II SA/Gd 1462/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alina Dominiak Sędziowie: NSA Marek Górski WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz (spr.) Protokolant Jarosław Skopczyński po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi Z. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia 21 marca 2001 r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku przedemerytalnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia 20 lutego 2001 r. nr [...]. Wojewoda [...] decyzją z dnia 21 marca 2001 r. utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 20 lutego 2001 r., mocą której na podstawie art. 37j ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 1997 r. Nr 25, poz. 128 ze zm.) odmówiono przyznania Z. W. zasiłku przedemerytalnego. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda stwierdził, że na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach PUP w [...] ustalono, iż pan W. został zarejestrowany w PUP w dniu 03.07.2000 r. nabywając prawo do zasiłku od dnia 11.07.2000 r. W dniu 18.01.2001 r. do Urzędu Pracy wpłynęły akta z Sądu Rejonowego - Sądu Pracy w [...] z pozwem o ustalenie okresu wykonywania pracy w warunkach szczególnych. PUP przeprowadził w tym zakresie postępowanie i w dniu 20.02.2001 r. orzekł o odmowie przyznania panu W. prawa do zasiłku przedemerytalnego, ustalając, że bezrobotny nie wykonywał pracy w szczególnych warunkach przez okres co najmniej 15 lat. Organ odwoławczy po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego ustalił, że Z. W. był zatrudniony w Przedsiębiorstwie Transportu Handlu Wewnętrznego w [...] w okresie od 23.06.1971 r. do 29.12.1990 r. Bezrobotny podnosi, że w tym okresie wykonywał pracę kierowcy i ten okres powinien zostać zaliczony do zatrudnienia w szczególnych warunkach. Organ odwoławczy podał, że po zapoznaniu się z treścią odwołania jak również z aktami zainteresowanego skierował do PSS "A" pismo o przekazanie akt dotyczących zatrudnienia pana W. w PTHW w [...]. W dniu 16.03.2001 r. otrzymano dokumenty dotyczące wykonywania pracy przez zainteresowanego w PTHW w [...]. Organ II instancji ustalił, że w okresie od 23.06.1971 r. do 29.12.1990 r. Z. W. wykonywał pracę na stanowiskach: kierowca, mechanik samochodowy, oczyszczacz części i konstrukcji, dozorca nocny i pracownik stacji paliw. Z otrzymanych dokumentów wynika, że na stanowisku kierowcy zainteresowany pracował w okresie od 23.06.1971 r. do 31.03.1980 r. oraz od 01.06.1990 r. do 29.12.1990 r. Jednocześnie organ odwoławczy wskazał, że od dnia 29.11.1990 r. pan W. nie mógł wykonywać pracy kierowcy, ponieważ jak wynika z pisma kierowanego do Niezależnych Związków Zawodowych Solidarność i Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego PTHW w dniu 29 listopada zostało zabrane zainteresowanemu prawo jazdy przez funkcjonariuszy policji. Mając na uwadze powyższe organ II instancji stwierdził, że gdyby zliczyć okres pracy pana W. na stanowisku kierowcy to wynosiłby on około 9 lat 4 miesięcy i 7 dni. Organ odwoławczy stwierdził, że Z. W. nie spełnia wymogu do przyznania zasiłku przedemerytalnego, ponieważ staż pracy, który udokumentował wynosi 31 lat 5 miesięcy i 10 dni natomiast pracy w warunkach szczególnych nie wykonywał przez co najmniej 15 lat. Jednocześnie organ wskazał, że brał pod uwagę przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego a w szczególności art. 7, 9 i 77 § 1 i podjął starania mające na celu ustalenie okresów zatrudnienia zainteresowanego w warunkach szczególnych. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Z. W. podał, że na stanowisku kierowcy pracował w sumie 17 lat 5 miesięcy i 7 dni oraz zarzucił organom błąd w ustaleniu okresu pracy w warunkach szczególnych oraz wskazał, że nie zostali przesłuchani świadkowie na okoliczność jego pracy w tych warunkach. Wojewoda [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Faktem jest, iż organ II instancji podjął starania mające na celu ustalenie okresów zatrudnienia skarżącego w warunkach szczególnych. Jednakże mimo tego organ dopuścił się naruszenia art. 7 oraz 77 § 1 k.p.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ II instancji ustalił w oparciu o nadesłane kserokopie dokumentów z akt osobowych skarżącego, że na stanowisku kierowcy pracował on w okresie od 23 czerwca 1971 r. do 31 marca 1980 r. oraz od 1 czerwca 1990 r. do 29 grudnia 1990 r. Jednakże organ ustalając okresy pracy skarżącego na stanowisku kierowcy pominął, iż z kopii dokumentów, którymi dysponował wynika, że skarżący na stanowisku kierowcy pracował również od 9 kwietnia 1981 r. do bliżej nieokreślonego okresu w listopadzie 1984 r. lub nawet do marca 1985 r. Wobec powyższego należy stwierdzić, że organ odwoławczy nie wyjaśnił dokładnie stanu faktycznego, naruszając tym samym art. 7 k.p.a. Jednocześnie organ uchybił obowiązkowi wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, co stanowi naruszenie art. 77 § 1 k.p.a. W sytuacji bowiem kiedy na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach osobowych nie można precyzyjnie ustalić okresów pracy w szczególnych warunkach niezbędnym staje się przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków. Świadków skarżący zaś wskazywał już w pozwie, który przez Sąd Pracy został wraz z aktami przekazany organowi zatrudnienia. Zeznania świadków mogą zaś przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, co uzasadniało przeprowadzenie tego dowodu stosownie do art. 75 § 1 k.p.a. Należy bowiem mieć na uwadze, że zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. Nr 8, poz. 43 ze zm.) za okresy pracy w szczególnych warunkach uważa się okresy, w których praca była wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku. Oznacza to, że tym bardziej istotnym dowodem dla rozstrzygnięcia sprawy są zeznania świadków. Rozpatrując ponownie sprawę organy winny dokładnie przeanalizować posiadaną dokumentację pod kątem wszystkich wynikających z niej okresów pracy skarżącego na stanowisku kierowcy, a następnie przesłuchać świadków celem ustalenia w jakich okresach skarżący pracował jako kierowca i czy w każdym z tych okresów wykonywał pracę na samochodach ciężarowych o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony bądź innym stanowisku wymienionym w wykazie "A" stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. Dopiero wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego pozwoli na prawidłowe ustalenie rzeczywistego okresu pracy skarżącego w warunkach szczególnych i rozstrzygnięcie sprawy. Mając powyższe na względzie Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku. Jednocześnie Sąd nie określił w wyroku czy i w jakim zakresie zaskarżona decyzja nie może być wykonana. W ocenie Sądu wykładnia celowościowa prowadzi do wniosku, że art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odnosi się do aktów lub czynności, które podlegają wykonaniu. Ratio legis niniejszego przepisu wskazuje, iż jego stosowanie ma zabezpieczyć stronę, której skarga została uwzględniona przed ewentualnym wykonaniem przez organ, przed uprawomocnieniem się wyroku, aktu uchylonego przez Sąd. W niniejszej sprawie decyzja odmawiająca przyznania świadczenia w postaci zasiłku przedemerytalnego nie podlega wykonaniu, gdyż nie przyznaje ani nie pozbawia żadnego prawa, a zatem brak podstaw, aby odnosić się do kwestii jej wykonalności do czasu uprawomocnienia się wyroku.