II SA/Gd 1643/00

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący NSA: Stanisław Nowakowski (spr.) Sędziowie: NSA: Jacek Hyla WSA: Janina Guść Protokolant: Karolina Wielgosz - Rogocz po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi A. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 lipca 2000 r. Nr [[...]] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia 1. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 24 maja 2000 r. Nr [[...]] 2. ustala, iż zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie nie może być wykonane. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 24 maja 2000 r., na podstawie art. 20 pkt 1 w związku z art. 16 pkt. 1 i art. 119 do 123 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. (Dz. U. z 1991 r. Nr 36. poz. 161 ze zm.), nałożył na skarżącą A. grzywnę w wysokości 1.000 zł celem przymuszenia do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym z dnia 24 maja 2000 r., a polegającego na wykonaniu prac remontowych odspojonych tynków zewnętrznych budynku w P., wykonania prac modernizacyjnych i dokonania remontu bieżącego elewacji budynku oraz naprawy. W zażaleniu na postanowienie skarżąca A. zarzuciła naruszenie art. 6 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i art. 15 tej ustawy w związku z art. 66 ustawy Prawo budowlane, co miało polegać na tym, że nie ma terminu do wykonania obowiązku określonego w ostatecznej decyzji wydanej na podstawie art. 66 Prawa budowlanego. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 6 lipca 2000 r. nr [[...]] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 144 k.p.a., w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy nie podzielił zarzutów odwołania, wskazując, iż strona skarżąca nie wykonała obowiązku, a umorzenie nałożonej kary grzywny może nastąpić dopiero po jego wykonaniu. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego, ponawiając zarzuty zażalenia, strona skarżąca zarzuciła naruszenie art. 6 § 1 i 15 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w związku z art. 66 Prawa budowlanego, a nadto przepisów postępowania administracyjnego (art. 7,80 i 81 k.p.a. w zw. z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji). Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wnosi o jej oddalenie, podzielając argumentację faktyczną i prawną zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Kierując zawiadomienie o rozprawie na dzień 29 października 2003 r. na adres skarżącej Sąd nie wiedział. że skarżąca Instytucja została zlikwidowana, a cały jej majątek i prawa przejęła B. Na rozprawę jednakże zgłosił się pełnomocnik B., który na żądanie Sądu nadesłał pismo procesowe z dnia 17 listopada 2003 r. W piśmie tym B. stwierdza m. in., że: "Zgodnie z aktem założycielskim z dnia 11 maja 2000 roku (notariusz J. S., ), A. zawiązała spółkę pod nazwą B.., w której objęła całość udziałów, pokrywając je aportem w postaci przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 55' Kodeksu cywilnego A. W dniu 20 czerwca 2000 roku pomiędzy A. a B. zawarta została, przed notariusz M. P. umowa przeniesienia prawa, na mocy której A., w wykonaniu zobowiązania wynikającego z aktu założycielskiego B.., przeniosła na B. prawa użytkowania wieczystego i prawa własności budynków stanowiących odrębne nieruchomości. wchodzące w skład jej przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 55' k.c. - w tym m.in. nieruchomość położoną w P. przy ul. K. Dalej B. podnosi, że ta sytuacja nie spowodowała ustania osobowości prawnej A., gdyż oba podmioty prawa funkcjonowały niezależnie od siebie przez kilka lat i równolegle prowadziły swa działalność. Nadto B. podnosi, że w chwili wydania postanowienia B. została już zarejestrowana (wpis B. do rejestru prowadzonego przez Sąd Rejonowy w Gdańsku nastąpił w dniu 19 maja 2000 roku). B. podnosi też. że "zgodnie z ich wiedzą" A. została zlikwidowana przez organ założycielski - Zarząd Województwa (uchwałą nr [[...]] z dnia 25 paździemika 2002 roku) i wykreślona z rejestru instytucji (postanowieniem Ministra Kultury z dnia 11 grudnia 2002 roku). Powyższe oznacza (co podkreśla B.), że podmiot zobowiązany zgodnie z treścią decyzji Powiatowego