II SA/Gd 151/09
WyrokWSA w Gdańsku2010-02-04
Skład orzekający: Wanda Antończyk, Jolanta Górska, Krzysztof Ziółkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która przeznacza działkę właściciela na cele rolne i leśne, mimo że właściciel uważa ją za budowlaną i wnioskuje o przeznaczenie na cele mieszkaniowe lub rekreacyjne, narusza prawo własności i interes prawny właściciela?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przeznaczenie nieruchomości pod tereny rolne i leśne bez prawa zabudowy, w sytuacji gdy właściciel uważa ją za budowlaną, narusza jego interes prawny wynikający z prawa własności. Jednakże, naruszenie to mieści się w granicach władztwa planistycznego gminy, które nie zostało nadużyte. Uchwała jest zgodna ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, uwzględnia ochronę środowiska, zabytków i walorów krajobrazowych, a ograniczenia są proporcjonalne.Stan faktyczny
Skarżąca E. K., właścicielka działki nr [...], wniosła skargę na uchwałę Rady Gminy w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżąca zarzuciła, że plan przeznacza jej działkę, którą uważa za budowlaną, na cele rolne i leśne, co narusza jej prawo własności i interes prawny. Właścicielka podniosła, że działka była przeznaczona pod zabudowę, posiada przyłącza mediów i znajduje się w sąsiedztwie terenów zabudowy mieszkaniowej. Organ gminy argumentował, że przeznaczenie działki jest zgodne ze studium uwarunkowań, uwzględnia ochronę przyrodniczą i krajobrazową, a także jest wyrazem władztwa planistycznego gminy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Antończyk (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Górska Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski Protokolant Starszy sekretarz sądowy Katarzyna Gross po rozpoznaniu w dniu 4 lutego 2010 r. na rozprawie sprawy ze skargi E. K. na uchwałę Rady Gminy z dnia 5 lutego 2008 r., nr [...] w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oddala skargę.
W dniu 9 września 2004r. Rada Gminy podjęła uchwałę Nr [...] w sprawie przystąpienia do sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obrębu geodezyjnego J., na terenie gminy K., zmienioną następnie uchwałą nr [...] z dnia 28 kwietnia 2006r., w zakresie dotyczącym obszaru opracowania planu . Obszar będący przedmiotem planu został zamieszczony w załączniku graficznym Nr 1 do ww. uchwały.
Zgodnie z obwieszczeniem Wójta Gminy z dnia 18 października 2007r. projekt miejscowego planu zagospodarowania dla obrębu J. wraz z prognozą oddziaływania na środowisko został wyłożony do publicznego wglądu wraz z informacją o terminie dyskusji publicznej oraz z informacją, że każdy kto kwestionuje ustalenia przyjęte w projekcie planu, może wnieść uwagi. Ogłoszenie Wójta zostało zamieszczone w prasie / [...] z dnia [...] r./
Skarżąca E. K., jako właścicielka działki nr [...], wniosła uwagi do projektu planu, wnosząc o przeznaczenie działki na cele takie jak działki po drugiej stronie ulicy-na zabudowę mieszkaniową / jednorodzinną lub rekreacyjną/. Skarżąca podniosła, że działka została zakupiona w 1993r. jako działka przeznaczona pod zabudowę i brak jest uzasadnienia zmiany dotychczasowej funkcji budowlanej na rolną. Działka nr [...] w ewidencji gruntów rolnych oraz w księdze wieczystej nr [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy w K. jest oznaczona jako działka przeznaczona na budownictwo mieszkaniowe i jako działka budowlana. Przez działkę przebiega lina energetyczna, doprowadzone jest przyłącze energetyczne i jest doprowadzona woda z wiejskiego wodociągu. Działka nr [...] leży w pobliżu skrzyżowania pięciu dróg we wsi J., po drugiej stronie ulicy / w odległości kliku metrów/ istnieją przewidziane również planem budynki. Wskazano, że rozwój wsi powinien przewidywać zrównoważone rozszerzenie terenów mieszkaniowych, a pozostawienie "trójkąta" terenu pomiędzy dwiema drogami z przeznaczeniem rolnym spowoduje nienajlepszy estetycznie wygląd całego obszaru, niezrozumiałe jest również objęcie części działki od strony drogi przeznaczeniem pod las, którego nie ma.
Skarżąca podniosła, że ustalenia planu dotyczące jej działki nie znajdują merytorycznego uzasadnienia w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania, a zmiany planu nie uwzględniają prawa własności poprzez nieuzasadnione przeznaczenie terenu na obszar rolny, a więc inny niż tereny po drugiej stronie ulicy /mieszkalne/. Nadto plan ogranicza możliwość zagospodarowania działki poprzez uniemożliwienie mieszkalnego lub choćby rekreacyjnego wykorzystania działki. Przyjętej w planie koncepcji nie można także wyprowadzić z żadnych innych opinii i uzgodnień planu dokonywanych w trybie art. 18 ust. 2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
Skarżąca podkreśliła, że nie ma żadnych przyczyn dla proponowanego przeznaczenia – pozostawiającego rolną enklawę w centrum wsi i nie ma żadnego powodu, żeby działkę skarżącej przeznaczyć na cele rolne. Takiego przeznaczenia nie wymusza żaden z celów wskazanych w art. 1 ust. 2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Podniesiono, że takie przeznaczenie działki narusza uprawnienia i interes prawny skarżącej, uniemożliwiając jej zabudowę i zamieszkanie.
Uwaga powyższa nie została uwzględniona. W uzasadnieniu swojego stanowiska Wójt Gminy podał, że wniesiona uwaga nie może być uwzględniona ze względu na niezgodność wnioskowanego zamierzenia ze "Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gminy K." oraz przepisami szczególnymi. Wskazano, że działka nr [...] nigdy nie była działką budowlaną Na wskazanym terenie nie przewiduje się żadnej zabudowy. Wskazano nadto, że projekt planu został uzgodniony z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków, a wymieniona działka znajduje się na w granicach obszaru Natura 2000-PLH[...]-[...]. i PLB[...]-[...].
W dniu 5 lutego 2008r. Rada Gminy podjęła uchwałę nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obrębu geodezyjnego J. na terenie gminy K. Uchwała została opublikowana w Dz. U. Woj. nr [...], z dnia [...].
E. K. wniosła skargę na powyższą uchwałę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wnosząc o stwierdzenie jej nieważności.
Zaskarżonej uchwale skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego:
- naruszenie przepisu art. 15 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 28 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym / Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm./, polegające na uchwaleniu planu zagospodarowania przestrzennego odmiennego od studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz bez koniecznej ku takiemu ograniczeniu przesłanki ważnego interesu publicznego, ponadto przekroczenie zasady uznania administracyjnego.
W uzasadnieniu skargi skarżąca podała, że w uchwalonym planie Rada Gminy przyjęła dla nieruchomości nr [...], której skarżąca jest współwłaścicielką jako obowiązujący sposób zagospodarowania oznaczenie "RZL- tereny rolnicze i lasy", w sytuacji gdy nieruchomość ta stanowi działkę budowlaną. Wskazano, że w uchwale nr [...] Rady Gminy o uchwaleniu studium nieruchomość ta została oznaczona jako grunt B / tereny mieszkaniowe/zabudowany. Teren ten znajduje się poza strefą ochrony konserwatorskiej, a wieś J.i położona jest poza innymi ustanowionymi obszarami chronionymi, działka ta została ujęta w strefie "A", tj strefie intensywnego użytkowania i zagospodarowania rekreacyjnego, obszarze cennym przyrodniczo, intensywnie użytkowanym dla potrzeb rekreacji o dużym nacisku inwestycyjnym Skarżąca ponowiła swoje zarzuty dotyczące konieczności zachowania dotychczasowego przeznaczenia terenu, jako terenu przeznaczonego pod zabudowę. Skarżąca podkreśliła, że wbrew stanowisku organu powoływane studium nie zawiera postanowień, z których wynika, że obszar nieruchomości skarżącego nie stanowi już terenu przewidzianego pod zabudowę. Skoro studium takich zapisów nie zawiera to przeznaczenie nieruchomości skarżącego pod tereny rolne i leśne w uchwalonym planie stanowi o naruszeniu powołanych przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, skoro przeznaczenie przedmiotowej działki w studium i planie jest zasadniczo odmienne. Skarżąca ponowiła również swoje zarzuty dotyczące dowolności w postępowaniu organu, wskazano że usytuowanie działki w okolicy pięciu dróg, winno być przez organ uwzględnione tym bardziej, że w okolicach działki nr [...] inne działki zostały potraktowane odmiennie, gdyż została na nich dopuszczona zabudowa.
W odpowiedzi na skargę Rada Gminy oświadczyła, że podtrzymuje w całości swoje stanowisko zawarte w uchwale nr [...] z dnia 26 stycznia 2009r., będącą odpowiedzią na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa z dnia 2 grudnia 2009r. wystosowane przez skarżącą i wniosła o oddalenie skargi.
