II SA/Gd 1361/03

WyrokWSA w Gdańsku2005-04-06

Skład orzekający: Arkadiusz Despot-Mładanowicz, Marek Gorski, Anna Orłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nałożenie kary pieniężnej na podstawie rozporządzenia, które zostało wydane na podstawie niekonstytucyjnego przepisu ustawy, jest zgodne z prawem?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że zostały one wydane w oparciu o przepisy, które pozostają w sprzeczności z Konstytucją RP. Wskazano, że ograniczenia praw i wolności mogą być ustanowione jedynie w ustawie, a nie w akcie wykonawczym, który został wydany na podstawie blankietowego przepisu ustawowego. Kara pieniężna została nałożona na podstawie rozporządzenia, które opierało się na niekonstytucyjnym przepisie ustawy o transporcie drogowym.
Stan faktyczny
Komendant Powiatowy Policji nałożył na spółkę karę pieniężną za wykonywanie transportu drogowego bez dowodu uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych oraz za przejazd bez wymaganego wypisu z licencji. Organ odwoławczy uchylił część kary dotyczącą braku wypisu z licencji, utrzymując w mocy karę za brak dowodu uiszczenia opłaty. Spółka wniosła skargę do sądu, kwestionując wysokość kary i sposób jej ustalenia, a także zarzucając organowi odwoławczemu naruszenie przepisów K.p.a. poprzez nieorzeknięcie co do istoty sprawy.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, zasądził zwrot kosztów postępowania i określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz Sędziowie NSA Marek Gorski (spr.) NSA Anna Orłowska Protokolant Hanna Tarnawska po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi [...] L. T. Spółka Jawna w M. na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 18 sierpnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez posiadania dowodu uiszczenia opłaty 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta Powiatowego Policji z dnia 3 czerwca 2003 r. nr [...], 2. zasądza od [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji na rzecz skarżącego 775 zł (siedemset siedemdziesiąt pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania, 3. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. 3 II SA/Gd 1361/03 U z a s a d n i e n i e Komendant Powiatowy Policji decyzją z dnia 3 czerwca 2003 r. nr [...] nałożył na przedsiębiorstwo [...] L. T. Spółka Jawna w M. karę pieniężną za wykonywanie transportu drogowego na potrzeby własne bez posiadania w pojeździe dowodu uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych – w kwocie 4.000 zł oraz wykonywanie przejazdu bez posiadania przy sobie przez kierowcę wymaganego wypisu z licencji – w kwocie 200 zł. Ukarane przedsiębiorstwo działając przez swego pełnomocnika, złożyło odwołanie do [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji prosząc o obniżenie kary lub odstąpienie od jej wymierzenia. Organ odwoławczy decyzją nr [...] z dnia 18 sierpnia 2003 r. uchylił decyzję organu I instancji w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej w wysokości 200 zł. [...] Komendant Wojewódzki Policji powołał się na art. 93 ust. 5 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. Nr 125, poz. 1371 ze zm.) i art. 138 K.p.a. Organ II instancji po przeprowadzeniu postępowania ustalił, że w dniu 3 czerwca 2003 r. kierujący pojazdem marki Mercedes nr rej. [...] G. R. wykonywał na drodze krajowej nr [...] w S. transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne przedsiębiorstwa bez posiadania w pojeździe dowodu uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych oraz bez wymaganego wypisu z licencji. Obowiązek zaopatrzenia kierującego w dowód uiszczenia opłaty za korzystanie z dróg krajowych wynika z art. 87 ust. 1 i ust. 3 ustawy o transporcie drogowym i obciąża przedsiębiorcę. W tym przypadku przedmiotowy samochód należał do [...] L. T. Spółka Jawna w M. i ono zostało ukarane. Zgodnie z art. 92 ust. 1 pkt 6 ustawy o transporcie drogowym w związku z § 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2002 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych w transporcie drogowym (Dz.U. Nr 115, poz. 999) i pkt 6 załącznika do rozporządzenia kara pieniężna za opisane wyżej przewinienie wynosi 4.000 zł i decyzja organu I instancji w tym zakresie była zgodna z prawem. Natomiast nałożenie kary pieniężnej w wysokości 200 zł za wykonywanie transportu drogowego bez posiadania przy sobie przez kierowcę wymaganego wypisu z licencji tj. naruszenie art. 92 ust. 1 pkt 12 ustawy o transporcie drogowym, zostało dokonane niezgodnie z obowiązującym prawem ponieważ przedsiębiorstwo nie prowadzi działalności gospodarczej związanej z zarobkowym wykonywanie transportu drogowego (w myśl art. 5 ustawy). W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Spółka wniosła o uchylenie decyzji [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji nr [...] i obciążenie organu kosztami procesu. W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącej podniósł, że organ odwoławczy wypowiedział się tylko, co do części decyzji organu I instancji nie stwierdzając czy utrzymuje decyzję w pozostałej części. W związku z tym nie orzekł, co do istoty sprawy naruszając art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. Skarżąca zaznaczyła, że w dniu 3 czerwca 2003 r. samochód ciężarowy Mercedes [...] był dopuszczony do jednorazowego przewozu towarów po drogach krajowych. W tym czasie załatwiano stosowne opłaty, które zostały uiszczone po przerejestrowaniu samochodu w dniu 5 czerwca 2003 r. W przekonaniu skarżącej zastosowana kara w wysokości 4.000 zł jest niewspółmiernie wysoka do stopnia zawinienia i społecznej szkodliwości czynu. Nadto przepisy wskazanego przez organ rozporządzenia Ministra Infrastruktury powinny być interpretowane w odniesieniu do konkretnych sytuacji i w oparciu o przepisy nadrzędne. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w decyzji. Organ odwoławczy stwierdził, że przy częściowym uchyleniu decyzji organu I instancji, pomimo braku zapisu o utrzymaniu w pozostałej części decyzji, oczywistym jest, że w pozostałej części pozostaje ona w mocy. Dlatego nawet przy braku zapisu o utrzymaniu w mocy decyzji w pozostałej części, nie naruszono art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sądy administracyjne zgodnie z ustawą z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Wychodząc poza granicę skargi do czego Sąd uprawniony jest z mocy art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) zauważyć należy, że zaskarżona decyzja, a także decyzja organu I instancji wydane zostały w oparciu o treść art. 9 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. Nr 185, poz. 1371 z późn. zm.). Cytowana ustawa nie określała wysokości kar pieniężnych, a w ustępie 2 art. 92 zawierała delegację ustawową dla właściwego ministra do spraw transportu w porozumieniu z ministrem spraw wewnętrznych i ministrem właściwym do spraw finansów publicznych określone w drodze rozporządzenia wysokości kar pieniężnych za naruszenie o których mowa w art. 92 ust. 1 ustawy. Takie uregulowanie prawne pozostaje w sprzeczności z treścią art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 8 lipca 2003 r. w sprawie P 10/02 (OTK-A 2003/6/62) wskazał, iż ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych warunków i praw mogą być ustalone tylko w ustawie. Trybunał Konstytucyjny przypomniał, iż w gruncie przepisów konstytucyjnych obowiązujących przed 17 października 1997 r. obowiązywała zasada, że "w państwie prawnym przepisy karne winny precyzyjnie określać zarówno czyn jak i karę...", a podstawowe elementy zarówno czynu jak i kary muszą być określone w samej ustawie, a nie mogą być w sposób blankietowy pozostawione do unormowania w akcie wykonawczym. Wprawdzie końcowa część uzasadnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego nie wykluczyła całkowicie posługiwania się techniką blankietu zupełnego, ale tylko wtedy jeżeli w danym przypadku nie jest możliwe określenie przynajmniej niektórych znamion czynu zabronionego w samej ustawie. Takie przypadki w regulowanej materii nie zachodzą. Jak się wydaje ustawodawca zarzucił niekonstytucyjność przepisu art. 92 ust. 2 ustawy o transporcie drogowym i zmienił treść art. 92 zamieszczając w ust. 4 art. 92 zapis "Wykaz naruszeń obowiązków" lub warunków, o których mowa w ust. 1 oraz wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik do ustawy. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na mocy art. 145 § 1 ust. 1 lit.a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Ze względu na treść wyroku Sąd orzekł w trybie art. 152 ustawy. AW

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło