II SA/Gd 1323/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zdzienicka- Wiśniewska Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.) Protokolant Kinga Czernis po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi P. R. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 12 sierpnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie przydziału lokalu mieszkalnego oddala skargę. Decyzją z dnia 27 czerwca 2003 r. nr [...] Komendant Miejski Policji, powołując się na art. 163 kpa w zw. z art. 95 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji i § 7 ust. 1 pkt 5 oraz § 14 ust. 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów, uchylił decyzję nr [...] KMMO w G. z dnia 26 października 1973 r. w sprawie przydziału lokalu mieszkalnego nr [...] położonego w G. przy ul. [...]. W uzasadnieniu wskazał, że P. R. decyzją nr [...] z dnia 26 października 1973 r. otrzymał przydział lokalu mieszkalnego nr [...] położonego w G. przy ul. [...]. Uprawnionymi do zamieszkiwania byli jego żona i syn. W związku z zawarciem w 1997 r. przez P. R. związku małżeńskiego z M. E., posiadającą tytuł prawny do lokalu mieszkalnego położonego w G. przy ul. [...] , utracił on uprawnienia do lokalu służbowego, bowiem zgodnie z przepisami Ustawy o Policji, policjantowi posiadającemu w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej lokal mieszkalny odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej albo dom jednorodzinny lub dom mieszkalno - pensjonatowy lub którego małżonek posiada lokal mieszkalny lub dom, nie przysługuje lokal mieszkalny. W/w lokal P. R. nabył ponadto na prawach współwłasności z małżonką. Z uwagi na to, że w chwili obecnej tytuł prawny do zajmowania lokalu mieszkalnego nr [...] położonego w G. przy ul [...] posiada B. R. – B., wydanie decyzji stało się konieczne w celu uregulowania sytuacji prawnej tego lokalu. Odwołanie od tej decyzji wniósł P. R. podnosząc, że decyzja jest dotknięta nieważnością, bowiem stosowanie w przedmiotowej sprawie przepisów Ustawy o Policji do osoby nie będącej policjantem jest naruszeniem prawa. Stwierdził, że uprawnienia do tego lokalu utracił w momencie zwolnienia ze służby, a nie z powodu zawarcia związku małżeńskiego. Ponadto zarzucił, że decyzja została wydana bez wymaganego prawem postępowania administracyjnego na zasadzie art. 61 kpa. W piśmie z dnia 30.06.2003 r. Komendant Miejski Policji informuje, że było wcześniej prowadzone postępowanie, lecz nie podano, w jakiej sprawie i co było celem tego postępowania. Prawdopodobnie chodzi o postępowanie, którego celem było zrzeczenie się lokalu przy ul .[...] w G. na rzecz Urzędu Miejskiego na wniosek jego byłej żony B. B.. Rozpatrzenie tego wniosku jest wadliwe, ponieważ taki wniosek może złożyć była żona policjanta, a w dniu złożenia wniosku były mąż nie był policjantem. Celem wydania decyzji było uporządkowanie stanu prawnego lokalu przy ul. [...] w G., a stan prawny tego lokalu jest uporządkowany przez zawarcie umowy najmu z B. B.. Decyzją z dnia 12 sierpnia 2003 r. nr [...]Komendant Wojewódzki Policji, powołując się na art.138 § 1 pkt 2 kpa, art. 97 i 98 ustawy o Policji oraz na przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżnienia i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów, uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie I instancji. W uzasadnieniu wskazał, że lokal mieszkalny nr [...] w G. przy ul. [...], będący w dyspozycji ówczesnej Komendy Miejskiej Milicji Obywatelskiej, otrzymał P. R. z rodziną przydziałem nr [...] kwatery stałej - mieszkania służbowego z dnia 26 października 1973 r. W dniu 21 grudnia B. R. (obecnie B.) zwróciła się do Komendanta Miejskiego Policji o zrzeczenie się w/w lokalu na rzecz Gminy w celu umożliwienia jego wykupu na własność. Komendant Miejski Policji w dniu 22 stycznia 1999 r. oddał powyższe mieszkanie do dyspozycji Urzędu Miasta w formie pisemnego zrzeczenia się, ze wskazaniem jako najemcy B. R.. Od tego dnia tytuł prawny do lokalu posiada B. R. – B.. Biorąc pod uwagę przeprowadzenie postępowania w celu uregulowania sytuacji prawnej lokalu, którego stan prawny jest uporządkowany, organ odwoławczy zobowiązany był umorzyć postępowanie, gdyż stało się ono z tej przyczyny bezprzedmiotowe. P. R. jest osobą zwolnioną ze służby w trybie dyscyplinarnym, bez nabycia resortowych uprawnień rentowo - emerytalnych. Ustawa o Policji art. 97 zezwoliła na regulowanie zagadnień związanych z przydziałem i opróżnianiem lokali mieszkalnych jedynie w stosunku do policjantów. Przepis wykonawczy do tego artykułu, tj. rozporządzenie MSWiA z dnia 17 października 2001 r. daje możliwość stosowania zasad określonych w tym rozporządzeniu w stosunku do osób posiadających uprawnienia emerytalno - rentowe r.s.w. i a. Wobec powyższego Komendant Miejski Policji wydał decyzję w stosunku do osoby nieuprawnionej, nie mając umocowania w obowiązujących go przepisach. W skardze na powyższą decyzję wniesioną do Naczelnego Sądu Administracyjnego P. R. zarzucił, że jest dotknięta wadami z art. 156 § 1 pkt 1, 4, 5 kpa oraz wniósł o przyznanie odszkodowania. Stwierdził, że zastosowanie art. 138 § 1 pkt 2 kpa przy wydaniu zaskarżonej decyzji jest naruszeniem prawa, bowiem organ II instancji nie mógł ponownie rozpatrzyć sprawy, gdyż winna ona być oparta na dowodach i wnioskach wynikających z postępowania prowadzonego na zasadzie art. 61 kpa, a takie postępowanie nie było prowadzone. Organ powołuje się jednak na przeprowadzone postępowanie, w którym skarżący nie brał udziału jako strona, co powoduje, że decyzje w nim wydane naruszają prawo. Ponadto zarzucił, że naruszono art. 156 pkt 5 kpa, gdyż decyzja była niewykonalna, bowiem uchylenie przydziału nastąpiło w stosunku do lokalu, którego najemcą jest inna osoba. Skoro, jak wynika z uzasadnienia decyzji, naruszono przepisy o właściwości ( art.. 156 § 1 kpa), to okoliczność ta, jak i brak przesłanki bezprzedmiotowości spowodowały niekorzystne skutki dla skarżącego - utratę lokalu - co uzasadnia żądanie odszkodowania. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej oddalenie podnosząc, że bezprzedmiotowość postępowania wynika z braku przedmiotu sprawy, czyli konieczności opróżnienia lokalu przez P. R., bowiem wcześniej Komendant Miejski Policji zrzekł się dyspozycyjności do tego lokalu i w dniu 22.01.1999 r. przekazał lokal Gminie. Skarżący ponadto opuścił lokal w 1999 r. i nigdy doń nie powrócił. Obecnie najemcą lokalu jest B. R., a wynajmującym Gmina. Z dniem zrzeczenia się lokalu Komendant Miejski Policji przestał być właściwy do rozstrzygania spraw związanych z przedmiotowym lokalem, a w tym także do wydania decyzji dotyczącej P. R.. Na rozprawie w dniu 18 marca 2005 r. skarżący oświadczył, że w sprawie niniejszej oczekuje odszkodowania za bezprawne odebranie mieszkania. Podał, że ostateczną decyzją z 2000r. został z przedmiotowego lokalu wymeldowany. Przyznał, że utracił prawo do lokalu jako kwatery policyjnej - lokal został przydzielony innej osobie oraz że stan prawny lokalu został uregulowany poprzez zawarcie umowy najmu z B. B.. Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów powszechnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Przywołany w zaskarżonej decyzji art. 138 § i pkt 2 kpa zezwala organowi odwoławczemu na wydanie decyzji, w której uchyla on zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji. Umorzenie postępowania następuje wówczas, gdy postępowanie było bezprzedmiotowe. Przesłanka bezprzedmiotowości występuje, gdy brak było podstaw prawnych do merytorycznego rozpoznania danej sprawy w ogóle , bądź nie było podstaw do jej rozpoznania w drodze postępowania administracyjnego, lub w drodze postępowania administracyjnego prowadzonego przed organem I instancji. Decyzja poprzedzająca decyzję zaskarżoną skargą w niniejszym postępowaniu uchylała decyzję z dnia 26.10.1973 r. o przydziale lokalu położonego w G. przy ul. [...] w celu "uregulowania stanu prawnego" tego lokalu. Wskazać w tym miejscu trzeba, że zrzeczenie się dysponowania przedmiotowym lokalem przez Komendanta Miejskiego Policji w dniu 22.01.1999 r. i przekazanie lokalu Gminie oznacza rezygnację Policji z wykorzystywania tego lokalu na cele służbowe. Od stycznia 1999 r. przedmiotowy lokal nie jest już w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów, lecz Gminy. Przepisy ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jednolity Dz. U. Nr 7 z 2002 r., poz. 58 ze zm.) przewidują możliwość wydania decyzji dotyczącej przydziału lokalu mieszkalnego policjantowi ( art. 88 w zw. z art. 94 ustawy o Policji) z tym , że na lokale mieszkalne dla policjantów przeznacza się lokale będące w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów (art. 90 ust. 1 ustawy). Decyzję można również wydać w stosunku do policjanta - o opróżnieniu lokalu - w przypadku zajmowania przez niego lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów oraz w stosunku do policjanta zwolnionego ze służby, gdy zajmuje on lokal mieszkalny położony w budynku przeznaczonym na cele służbowe lub na terenie obiektu zamkniętego ( art. 95 ust. 2 i 3 ustawy). Jak wynika z powyższego organy policji mogą wydać decyzję - co do zasady - w stosunku do policjanta w związku z lokalem, będącym w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów. Możliwe jest też wydanie decyzji dotyczącej opróżnienia lokalu zajmowanego przez policjanta zwolnionego ze służby, który nie nabył prawa do lokalu mieszkalnego na warunkach określonych w przepisach o zaopatrzeniu emerytalnym ( § 7 ust. 1 pkt lla Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów ( Dz. U. Nr 131 poz. 1469). W sprawie niniejszej Komendant Miejski Policji wydał decyzję z dnia 27 czerwca 2003 r. nr [...], mimo że przedmiotowy lokal nr [...], położony w G. przy ul. [...], nie jest w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów, lecz od dnia 22 stycznia 1999 r. - w zasobach Gminy. Ponadto skarżący nie jest policjantem, ani też nie jest byłym policjantem zajmującym przedmiotowy lokal, bowiem skarżący od wielu lat w przedmiotowym lokalu nie mieszka, nie jest też w nim zameldowany, co w sprawie niniejszej nie było sporne. Brak było w tej sytuacji podstaw do rozpoznania sprawy. W tej sytuacji organ II instancji prawidłowo orzekł o uchyleniu decyzji organu I instancji i umorzył postępowanie, jako bezprzedmiotowe. Należy też stwierdzić, że Sąd w niniejszej sprawie nie jest władny dokonywać oceny legalności zrzeczenia się przez organy policji prawa dysponowania przedmiotowym lokalem na rzecz Gminy, jak również oceny zgodności z prawem postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 23 listopada 2000 r., którym odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności zrzeczenia się przez Komendanta Miejskiego Policji dyspozycji Lokalem mieszkalnym nr [...] położonym przy ul. [...] w G. z dniem 22 stycznia 1999 r. Postanowienie to nie zostało przez skarżącego zaskarżone do organu II instancji. Mając na uwadze powyższe Sąd na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270) orzekł jak w sentencji.