II SA/Gd 124/12

PostanowienieWSA w Gdańsku2012-12-04

Skład orzekający: Agnieszka Dusza-Kasprzyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy strona postępowania sądowo-administracyjnego została już zwolniona od kosztów sądowych, przyznanie jej prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata wymaga wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.), czy też braku możliwości poniesienia pełnych kosztów bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.)?
Ratio decidendi
W sytuacji, gdy strona postępowania sądowo-administracyjnego została już zwolniona od kosztów sądowych, przyznanie jej prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata traktowane jest jako przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wymaga to od strony wykazania, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Analiza sytuacji majątkowej i życiowej wnioskodawcy wykazała, że jego dochody i zasoby nie pozwalają na poniesienie kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika.
Stan faktyczny
Wnioskodawca P. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego dotyczącą rozbiórki obiektu budowlanego. Wnioskodawca wskazał na niskie dochody rodziny (emerytura i zasiłek chorobowy małżonki), trudności w ponoszeniu opłat za media oraz brak zasobów pieniężnych i majątkowych. Wcześniej został już zwolniony od kosztów sądowych.
Rozstrzygnięcie
Przyznano wnioskodawcy prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2012r.na posiedzeniu niejawnym wniosku P. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jego skargi i K. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 3 stycznia 2012r., nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego postanawia: przyznać wnioskodawcy prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata. W dniu 15 listopada 2012 r. do tutejszego Sądu wpłynął urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym P. K. określił, iż domaga się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata. Równocześnie w treści wspomnianego formularza wnioskujący podniósł, że gospodaruje z żoną pozostającą na zasiłku chorobowym i dwiema córkami uczęszczającymi do szkoły średniej. Wskazał, że źródłem utrzymania rodziny jest jego emerytura i zasiłek chorobowy małżonki, łącznie 2 046 zł. Podkreślił, że nie wystarcza środków na dokonanie opłat, w związku z czym rośnie zadłużenie w opłatach energii, gazu, już kilkakrotnie było odcinane zasilanie energią elektryczną. Wnioskodawca wskazał, ze małżonka prowadziła działalność gospodarczą, ale obecnie jest ona zawieszona, gdyż małżonka przebywa na zasiłku chorobowym. Rodzina nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani nieruchomości. Zamieszkuje w domu należącym do matki wnioskodawcy. W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) - zwanej dalej "P.p.s.a.", stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Odnosząc się do wniosku P. K. należy w pierwszej kolejności przywołać zasady wynikające z art. 246 §1 pkt 1 i 2 P.p.s.a. Stosownie do ich brzmienia, przyznanie osobie fizycznej, prawa pomocy w zakresie całkowitym (obejmującym, zgodnie z art. 245 §2 p.p.s.a., zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z kolei warunkiem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (obejmującym, zgodnie z art. 245 § 3 P.p.s.a., tylko zwolnienie od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmującym tylko ustanowienie jednego z wymienionych w tym przepisie profesjonalnych pełnomocników) jest wykazanie braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym miejscu trzeba zaznaczyć, że skarżący ubiegał się już w niniejszej sprawie o przyznanie prawa pomocy i po rozpoznaniu złożonego przezeń wniosku został zwolniony od kosztów sądowych mocą postanowienia Sądu wydanego w dniu 9 maja 2012 r. Mając na uwadze powyższe trzeba wskazać, że jego kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy - tym razem obejmujący żądanie ustanowienia adwokata - należało rozpoznać stosując przesłankę określoną w art. 246 §1 pkt 1 P.p.s.a. Ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika dla skarżącego w przypadku, gdy jest on już w sprawie zwolniony od kosztów sądowych poskutkowałoby bowiem sytuacją, w której skorzystałby on faktycznie z całkowitego zakresu prawa pomocy (to jest obejmującego zarówno zwolnienie od kosztów sądowych jak i ustanowienie zastępcy procesowego). Dokonana w tym kontekście ocena stanu majątkowego i sytuacji życiowej P. K. doprowadziła do konkluzji, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania. Z oświadczeń wyżej wymienionego wynika, iż nie posiada on żadnych zasobów finansowych ani majątku do spieniężenia. Równocześnie wedle złożonego oświadczenia rodzina ma trudności w ponoszeniu opłat za podstawowe media, a zatem nie budzi wątpliwości, że nie jest w stanie poczynić oszczędności, które umożliwiałyby opłacenie adwokata z wyboru. W tym stanie rzeczy uznano, że wnioskodawca wykazał w sposób dostatecznie wiarygodny, że uiszczenie należności związanych z udziałem takiego pełnomocnika w sprawie, jak również jakichkolwiek należności związanych z niniejszym postępowaniem sądowym, przekracza jego możliwości płatnicze i dlatego postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z art. 246 §1 pkt 1 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło