II SA/Gd 1284/03

WyrokWSA w Gdańsku2006-01-11

Skład orzekający: Janina Guść, Wanda Antończyk, Barbara Skrzycka - Pilch

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie podziału nieruchomości, w której wydzielono działkę pod poszerzenie drogi wojewódzkiej, organ administracji powinien zastosować przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami, czy też przepisy ustawy wprowadzającej reformę administracji publicznej, a w szczególności art. 73 tej ustawy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że w sytuacji, gdy nieruchomość była we władaniu jednostki samorządu terytorialnego w dniu 31 grudnia 1998 r. i była zajęta pod drogę publiczną, zastosowanie powinien znaleźć art. 73 ustawy wprowadzającej reformę administracji publicznej, który przewiduje przejście własności z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. W takim przypadku postępowanie o podział nieruchomości powinno zostać zawieszone do czasu wydania decyzji przez wojewodę potwierdzającej zmianę własności. Zastosowanie art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest możliwe, gdy właściciel sam występuje o podział, ale nie może być stosowany, jeśli nieruchomość już z mocy prawa przeszła na własność jednostki samorządu terytorialnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości, z której wydzielono działkę pod poszerzenie drogi wojewódzkiej. Po wydaniu pierwotnej decyzji, Burmistrz wznowił postępowanie, stwierdzając naruszenie prawa z powodu niezawiadomienia Zarządu Województwa jako strony. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Burmistrza. Zarząd Województwa zaskarżył decyzję SKO, argumentując, że działka pod drogę wojewódzką przeszła na własność Województwa z mocy prawa na podstawie art. 73 ustawy wprowadzającej reformę administracji publiczną, co wyklucza zastosowanie art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza, jednocześnie orzekając, że obie te decyzje nie mogą być wykonywane.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janina Guść Sędziowie Sędzia WSA Wanda Antończyk (spr.) Sędzia NSA Barbara Skrzycka - Pilch Protokolant Agnieszka Lewandowska po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi Zarządu Województwa na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 4 sierpnia 2003 r., nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie podziału nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza z dnia 17 stycznia 2003 r., nr [...], 2. orzeka, że wymienione w punkcie pierwszym decyzje nie mogą być wykonywane. Decyzją z dnia 16 lutego 2000 r. nr [...] Burmistrz Miasta, na wniosek współwłaścicieli, zatwierdził podział działki nr [...], zapisanej z księdze wieczystej nr Kw [...], położonej w P. G. przy ulicy [...], stanowiącej współwłasność W. P. i A. P. na działki o numerach wyszczególnionych w sentencji tejże decyzji. Działkę o numerze [...] wydzielono jako drogę wewnętrzną dojazdową do nowopowstałych działek, zaś działkę numer [...] wydzielono jako poszerzenie drogi wojewódzkiej, a działkę nr [...] – jako poszerzenie drogi gminnej. Na wniosek Zarządu Województwa, postanowieniem z dnia 17 grudnia 2002 r. nr [...] Burmistrz wznowił postępowanie w sprawie swej decyzji z dnia 16 lutego 2000 r., zatwierdzającej projekt podziału działki nr [...], położonej w P. G. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że podstawę wznowienia stanowi okoliczność nie zawiadomienia strony, jaką jest Zarząd Województwa, o toczącym się postępowaniu podziałowym. Decyzją z dnia 17 stycznia 2003 r. nr [...] Burmistrz, na podstawie art. 151 § 2 w zw. z art. 28 k.p.a. oraz art. 98 ust. 1 i 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000 r., nr 46, poz. 543 ze zm.) stwierdził, że jego prawomocna decyzja z dnia 16 lutego 2000 r. nr [...] w sprawie zatwierdzenia projektu podziału działki nr [...] położonej w P. G. przy ulicy [...], została wydana z naruszeniem przepisów prawa, tj. art. 28 k.p.a. i art. 98 ust. 1 i 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że dotychczasowa interpretacja art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami zgodna była z orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego, a sformułowanie "pod budowę ulic" rozumiano jako wydzielenie gruntów z nieruchomości objętej podziałem wyłącznie pod budowę nowych ulic. Takiej też wykładni wyżej wymienionego przepisu dokonano w decyzji z dnia 16 lutego 2000 r. Jak dalej podał organ, po wydaniu decyzji zatwierdzającej projekt podziału działki nr [...], współwłaściciele nieruchomości złożyli od niej odwołanie. Na skutek cofnięcia odwołania przez strony postępowanie odwoławcze zostało umorzone, czego jednak organ odwoławczy by nie uczynił, gdyby cofnięcie prowadziło do utrzymania w mocy decyzji naruszającej prawo lub interes społeczny. Organ pierwszej instancji pozostawał więc w przekonaniu o słuszności dokonanej interpretacji przepisów art. 28 k.p.a. i art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami, a w związku z tym za słuszne uznawał stanowisko, iż Zarząd Województwa nie legitymuje się interesem prawnym w rozumieniu art. 28 k.p.a., ani też nie powstaje po jego stronie obowiązek zapłaty odszkodowania za wydzielenie drogi. Jak podkreślił organ pierwszej instancji, organ odwoławczy, jakim jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze, zmienił swe stanowisko w zakresie interpretacji art. 28 k.p.a. i art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami i w związku z tym – należało orzec jak w sentencji. W odpowiedzi na powyższą decyzję A. P. skierował do organu pierwszej instancji pismo z dnia 25 lutego 2003 r., w którym zwrócił się o wyjaśnienie, jakie skutki prawnie przyniesie wydana decyzja, zwłaszcza w sferze ekonomicznej. A. P. podkreślił, iż do czasu rozwiania jego wątpliwości, pismo powyższe winno być traktowane jako odwołanie od powyższej decyzji. Decyzją z dnia 4 sierpnia 2003 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżoną decyzje utrzymało w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, iż jedną z najważniejszych zasad postępowania administracyjnego jest zasada udziału wszystkich stron tego postępowania na równych prawach. Brak udziału jednej ze stron w postępowaniu stanowi przesłankę wznowieniową. Jak podkreślił organ odwoławczy, w niniejszej sprawie wystąpiła taka przesłanka, gdyż jedna ze stron – Zarząd Województwa – nie wzięła w nim udziału. Stanowiło to podstawę postanowienia o wznowieniu postępowania w sprawie zakończonej decyzją z dnia 16 lutego 2000 r., zatwierdzającej projekt podziału działki nr [...] w P. G. Po ponownym rozpoznaniu sprawy organ pierwszej instancji uznał, ze w sprawie podziału działki mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej, czyli taka sama. W takiej sytuacji przepisy k.p.a. przewidują wydanie decyzji stwierdzającej naruszenie prawa przy wydaniu decyzji wcześniejszej. Naruszenie to polega właśnie na tym, że w postępowaniu nie wzięły udziału wszystkie strony. Jednocześnie jednak nie ma żadnych podstaw do uchylenia lub zmiany wcześniejszej decyzji. Z tego względu, jak podkreślił organ odwoławczy, obawy odwołującego o skutki ekonomiczne decyzji z dnia 17 stycznia 2003 r. są bezpodstawne. Jednocześnie organ odwoławczy wyjaśnił stronie znaczenie regulacji wynikającej z treści przepisu art. 153 k.p.a. Skargę na powyższą decyzję złożył Zarząd Województwa, zarzucając rażące naruszenie prawa, a w szczególności art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną i domagając się jej uchylenia. W uzasadnieniu skarżący podał, że w wyniku decyzji organu pierwszej instancji zatwierdzony został projekt podziału nieruchomości, z której powstała m. in. działka nr [...] – wydzielona pod poszerzenie ulicy [...], stanowiącej drogę wojewódzką. Zdaniem skarżącego, decyzja organu pierwszej instancji z dnia 16 lutego 2000 r. nie uwzględnia stanu faktyczno-prawnego. Zgodnie z art. 34 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. z 2000 r., nr 71, poz. 838) odległość granicy pasa drogowego od zewnętrznej krawędzi wykopu, nasypu, rowu lub innych urządzeń drogowych powinna wynosić co najmniej 75 cm. W dniu 31 grudnia 1998 r. pod drogę zajęty był grunt przedmiotowej nieruchomości do odległości 75 cm od ostatniego urządzenia drogowego (w tym przypadku – chodnika) i zgodnie z art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną – ta część nieruchomości z dniem 1 stycznia 1999 r. stała się z mocy prawa własnością Województwa. Nieruchomość zajęta pod drogę była urządzona – jezdnia, chodnik, oddzielony od jezdni pasem zieleni, posiadała też kategorię drogi. Zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta P. G. działka nr [...] położona jest w strefie "istniejącej ulicy zbiorczej w ciągu drogi krajowej nr [...] P. G. – T. – W. w układzie drogowym pełniąca funkcje regionalne (...), w strefie ochronnej obiektów uciążliwych (kotłownia)". Przedmiotowa nieruchomość w tej części była w dniu 31 grudnia 1998 r. zajęta pod drogę wojewódzką. Powołując się na treść art. 73 ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną skarżący wskazał, że przedmiotowa nieruchomość stanowiła część drogi krajowej nr [...] na dzień 31 grudnia 1998 r. a z dniem 1 stycznia 1999 r. z mocy prawa stała się drogą wojewódzką. Wobec powyższego, skoro z mocy prawa przeszła na rzecz Województwa, to nie może przejść na własność po raz drugi. Zastosowanie dyspozycji art. 73 powołanej wyżej ustawy wyklucza jednoczesne zastosowanie art. 98 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zdaniem skarżącego, każdy z tych przepisów jest samodzielną podstawą prawną do orzekania z mocy prawa o przejściu własności działek przeznaczonych lub zajętych pod drogi publiczne, na właściwe podmioty. Nadto regulacje te nakładają się na siebie, co oznacza, że jeśli działki zajęte pod drogi publiczne przeszły z dniem 1 stycznia 1999 r. na własność odpowiednich podmiotów na mocy art. 73 powołanej ustawy, to bez względu na to, czy wydana została decyzja deklaratoryjna wojewody potwierdzająca ten stan rzeczy – podział nieruchomości dokonany po dniu 1 stycznia 19999 r. musi uwzględniać stan prawny ustalony w art. 73 z woli ustawodawcy. Zdaniem skarżącego zatem, decyzja Kolegium z dnia 4 sierpnia 2003 r., utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza Miasta z dnia 17 stycznia 2003 r., wskazująca w uzasadnieniu, iż w przedmiotowej sprawie mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej, jest sprzeczna z prawem, gdyż w niniejszej sprawie nie mogłaby zapaść taka sama decyzja. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów strony Kolegium wskazało, iż z wykładni gramatycznej przepisów art. 73 ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną oraz 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami wynika, że decydującym kryterium dla możliwości zastosowania odpowiedniej regulacji jest sposób faktycznego wykorzystania nieruchomości, której dotyczy postępowanie. Jeżeli pozostawała ona we władaniu Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego w dniu 31 grudnia 1998 r., nie będąc ich własnością i jednocześnie była zajęta pod drogę publiczną, to z dniem 1 stycznia 1999 r. stawała się własnością tych podmiotów, a odszkodowanie wypłaca się według zasad określonych w art. 73 ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Jeżeli natomiast nie była zajęta pod drogę publiczną, a właściciel nieruchomości dokonuje podziału w trybie art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami – przepisy tej ustawy będą stanowiły podstawę rozstrzygnięcia. Zdaniem Kolegium, przepisy ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną nie mogą mieć zastosowania w przedmiotowej sprawie, gdyż właściciele nieruchomości wystąpili do właściwego organu o zatwierdzenie projektu podziału nieruchomości, z której wydzielona została także działka pod poszerzenie drogi publicznej. To właściciele decydują o sposobie podziału nieruchomości. Uprawnienia właścicieli w tym zakresie mogą być ograniczone jedynie z mocy wyraźnego przepisu prawa, kiedy to podział może być dokonany z urzędu lub na wniosek osoby, która nie jest właścicielem nieruchomości. Wówczas jednak podział nieruchomości nie ma tego szczególnego skutku, polegającego na tym, że działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne stają się z mocy prawa własnością jednostek samorządu terytorialnego lub Skarbu Państwa. Jak wskazał organ odwoławczy, podziału nieruchomości bez wniosku właściciela można dokonać wówczas, gdy podział jest niezbędny dla realizacji celu publicznego, a takim może być budowa drogi publicznej. Podziału wówczas dokonuje się z urzędu i różni się tym od podziału dokonanego na wniosek właścicieli nieruchomości, że działki gruntu wydzielone pod drogę publiczną nie staja się z mocy prawa własnością jednostek samorządu terytorialnego czy skarbu Państwa. Jeśli właściciel nieruchomości nie zgodzi się jej wyzbyć w drodze czynności prawnej konieczne stanie się wywłaszczenie. W przedmiotowej spawie właściciele sami wystąpili z wnioskiem o dokonanie podziału, nie było więc potrzeby prowadzenia postępowania z urzędu. Organ odwoławczy podkreślił, iż ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w żaden sposób nie wynika, by działka nr [...] była zajęta pod drogę publiczną, a twierdzenia skarżącego w tej mierze są gołosłowne. W tym stanie rzeczy słuszna jest teza, że mogła zapaść jedynie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji podziałowej, tym bardziej, że celem prowadzonego postępowania nie było określenie granic nieruchomości, lecz dokonanie podziału nieruchomości na wniosek współwłaścicieli. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów powszechnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie , w których nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Stosownie do art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Zgodnie zaś z art. 134 § 1 cytowanej wyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja jest niezgodna z prawem. W niniejszej sprawie organy orzekające za materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia uznały przepis art. 98 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000 r. nr 46, poz. 543 ze zm.). Zgodnie z treścią tego przepisu działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne: gminne, powiatowe, wojewódzkie, krajowe – z nieruchomości, której podział został dokonany na wniosek właściciela, przechodzą z mocy prawa odpowiednio na własność gminy, powiatu, województwa lub Skarbu Państwa z dniem, w którym decyzja zatwierdzająca projekt podziału stała się ostateczna, a orzeczenie o podziale prawomocne (...). W oparciu o ten przepis na wniosek współwłaścicieli W. P. i A. P. z działki nr [...] położonej w P. G. wydzielone zostały działki o numerach od [...] do [...], przy czym działkę nr [...] wydzielono jako poszerzenie drogi wojewódzkiej (decyzja z dnia 16 lutego 2000 r.). Kwestię nabycia prawa własności dróg reguluje również art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. nr 133, poz. 872 ze zm.), którego treść umknęła uwadze organów orzekających w niniejszej sprawie. W opisanych okolicznościach faktycznych bowiem obowiązkiem organów administracji było ustalenie relacji pomiędzy przepisami art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz art. 73 ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną i zastosowanie właściwego przepisu, jako podstawy prawnej decyzji administracyjnej w sprawie. Zgodnie z treścią art. 73 tej ostatniej ustawy nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Podstawą do ujawnienia w księdze wieczystej przejścia na własność Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego nieruchomości, o których mowa w ust. 1 i 2 tego przepisu, jest ostateczna decyzja wojewody wydana na wniosek właściwego zarządu drogi (ust. 3 art. 73). Podzielić należy pogląd skarżącego, że każda z tych regulacji prawnych stanowi samodzielną podstawę prawną do orzeczenia o przejściu z mocy prawa własności działek przeznaczonych lub zajętych pod drogi publiczne, na właściwe podmioty. Jak już to wskazano powyżej, w tej sytuacji, przedmiotem rozważań organów administracji powinna być analiza stanu prawnego niniejszej sprawy pod kątem zastosowania właściwej regulacji prawnej w danym stanie faktycznym. Słusznie podnosi organ odwoławczy, że przepis art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami ma zastosowanie do sytuacji, w których o podział nieruchomości występują właściciele. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. Jednakże wniosek współwłaścicieli w tej mierze zgłoszony został w dniu 15 grudnia 1999 r. Jest to zatem typowy przykład sytuacji, gdy dwie regulacje prawne nakładają się na siebie i rolą organu jest ustalenie pierwszeństwa zastosowania właściwego przepisu. Zgodnie z treścią art. 73 ustawy przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną nieruchomości, o których mowa w tym przepisie przechodzą na własność Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. Oznacza to zatem, że niezależnie od wniosku złożonego przez właścicieli nieruchomości po tej dacie, jeśli hipoteza tego przepisu znajduje zastosowanie, to w dacie złożenia tegoż wniosku nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, zajęte pod drogi publiczne były już własnością Skarbu Państwa lub tych jednostek. A zatem, podział nieruchomości dokonywany po dniu 1 stycznia 1999 r. musi uwzględniać stan prawny ustalony art. 73 cytowanej ustawy. Podkreślić należy, że wybór właściwej podstawy prawnej rozstrzygnięcia ma to jeszcze znaczenie, że – zgodnie z treścią art. 73 ust. 3 cytowanej ustawy – pociąga za sobą obowiązek wydania decyzji potwierdzającej okoliczność zmiany stosunków własnościowych w odniesieniu do przedmiotowej drogi. Rozważania w przedmiocie legitymacji Zarządu Województwa jako strony postępowania wznowieniowego powinny zostać poprzedzone zatem przesądzeniem istnienia lub nie – przesłanek z art. 73 cytowanej ustawy i w konsekwencji – w zależności od wyników postępowania – wydaniem decyzji administracyjnej w trybie art. 73 ust. 3 tejże ustawy. Decyzję stwierdzającą nabycie mienia z mocy prawa wydaje wojewoda i ma ona charakter deklaratoryjny. Jednakże decyzja taka zawiera również element konstytutywny, gdyż samorząd województwa może dysponować mieniem dopiero z chwilą, gdy decyzja ta stanie się ostateczna (por. wyrok NSA z dnia 20 października 1992 r., sygn. akt SA/Kr 1461/92). Jeżeli więc w toku postępowania o podział nieruchomości zostało ustalone, że jednostka samorządu terytorialnego lub Skarb Państwa mogły stać się właścicielem nieruchomości, to ze względu na charakter nabycia własności (z mocy prawa) należało zawiesić postępowanie wznowieniowe do czasu zakończenia postępowania toczącego się w trybie art. 73 ust. 3 ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformującej administrację publiczną. Dopiero wynik tego postępowania będzie mógł w sposób pewny przesądzić o własności nieruchomości o numerze działki [...]. Bez tej decyzji samorząd województwa nie jest legitymowany do wypowiadania się na zewnątrz w stosunku do mienia podlegającego przejściu z mocy prawa na jego własność. Zgodnie z treścią art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Organ administracji publicznej, który zawiesił postępowanie z przyczyny określonej w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., wystąpi równocześnie do właściwego organu lub sądu o rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego albo wezwie stronę do wystąpienia i to w oznaczonym terminie, chyba że strona wykaże, że już zwróciła się w tej sprawie do właściwego organu lub sądu (art. 100 § 1 k.p.a.). Wskazać w tym miejscu należy, że rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego ma znaczenie nie tylko w aspekcie art. 28 k.p.a., lecz także ze względu na wymagania art.10 § 1 k.p.a. W myśl tego ostatniego przepisu organy prowadzące postępowanie administracyjne są obowiązane zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Decyzja wydana bez udziału strony zawiera wady uzasadniające żądanie wznowienia postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. – co właśnie miało miejsce w niniejszym stanie faktycznym. W sytuacji, jaka powstała w sprawie zatem, wynik postępowania wszczętego w trybie art. 73 ust. 3 ustawy przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną jest w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. niewątpliwie zagadnieniem wstępnym dla postępowania wznowieniowego, zwłaszcza w zakresie ustalenia, kto jest obecnie właścicielem nieruchomości, oznaczonej nr [...]. A zatem organy prowadzące postępowanie powinny były zawiesić postępowanie administracyjne do czasu ostatecznego zakończenia postępowania w przedmiocie ustalenia przesłanek z art. 73 cytowanej wyżej ustawy. Decyzje administracyjne wydane w tej sprawie, w których przedwcześnie przyjęto, iż Zarząd Województwa ma przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a., podlegały uchyleniu, jak orzeczono w zaskarżonym wyroku. W świetle przytoczonych wyżej argumentów bowiem należało przyjąć, że zostały one wydane z naruszeniem art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w związku z art. 28 k.p.a., a więc przed rozstrzygnięciem we właściwym postępowaniu kwestii nabycia własności mienia przez województwo. Mając to na względzie, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w związku z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku. Rozpoznając sprawę ponownie organy administracji zawieszą postępowanie administracyjne do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, jakim jest ustalenie istnienia, bądź nie - przesłanek z art. 73 ust. 1 ustawy Przepisy wprowadzające reformę administracji publicznej i w zależności od ustaleń w tym zakresie – wydania decyzji administracyjnej w trybie art. 73 ust. 3 tejże ustawy. Jednocześnie, na mocy art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd określił w wyroku, iż zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji nie mogą być wykonane. W ocenie Sądu, wykładnia celowościowa prowadzi do wniosku, że art. 152 cytowanej ustawy odnosi się do aktów lub czynności, które podlegają wykonaniu. Ratio legis niniejszego przepisu wskazuje, że jego stosowanie ma zabezpieczyć stronę, której skarga została uwzględniona przed ewentualnym wykonaniem przez organ, przed uprawomocnieniem się wyroku, aktu uchylonego przez Sąd. Z uwagi na fakt, że taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, należało w oparciu o przepis art. 152 orzec w przedmiocie wykonalności uchylonych decyzji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło