II SA/Gd 118/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Antończyk po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Prokuratora Okręgowego na pismo Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie użytkowania obiektu budowlanego postanawia: odrzucić skargę W dniu 25 stycznia 2010r. Prokurator Okręgowy wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na pismo Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 stycznia 2010r. w sprawie odpowiedzi na skargę Prokuratora z dnia 4 grudnia 2009r. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w sprawie użytkowania budynku inwentarskiego wzniesionego na działce nr [..] w K. i wniósł o uchylenie zaskarżonego aktu jako naruszającego art. 5 §1 pkt 2 i art. 6 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji / Dz. U. nr 229 z 2005r., poz. 1954/ w związku z art. 55 Prawa budowlanego. W uzasadnieniu skargi skarżący podał, że w dniu 28 października 2009r. skierował do Powiatowego Inspektora nadzoru Budowlanego wniosek o usunięcie stanu niezgodnego z prawem polegającego na użytkowaniu bez pozwolenia przez B. C. budynku inwentarskiego, mimo że decyzja odmawiająca wydania pozwolenia na użytkowanie budynku stała się ostateczna. Przepis art. 55 Prawa budowlanego zakazuje użytkowania zabudowy bez pozwolenia, karnie sankcjonuje to przepis art. 91a tego prawa. Z przywołanych przepisów wynika obowiązek zaniechania użytkowania budynku. Zgodnie zaś z art. 3 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji egzekucję administracyjną stosuje się do obowiązków o charakterze niepieniężnym, gdy wynikają one bezpośrednio z przepisów prawa. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego jest zobowiązany do czuwania nad wykonaniem omawianego obowiązku i z mocy art. 5 §1 pkt 2 i art. 6 §1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest zobowiązany podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych. Powołując się na powyższe oraz na art. 182 kpa w związku z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym Prokurator zażądał usunięcia stwierdzonego naruszenia prawa budowlanego poprzez: - wystosowanie upomnienia zawierającego zagrożenie egzekucją administracyjną / art. 15 § 1 ustawy/, - po stwierdzeniu bezskuteczności upomnienia – wystawienie tytułu wykonawczego / art. 26 § 4 ustawy/ i postanowienia o nałożeniu grzywny celu przymuszenia / art.119 i nast. ustawy/. Pismem z dnia 19 listopada 2009r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego oświadczył, że nie znajduje podstaw do uwzględnienia wniosku. W konsekwencji powyższego Prokurator pismem z dnia 4 grudnia 2009r. zaskarżył bezczynność ww. organu do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który w piśmie z dnia 11 stycznia 2010r. podzielił stanowisko organu I instancji, że zastosowana wobec inwestora procedura wynikająca z art. 57 ust. 7 i art. 59f ust. 1,2 i 3 oraz art. 59g ust. 1 i 2 Prawa budowlanego wyczerpuje kompetencje organów nadzoru budowlanego w tej sprawie. W uzasadnieniu skargi Prokurator wskazał, że stanowiska organów nadzoru budowlanego nie można zaakceptować, wskazując w szczególności, że Prawo karne i kary administracyjne nie są wyłącznymi instrumentami dla wypełnienia obowiązku administracyjnego. Wskazano, że brak w Prawie budowlanym przepisu zobowiązującego organ nadzoru budowlanego do wydania decyzji nakazującej zaniechanie użytkowania obiektu budowlanego przed uzyskaniem wymaganego pozwolenia nie oznacza, że użytkowanie takie może być tolerowane i w sytuacji, gdy w pozwoleniu na budowę nałożono obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie, to organ ma obowiązek wyegzekwować stan zgodny z prawem. Podzielenie stanowiska organu prowadziłoby do sytuacji, w której inwestorzy nie wnioskują o obowiązkową kontrolę i użytkują obiekt budowlany bez pozwolenia. Nadto Prokurator wskazał, że pismo organu z dnia 11 stycznia 2010r. zawiera niezbędne elementy rozstrzygnięcia w formie postanowienia. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podając, że w piśmie z dnia 11 stycznia 2010r. udzielił Prokuratorowi odpowiedzi na jego skargę z dnia 4 grudnia 2009r. w sprawie użytkowania budynku inwentarskiego na działce nr [...] w K. Nadto wskazał, że w dniu 11 stycznia 2010r. nie wydał żadnego postanowienia, lecz udzielił skarżącemu odpowiedzi na jego skargę z dnia 4 grudnia 2009r. i podtrzymuje stanowisko zawarte w powyższym piśmie. Organ wskazał, że zgodnie z przepisem art. 20 § 1 pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organem egzekucyjnym w zakresie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze niepieniężnym jest kierownik powiatowej służby, inspekcji lub straży w odniesieniu do obowiązków wynikających z wydawanych w zakresie swej właściwości decyzji i postanowień. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 22 sierpnia 2008r. nie nałożył na inwestorów żadnego obowiązku, a jedynie odmówił wydania w trybie wznowieniowym pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego budynku. Skoro nie istnieje żaden obowiązek o charakterze niepieniężnym, nie ma podstaw do prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Postępowanie przed sądami administracyjnymi regulowane jest przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm./. Zgodnie z treścią art. 3 tej ustawy sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej w przypadkach przewidzianych w art.3 § 2 i 3 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na : 1/ decyzje administracyjne; 2/ postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3/ postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4/ inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 5/ akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6/ akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7/ akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8/ bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4 / art. 3 § 2 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/. Nadto sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których sądową kontrolę przewidują przepisy ustaw szczególnych / art. 3 § 3 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/. Sądy administracyjne nie posiadają natomiast kompetencji do kontrolowania działalności organów administracji w innym zakresie. W okolicznościach niniejszej sprawy skarżący domagał się wszczęcia postępowania egzekucyjnego, wskazując, że egzekucję administracyjną stosuje się do również do obowiązków o charakterze niepieniężnym, a takim obowiązkiem, jak wskazywano, jest zaniechanie użytkowania budynku inwentarskiego. Skarżący wskazywał, że mimo odmowy wydania pozwolenia na użytkowanie budynek ten jest użytkowany. Wobec braku wszczęcia takiego postępowania skarżący wniósł skargę na bezczynność w wyegzekwowaniu obowiązku zaniechania użytkowania obiektu budowlanego. Rozpoznając skargę Sąd w całości podziela argumentację organu administracji powołaną wyżej a przedstawioną w odpowiedzi na skargę. W sprawach ze skarg na bezczynność organów administracji, w których podnoszone jest niewydanie decyzji administracyjnej w terminie określonym w kpa lub niepodjęcie czynności z zakresu administracji publicznej- kontrola sądu administracyjnego sprowadza się więc przede wszystkim do sprawdzenia czy istotnie sprawa, w której skarżący zarzuca bezczynność podlega załatwieniu przez ten organ na drodze aktu administracyjnego. Z bezczynnością organu administracji mamy do czynienia wówczas, gdy w terminie ustalonym przez prawo, organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie, lub nie zakończył postępowania wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub też nie podjął czynności do której był prawnie zobowiązany. W rozpatrywanym stanie faktycznym sprawa, w której skarżący zarzucał bezczynność nie podlegała załatwieniu przez organ nadzoru budowlanego w drodze aktu administracyjnego czy też, w drodze innej czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Okolicznością niekwestionowaną w sprawie jest wydanie decyzji o odmowie pozwolenia na użytkowanie budynku inwentarskiego na działce nr [...] w K. Decyzją tą, jak to prawidłowo ustaliły organy administracji, nie nałożono żadnych obowiązków, które mogłyby być egzekwowane na drodze egzekucji administracyjnej. W konsekwencji skoro nie istnieje nałożony decyzją administracyjną obowiązek o charakterze niepieniężnym, to powoływanie się przez skarżącego na ww. regulacje ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest bezprzedmiotowe. Domaganie się przez skarżącego załatwienia jego wniosku o wszczęcie postępowania egzekucyjnego w celu wyegzekwowania obowiązku o charakterze niepieniężnym, poprzez zaprzestanie użytkowania budynku inwentarskiego, czego domagał się skarżący, nie podlega więc załatwieniu przez organ administracji w drodze decyzji, czy też innego aktu administracyjnego. Pismo Wojewódzkiego Inspektora nadzoru Budowlanego z dnia 11 stycznia 2010r., na które skargę wniósł Prokurator nie jest decyzją, postanowieniem, czy też innym aktem administracyjnym czy też inną czynnością z zakresu administracji publicznej o których mowa w cytowanych postanowieniach art. 3 § 2 pkt 1-4 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a jedynie w tych przypadkach zgodnie z powołanym również wyżej przepisem art.3 § 2 pkt 8 przysługuje skarga na bezczynność. Przepis ten stanowi bowiem, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. W niniejszej sprawie, jak to wyżej wskazano nie występuje przypadek określony w punktach 1-4 / brak decyzji, czy też, wbrew stanowisku skarżącego postanowienia, czy tez innej czynności z zakresu administracji publicznej/. W konsekwencji skarga na ww. pismo uznać należy za niedopuszczalną. Zgodnie z przepisem art. 58 §1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd odrzuca skargę jeżeli jej wniesienie jest niedopuszczalne. Powyższe okoliczności uzasadniają odrzucenie wniesionej skargi, na podstawie cyt. przepisu art. 58 § 1 pkt 6 ustawy. Biorąc powyższe pod uwagę orzeczono jak w sentencji postanowienia.