II SA/Gd 159/01

WyrokWSA w Gdańsku2004-05-19

Skład orzekający: Jacek Hyla, Krzysztof Ziółkowski, Janina Guść

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przeniesienie samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego na inną działkę, na której jego lokalizacja jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, wymaga uzyskania pozwolenia na budowę i czy taki obiekt podlega nakazowi rozbiórki na podstawie przepisów Prawa budowlanego z 1974 r.?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przeniesienie samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego, nawet jeśli został on pierwotnie wzniesiony zgodnie z prawem przez poprzedniego właściciela, stanowi robotę budowlaną wymagającą pozwolenia. Ponieważ obiekt został posadowiony na terenie przeznaczonym pod lasy (RL) zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, jego lokalizacja była niezgodna z prawem, co uzasadniało nakaz rozbiórki na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. Okoliczności dotyczące pierwotnego wybudowania obiektu, kontroli gminy czy płacenia podatków nie miały wpływu na rozstrzygnięcie.
Stan faktyczny
Skarżący J. Ł. wniósł skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wykonanego obiektu budowlanego (domku letniskowego i tarasu) zlokalizowanego na działce nr [...] w B. Obiekt został przeniesiony przez skarżącego z innej lokalizacji. Organy uznały, że budowa obiektu została zakończona przed 1 stycznia 1995 r. i że jego obecna lokalizacja jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który przeznacza działkę pod tereny leśne (RL). Skarżący zarzucał naruszenie przepisów Prawa budowlanego, k.p.a. oraz brak umożliwienia zapoznania się z materiałem dowodowym.
Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący s. NSA Jacek Hyla, Sędziowie: NSA Krzysztof Ziółkowski (spr.), WSA Janina Guść, Protokolant Barbara Kroczak, po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. Ł. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 8 grudnia 2000 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektów budowlanych oddala skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 8 grudnia 2000 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 19 października 2000 r., nr [...], nakazującą J. Ł. rozbiórkę samowolnie wykonanego obiektu budowlanego, pełniącego funkcję letniskową o konstrukcji drewnianej i wymiarach 6,40 m x 5,20 m zlokalizowanego na działce nr [...] w B., gm. K. oraz przyległego do niego tarasu o wymiarach 6,40 m x 2,20 m. Organ odwoławczy przyjął dokonane przez organ I instancji ustalenia faktyczne, wg których przedmiotowy domek letniskowy posadowiony został przez stronę w roku 1993, bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę (art. 28 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane). Zgodnie z miejscowym planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego Gminy K., zatwierdzonym Uchwałą Rady Gminy K. Nr XV/79/91 z dnia 3 lipca 1991 r. (Dz. Urz. Woj. Gd. Nr 15 poz. 120 ze zm.), działka nr [...] stanowi teren lasów (ozn. sym. RL). Tym samym powyższa lokalizacja jest niezgodna z planem, co uzasadnia orzeczenie nakazu rozbiórki w oparciu o art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo Budowlane z 1974 r. Ustosunkowując się do zawartych w odwołaniu argumentów stwierdził, że nie mogą stanowić one podstawy do uchylenia decyzji. Podniesiona bowiem okoliczność legalności wybudowania przedmiotowego obiektu przez poprzedniego jego właściciela - Przedsiębiorstwo A w C. na terenie W. Parku Krajobrazowego nie zwalniała odwołującego się od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę na działce nr [...]. Również okoliczności dotyczące opłacania podatku od nieruchomości nie mogą stanowić podstawy do "zalegalizowania" budowy obiektu letniskowego. Skargę na powyższą decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł J. Ł., zarzucając organom nadzoru budowlanego naruszenie art. 28 i art. 37 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane poprzez przyjęcie, że ciążył na nim obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę (faktycznie na posadowienie na działce nr [...]), skoro poprzedni właściciel wybudował sporny obiekt zgodnie z obowiązującymi wówczas przepisami prawa budowlanego na terenach Ośrodka Wypoczynkowego "B". Jeżeli zatem przedmiotowy domek letniskowy wybudowany został zgodnie z przepisami, to sama zmiana jego lokalizacji, tj. przeniesienie i posadowienie na innej nieruchomości - działce nr [...], nie wymagała obowiązku uzyskania przez nowego właściciela pozwolenia na budowę. Podniósł również, że w 1994 r. Gmina dokonała kontroli nieruchomości, na którą skarżący przeniósł domek letniskowy i nie wniosła jakichkolwiek zastrzeżeń do lokalizacji spornego obiektu, w szczególności w kontekście zgodności z miejscowym planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego. Nie uwzględnienie powołanej okoliczności przez organy nadzoru budowlanego, w ocenie strony skarżącej, narusza art. 7 i art. 8 k.p.a. Podkreślił także, że organy obydwu instancji nie umożliwiły mu zapoznania się z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, do czego zobowiązane zostały na mocy art. 10 § 1 k.p.a. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga nie jest zasadna. Bezspornym między stronami jest fakt, że budowa obiektu, którego dotyczy sprawa, została zakończona przed dniem 1 stycznia 1995 r. (według oświadczenia skarżącego obiekt powstał w roku 1993). Zgodnie z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 89 poz. 414 ze zm.), do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne nie stosuje się przepisu art. 48 tej ustawy. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe. Tym samym prawną podstawą decyzji nakazującej skarżącemu rozbiórkę domku letniskowego oraz tarasu był przepis art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 38, poz. 229), regulujący postępowanie związane z usuwaniem samowoli budowlanej. Przepis ten stanowił, że obiekt budowlany wybudowany niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie jego budowy, podlega przymusowej rozbiórce, gdy organ stwierdzi, iż znajduje się on na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę. Nakazanie skarżącemu rozbiórki obiektu budowlanego nie narusza wskazanego przepisu. Nie ma w sprawie znaczenia podnoszona przez skarżącego okoliczność, iż objęty nakazem rozbiórki domek letniskowy został w całości przeniesiony z innego terenu, bowiem również takie roboty jak ustawienie gotowego obiektu na nieruchomości stanowią w rozumieniu Prawa budowlanego roboty budowlane (art. 2 ust. 3). Roboty budowlane można natomiast prowadzić w zasadzie wyłącznie po uzyskaniu pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, za wyjątkiem tych robót, które zostały enumeratywnie wymienione w rozporządzeniu Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa (art. 28 Prawa budowlanego z 1974 r.). Na marginesie Sąd wyjaśnia skarżącemu, że kwestia wybudowania spornego obiektu zgodnie z obowiązującymi wówczas przepisami prawa budowlanego przez poprzedniego właściciela na terenach Ośrodka Wypoczynkowego "B", jak słusznie zauważyły organy, pozostaje bez wpływu na merytoryczne rozstrzygnięcie niniejszej sprawy i nie wymagał wyjaśnienia w toku postępowania. Pozwolenie na budowę jest decyzją administracyjną, wydawaną w indywidualnej sprawie, konkretnemu adresatowi – inwestorowi i nie upoważnia do rozpoczęcia i prowadzenia robót budowlanych przez osoby trzecie. Wprawdzie pozwolenie na budowę może być przeniesione na innego inwestora, za uprzednią zgodą organu, który wydał pozwolenie (art. 31 Prawa budowlanego), jednakże w niniejszej sprawie sytuacja taka nie miała miejsca. Istotnym dla rozstrzygnięcia o rozbiórce w oparciu o przepis art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego jest przeznaczenie terenu, na którym znajduje się samowolnie postawiony obiekt budowlany, w chwili podejmowania decyzji. W miejscowym ogólnym planie zagospodarowania przestrzennego Gminy K. działka, na której wybudowany (posadowiony) został przez skarżącego domek letniskowy, oznaczona została symbolem RL, który oznacza tereny leśne. W takiej zaś sytuacji teren ten nie tylko nie był przeznaczony pod tego rodzaju zabudowę, ale także nie był przewidziany pod jakąkolwiek zabudowę i jakikolwiek obiekt wybudowany przed 1 stycznia 1995 r. podlegałby także obligatoryjnej rozbiórce. W tym stanie rzeczy bez znaczenia pozostaje podnoszona przez skarżącego okoliczność, że w 1994 r. Gmina dokonała kontroli nieruchomości, na którą skarżący przeniósł domek letniskowy i nie wniosła jakichkolwiek zastrzeżeń do lokalizacji spornego obiektu. Nie wniesienie przez Gminę zastrzeżeń nie prowadzi bowiem do legalizacji obiektu wybudowanego niezgodnie z przepisami prawa budowlanego. Także płacenie podatków za użytkowanie domku letniskowego nie prowadzi do legalizacji samowoli budowlanej. W świetle powyższego dokonana przez organy obydwu instancji ocena, prowadząca do uznania, że obiekt ten podlega przepisowi art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego jest zgodna z prawem. Podkreślić trzeba, że materiał dowodowy został przez organy nadzoru budowlanego prawidłowo zebrany. Skarżący brał udział w oględzinach i podpisał sporządzony z nich protokół, potwierdzając w ten sposób dokonane podczas tej czynności ustalenia faktyczne. Plan miejscowy ogólny zagospodarowania przestrzennego Gminy K. określił przeznaczenie przedmiotowego terenu jako tereny lasów ( RL ).Zebrany materiał dowodowy poddany został ocenie zgodnie z wymogami art. 80 k.p.a., co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W tej sytuacji zarzuty skarżącego dotyczące ograniczenia jego uprawnień strony w postępowaniu administracyjnym nie są takimi, które prowadziłyby do uchylenia decyzji w oparciu oprzepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Mając zatem na uwadze wyżej wskazane względy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło