II SA/Gd 1534/02

WyrokWSA w Gdańsku2005-10-06

Skład orzekający: Jan Jędrkowiak, Dorota Jadwiszczok, Mariola Jaroszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy właściciel nieruchomości, która nie graniczy bezpośrednio z terenem planowanej inwestycji budowlanej, ale jest od niego oddzielona drogą publiczną, może być uznany za stronę postępowania administracyjnego w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę, jeśli istnieje potencjalne negatywne oddziaływanie inwestycji na jego nieruchomość?
Ratio decidendi
Organ administracji nie może odmówić przymiotu strony postępowania administracyjnego właścicielowi nieruchomości, która nie graniczy bezpośrednio z terenem inwestycji, jeśli istnieje uzasadnione podejrzenie negatywnego oddziaływania planowanego obiektu budowlanego na jego nieruchomość. Ochrona interesów osób trzecich, wynikająca z Prawa budowlanego, obejmuje również właścicieli nieruchomości położonych w pewnej odległości, jeśli ich prawnie chronione interesy są naruszone. Konieczne jest zbadanie zakresu oddziaływania inwestycji na nieruchomości sąsiednie, nawet jeśli są one oddzielone drogą publiczną.
Stan faktyczny
Skarżący H. B. wniósł skargę na decyzję Wojewody umarzającą postępowanie odwoławcze w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę fermy drobiu. Organ I instancji wydał pozwolenie na budowę, od którego odwołali się H. B. i Z. K., zarzucając naruszenie przepisów budowlanych, sanitarno-weterynaryjnych i ochrony środowiska. Wojewoda umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że skarżący nie posiadają przymiotu strony, ponieważ ich działki nie przylegają bezpośrednio do działki inwestycyjnej i inwestycja nie oddziałuje na ich nieruchomości. Skarżący H. B. podniósł, że posiada interes prawny ze względu na sąsiedztwo (choć oddzielone drogą publiczną) oraz potencjalne negatywne oddziaływanie inwestycji na środowisko i jego nieruchomość.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody i zasądzono od Wojewody na rzecz skarżącego H. B. zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Jędrkowiak (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Protokolant Marta Went po rozpoznaniu w dniu 6 października 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi H. B. na decyzję Wojewody z dnia 15 maja 2002r., nr [[...]] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzje, 2. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego H. B. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia 26 lutego 2002r. nr [[...]] Burmistrz Gminy na podstawie art. 28, art.33 ust. 1, art. 34 ust.4 i art. 36 oraz art. 81 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane ( Dz.U. z 2000r, nr 106 póz. 1126 ze zm.), oraz na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14.06.1960 r. - Kodeksu Postępowania Administracyjnego ( Dz.U. z 2000 r, nr 98 poz. 1071), porozumieniem zawartym w dniu 07.07.1999 r. pomiędzy Starostą a Radą Miejską w sprawie prowadzenia przez organy gminy niektórych spraw z zakresu administracji rządowej należących do właściwości Starosty zatwierdził projekt budowlany i wydał M. C. pozwolenie na budowę fermy drobiu - 3 kurniki na nioski po 6.000 szt., budynku socjalno-biurowego, magazynu pasz, zbiornika na ścieki sanitarne i sieci wodociągowe na działce nr [[...]] położonej w m. K. Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli H. B. i Z. K. Zarzucili oni, iż w/w decyzja wydana została z naruszeniem prawa. W uzasadnieniu wskazali, że lokalizacja kurników nie spełnia wymogów budowlanych, sanitarno-weterynaryjnych, a przede wszystkim ochrony środowiska. W ocenie odwołujących się twierdzenia, iż "odległość od fermy do rzeki R. nie rzutuje na ocenę oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko, ponieważ z fermy nie będą wprowadzane ścieki do rzeki" jest gołosłowne. Takie stwierdzenie potwierdza, że ferma, a w konsekwencji kurniki znajdują się na terenie obszaru chronionego krajobrazu. Podkreślają również, że "Raport oddziaływania na środowisko fermy drobiu M. C. w K" nie jest wiarygodny w części dotyczącej emisji amoniaku bowiem stężenie par amoniaku przeprowadzone zostało 7 lat temu w rejonie odległym o 35 km od planowanej fermy. Decyzją z dnia 15 maja 2002r. nr [[...]] Wojewoda na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 i art. 105 § 1 ustawy z dnia 14.06. 1960r. Kpa umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu wskazano, że stroną w rozumieniu art. 28 kpa jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Uprawnionym do wniesienia odwołania jest tylko ten, kto wykaże, że posiada przymiot strony w rozumieniu w w/w art. 28. W ocenie organu z dokumentów dowodowych wynika, że H. B. i Z. K. pozostają właścicielami działek nr [[...]] i [[...]] położonych we wsi K. Powyższe działki nie przylegają bezpośrednio do działki nr [[...]], a zamierzona inwestycja nie wykraczając w żaden sposób poza granice nieruchomości nie oddziaływuje na nieruchomości skarżących, na których znajduje się również ferma drobiu. Obie lokalizacje ferm drobiu dzieli droga gminna. Zdaniem organu odwoławczego wnioskodawcy nie uczestniczyli na prawach strony w postępowaniu organu I instancji, a w złożonym odwołaniu nie udowodnili, iż w sprawie w/w inwestycji posiadają interes prawny. Skargę na powyższą decyzję złożył H. B., wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu podkreślił, że zarówno on jak i Z. K. mają interes prawny w sprawie rozpoznawanej przez organy administracji. Wskazuje, iż pomimo tego, że działka jego nie przylega bezpośrednio do działki nr [[...]] ponieważ dzieli je droga gminna, to jednak jest to sąsiedztwo pośrednie gdyż działki stron są oddzielone od siebie drogą publiczną. Zdaniem skarżącego przymiot strony postępowania wynika również z faktu, iż inwestycja na nieruchomości (działce nr [[...]]) będzie oddziaływać na jego nieruchomość. Twierdzi również, że odległość kurników oraz samej fermy drobiu od rzeki R. ujemnie wpłynie na środowisko ponieważ ścieki będą wprowadzane do rzeki. Okoliczność możliwości wprowadzania nieczystości do rzeki bez wątpienia może ujemnie wpływać na nieruchomości sąsiednie między innymi na nieruchomość skarżącego. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów powszechnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Art. 1 § 1 oraz art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) stanowi, iż sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga zasługuje na uwzględnienie bowiem zaskarżona decyzja narusza prawo. Przedmiotem kontroli sądu administracyjnego w niniejszej sprawie jest decyzja umarzająca postępowanie z uwagi na brak przymiotu strony po stronie skarżącego w postępowaniu dotyczącym zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę M. C. Stanowisko organu administracji, że skarżący nie jest stroną postępowania z uwagi na fakt, że działka nr [[...]] nie przylega bezpośrednio do działki nr [[...]] będącą własnością H. B. a zamierzona inwestycja nie wykraczając w żaden sposób poza granice nieruchomości nie oddziaływuje na nieruchomość skarżącego, nie jest uzasadnione. Zgodnie bowiem z art. 28 k.p.a., stroną postępowania administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, wprowadzał zasadę ochrony interesu prawnego osób trzecich stanowiąc, iż obiekt budowlany należy projektować, budować i użytkować w sposób zapewniający ochronę uzasadnionych interesów osób trzecich. Ochrona ta zgodnie z art. 5 ust. 2 pkt 3 Prawa budowlanego obejmuje m.in. ochronę przed uciążliwościami spowodowanymi przez hałas, wibracje, zakłócenia elektryczne, zanieczyszczanie środowiska. Przepisy te nie wprowadzają ograniczeń odnośnie położenia względem obiektu budowlanego nieruchomości będącej własnością osoby trzeciej, której interesy podlegają ochronie. Dotyczą one zatem każdej osoby trzeciej, która wykaże, iż istnienie obiektu budowlanego narusza jej interes prawny. W zależności od charakteru obiektu, atrybut strony postępowania może przysługiwać właścicielom działek sąsiednich położonych w większych bądź mniejszych odległościach w zależności od zasięgu oddziaływania nowobudowanego obiektu budowlanego na prawnie chronione interesy osób trzecich. Przymiot strony postępowania administracyjnego mogą zatem posiadać właściciele nieruchomości niegraniczacych z nieruchomością, na której znajduje się obiekt budowlany, jeżeli zakres jego oddziaływania obejmuje także te nieruchomości. Istnienie interesu prawnego takich osób podlegać zatem winno badaniu w każdej sprawie, w zależności od istniejących okoliczności faktycznych. Krąg stron postępowania określa zakres oddziaływania projektowanego obiektu budowlanego oraz charakter uciążliwości z nim związanych. W niniejszej sprawie nie do przyjęcia jest stanowisko organów orzekających, iż przymiot strony mają właściciele tylko działek bezpośrednio sąsiadujących z działką inwestora. Dopiero po ustaleniu czy i w jakim stopniu zamierzona inwestycja może oddziaływać na nieruchomość skarżącego, można dokonać oceny czy skarżący ma przymiot strony. Nieruchomość skarżącego nie graniczy wprawdzie z nieruchomością, na której zaprojektowano inwestycję, jednakże jest ona od niej oddzielona drogą publiczną i może oddziaływać w sposób negatywny na nieruchomość skarżącego. Należało zatem wyjaśnić wpływ projektowanej inwestycji na prawa skarżącego czego organy I i II instancji nie uczyniły. Zaniechanie tego stanowi naruszenie art. 7 kpa, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, gdyż nie sposób przesądzić, że nie doszłoby do ustalenia, iż projektowana inwestycja w okolicznościach sprawy wpływa na prawa skarżącego. Mając powyższe na uwadze Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c i art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku. Wobec uwzględnienia skargi Sąd na mocy art. 200 z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł o kosztach postępowania.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło