II SA/Gd 161/02
WyrokWSA w Gdańsku2004-12-07
Skład orzekający: Stanisław Nowakowski, Krzysztof Ziółkowski, Krzysztof Retyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pobyt w obozie przejściowym, który nie został wymieniony w rozporządzeniu Prezesa Rady Ministrów określającym miejsca odosobnienia, może być podstawą do przyznania uprawnień kombatanckich z tytułu represji wojennych?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że pobyt w obozie przejściowym w P. nie może być traktowany jako pobyt w obozie koncentracyjnym, a tym samym nie spełnia przesłanek do przyznania uprawnień kombatanckich. Kluczowe jest rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów określające miejsca odosobnienia, a obóz w P. nie został w nim wymieniony.Stan faktyczny
H. W. złożył wniosek o przyznanie uprawnień kombatanckich z tytułu pobytu w hitlerowskim obozie w P.. Wniosek został odrzucony, ponieważ obóz nie figurował w wykazie uprawniającym do świadczeń, a opinia IPN była negatywna. Po zawieszeniu postępowania, organ ponownie odmówił przyznania uprawnień, wskazując na brak obozu w P. w rozporządzeniu Prezesa Rady Ministrów. Skarżący podniósł, że w obozie utracił zdrowie i odmowa przekreśla jego szanse na rentę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Nowakowski, Sędziowie Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski, Asesor WSA Krzysztof Retyk (spr.), Protokolant Karolina Wielgosz-Rogocz, po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2004 r. na rozparwie sprawy ze skargi H. W. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 5 grudnia 2001 r. Nr [...] w przedmiocie uprawnień kombatanckich oddala skargę.
H. W. wystąpił z wnioskiem o przyznanie uprawnień kombatanckich z tytułu osadzenia w hitlerowskim obozie w P.. Wniosek ten zgodnie art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (jednolity tekst: Dz. U. z 1997 r. Nr 142, poz. 950 ze zm.) powinien uzyskać rekomendację stowarzyszenia właściwego dla określonego rodzaju działalności kombatanckiej lub represji.
W dniu 10 stycznia 1996 r. Związek Kombatantów RP i Byłych Więźniów Politycznych w B. odmówił rekomendacji albowiem obóz w P. nie figurował w wykazie jednolitym obozów, w których pobyt uprawniał do uzyskania uprawnień kombatanckich.
Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia 28 października 1999 r. odmówił przyznania uprawnień kombatanckich H. W.. W uzasadnieniu Organ podniósł, iż zwrócił się do Głównej Komisji Badania Zbrodni Przeciw Narodowi Polskiemu - IPN o informację, czy obóz przejściowy w P. był miejsca odosobnienia, w których warunki pobytu nie różniły się od warunków w obozach koncentracyjnych, a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa. Główna Komisja Badania Zbrodni Przeciw Narodowi Polskiemu - IPN wydała opinię negatywną.
Postanowieniem z dnia 6 listopada 2000 r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych zawiesił postępowanie w sprawie przyznania uprawnień kombatanckich do czasu wydania przez Prezesa Rady Ministrów rozporządzenia określającego miejsca odosobnienia, w których warunki pobytu nie różniły się od warunków w obozach koncentracyjnych, a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa.
Po podjęciu zawieszonego postępowania Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia 5 grudnia 2001 r. utrzymał w mocy decyzję własną z dnia 28 października 1999 r. o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich H. W..
Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wydając decyzję wskazał, że rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 września 2001 r. w sprawie określenia miejsc odosobnienia, w których były osadzone osoby narodowości polskiej lub obywatele polscy innych narodowości (Dz. U. Nr 106, poz. 1153) nie wymienia hitlerowskiego obozu w P..
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący podniósł, że w 1941 r. jego rodzina została wysiedlona z M. do obozu Centrali Przesiedleńczej. W obozie tym skarżący całkowicie utracił zdrowie, a fakt odmowy przyznania uprawnień kombatanckich przekreśla jego szanse na uzyskanie renty inwalidy wojennego.
W odpowiedzi na skargę Organ podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271, ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153. poz. 1270.ze zm.)
Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie jest zasadna a kontrola sądowa nie wykazała naruszenia przepisów prawa materialnego, ani też naruszenia przepisów postępowania, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy.
Wniosek H. W. dotyczy przyznania uprawnień kombatanckich z tytułu represji wojennych związanych z pobytem w hitlerowskim obozie w P..
Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 lit b ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego, represjami wojennymi są okresy przebywania w miejscach odosobnienia, w których warunki pobytu nie różniły się od warunków w obozach koncentracyjnych, a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa. Miejsca odosobnienia określa w drodze rozporządzenia Prezes Rady Ministrów na wniosek Kierownika Urzędu po zasięgnięciu opinii Prezesa IPN -Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (art. 8 ust. 1 pkt 2).
Prezes Rady Ministrów w rozporządzeniu z dnia 20 września 2001 r. w sprawie określenia miejsc odosobnienia, w których były osadzone osoby narodowości polskiej lub obywatele polscy innych narodowości (Dz. U. Nr 106, poz. 1153) nie określił obozu hitlerowskiego w P. jako miejsca odosobnienia, w których warunki pobytu nie różniły się od warunków w obozach koncentracyjnych, a osoby w nich osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa.
Tym samym pobyt skarżącego w P. obozie nie może być traktowany jak pobyt w obozie koncentracyjnym, a co za tym idzie art. 4 ust. 1 pkt 1 lit b ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego nie może być do niego zastosowany.
Z tych też względów Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z póź. zm.) skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło