II SA/Gd 1212/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krzysztof Kaszubowski Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (spr.) Asesor WSA Justyna Dudek-Sienkiewicz po rozpoznaniu w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 maja 2025 r. sprawy ze skargi W. w S. na postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia 4 października 2024 r., nr WOP.7722.135.2023.TA w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie wykonania określonych robót budowlanych 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w Sopocie z dnia 16 czerwca 2023 r. nr PINB-7143/15/0135-28/15, 2. zasądza od Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku na rzecz skarżącej W. w S. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wspólnota Mieszkaniowa wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku, którym utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w Sopocie w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego. Skargę wniesiono w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Decyzją nr PINB-7143/15/0135-28/15 z 9 maja 2022 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w Sopocie (dalej jako PINB) nakazał, w oparciu o art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, wykonanie w określonym terminie robót budowlanych (uzupełnienia nasypu ziemnego przy murze oporowym) - od strony posesji przy ul. [...]. Pismem z 28 października 2022 r. pełnomocnik działający w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej, wniósł o wznowienia postępowania zakończonego ww. decyzją PINB z dnia 9 maja 2022r. zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 oraz 5 k.p.a. z uwagi na fakt, że mur w całości znajdował się na działce o numerze ewidencyjnym [...] należącej do B. P. i A. P. Powyższe jest istotną dla sprawy okolicznością faktyczną, która nie została wzięta pod uwagę w momencie wydawania decyzji. Ewentualnie, z daleko posuniętej ostrożności procesowej, w razie nie stwierdzenia przez organ podstaw do wznowienia postępowania w przedmiotowej sprawie wniesiono o uchylenie w całości ww. decyzji PINB w Sopocie z 9 maja 2022 r. na podstawie art. 154 k.p.a. z uwagi na fakt, że za jej uchyleniem przemawia interes społeczny i słuszny interes strony. Pismem z 18 stycznia 2023 r. wezwano pełnomocnika Wspólnoty Mieszkaniowej do wskazania, kiedy dowiedział się o przesłance stanowiącej podstawę do wznowienia przedmiotowej decyzji. W odpowiedzi otrzymanej 13 lutego 2023 r. pełnomocnik poinformował, że dowiedział się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania w dniu 20 października 2022 r., kiedy geodeta J. K. wykonał obrys zewnętrznego muru oporowego, z którego jasno wynika, że mur oporowy w całości znajduje się na działce państwa P. (szkic załączono do wniosku o wznowienie postępowania). Postanowieniem nr PINB-7143/15/0135-28/15 z 16 czerwca 2023 r. PINB odmówił Wspólnocie Mieszkaniowej wznowienia postępowania zakończonego decyzją PINB z 9 maja 2022 r. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że rozpatrując wniosek o wznowienie postępowania organ w pierwszej kolejności obowiązany jest sprawdzić, czy wniosek ten spełnia wymogi formalne określone przepisami tzn., czy jest wniesiony przez legitymowaną do tego osobę; czy wskazuje podstawy wznowieniowe oraz czy został wniesiony w terminie. PINB stwierdził, że wniosek został złożony przez osobę posiadającą status strony postępowania, tj. pełnomocnika Wspólnoty Mieszkaniowej (właściciela) wskazując jako podstawę art.145 § 1 pkt 1 i 5 k.p.a. Ponadto organ przywołał treść art. 148 §1 k.p.a. i wskazał, że należało sprawdzić, czy wniosek o wznowienie został wniesiony w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o istotnych okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia postępowania. Następnie PINB przytoczył fragmenty pism znajdujących się w aktach administracyjnych postępowania zakończonego decyzją z 9 maja 2022 r.: "W dniu 06 marca 2015 roku zostałem powiadomiony o zauważonych mikropęknięciach betonowego cokołu mojego ogrodzenia, widocznych od strony [...]." (pismo A. P. z 24 sierpnia 2015 r.); "zawiadomienie o wszczęciu, z urzędu, postępowania administracyjnego w sprawie stanu technicznego ściany oporowej utrzymującej naziom na działce nr [...] zlokalizowanej przy ul. [...] w S." (zawiadomienie PINB o wszczęciu postępowania z 18 listopada 2015 r.); "Postanowieniem z dnia 27 listopada 2015r. zobowiązano współwłaścicieli nieruchomości zlokalizowanej przy ul. [...] w S. na terenie której znajduje się przedmiotowa ściana oporowa do sporządzenia ekspertyzy technicznej [...]" (pismo PINB z 27 listopada 2015 r. do Wspólnoty Mieszkaniowej ); "Ostatnie zawiadomienie w sprawie Wspólnota otrzymała w piśmie z dn. 14.03.2018 roku o nr PINB-7143/15/0135-28/15 zawiadomienie dotyczyło wglądu do akt sprawy i sprawdzenia dokonania wpisu w których została dodana notatka dnia 04.04.2018roku. W notatce znajdowała się informacja, iż ze strony właściciela działki na której jest wybudowana ściana oporowa zostanie przedłożone uzupełnienie dokumentacji do opracowania technicznego wykonanego w marcu 2016r." (pismo administracji [...] w im. Wspólnoty Mieszkaniowej z 16 maja 2019 r. do PINB); "W zakresie robót naprawczych zasadnym jest nałożyć obowiązek na Panią B. P. i Pana A. P. - właścicieli nieruchomości, wykonania robót budowlanych polegających na wypełnieniu żywicą poliuretanową rys o rozwartości powyżej 0,3 mm ściany oporowej usytuowanej na nieruchomości oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...] arkusz mapy nr [...] zlokalizowanej przy ul. [...] w S. Ściana oporowa na posesji przy ul. [...] w S. została wybudowana przez właścicieli tej nieruchomości." (decyzja PINB z 10 września 2019 r.); "W zakresie robót naprawczych zasadnym było w pierwszym etapie nakazanie właścicielom ściany oporowej wypełnienie powstałych rys, w drugiej kolejności należy nakazać właścicielowi przyległego terenu wykonać nasyp ziemny muru oporowego do wysokości 1,0 m" (decyzja PINB z 9 maja 2022 r., którą w dniu 11 maja 2022 r. odebrały M. C. i M.P. jako zarząd Wspólnoty. PINB stwierdził, że w aktach sprawy nie występują zapisy w dokumentach świadczące, że ściana oporowa jest na terenie działki [...] a.m. [...] należącej do Wspólnoty, ani że ściana jest współwłasnością Wspólnoty i współwłaścicieli - państwa P. Legalność przedmiotowego muru oporowego usytuowanego na działce będącej własnością państwa P. została przesądzona w decyzji odbiorowej budynku zlokalizowanego przy ul. [...] wydanej 9 lutego 2009 r. o nr WOP/KT/7144/121/09 przez Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku - stan prawny opisany został w postanowieniu PINB z 25 listopada 2015 r. Zespół dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych na terenie działki [...] a.m. [...] przy ul. [...] uzyskał decyzję odbiorową PINB w dniu 19 maja 2010 r. Mur oporowy pomiędzy posesjami przy ul. [...] i [...] już istniał. W przedmiotowym postępowaniu Wspólnota Mieszkaniowa uczestniczyła na prawach strony. Zatem argumenty pełnomocnika zawarte we wniosku nie znajdują potwierdzenia w materiale dowodowym. Ponadto do wniosku nie zostały przedłożone dowody, na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, które okazały się fałszywe, nie wyszły także na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. Zatem nie można uznać, że wniosek pełnomocnika Wspólnoty Mieszkaniowej o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją PINB z 9 maja 2022 r. został wniesiony w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o istotnych okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia postępowania. W konsekwencji, na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. PINB odmówił wznowienia postępowania. W zażaleniu na powyższe postanowienie pełnomocnik Wspólnoty Mieszkaniowej m.in. wskazał, że wnosił do PINB o wznowienie przedmiotowego postępowania, bowiem w sprawie zaistniały przesłanki wznowieniowe z art. 145 § 1 pkt 1 i 5 k.p.a., czego organ I instancji niesłusznie nie uwzględnił. Wskazał, że ściana oporowa została wybudowana w 2007 r. i nie była uwzględniona w decyzji o pozwoleniu na budowę budynku jednorodzinnego przy ul. [...] w S. Zdaniem strony dopiero po przeprowadzeniu pomiarów geodezyjnych (20 października 2022 r. geodeta J. K. wykonał szkic obrysu muru oporowego) stwierdzono, że mur nie leży w granicach Wspólnoty Mieszkaniowej, lecz znajduje się w całości na działce nr [...] należącej do B. i A. P. Strona wskazała również, że w sprawie PINB nie rozpoznał odrębnego wniosku o uchylenie przedmiotowej decyzji organu I instancji z 9 maja 2022 r. Po rozpatrzeniu zażalenia Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Gdańsku (dalej jako WINB) postanowieniem nr WOP.7722.135.2023.TA z 4 października 2024 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie PINB z 16 czerwca 2023 r. W uzasadnieniu organ II instancji przypomniał stan sprawy, a następnie powołał się na zasadę trwałości decyzji oraz przytoczył treść art. 145 § 1, 147 oraz 148 § 1 k.p.a. i wskazał, że w aktach sprawy PINB znajduje się wniosek strony o wznowienie postępowania z 28 października 2022 r., do którego dołączono (str. 161 akt PINB) monochromatyczną kopię fragmentu dokumentu - szkicu z pomiarami w terenie oraz ramki z informacją: "Inwentaryzacja muru oporowego - obiekt: [...]" z datą 20 października 2022 r. oraz podpisem i pieczęcią geodety inż. A. K. W ramce znajduje się również informacja, że "Na szkicu przedstawiono obrys zewnętrzny muru oporowego (kolor czerwony) pomierzonego od strony działki nr [...], drugą krawędź pomierzono taśmą stalową, przyjęto grubość 21 cm. Kolorem zielonym przedstawiono granice działek. Podano odległość między murem oporowym a granicą działki [...]-[...] (m). Pomiar wykonano odbiornikiem GSP w nawiązaniu do osnowy geodezyjnej szczegółowej. Stwierdzono brak występowania pomierzonego muru na mapie zasadniczej prowadzonej przez [...]. Po przeprowadzonej analizie stanu prawnego punktów granicznych stwierdzono brak spełnienia obowiązujących standardów. Błąd usytuowania punktów granicznych mogą ulec zmianie w granicach do 0,15m. Zaleca się wykazanie procedury protokolarnego wniesienia punktów granicznych". Dokonując oceny kwestii, czy wniosek Wspólnoty Mieszkaniowej został wniesiony w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o istotnych okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia postępowania, WINB wskazał, że należy jednoznacznie wyjaśnić, na jaką to kwestię wskazuje wnioskodawca jako, jego zdaniem, istotne okoliczności stanowiące podstawę wznowienia postępowania. W ocenie Wspólnoty Mieszkaniowej, istotną okolicznością jest fakt, że przedmiotowy mur oporowy znajduje się na działce nr [...] należącej do B. i A. P., o czym, jak wskazano we wniosku oraz w zażaleniu, a o czym Wspólnota dowiedziała się w dniu 20 października 2022 r. z opracowania geodety J. K. Jednakże WINB uznał, iż fakt, że przedmiotowy mur oporowy znajduje się na działce nr [...] będącej własnością B. i A. P. (posesja [...] w S.), był ustalony od początku tego postępowania i fakt ten był wielokrotnie wskazywany i znany Wspólnocie Mieszkaniowej w trakcie trwania postępowania. Na dowód powyższego organ II instancji przytoczył fragmenty następujących dokumentów: protokołu oględzin PINB z 23 października 2015 r. (s. 32 akt PINB); pismo PINB z 27 listopada 2015 r. (s. 43 akt PINB); zawiadomienie PINB z 15 lipca 2016 r. (s. 69 akt PINB); pismo PINB z 12 października 2016 r.; pismo PINB z 31 marca 2017 r. (s. 81 akt PINB); zawiadomienie PINB z 14 marca 2018 r. (s. 84 akt PINB); pismo "B." działającego z ramienia Wspólnoty Mieszkaniowej z 16 maja 2019 r. (s. 93 akt PINB); decyzja PINB z 10 września 2019 r. (s. 105 akt PINB); decyzja PINB z 9 maja 2022 r. (s. 158 akt PINB). Zdaniem WINB powyższe świadczy jednoznacznie, że Wspólnota wnioskująca o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją PINB z 9 maja 2022 r. wielokrotnie od 2015 r. była informowana o fakcie, że prowadzona przez PINB sprawa dotyczy muru oporowego zlokalizowanego na działce nr [...] przy ul. [...] nr [...] w S., tj. na działce B. i A. P. Nie można więc uznać twierdzeń strony, że dopiero z dokumentacji geodety z 20 października 2022 r. Wspólnota dowiedziała się o fakcie lokalizacji tego muru wyłącznie na działce nr [...]. Zatem nie została spełniona przesłanka zachowania terminu określonego w art. 148 §1 k.p.a. Organ II instancji przypomniał, że w orzecznictwie utrwalony jest w tej kwestii pogląd, że tylko pozytywne ustalenia w pierwszym etapie czynności wstępnych (łączne spełnienie trzech przesłanek) uzasadnia wydanie postanowienia o wszczęciu postępowania w sprawie wznowienia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. W odniesieniu do przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. muszą łącznie wystąpić trzy warunki: 1) w decyzji ostatecznej organ administracyjny rzeczywiście poczynił ustalenia faktyczne z powołaniem się na sfałszowany dowód; 2) sfałszowanie musi zostać potwierdzone orzeczeniem sądu lub innego organu; 3) na sfałszowanym dowodzie oparte zostało takie ustalenie, które miało wpływ na rozstrzygnięcie decyzja ostateczną. Te wszystkie przesłanki muszą wystąpić łącznie. Tymczasem WINB zauważył, że Wspólnota Mieszkaniowa do wniosku o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. nie przedłożyła żadnego orzeczenia stwierdzającego, że dowody, na podstawie których ustalono okoliczności istotne dla wydania decyzji z 9 maja 2022 r. okazały się fałszywe. Strona nie wskazuje, jakie konkretnie okoliczności bądź dowody w sprawie okazały się fałszywe, a swe zarzuty rozciąga na całe postępowanie dowodowe prowadzone przez organy. W konsekwencji PINB zasadnie odmówił wnioskodawcy wznowienia postępowania. Natomiast odnosząc się do zarzutu zawartego w zażaleniu, że PINB nie rozpoznał odrębnego wniosku strony o uchylenie decyzji organu I instancji z 9 maja 2022 r. WINB wyjaśnił, że organ I instancji decyzją z 21 lipca 2023 r. odmówił uchylenia decyzji PINB z 9 maja 2022 r. Obecnie przed WINB toczy się postępowanie odwoławcze od ww. decyzji. W odniesieniu zaś do zarzutów zawartych w zażaleniu dotyczących budowy ściany oporowej na dz. nr [...] w 2007 r. i jej "uwzględnienia w decyzji o pozwoleniu na budowę" WINB stwierdził, że kwestie realizacji inwestycji na dz. nr [...] w 2007 r., tj. rozbudowy budynku jednorodzinnego przy ul. [...]. [...] w S., nie są przedmiotem niniejszej kontroli organu. W skardze na powyższe postanowienie WINB pełnomocnik Wspólnoty Mieszkaniowej zarzucił naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, tj.: 1) art. 10 k.p.a., gdyż organ II instancji uchylił się od analizy wieloaspektowej argumentacji przedstawionej przez Skarżącą we wniosku o wznowienie postępowania, co spowodowało brak możliwości ochrony słusznych praw Skarżącej przewidzianych w art. 10 k.p.a., co w konsekwencji doprowadziło do nierozstrzygnięcia złożonego wniosku co do istoty sprawy; 2) art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez stwierdzenie przez organ II instancji faktu, że Skarżąca wielokrotnie od 2015 r. była informowana o fakcie, że mur oporowy w całości znajduje się na terenie działki Państwa P., podczas gdy mając na uwadze całość zgromadzonego materiału dowodowego dopiero na skutek wykonanych prac geodezyjnych jasnym stało się, że mur znajduje się w całości na posesji Państwa P., tj. z dniem 20 października 2022 r.; 3) art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez nieprawidłowe uznanie, że przeprowadzenie prac geodezyjnych, na podstawie których bezsprzeczne okazało się, że przedmiotowy mur oporowy znajduje się w całości wyłącznie na nieruchomości Państwa P., nie stanowi istotnej nowej okoliczności faktycznej umożliwiającej wznowienie postępowania; 4) art. 11 k.p.a. z uwagi na brak logicznego, wszechstronnego wyjaśnienia motywów rozstrzygnięcia przez organ I Instancji przy załatwianiu sprawy; 5) art. 12 k.p.a. poprzez brak szybkiego i wnikliwego działania w sprawie, brak szybkości działania organu II instancji, gdyż rozpoznanie zażalenia na postanowienie organu I Instancji trwało dłużej, aniżeli było to konieczne dla prawidłowego rozpoznania zażalenia. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz postanowienia go poprzedzającego i zobowiązanie organu do wydania postanowienia w przedmiocie wznowienia postępowania, a ponadto o przeprowadzenie rozprawy i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu Skarżąca przypomniała stan sprawy i wskazała, że w całości nie zgadza się z dokonaną przez organ II instancji oceną. Skarżąca potwierdza, że w toku postępowania organ I instancji wskazywał na usytuowanie muru na posesji ul. [...] w S. tj. na działce nr [...] należącej do Państwa P. niemniej jednak nie oznaczało to, iż część obrysu przedmiotowego muru nie znajduje się również na działce nr [...], którą zarządza Skarżąca. Przywoływane przez WINB w treści uzasadnienia określenia muru oporowego dokonywane przez organ I instancji oraz Państwa P. w pismach oraz zawiadomieniach nie stanowią, w ocenie Skarżącej, o faktycznym umiejscowieniu muru, a stanowią wyłącznie subiektywną konkretyzację - opis muru. Jednocześnie w aktach sprawy brak jest jakiegokolwiek dokumentu przesądzającego o występowaniu muru wyłącznie na terenie działki nr [...], co potwierdziły dopiero prace geodezyjne, których rezultat został załączony do wniosku o wznowienie postępowania. Co więcej, z uwagi na sposób prowadzonego postępowania PINB przed wydaniem decyzji oraz z uwagi na treść decyzji PINB, tj. nakaz wykonania nasypu ziemnego przy przedmiotowym murze, Skarżąca nie miała wiedzy, że mur ten znajduje się wyłącznie na terenie Państwa P. Powyższe wynika z faktu, że Skarżącej wydawało się nieprawdopodobne, ażeby została przymuszona do wykonania czynności dotyczących muru nieznajdującego się na jej posesji na skutek nieprawidłowego wybudowania muru przez podmiot trzeci, bez jakiejkolwiek inicjatywy oraz porozumienia ze Skarżącą. Z tego względu Skarżąca brała pod rozwagę uzasadnioną wątpliwość, że przedmiotowy mur prawdopodobnie znajduje się na granicy nieruchomości i to stąd wynika przedmiotowe rozstrzygnięcie co do istoty sprawy. Co więcej, zarówno organ I jak i II instancji całkowicie pominęły fakt, że decyzja PINB została wydana na podstawie orzeczenia technicznego dotyczącego stanu technicznego muru oporowego na granicy posesji przy ul. [...] a [...] w S. sporządzonej w marcu 2016 r. Mając powyższe na uwadze należy uznać, że w toku postępowania zachodziła sprzeczność pomiędzy ustaleniami faktycznymi dotyczącymi usytuowania muru, co tym bardziej oznacza zasadność wniosku o wznowienie postępowania. Z jednej strony organy wskazują, iż w toku postępowania oczywistym było, że przedmiotowy mur znajduje się wyłącznie na działce nr [...], zaś z drugiej sama decyzja w przedmiocie nałożenia obowiązku na Skarżącą opiera się na dowodzie zawierającym w tytule określenie, iż mur znajduje się na granicy nieruchomości, a zatem nie wyłącznie na terenie nieruchomości przy ul. [...] w S. Skarżąca podkreśliła, że na skutek zleconych prac geodezyjnych oraz otrzymanych wyników oczywistym stało się, że przedmiotowy mur znajduje się wyłącznie na działce stanowiącej własność Państwa P. Z tego względu Skarżąca zdecydowała się złożyć wniosek o wznowienie przedmiotowego postępowania, gdyż uznała, że stanowi to istotną okoliczność, która winna mieć wpływ na treść ostatecznej decyzji. Brak uznania faktu, iż dopiero z dniem sporządzenia prac geodezyjnych, a w tym szkicu przedstawiającego obrys zewnętrzny muru oporowego, z którego wprost wynika, że mur znajduje się wyłącznie na nieruchomości stanowiącej działkę nr [...], spowodował naruszenie przez organ II Instancji art. 145 § 1 ust 5 k.p.a. Powyższe miało bezpośredni i wyłączny wpływ na błędne stwierdzenie organu, że nie zachodzą przesłanki do wznowienia postępowania, w sytuacji gdy prawidłowa analiza doprowadziłaby do wydania postanowienia o wznowieniu postępowania. W odpowiedzi na skargę WINB wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935), dalej jako p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. W wyniku takiej kontroli akt może zostać uchylony w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.). Z kolei z art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. W tak zakreślonych granicach przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie było postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z 4 października 2024 r., którym utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w Sopocie z 16 czerwca 2023 r. w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego. Zaskarżone postanowienie wydano na podstawie art. 149 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 775 – dalej jako K.p.a.), zgodnie z którym odmowa wznowienia postępowania następuje w drodze postanowienia. Postanowienie to ma charakter formalny (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 stycznia 2014 r., sygn. akt II OSK 1987/12 (LEX nr 1502250). Przesłanki jego wydania sprowadzają się do niedopuszczalności wszczęcia postępowania z powodów podmiotowych lub przedmiotowych. Postanowienie powinno być zatem wydane wyłącznie, gdy wznowienie nie jest możliwe z takich przyczyn. Zgodnie ze stanowiskiem zawartym w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 stycznia 2008 r., sygn. akt II OSK 1949/06, (LEX nr 437529) odmowa wznowienia postępowania w myśl art. 149 § 3 następuje wtedy, gdy wznowienie postępowania z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych jest niedopuszczalne albo gdy uchybiono wymogom formalnym. Odmowa wznowienia może nastąpić zatem z przyczyn formalnych, a nie merytorycznych. Może do niej dojść także wtedy, gdy w sposób oczywisty można z twierdzeń stron wyprowadzić wniosek o braku związku między podstawą wznowienia a treścią decyzji. Powodem tym nie może być jednak brak podstaw wznowienia postępowania, gdyż prowadziłoby to do oceny przyczyn wznowienia przed wydaniem postanowienia o jego wznowieniu. Jeśli mogą wystąpić wątpliwości co do legitymacji wnoszącego wniosek o wznowienie postępowania, gdy zachodzi potrzeba badania tej legitymacji na gruncie akt sprawy, to postępowanie powinno być wznowione w celu zbadania, czy dana podstawa występuje (por. również wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 lutego 2008 r., sygn. akt II OSK 1981/06 (LEX nr 510752), czy wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 stycznia 2009 r., sygn. akt II OSK 1747/07 (LEX nr 484887). W ocenie Sądu odmowa wznowienia postępowania jest w istocie odmową zbadania, czy rzeczywiście istniały powołane we wniosku o wznowienie postępowania podstawy wznowienia. Tylko gdy w świetle twierdzeń wynikających już z samego wniosku o wznowienie wynika, że brak jest ustawowych podstaw do wznowienia, wniosek składa podmiot niebędący stroną albo termin do jego złożenia nie został zachowany, organ wydaje postanowienie o odmowie wznowienia postępowania. W przeciwnym wypadku musi wznowić postępowanie i przeprowadzić je zarówno co do rzeczywistego istnienia przyczyn wznowienia, jak i pozostałych kwestii dotyczących dopuszczalności wznowienia, a także co do istoty sprawy (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu we Wrocławiu z 12 września 2024 r., sygn. akt II SA/Wr 759/23 (LEX nr 3768019). W niniejszej sprawie skarżąca bezspornie jest stroną postępowania, albowiem jest adresatem decyzji ostatecznej stanowiącej przedmiot wniosku o wznowienie postępowania. We wniosku o wznowienie skarżąca przywołała przesłankę określoną w art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., to jest wyjście na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi, który wydał decyzję. Skarżąca za takie okoliczności uznała ustalenia inwentaryzacji muru oporowego wykonanej przez geodetę J. K., o których dowiedziała się w dniu jej sporządzenia, to jest 20 października 2022 r. W ocenie Sądu orzekające w sprawie organy błędnie przyjęły, że okolicznością stanowiącą podstawę wznowienia postępowania w niniejszej sprawie był fakt, iż mur oporowy stanowiący przedmiot decyzji ostatecznej z dnia 9 maja 2022 r. w całości znajduje się na działce [...]. W istocie bowiem ustalenia sporządzonej w dniu 20 października 2022 r. inwentaryzacji nie ograniczają się jedynie do ustaleń, iż mur oporowy znajduje się na tej działce, ale dotyczą też między innymi odległości tego obiektu od działki skarżącej. Wniosek o wznowienie postępowania w niniejszej sprawie wpłynął do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Sopocie w dniu 2 listopada 2022 r., a zatem w terminie określonym w art. 148 § 1 K.p.a. W świetle powyższego brak było podstaw do odmowy wznowienia postępowania administracyjnego. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 lit. c w związku z art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a. Sprawę rozpoznano w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w tym trybie jeżeli przedmiotem skargi jest m.in. postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty.