II SA/Gd 1207/00
WyrokWSA w Gdańsku2004-01-22
Skład orzekający: Krzysztof Ziółkowski, Janina Guść, Elżbieta Kowalik - Grzanka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może zmienić ostateczną decyzję w trybie art. 155 K.p.a. bez uzyskania zgody wszystkich stron postępowania, w tym stron sąsiadujących, których interes prawny może być naruszony przez planowane zmiany?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może zmienić ostatecznej decyzji w trybie art. 155 K.p.a. bez uzyskania wyraźnej zgody wszystkich stron postępowania. Zgoda ta jest wymagana nawet wówczas, gdy zmiana dotyczy jedynie części decyzji, a strony sąsiadujące mogą wykazać swój interes prawny, np. wynikający z przepisów Kodeksu cywilnego o zakłócaniu korzystania z nieruchomości sąsiednich.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła zmiany sposobu użytkowania lokalu mieszkalnego na aptekę, w tym budowy podjazdu dla niepełnosprawnych. Po wydaniu ostatecznej decyzji przez Prezydenta Miasta, Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, która modyfikowała poprzednią decyzję w zakresie lokalizacji podjazdu. Skarżący, sąsiedzi, wnieśli skargę na decyzję Wojewody, zarzucając naruszenie art. 155 K.p.a. i przepisów prawa budowlanego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta, orzekł, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane, i zasądził od Wojewody na rzecz skarżących zwrot kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Janina Guść Sędzia SO (del.) Elżbieta Kowalik - Grzanka Protokolant Barbara Kroczak po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. i W. J. na decyzję Wojewody z dnia 2 czerwca 2000 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania lokalu 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta Miasta z dnia 23 lutego 2000 r., nr [...], 2. orzeka, że zaskarżona decyzja oraz decyzja Prezydenta Miasta z dnia 23 lutego 2000 r., nr [...] nie mogą być wykonane, 3. zasądza od Wojewody na rzecz skarżących kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu wpisu sądowego.
II SA/Gd 1207/00
Uzasadnienie
Prezydent Miasta decyzją z dnia 28 maja 1999 r., Nr [...] wydaną na podstawie art. 104 K.p.a. oraz art. 71, art. 81 ust. 1 pkt 2, art. 82 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm.) oraz § 8, 9 i 10 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 15 grudnia 1994 r. w sprawie warunków i trybu postępowania przy rozbiórkach nie użytkowanych, zniszczonych lub nie wykończonych obiektów budowlanych oraz udzielania pozwoleń na zmianę sposobu użytkowania obiektów budowlanych lub ich części (Dz. U. Nr 10 z 1995 r., poz. 47) zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia M. J. na zmianę sposobu użytkowania lokalu mieszkalnego nr 1 w budynku wielorodzinnym na terenie położonym w G. przy ul. [...] na cele usługowe i zezwolił na wykonanie prac budowlanych zgodnie z załączoną dokumentacją – adaptację mieszkania nr [...] na aptekę.
Decyzja ta stała się ostateczna.
Prezydent Miasta po rozpatrzeniu wniosku M. J., decyzją z dnia 23 lutego 2000r., Nr [...], wydaną na podstawie art. 28, art. 32, art. 33, art. 34, art. 36a, art. 71, art. 81 ust. 1 pkt 2, art. 82 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm.) oraz § 8, 9 i 10 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 15 grudnia 1994 r. (już wyżej opisanego) i art. 104 K.p.a. orzekł o zmianie decyzji Prezydenta Miasta z dnia 28 maja 1999 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia M. J. na zmianę sposobu użytkowania lokalu mieszkalnego na cele usługowe i zezwoleniu na wykonanie prac budowlanych – adaptacji mieszkania na aptekę, w części dotyczącej lokalizacji dolnego biegu podjazdu dla niepełnosprawnych zgodnie z załączonym projektem zamiennym.
Po rozpoznaniu odwołania M. i W. J. Wojewoda decyzją z dnia 2 czerwca 2000r., Nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 155 K.p.a. oraz art. 28, art. 32 ust. 4, art. 34 ust. 4 i art. 35 ust. 1, 2 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ II instancji m. in. wskazał co następuje:
Przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawa budowlanego, a w szczególności art.5 ust.1 pkt 3 mówi, że obiekt budowlany należy projektować, budować, użytkować i utrzymywać zgodnie z przepisami techniczno-budowlanymi, obowiązującymi Polskimi Normami oraz zasadami wiedzy technicznej w sposób zapewniający niezbędne warunki do korzystania z obiektów użyteczności publicznej przez osoby niepełnosprawne, w szczególności poruszające się na wózkach inwalidzkich. Przedmiotowy obiekt jest zatem niezbędnym elementem dla prawidłowego funkcjonowania apteki, w/w przepis dotyczy bowiem wszystkich budynków użyteczności publicznej, w tym sąsiadujących z nią sklepów.
Organ II instancji badając legalność zaskarżonej decyzji stwierdza, że została ona wydana z niewielkim uchybieniem. Brak w podstawie prawnej w/w decyzji przywołania art. 155 K.p.a., mówiącego że zmiana decyzji ostatecznej, na mocy której strona nabyła prawo może nastąpić za zgodą strony, poprzez organ administracji państwowej, który ją wydał. Jednakże wobec spełnienia warunków wyżej przytoczonego artykułu K.p.a. (zgody inwestora oraz Gminy Miasta – właściciela przedmiotowej działki nr [...], na której zlokalizowano przedmiotowy podjazd), zawiadomienia przez organ I instancji stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego w w/w sprawie, a także spełnienia w zakresie odmiennej realizacji przedmiotowej inwestycji przepisów, w tym wymogów § 16 i § 68 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t. j. Dz. U. Nr 15, poz. 140) uchybienie to nie skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.
W skardze M. J. i W. J. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucając jej naruszenie art. 155 K.p.a. i przepisów prawa budowlanego.
Nadto w uzasadnieniu podniesiono, że decyzja organu I instancji została podjęta bez powołania podstawy prawnej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 02.153.1271 z późn. zmianami) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153 poz. 1270).
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z przyczyn nie podniesionych
w skardze przez M. i W. J., które to przyczyny Sąd zobowiązany był wziąć pod uwagę z urzędu, zgodnie z przepisem art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Skarżący M. i W. J. byli stroną postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Prezydenta Miasta z dnia 28 maja 1999 r. zezwalającej M. J. na zmianę sposobu użytkowania przedmiotowego lokalu z mieszkalnego na usługowy i wykonanie robót budowlanych związanych z adaptacją tego lokalu na aptekę, przy czym adaptacja ta obejmowała wybudowanie podjazdu dla osób niepełnosprawnych.
Prawna możliwość zastosowania trybu przewidzianego w art. 155 K.p.a. jest uwarunkowana prowadzeniem postępowania w ramach tego samego stanu prawnego i faktycznego oraz z udziałem tych samych stron.
Zatem nie ma wątpliwości, że skarżący legitymowani byli także do występowania w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym prowadzonym w trybie art. 155 K.p.a. Interes prawny skarżących legitymujący ich do bycia stroną w obu w/w postępowaniach administracyjnych jest w świetle przepisu art. 28 K.p.a. oczywisty w sytuacji gdy są oni współwłaścicielami lokalu sąsiadującego z lokalem przystosowanym do zmiany sposobu użytkowania, a lokale te oddzielone są od siebie wspólną ścianą, natomiast podjazd dla osób niepełnosprawnych będzie przebiegał obok okna wystawowego, prowadzonego przez nich sklepu spożywczego.
Wymóg zgody stron na zmianę decyzji w trybie art. 155 K.p.a. dotyczy zgody wszystkich stron postępowania (w tym i skarżących), a nie wyłącznie inwestora
(por. wyroki NSA: z 27.01.2000 r. sygn. akt SA/Bk 700/99 – ONSA 2001/2/71, z dnia
5 stycznia 2000 r. sygn. akt I SA 1826/98, z dnia 25 października 1999 r. sygn. akt IV SA 1714/97, z dnia 23 maja 2000 r. sygn. akt IV SA 890/98.
Częściowa zmiana przedmiotowej decyzji ostatecznej w niniejszej sprawie, zmieniającej przebieg podjazdu dla niepełnosprawnych usytuowanego przed witryną sklepu prowadzonego przez skarżących dotyczy także ich interesu prawnego, który znajduje konkretyzację chociażby w przepisach Kodeksu cywilnego, obligujących właścicieli nieruchomości do takiego wykonywania swego prawa by nie zakłócać korzystania z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości (art. 144 K.c.).
Zatem nie można było w niniejszej sprawie zmienić przedmiotowej decyzji ostatecznej w trybie art. 155 K.p.a. bez wyraźnej i nie budzącej wątpliwości zgody M. i W. J.
Mając na uwadze wyżej wskazane względy Sąd administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt a i c oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.
Na podstawie art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) Sąd określił, że uchylone decyzje organów obu instancji nie mogą być wykonane.
Ponieważ art. 97 § 2 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nakazuje stosować dotychczasowe przepisy o wpisie i innych kosztach sądowych w sprawach, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, to wobec uwzględnienia skargi Sąd zasądził koszty postępowania na rzecz skarżącej na podstawie art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74 poz. 368 z późn. zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło