II SA/Gd 1475/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zdzisław Kostka Sędziowie: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska (spr.) Asesor WSA Katarzyna Krzysztofowicz Protokolant: Małgorzata Kuba po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi B. O. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 18 września 2003 r., nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. Decyzją z dnia 14 lipca 2003r. Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 83 ust. l, art. 81 ust. l pkt2, art. 80 ust 2 pkt l, art. 103 ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000r. nr 106, poz. 1126 z późn. zm.) oraz z art.7 ust. l ustawy z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz.718) i zgodnie z art.37 ust. l pkt l ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane (Dz. U. nr 38 z 1974r., poz. 229 z późn. zm.) oraz z art. 104 ust. l ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. kpa (Dz. U. z 2000r. nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) nakazał B. O. rozbiórkę domku letniskowego o wymiarach zabudowy wynoszących 7,75m. x 4,30m., wybudowanego samowolnie (na przełomie lat 80/90 -tych.) na działce nr [...] w K.. Ustalono, że na działce nr [...] w K. został wybudowany na przełomie lat 80/90 obiekt budowlany pełniący funkcję letniskową, o wymiarach 7,75x4,30m bez wymaganego prawem - art. 28 Prawa budowlanego z 1974r. pozwolenia na budowę. Ustalono również, że od 14 sierpnia 2002r. właścicielem samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego jest B. O.. Według organu I instancji zgodnie z art. 103.ust 2 ustawy Prawo budowlane z 1994r., do obiektów, których budowa zakończona została przed dniem wejścia w życie ustawy, to jest 1 stycznia 1995r., stosuje się przepisy dotychczasowe. Zgodnie z art. 37 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy podlegają przymusowej rozbiórce, gdy terenowy organ administracji państwowej stwierdził, że obiekt budowlany lub jego część znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę. Zgodnie z obowiązującym miejscowym planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego Gminy Chmielne zatwierdzonym Uchwałą Gminnej Rady Narodowej w Chmielnie Nr V/25/89 z dnia 26 kwietnia 1989r. (Dz. Urz. Woj. Gd. z 1989r. Nr 14, poz.106 z późniejszymi zmianami) część działki nr [...] w K., na której wybudowano omawiany domek letniskowy, przeznaczona jest pod uprawy polowe bez prawa zabudowy. Bezspornym jest w ocenie organu, iż domek letniskowy stanowiący własność B. O. został wybudowany na terenie działki nie przeznaczonej pod zabudowę. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł B. O. W uzasadnieniu podniósł, iż domaga się zgody na legalizację samowoli budowlanej z lat 1980/90 na działce [...] w K. Podkreślił, że jest dzierżawcą działki na okres 10 lat, od dnia 8 września 1999r. do 8 września 2009r. Właścicielem całości gospodarstwa był W. L. a obecnie są nimi: B. i C. M. oraz T. F. Ponieważ poprzedni właściciel gospodarstwa wnosił do gminy opłaty od przedmiotowego obiektu budowlanego skarżacy uważa, iż była to uproszczona forma zalegalizowania obiektu. Odwołujący dołączył do odwołania umowę dzierżawy z dnia 8 września 1999r. oraz umowę sprzedaży z dnia 14 sierpnia 2002r. Zaskarżoną decyzją z dnia 18 września 2003r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy opisaną wyżej decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy powołał również przepis art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994r. oraz art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974r. Odnosząc się do argumentów podniesionych w odwołaniu stwierdził nie mają wpływu na podjęte rozstrzygnięcie. Fakt opłacania podatku nie stanowi jego zdaniem podstawy do "zalegalizowania" budowy przedmiotowego obiektu budowlanego w oparciu o przepisy ustawy Prawo budowlane. Ponadto organ stwierdził, iż ze znajdującej się w aktach sprawy kserokopii umowy wynika jednoznacznie, iż B. O. jest właścicielem przedmiotowego obiektu budowlanego i dzierżawcą gruntu, na którym jest on usytuowany. Skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył B. O., wnosząc o uchylenie decyzji organu I i II instancji. W uzasadnieniu skarżący podniósł, iż z załączonej do skargi umowy sprzedaży zawartej pomiędzy M. L. a B. O. wynika jednoznacznie, że B. O. stał się właścicielem wybudowanego już obiektu w dniu 14 sierpnia 2003r., zatem w stosunku do niego nie mogą mieć zastosowania przepisy Prawa budowlanego z 1974r. W ocenie skarżącego przepisy te mogły mieć zastosowanie do osoby, która wybudowała sporny obiekt budowlany. Skarżący podniósł, że w umowie sprzedaży sprzedająca M. L. oświadczyła "iż przedmiot umowy jest wolny od wad prawnych i praw osób trzecich", wobec czego nie można mu zarzucać, iż wybudował obiekt bez pozwolenia na budowę, gdyż nie budował go a stał się jego właścicielem w 2002r. na podstawie umowy sprzedaży. Według skarżącego działka [...] położona w K., zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego stanowi uprawy polowe, jednakże decyzje obu organów nie uwzględnią położenia barakowozu (nazwanego domkiem letniskowym) w środku siedliska, gdzie po prawej stronie tegoż barakowozu znajduje się obora a po lewej stronie stodoła. Zdaniem skarżącego barakowóz jest częścią siedliska położonego na działce [...] w K. i z tych też powodów organy administracyjne nie mogą powoływać się na sprzeczność z miejscowym planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego Gminy. Barakowóz znajdujący się w środku siedliska działki [...] położonej w K. nie narusza zasady jej przeznaczenia dla celów rolnych. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Odnosząc się do treści skargi wskazał, że zgodnie z przepisem art. 548 § 1 Kodeksu cywilnego, z chwilą wydania rzeczy sprzedanej przechodzą na kupującego korzyści i ciężary związane z rzeczą. Stosując przepis art. 38 Prawa budowlanego z 1974r. zgodnie z którym, inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany na swój koszt dokonać rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części albo urządzenia objętego nakazem rozbiórki, nakazanie rozbiórki B. O. było prawidłowe. Według organu odwoławczego z akt sprawy wynika, że omawiany obiekt budowlany znajduje się poza wydzielonym na działce nr [...] w K. terenem przewidzianym pod zabudowę (oznaczonym na mapie symbolem [...]), a zatem nie znajduje potwierdzenia zarzut, iż obiekt letniskowy znajduje się on na terenie siedliska z dopuszczalną zabudową. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Oceniając zatem legalność zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, bowiem opisane wyżej decyzje są zgodne z prawem. Jest w sprawie bezsporne, że przedmiotowy obiekt budowlany został wybudowany na przełomie lat osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych, bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Do takich obiektów, zgodnie z art. 103 ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016) w brzmieniu obowiązującym w dacie podjęcia zaskarżonej decyzji, przepisu art. 48 tej ustawy, dotyczącego rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem jej wejścia w życie, a więc przed dniem 1 stycznia 1995r. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe, to jest ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229, z późn. zm.). Przepis art. 37 ust. 1 pkt 1 tej ostatniej ustawy przewidywał, że obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę. Zatem w przypadku stwierdzenia zaistnienia wyżej wymienionych przesłanek na organ nadzoru budowlanego nałożony został obowiązek wydania decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu. Analiza okoliczności sprawy pozwala na stwierdzenie, że obiekt budowlany wybudowany na działce nr [...] położonej w K. spełnia przesłankę zarówno niezgodności z przepisami obowiązującymi w dacie budowy poprzez brak wymaganego zgodnie z art. 28 ustawy z dnia 24 października 1974r. pozwolenia na budowę jak i znajdowania się obiektu w miejscu, które zgodnie z obowiązującym w dacie orzekania przez oba organy planem zagospodarowania przestrzennego nie jest przeznaczone pod zabudowę. Przepis art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane stanowił, że roboty budowlane, z wyjątkiem rozbiórek, można rozpocząć po uzyskaniu pozwolenia na budowę. Wydane na podstawie delegacji ustawowej z powołanego wyżej przepisu rozporządzenie Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975r. w sprawie nadzoru urbanistyczno – budowlanego (Dz. U. Nr 8, poz. 48, z późn. zm.) w sprawie nadzoru urbanistyczno – budowlanego przewidywało w par. 44 ust. 1 obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę dla wykonania i rozbudowy stałych i tymczasowych budynków. Natomiast z par. 44 ust. 2 tego rozporządzenia wynikało, że pozwolenia na budowę nie wymagała: - budowa altanek nieprzystosowanych do stałego zamieszkania na działkach w pracowniczych ogrodach działkowych, - pomników, posągów, kapliczek i innych podobnych obiektów kultu religijnego na terenach cmentarzy oraz na terenach przykościelnych, związanych z wykonywaniem kultu religijnego. Z kolei pod pojęciem "budynek tymczasowy", na podstawie par. 4 ust.1 pkt. 5 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. Nr 17, poz. 62, z późn. zm.) rozumie się budynki nie połączone w sposób trwały z gruntem, skonstruowane jako rozbieralne, jak baraki, kioski, obiekty o konstrukcji pneumatycznej i typu namiotowego lub budynki określone w przepisach jako tymczasowe. Analiza przytoczonych wyżej przepisów w odniesieniu do okoliczności sprawy wskazuje zatem, że na sporny obiekt budowlany wymagane było uzyskanie pozwolenia na budowę, którego nie uzyskano. B. O. jest niespornie właścicielem przedmiotowego obiektu budowlanego, nietrwale połączonego z gruntem i jednocześnie dzierżawi część działki, na której obiekt ten został posadowiony. Istnienie samowolnie wzniesionego obiektu budowlanego narusza także ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Część działki o numerze geodezyjnym [...], położonej w miejscowości K., na której wybudowano domek letniskowy leży na terenie obszaru, dla którego obowiązywały ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy [...] z dnia 26 kwietnia 1989r. (Dz. Urz. Woj. Nr [...], poz. [...]), zmienioną następnie uchwałami nr [...] z dnia 15 kwietnia 1992r.,nr [...] z dnia 1 lipca 1993r. i nr [....] z dnia 22 sierpnia 1994r. (Dz. Urz. Woj. Gd. Nr [...] z 1992r. poz. [...], Nr [...] z 1993r. poz. [...], nr [...] z 1994r. poz. [...]) przeznaczonego pod uprawy polowe. Dla terenu zabudowy mieszkalnej, to jest istniejącego siedliska, przeznaczona jest, jak wynika z akt administracyjnych, część działki nr [...] z oznaczeniem klasy grunty RV (vide: wyrys z planu, mapka oraz wypis z rejestru gruntów k. 6, 7, 9 akt administracyjnych I instancji). Tym samym nietrafny jest zarzut skargi, iż przedmiotowy obiekt budowlany nazywany przez skarżącego "barakowozem" jest częścią siedliska. Nadto letniskowy charakter tego obiektu, co wynika z protokołu oględzin z dnia 12 czerwca 2003r. (vide: protokół k. 15 akt administracyjnych I instancji), wyklucza iżby stanowił on element siedliska nieruchomości rolnej. Nietrafne są również pozostałe podnoszone w skardze argumenty. Fakt, iż skarżący nie budował przedmiotowego obiektu, również niesporny w sprawie, nie ma wpływu na istnienie obowiązku rozbiórki obiektu wybudowanego niezgodnie z prawem i naruszającego ustalenia planu zagospodarowania przestrzennego. Jak wynika z akt sprawy skarżący stał się właścicielem obiektu na podstawie umowy sprzedaży dnia 14 sierpnia 2002r. Zgodnie z art. 38 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974r. inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany na swój koszt dokonać rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części albo urządzenia, objętego nakazem przymusowej rozbiórki. W przedmiotowej sprawie zatem skarżący jako właściciele przedmiotowego obiektu budowlanego prawidłowo został uznany za adresata zaskarżonej decyzji jako podmiot zobowiązany do wykonania nakazu rozbiórki, mimo iż nie był jego inwestorem. Organ nie mógł bowiem nałożyć obowiązku rozbiórki na podmiot (w tym przypadku inwestora), który utracił tytuł prawny do obiektu. Orzekając o rozbiórce obiektu budowlanego organ administracyjny zobowiązany jest do zbadania istnienia jej ustawowych przesłanek. Brzmienie przepisu art. 37 ust. 1 ustawy prawo budowlane z 24 października 1974r. nie pozostawia organom administracji uznania w zakresie stosowania sankcji określonej tym przepisem, lecz przeciwnie obliguje do nakazania rozbiórki, o ile wzniesienie określonego obiektu budowlanego nastąpiło bez wymaganego pozwolenia na budowę i narusza ustalenia obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. Prawidłowo zatem organy administracyjne w rozpoznawanej sprawie stwierdziły zaistnienie przesłanek rozbiórki z art. 37 ust. 1 ustawy prawo budowlane z 24 października 1974r., zastosowanego w związku z art. 103 ust. 2 ustawy prawo budowlane z 7 lipca 1994r., wobec czego zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) skargę jako niezasadną oddalił. Zarządzenie 1.Odnotować zwrot akt wraz z uzasadnieniem w kontrolce uzasadnień. 2.Doręczyć skarżącemu odpis wyroku wraz z uzasadnieniem i pouczeniem o terminie i sposobie wniesienia środka zaskarżenia (skargi kasacyjnej). 3.Przedłożyć akta z wpływem lub za 46 dni.