W uzasadnieniu Rada Gminy powołała się na przepisy statuujące władztwo planistyczne organów gminy. Rada powołała się zatem na art. 3 ust.1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zgodnie, z którym kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy, w tym uchwalanie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego należy do zadań własnych gminy. Przywołano również treść przepisu art. 4 ustawy stanowiącego, że w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego następuje ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu. Nadto zgodnie z art. 9 ustawy w celu określenia polityki przestrzennej rada gminy podejmuje uchwałę o przystąpieniu do sporządzania studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy. Ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych.
Rada Gminy podniosła, że wbrew twierdzeniom skarżącej, w studium uchwalonym uchwałą nr [...] z dnia 10.10.2002r. działka skarżącej nie była przeznaczona pod cele mieszkaniowe. Zgodnie ze studium jest ona położona w strefie "A", w granicach obszaru funkcjonalnego "A.a.3". Strefa "A" określona została jako strefa intensywnego użytkowania i zagospodarowania rekreacyjnego, nie mniej jednak jako priorytet w jej zagospodarowaniu ustalono działania ochronne przed inwestycjami oraz stagnację zagospodarowania rekreacyjnego. Dla terenów położonych w tej strefie wskazano, że są to tereny rekreacyjne wymagające stagnacji zainwestowania w zakresie bazy noclegowej i infrastruktury turystycznej, wskazano też, że tereny te z uwagi na stan obciążenia rekreacyjnego wymagają dalszego powstrzymania bazy noclegowej. Rada Gminy powołując się na powyższe zapisy wskazała, że w ich świetle zapisy w planie dokonujące przeznaczenia działki skarżącej pod tereny rolne oraz lasy pozostają zgodne ze studium. Wskazano, że kwestionowane ustalenia planu nie naruszają interesu prawnego skarżącej, gdyż są one wyrazem samodzielności planistycznej gminy. W sprawie nie został naruszony żaden przepis prawa materialnego, skoro uchwalony plan jest zgodny z zapisami studium.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Podstawą prawną dla wniesienia skargi na uchwałę w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego stanowi przepis art. 101ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym z dnia 8 marca 1990r. /Dz. U. Nr 142 z 2001r., poz. 1591 ze zm./. Zgodnie z tym przepisem każdy czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętym przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia, zaskarżyć uchwałę do sadu administracyjnego.
W okolicznościach rozpoznawanej sprawy wymogi formalne skargi zostały spełnione. Niewątpliwie uchwała Rady Gminy z dnia 3 września 2007r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest uchwałą z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. Jak wynika z treści odpowiedzi na skargę, złożonej przez Radę Gminy, otrzymała ona wezwanie skarżącej z dnia 2 grudnia 2009r. do usunięcia naruszenia prawa, które nie zostało uwzględnione uchwałą Rady Gminy z dnia 26 stycznia 2009r. Skarga na uchwałę wpłynęła do Rady Gminy w dniu 30 stycznia 2010r.
Sąd rozpatrując skargę na uchwałę Rady Gminy wniesioną na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, winien zbadać czy interes prawny skarżącej został naruszony, albowiem dopiero ustalenie, że doszło do naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia otwiera drogę do merytorycznego rozpoznania sprawy.
Rozpoznając sprawę w powyższym zakresie Sąd zważył, że skarżąca jest współwłaścicielem działki nr [...], która położona jest na obszarze objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie z postanowieniami planu miejscowego ww. działka położona jest w strefie nr [...] / pow. 7,21 ha/, z przeznaczeniem tego obszaru na tereny rolnicze oraz lasy.
W rozdziale II części ogólnej planu dotyczącym ustaleń ogólnych w § 5 ustalono podział terenu na strefy funkcyjne wyznaczające tereny o różnych funkcjach lub różnych zasadach zagospodarowania terenu.
W § 5 pkt 8 planu zawarto następujące funkcje dla terenu R, ZL- Tereny rolnicze i lasy:
a/ obowiązujące lub wiodące funkcje, obiekty oraz formy użytkowania
i zagospodarowania terenu:
- uprawy rolne i ogrodnicze, tereny leśne i tereny do zalesień
b/ dopuszczalne formy zabudowy i zagospodarowania terenu:
-zalesienia
-lokalizacja: obiektów i urządzeń infrastruktury technicznej i drogowej, rowów i urządzeń melioracyjnych, dróg gruntowych, dojazdowych i wewnętrznych, dróg leśnych, obiektów związanych z gospodarką leśną,
- przebudowa systemu drenarskiego i cieków powierzchniowych z zapewnieniem niezakłóconego przepływu
c/ wykluczone formy zabudowy:
- lokalizacje: nowej zabudowy zagrodowej, ogrodów działkowych,
-likwidacja: rowów melioracyjnych, oczek wodnych, wód otwartych i skupisk zieleni oraz likwidacja wszelkich form zabudowy nie związanej z gospodarką leśną na terenach leśnych.
W granicach planu zostały wyodrębnione 74 strefy funkcyjne, ujęte w 32 kartach terenu.
Plan w części dotyczącej obszaru [...] został ujęty w karcie nr [...], która zawiera między innymi następujące szczegółowe zapisy:
W zakresie dotyczącym zasad ochrony i kształtowania ładu przestrzennego plan ustala, że jest to "teren rolny i leśny w swojej istocie stanowiący wartość przyrodniczą, którą należy użytkować przestrzegając zasad z zakresu ochrony środowiska naturalnego" oraz, że jest to "naturalny niezabudowany krajobraz pół, lasów i łąk stanowiący cenną ekspozycję dla środowiska kulturowego układu ruralistycznego". W zakresie dotyczącym parametrów i wskaźników zabudowy plan ustanawia zakaz realizacji wszelkich form zabudowy, z wyłączeniem obiektów, o których mowa w pkt 7 /obiekty i urządzenia z zakresu infrastruktury technicznej i drogowej/. Jednocześnie w pkt 16 karty terenu pt. inne ustalenia planu zawarto zakaz budownictwa mieszkaniowego oraz zmiany sposobu użytkowania na budownictwo mieszkalne, nadto pkt 6 karty pt. zasady ochrony środowiska , przyrody i krajobrazu kulturowego zawiera szereg wymagań dotyczących ochrony wód i prowadzenia działalności rolniczej W zakresie dotyczącym granic i sposobów zagospodarowania terenów podlegających ochronie ustalonych na podstawie odrębnych przepisów plan wskazuje, że obszar znajduje się w granicach [...] Parku Krajobrazowego, gdzie obowiązują przepisy Rozporządzenia Wojewody Nr [...] z dnia 7 sierpnia 2001r. w sprawie ustanowienia "Planu Ochrony [...] Parku Krajobrazowego" /Dz.U.Woj.[...]. z [...]/, Rozporządzenia Wojewody Nr [...] z dnia 15 maja 2006r. w sprawie [...] Parku Krajobrazowego / Dz. U. Woj. [...]. z [...]/ oraz postanowienia ustawy z dnia z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody / Dz. U. Nr 92, poz. 880 ze zm./. Wszelkie działania w obszarze należy uzgodnić z Zarządem [...] Parku Krajobrazowego. Nadto teren znajduje się w granicach specjalnego obszaru ochrony siedlisk NATURA 2000-[...]" oznaczonego na rysunku planu symbolem graficznym. Wszelkie działania winny uwzględnić uwarunkowania wynikające z art. 33 ustawy o ochronie przyrody w odniesieniu do obszarów NATURA 2000 , Stefa znajduje się w granicach specjalnego obszaru chroniony siedlisk NATURA 2000-[...]". Wszelkie działania winny uwzględniać uwarunkowania wynikające z art. 33 ustawy o ochronie przyrody w odniesieniu do obszarów NATURA 2000.
W świetle powyższych ustaleń planistycznych Sąd uznał, że skarżąca jako właściciel nieruchomości objętej przedmiotowym planem w zakresie obszaru [...] ma legitymację do wniesienia skargi na uchwałę uchwalającą plan. Przeznaczenie nieruchomości skarżącego pod tereny rolne i leśne, bez prawa zabudowy, narusza interes prawny skarżącej wynikający z przysługującego jej prawa własności, co daje legitymację do wniesienia skargi na uchwałę. Zarzut organu o braku legitymacji skarżącej do wystąpienia ze skargą, nie zasługuje na uwzględnienie, skoro podjęta uchwała ogranicza swobodę skarżącej w korzystaniu z działki, a jej zakazy uszczuplają uprawnienia właścicielskie, naruszając interes prawny skarżącej z dniem wejścia w życie uchwały.
Naruszenie interesu prawnego otwiera drogę do merytorycznego rozpoznania sprawy, w tym ustalenia czy zachowane zostały wymogi proceduralne przewidziane w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, albowiem zgodnie z art.28 ustawy istotne naruszenie trybu sporządzania planu powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub w części.
Z materiału dowodowego wynika, iż przed podjęciem zaskarżonej uchwały został wyczerpany tok postępowania przewidziany w art. 17 ust. 1-4 ustawy. W szczególności projekt planu uzyskał stosowne uzgodnienia z organami, o których mowa w art. 17 ust. 6 ustawy. Analiza przedłożonych przez Radę dokumentów i treści uchwały nie daje podstaw do przyjęcia, że w sprawie nie zostały dopełnione wymogi z art. 17 ustawy. Plan spełnia również wymogi określone w art. 15 ust. 1 i 2, a mianowicie część tekstową graficzną oraz obowiązkowe elementy wymienione w art. 15 ust. 2. Przed uchwaleniem planu przeprowadzono dyskusję publiczną oraz rozpatrzono uwagi wniesione do planu.
Wskazać należy, że naruszenie interesu prawnego nie oznacza zasadności skargi na uchwałę dotyczącą planu zagospodarowania przestrzennego. Naruszenie interesu prawnego może bowiem nastąpić w granicach przysługującego gminie władztwa planistycznego /art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm., zw. dalej ustawą/, w ramach którego rada gminy ustala w miejscowym planie przeznaczenie terenów, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określa sposoby zagospodarowania i warunki zabudowy i jest wtedy zgodne z planem. Przepisy ustawy szeroko określają granice, w jakich gmina może podejmować rozstrzygnięcia w sferze planowania przestrzennego. Należy podzielić stanowisko organu, że gmina mając wyłączną kompetencję do planowania miejscowego może samodzielnie kształtować sposób zagospodarowania obszaru podlegającego jej władztwu planistycznemu. Jednakże podkreślić należy, że władztwo to nie może być traktowane jako niczym nieuzasadniona ingerencja gminy w prawa właścicielskie, ingerencja ta nie może bowiem prowadzić do nadużycia przysługujących gminie uprawnień. Innymi słowy gmina kształtując sposób zagospodarowania obszaru podlegającego jej władztwu planistycznemu nie może tego władztwa nadużywać.
Odnosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że rozpoznając cyt. uwagi skarżącego do projektu planu wskazano, że nie mogą one zostać uwzględnione, gdyż wnioskowane zamierzenie / zabudowa rekreacyjna zamiast działki o przeznaczeniu rolnym o leśnym/ jest niezgodna z obowiązującym "Studium uwarunkowań i zagospodarowania przestrzennego", również w odpowiedzi na skargę, Rada Gminy wskazała, że przeznaczenie gruntów skarżącej w uchwalonym planie jest zgodne z zapisami studium.
Skarżąca zarówno w swoich uwagach wniesionych do projektu planu, jak i w skardze wniesionej do Sądu zarzuciła z kolei, że uchwała narusza przepis art. 15 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, co w konsekwencji winno prowadzić do stwierdzenia nieważności uchwały rady gminy wobec treści przepisu art. 28 ustawy, stanowiącego, że naruszenie zasad sporządzania studium, a także istotne naruszenie trybu jego sporządzania powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub w części.
Zgodnie z powoływanym przez skarżącą przepisem art. 15 ust. 1 ustawy wójt, burmistrz albo prezydent miasta sporządza projekt planu miejscowego zawierający część tekstową i graficzną, zgodnie z zapisami studium oraz z przepisami odrębnymi, odnoszącymi się do obszaru objętego planem.
W rozpoznawanej sprawie w rozdziale IV uchwały z dnia 5 lutego 2008r. w § 8 stwierdzono zgodność miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z polityką przestrzenną Gminy określoną w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy K. zatwierdzonym uchwałą Rady Gminy NR [...] z dnia 10.10.2002r. oraz ze zmianą Studium zatwierdzoną uchwałą Rady Gminy Nr [...] z dnia 9.09. 2004r.
Mając na uwadze treść Studium oraz treść zaskarżonej uchwały dotyczącej terenu, na którym położona jest nieruchomość skarżącej stwierdzić należy, że zarzuty dotyczące sprzeczności Studium z uchwalonym planem są niezasadne, Nie jest zasadny zarzut, o odmiennym określeniu przeznaczenia działki skarżącej w Studium, a następnie w planie miejscowym. Według skarżącej jej nieruchomość została oznaczona w Studium jako tereny mieszkaniowe, zabudowane, położone w strefie B. Stanowisko skarżącej jest niezgodne z treścią załącznika nr 1 część II do uchwały w sprawie Studium uwarunkowań z dnia 10.10.2002 ze zm. z 2004r.
Odnosząc się do treści Studium Sąd zważył, że zgodnie z załącznikiem Nr 1 /część II / do uchwały w sprawie uchwalenia Studium z jego częścią tekstową oraz graficzną obręb J. jest położony, wbrew twierdzeniom skarżącej, w strefie A oraz w granicach obszaru funkcjonalnego A.a.3. Zgodnie bowiem z zapisami Studium gmina K. została podzielona na strefy funkcjonalno przestrzenne. Obręb J. znajduje się w strefie A- strefie intensywnego użytkowania i zagospodarowania rekreacyjnego WPK i OCHK; obejmuje południowo- zachodnią część gminy, obszar cenny przyrodniczo, intensywnie użytkowany dla potrzeb rekreacji o dużym nacisku inwestycyjnym; obowiązuje priorytet działań ochronnych przed inwestycjami i stagnacja zagospodarowania rekreacyjnego oraz rozwoju przestrzennego wsi / za wyjątkiem m. L./;
Nadto w strefie A stanowiącej rejony rekreacyjne wymagające stagnacji zainwestowania w zakresie bazy noclegowej i infrastruktury turystycznej oraz likwidacji zainwestowania substandardowego oraz rewaloryzacji technicznej / w zakresie ochrony środowiska/ i architektonicznej/ estetyzacja krajobrazu/ wydzielono 3 kompleksy. Obręb J. położony jest w kompleksie A.a.3. w obrębie [...] Parku Krajobrazowego "co stanowi ważne uwarunkowanie kształtowania zainwestowania; ze względu na stan obciążenia rekreacyjnego środowiska przyrodniczego i jego charakter oraz w aspekcie uwarunkowań prawnych wymagają one powstrzymania dalszego rozwoju infrastruktury turystycznej dla obsługi użytkowników istniejących, bardzo licznych obiektów".
Nadto jak wynika z karty terenu nr 17 nieruchomość skarżącej położona jest na terenie [...] Parku Krajobrazowego, na terenie którego obowiązują przepisy ww. rozporządzenia Wojewody nr [...] w sprawie ustanowienia "Planu Ochrony [...] Parku Krajobrazowego" oraz z dnia 15 maja 2006r. " W sprawie [...] Parku Krajobrazowego" oraz na obszarze w granicy specjalnych obszarów ochrony siedlisk NATURA 2000. Powyższe usytuowanie nieruchomości wskazuje, że znajduje się ona na obszarze chronionym z uwagi na wartości przyrodnicze, walory krajobrazu, wartości kulturowe, na obszarze specjalnej ochrony ptaków czy siedlisk przyrodniczych. Powyższe regulacje zawierają cele wprowadzonej ochrony, jak i zakazy. W zakresie dotyczącym nowej zabudowy- rozporządzenie Wojewody z dnia 15 maja 2006r. zawiera zakaz budowania nowych obiektów budowlanych w pasie szerokości 100mod linii brzegów rzek, jezior, z wyjątkiem służących turystyce wodnej, gospodarce wodnej lub rybackiej. Wskazać również należy, że na mocy decyzji Wojewódzkiego Konserwatora Przyrody z dnia 21 grudnia 1984r. do rejestru zabytków pod numerem [...] wpisano "Zespól ruralistyczny w J., gmina K., w granicach ze strefami na załączonym planie". Nieruchomość skarżącej znajduje się w granicach wpisanej do rejestru zabytków wsi J., przy czym część południowa działki znajduje się w strefie ekspozycji układu ruralistycznego zabytkowego, a pozostała w strefie ochrony konserwatorskiej. Zgodnie z powołaną decyzją strefa ochrony ekspozycji to strefa ochrony krajobrazu integralnie związanego z zespołem zabytkowym. Zgodnie ze Studium na obszarze wsi J. obowiązują nakazy zachowania układu komunikacyjnego i historycznego wsi, zachowanie struktury historycznej, własności zachowanie czytelności granic historycznej zwartej zabudowy, zachowanie czytelności kształtowania zespołów zabudowy, wprowadzono zakaz stosowania zabudowy o gabarytach dominujących, stosowania dominant w zabudowie mieszkaniowej, stosowania form budownictwa regionalnego spoza obszaru Kaszub, jako postulaty wskazano usunięcie lub dekompozycję występujących elementów dysharmonijnych zabudowy, opracowanie zestawu przykładowych form architektonicznych oraz sposobów zagospodarowania przestrzennego w skali działki siedliskowej. Odnośnie lokalizacji nowej zabudowy zgodnie z zapisami Studium w całej gminie wprowadzono zasadę nie rozpraszania budownictwa- wskazano, że nowe budynki mieszkaniowe należy lokalizować w odległości nie większej niż 50 m od siebie wskazano, że nie dotyczy to nowych terenów mieszkaniowych wyznaczonych w planach lub w Studium- w tym miejscu wskazać należy, że wieś J. zgodnie ze Studium nie jest przeznaczona pod tereny budownictwa mieszkaniowego, Studium wprowadza też zakaz wyznaczania nowych terenów inwestycyjnych poza zwartym obszarem zabudowy min. wsi J. We wsi J. oraz innych wymienionych w Studium dopuszczono lokalizację nowej zabudowy, wyłącznie jako uzupełnienie w obszarze zwartej zabudowy wsi, założono możliwość lokalizacji ok. 8-10 domów mieszkalnych.
Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy studium uwarunkowań służy do określenia kierunków polityki przestrzennej . Zapisy studium stosownie do art. 10 ust. 2 ustawy wyznaczają ogólne kierunki działalności dla wydzielonych obszarów, studium określa politykę gminy w zakresie zagospodarowania przestrzennego w dłuższym okresie czasu. Postanowienia studium są dla organu wiążące /art. 9 ust. 4 ustawy/, co oznacza, że zapisy planu nie mogą doprowadzić do modyfikacji kierunków zagospodarowania przewidzianego w studium lub tego zagospodarowani wykluczyć.
Stosownie do przepisu art. 20 ust. 1 ustawy o planowaniu zagospodarowaniu przestrzennym plan miejscowy uchwala rada gminy, po stwierdzeniu jego zgodności z ustaleniami studium. Zatem powyższy przepis stanowi, że rada gminy przy uchwalaniu planu miejscowego jest związana ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy. W rozpatrywanej sprawie dla obszaru gminy K. obowiązuje ww. "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego" / uchwała Nr [...]/ 02 Rady Gminy z dnia 10 października 2002r./ zawierające wyżej przytoczone postanowienia dotyczące analizowanego terenu wsi J. Uchwalając plan miejscowy Rada Gminy podjęła uchwałę o stwierdzeniu zgodności planu z postanowieniami Studium.
Jak to wyżej wskazano zapisy studium kreują politykę przestrzenną gminy i mają charakter ogólny. Oczywistym jest, że zapisy studium nie zawierają żadnych postanowień dotyczących działki skarżącej. Jak to wyżej wskazano, zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy służy gminie do określania kierunków jej polityki przestrzennej, które zgodnie z art. 10 ust. 2 ustawy są wiążące dla organu sporządzającego plan. W konsekwencji powyższego zapisy planu nie mogą doprowadzić do modyfikacji kierunków zagospodarowania przewidzianego w studium lub też tego zagospodarowania wykluczyć.
Przewidziany w planie miejscowym sposób zagospodarowania nieruchomości skarżącej, wbrew zarzutom podnoszonym skardze, w żaden sposób nie jest sprzeczny z postanowieniami Studium, nie modyfikuje kierunku zagospodarowania dla wsi J. Kierunek ten, jak trafnie wskazała Rada Gminy to stagnacja inwestowania. Studium odnosi się do stanu zastanego na terenie objętym planem, który określa jako obszar intensywnie użytkowany dla potrzeb rekreacji o dużym nacisku inwestycyjnym, wskazując na konieczność zmian w zagospodarowaniu wsi przyznających priorytet działaniom ochronnym przed inwestycjami i stagnację zagospodarowania rekreacyjnego oraz rozwoju przestrzennego, wskazano, że rejon wymaga powstrzymania rozwoju bazy noclegowej, zwłaszcza turystycznej, wprowadzono zakaz wyznaczania nowej zabudowy poza zwartym obszarem min. dla wsi J.- z przedłożonego do akt sprawy wypisu ze Studium z oznaczeniem działki skarżącej wynika, że znajduje się ona poza zwartą zabudową wsi.
Nadto podkreślić należy, że działka nr [...] , której skarżąca jest współwłaścicielką nie była przeznaczona pod zabudowę rekreacyjną lub mieszkaniową w planie zagospodarowania przestrzennego obowiązującego do dnia 31, 12, 2002r., albowiem była ona położona na obszarze przeznaczonym pod tereny zabudowy zagrodowej oraz tereny leśne Nie znajduje zatem żadnego uzasadnienia twierdzenie skarżącej, że działka nr [...] była działką budowlaną od wielu lat i plan uchwalony uchwałą z dnia 5 lutego 2008r zmienił jej przeznaczenie, zakazując dozwolonej wcześniejszym planem zabudowy.
Ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, mające walor norm prawa miejscowego powszechnie obowiązujących na danym terenie / art. 14 ust. 8 ustawy/, określają granice korzystania z nieruchomości i wraz z innymi przepisami kształtują wykonywanie prawa własności nieruchomości / art. 6 ust. 1 ustawy/. Jednakże prawo własności nie jest jedynym elementem podlegającym uwzględnieniu w zagospodarowaniu przestrzennym. Z treści art. 1 ust. 2 ustawy wynika nakaz uwzględniania w zagospodarowaniu przestrzennym innych niż własność okoliczności, takich jak wymagania ładu przestrzennego i architektury, walory architektoniczne i krajobrazowe, wymagania ochrony środowiska, zdrowia oraz bezpieczeństwa ludzi i mienia, wymagania ochrony dziedzictwa kulturowego i zabytków oraz dóbr kultury współczesnej.
W karcie terenu nr [...] zapisano " teren rolny oraz leśny w swojej istocie stanowią wartość przyrodniczą, którą należy użytkować przestrzegając zasad z zakresu ochrony środowiska. Naturalny niezabudowany krajobraz pół, lasów i łąk stanowi cenną ekspozycję dla środowiska kulturowego oraz ruralistycznego".
Zapisy planu oznaczają, że organ gminy przy uchwalaniu planu uwzględnił również zgodnie z powołanym przepisem art. 1 ust. 2 ustawy inne niż własność okoliczności, takie jak ochrona środowiska, ochrona zabytków i walorów krajobrazowych i uznał, że mają one priorytet przy ustalaniu sposobu zagospodarowania nieruchomości położonych na obszarze [...], w tym na nieruchomości skarżącej. Takie ustalenie sposobu zagospodarowania nie narusza prawa, jest zgodne ze Studium, które wręcz wskazuje, że ww. wartości winny mieć priorytet przy ustalaniu sposobu zagospodarowania, oraz uwzględnia prawną ochronę wprowadzoną na terenie wsi poprzez objęcie jej postanowieniami dotyczącymi [...] Parku Krajobrazowego oraz ochroną konserwatora zabytków poprzez wpisanie do rejestru zabytków nie tylko obszaru wsi J., ale również podlegającą ochronie konserwatora ochronę ekspozycji. Ochrona ta obejmuje obszar stanowiący zabezpieczenie eksponowania zespołów lub obiektów zabytkowych, głownie poprzez wyznaczenie terenów wyłączonych spod inwestowania lub określenie jej nieprzekraczalnych gabarytów.
Ograniczenia ustanowione zaskarżoną uchwałą są dopuszczalne, gdyż mają swoje źródło w ustawach, a mianowicie w ustawie z dnia 16 kwietnia 2004r o ochronie przyrody / Dz. U. nr 92, poz. 880 ze zm./, jak i w ustawie z dnia 23 lipca 2003r o ochronie zabytków / Dz. U. nr 80, poz. 717 ze zm./, w myśl której ochronę zabytków i opiekę nad zabytkami uwzględnia się przy sporządzaniu planów zagospodarowania przestrzennego, studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania oraz ustala się przeznaczenie i zasady gospodarowania terenu uwzględniające opiekę nad zabytkami /art. 18 ust. 1 i ust. 2 pkt 3 ustawy
Nadmienić należy, że przy uchwalaniu planu zachowano zasadę proporcjonalności obciążeń właścicieli nieruchomości znajdujących się w zasięgu planu i charakteryzującymi się takimi samymi lub podobnymi właściwościami położonymi w powoływanym przez skarżącą trójkącie wydzielonym drogami dojazdowymi 0,8 KD i 0,9 KD, albowiem w obszarze tym mimo, jak wynika z rysunku, istniejącej zabudowy wprowadzono ten zakaz dla wszystkich właścicieli nieruchomości.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd uznał, że zaskarżona uchwała nie zawiera sprzecznego z prawem ograniczenia prawa własności a naruszenie interesu prawnego skarżącej nastąpiło w granicach przysługującego gminie władztwa planistycznego, które przez gminę nie zostało nadużyte.
Mając powyższe i działając na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło