II SA/Gd 120/04

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Diana Trzcińska po rozpoznaniu w dniu 5 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. G. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jego skargi na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 18 grudnia 2003 r., nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich postanawia odmówić przyznania J. G. prawa pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. J. G. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata (wniosek złożono na urzędowym formularzu PPF w dniu 6 września 2011 r.). Ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawcy wynika, że prowadzi on gospodarstwo domowe z żoną. Małżonkowie mieszkają u córki – w jej mieszkaniu - zajmując pokój o powierzchni 16 m2. Źródłem utrzymania małżonków, wedle oświadczenia, jest emerytura wnioskodawcy w kwocie 1490 zł miesięcznie. Wnioskodawczyni oświadczył, że nie posiada żadnego majątku. Duże kwoty pieniężne wydatkuje wraz z żoną na leki, bowiem oboje są osobami starszymi wiekiem i schorowanymi. Podał też, że córką Iwoną z rodziną prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. W związku z powziętymi wątpliwościami, co do stanu majątkowego i sytuacji zarobkowej i rodzinnej wnioskodawcy, na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), pismem z dnia 14 września 2011 r. (doręczonym w dniu 20 września 2011 r.), wezwano go do przedłożenia – w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania – następujących dokumentów źródłowych: - wyciągów wszystkich posiadanych przez wnioskodawcę i jego żonę oraz córkę i członków jej rodziny osiągających dochody osobistych rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z ostatnich trzech miesięcy, ze szczególnym uwzględnieniem aktualnych sald rachunków i wysokości środków zgromadzonych na lokatach lub oświadczenia o ich nieposiadaniu, - ostatniego odcinka emerytury wnioskodawcy lub innego dokumentu, potwierdzającego aktualną wysokość otrzymywanego świadczenia, - oświadczenia w przedmiocie wysokości oraz źródeł dochodów córki wnioskodawcy i członków jej rodziny osiągających dochody wraz z dokumentami potwierdzającymi wysokość uzyskiwanych miesięcznych dochodów (np.: zaświadczeń do pracodawcy o wysokości dochodów brutto i netto), - dokumentów obrazujących wysokość ponoszonych przez wnioskodawcę i członków jego rodziny wydatków związanych z kosztami utrzymania (np.: czynsz, opłaty za media), w szczególności wyszczególnionych we wniosku (leki), - oświadczenia w przedmiocie zarejestrowanych przez wnioskodawcę, jego żonę i członków rodziny pojazdów mechanicznych (podania marki, modelu, roku produkcji i aktualnej wartości rynkowej). Wezwanie powyższe doręczone zostało stronie w dniu 20 września 2011 r. (zwrotne poświadczenie odbioru przesyłki – k. 146 akt). W dniu 21 września 2011 r. zostało złożone do akt pismo, w którym wnioskodawca oświadczył, że uzasadnia swój wniosek o zwolnienie od kosztów złą sytuacją materialną i brakiem możliwości poniesienia kosztów bez uszczerbku dla utrzymania siebie i żony. Wskazał, że jego miesięczne dochody nie wystarczają na pokrycie kosztów. Podał też, że jego córka prowadzi oddzielne gospodarstwo domowe. Wnioskodawca wraz z żoną żyje osobno w swoim pokoju z dostępem do kuchni i łazienki. Wskazał, że na leki wydaje około 150 – 300 zł miesięcznie. Tytułem opłat na media zaś wydatkuje od 180 – 240 zł miesięcznie. Faktury przedstawi na żądanie sądu. Prawomocnym postanowieniem z dnia 20 marca 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odmówił przyznania J. G. prawa pomocy w zakresie całkowitym. Sąd stanął wówczas na stanowisku, że sytuacja materialna strony nie jest tego rodzaju, aby zasługiwała na przyznanie tej wyjątkowej instytucji. Wówczas wnioskodawca osiągał dochód w postaci emerytury w kwocie 1369,47 zł, a także jego żona uzyskiwała emeryturę w kwocie 814,97 zł netto miesięcznie. Ponadto, wnioskodawca zamieszkiwał z synem, który osiągał dochód z tytułu umowy o pracę w kwocie 1 905,10 zł netto miesięcznie. Wnioskodawca oświadczył wówczas także, że zamieszkuje w domku jednorodzinnym, który "zapisał na córkę". Także wówczas wywodził, że ponosi wysokie koszty utrzymania domu oraz duże kwoty wydatkuje na leki. Z uwagi na fakt, że pierwszy wniosek skarżącego został prawomocnie rozstrzygnięty w/w postanowieniem sądu - należało dokonać porównania sytuacji majątkowej i rodzinnej i dochodowej wnioskodawcy istniejących w dacie złożenia pierwszego wniosku z sytuacją przedstawioną w niniejszym wniosku. Zgodnie bowiem z treścią art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) postanowienia niekończące postępowania w sprawie (a takim jest postanowienie w przedmiocie prawa pomocy) mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Regulacja cytowanego przepisu sprawia, że analiza złożonego obecnie przez stronę wniosku winna być dokonana pod kątem przytoczenia przez wnioskodawcę nowych okoliczności faktycznych, nieznanych referendarzowi lub sądowi w chwili rozpoznawania pierwszego wniosku, które uzasadniałyby odmienną ocenę jego sytuacji z punktu widzenia przesłanek przyznania prawa pomocy i w konsekwencji - przyznanie tegoż prawa. Weryfikacja danych ujawnionych przez wnioskodawcę w uzasadnieniu jego aktualnego wniosku oraz w oświadczeniu dotyczącym majątku i dochodów wskazuje, iż nie uległy znaczącej zmianie okoliczności faktyczne, które były podstawą wydania postanowienia w dniu 17 sierpnia 2006 r. Zarówno wówczas jak i obecnie źródłem utrzymania wnioskodawcy są dochody z emerytury, przy czym – wnioskodawca nie ujawnia aktualnie dochodów swojej żony. Podobnie jak w dacie składania pierwszego wniosku – wnioskodawca zamieszkuje z jednym ze swoich dzieci – tym razem jednak nie z synem, lecz z córką. Przy czym, nie ujawnia on dochodów, jakie ona osiąga, argumentując, że pomimo wspólnego zamieszkiwania w jednym lokalu (domu) prowadzi oddzielne od niej gospodarstwo domowe. Zarówno wówczas, jak i obecnie, wnioskodawca podnosił, że ponosi wysokie koszty na media i na leki. W aktualnie toczącym się postępowaniu jednak wnioskodawca nie wyjaśnił, jakie konkretnie kwoty wydatkuje na media i na leki, nie wykazał wysokości osiąganych dochodów przez żonę i córkę, nie przedłożył wyciągów z kont bankowych, a więc – na skutek swojej bierności – w zasadzie uniemożliwił dokładną analizę jego sytuacji pod kątem przytoczenia nowych okoliczności, które mogłyby skutkować przyznaniem mu w niniejszym postępowaniu prawa pomocy. W tych okolicznościach, brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku strony, bowiem nie zaoferowała ona nowych faktów i nie udokumentowała ich w wystarczającym stopniu – takim który mogłyby skutkować odmienną oceną jego sytuacji materialnej i rodzinnej w kontekście istnienia przesłanek przyznania prawa pomocy, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej ustawy. Wobec powyższego, referendarz na mocy art. 165 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.