatnich trzech miesięcy oraz odcinka ostatniej renty wnioskodawcy w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania. Na mocy art. 255 P.p.s.a. w sytuacji gdy oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Czynności określone w tym przepisie podejmowane są po to, aby umożliwić stronie należyte uzasadnienie i udokumentowanie wniosku o przyznanie prawa pomocy. W konsekwencji podmiot wezwany do uzupełnienia oświadczenia winien z należytą starannością wypełnić treść sądowego wezwania, gdyż jak już wyżej wskazano, to w interesie strony leży przedstawienie informacji służących uzyskaniu prawa pomocy. Nie można przedstawionych dokumentów uznać za realizację wezwania, gdyż przedstawione dokumenty nie stanowią wyciągów z rachunków bankowych. Przedstawiony wyciąg zadłużenia karty kredytowej dotyczy operacji tylko za miesiąc luty 2014 r. Wezwanie dotyczyło okresu trzech miesięcy. Przedkładanie potwierdzeń operacji spłacania zadłużenia karty kredytowej nie stanowi jakiejkolwiek okoliczności, jaką można poddać ocenie i referendarz nie wzywał do przedłożenia potwierdzeń dokonywanych spłat czy uiszczania opłat. Przedłożony wykaz operacji od 10 grudnia 2013 r. do 15 stycznia 2014 r. nie wiadomo jakiego rachunku dotyczy, do kogo ten rachunek należy. Jest kompletnie nieczytelny i referendarz nie może poddać go ocenie. Przedstawiony został jedynie pełen wyciąg z rachunku związanego z działalnością gospodarczą wnioskodawczyni. Potwierdza ten wyciąg korzystanie z limitu kredytowego w rachunku bankowym na poziomie 50 tys. zł. Z analizy tego rachunku wynika także, że wnioskodawczyni przelewa środki prawdopodobnie na utrzymanie własnej rodziny (w grudniu 2013 r. i styczniu 2014 r. była to kwota po 15 tys. zł, zaś w lutym 2014 r. kwota 7,5 tys. zł) na rachunek będący własnością obojga małżonków, a którego wyciągów strona wnioskująca o prawo pomocy nie przedstawiła. Wnioskodawcy nie zrealizowali w sposób pełny i rzetelnie nałożonego na nich zobowiązania do przedstawienia wyciągów ze wszystkich posiadanych rachunków bankowych. Skoro zatem strona uchyliła się od przedstawienia wskazanej w wezwaniu sądowym dokumentacji to powinna liczyć się z tym, że referendarz nie będzie miał wystarczających podstaw do przyznania jej prawa pomocy. Natomiast na podstawie przedłożonego formularza nie można uznać, że wnioskodawcy spełniają przesłanki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Nie została wyjaśniona kwestia dochodów rodziny wnioskodawców, wysokości ponoszonych wydatków. Podkreślić należy, że osoba, która decyduje się na złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy winna liczyć się z tym, że będzie musiała przedstawić swoją sytuację rodzinną i majątkową (a więc także osób z którymi zamieszkuje i gospodaruje) oraz że te dane zostaną poddane szczegółowej analizie. Osoba która domaga się przerzucenia kosztów wszczętego przez siebie postępowania sądowego na Skarb Państwa, a tym samym na podatników, musi mieć świadomość, że jednocześnie decyduje się na wykazanie braku środków po swojej stronie nie tylko poprzez złożenie oświadczenia, ale poparcie tego oświadczenia stosownymi dokumentami. Natomiast rolą referendarza jest ocena czy złożone oświadczenia i przedstawione dowody są wystarczające do udzielenia stronie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.