Inspektora Budowlanego (utrzymanej następnie w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego) już nie istnieje. W konkluzji B. podaje: "W takiej sytuacji niniejsze postępowanie winno zostać - z urzędu (B. nie była (powinno być "stroną" - uwaga WSA) i została dopuszczona jako strona postępowania. więc z formalnego punktu widzenia nie może nawet o takie rozstrzygnięcie wnioskować) - umorzone jako bezprzedmiotowe. Zgodnie bowiem z art. 182 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego Sąd umorzy postępowanie w razie stwierdzenia braku następcy prawnego strony, która utraciła zdolność sądową. B. nie jest następcą prawnym A., nie ma ona też żadnego innego następcy prawnego. Dlatego też postępowanie powinno zostać umorzone z uwagi na brak podmiotu, który wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Art. 182 § l k.p.c znajdzie w przedmiotowej sprawie odpowiednie zastosowanie z mocy art. 59 ustawy z dnia 11 maja 1995 roku o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Stąd też żądanie umorzenia postępowania z urzędu jest, w sprawie niniejszej w pełni uzasadnione i konieczne." Z kolei Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podnosi, że następcą prawnym A. jest od dnia 18 maja 2000 r. B.- nie podając uzasadnienia tego twierdzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (D.U. 02.153.1271 ze. zm.) sprawy. w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (D.U. Nr 153, poz. 1270). W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. o ustroju sądów administracyjnych (D.U. 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. W sprawie jest niesporne, że B. przejęła od zlikwidowanej A. m. in. budynek w P. Spółka zatem powinna wykazać przed organem administracyjnym ten fakt, co skutkowałoby tym, iż organ administracyjny miałby obowiązek skierować postanowienie o nałożeniu grzywny już do następcy prawnego czyli do B. Wywody pełnomocnika B. co do rzekomego braku następstwa prawnego B., która przejęła budynek w P. są pozbawione jakiegokolwiek znaczenia prawnego, bo pełnomocnik po prostu nie zastosował właściwych przepisów prawno-procesowych. W sprawie bowiem ma zastosowanie art. 30 § 4 k.p.a., a nie przepisy kodeksu postępowania cywilnego, na które powołuje się pełnomocnik B. w swym w piśmie procesowym. Następstwo prawne w takiej (identycznej) sytuacji, jaka występuje w niniejszej sprawie nie jest niczym nowym i organy administracyjne prawidłowo rozumieją je i stosują właściwa wykładnię art. 30 § 4 k.p.a. Muszą jedynie znać fakty, a w tej sprawie zlikwidowana A. o nich nie zawiadomiła organ, ani też nie zrobił tego następca prawny. Z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego wynika (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia.21 03 2001 r.. sygn. akt IV SA 232/99 LEX nr 78951, którego teza brzmi: ,,1. Zgodnie z art. 30 § 4 kpa w sprawach dotyczących praw zbywalnych lub dziedzicznych, w razie zbycia prawa lub śmierci strony w toku postępowania, na miejsce dotychczasowej strony wstępują jej następcy prawni. Oznacza to, że przeniesienie praw zbywalnych powoduje, że nabywca wstępuje do postępowania w miejsce poprzedniej strony z mocy prawa. Nakaz rozbiórki jest obowiązkiem o charakterze nieosobistym, wynika on bowiem z faktu władztwa nad określoną rzeczą. Dokonanie czynności cywilnoprawnej, polegającej na przeniesieniu własności nieruchomości, powoduje to, że nie poprzedni właściciel, ale nowy będzie zobowiązany do ponoszenia ciężarów publicznoprawnych związanych z własnością tej nieruchomości. 2. Jeżeli obowiązki przeszły na nowego właściciela z mocy prawa, to należy wszcząć nowe postępowanie egzekucyjne wobec nowego właściciela. Oznacza to wystawienie nowego tytułu wykonawczego i w konsekwencji wszczęcie postępowania egzekucyjnego na ogólnych zasadach określonych w przepisach art. 26 i następnych ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.") Wstąpienie B. do sprawy mogło wynikać jedynie z następstwa prawnego tej B. po zlikwidowanej A. To, że organ administracyjny nie wiedział (z winy B. ) o tym fakcie nie zmienia tego, iż postanowienie powinno być skierowane wyłącznie do następcy prawnego, jako strony postępowania, a nie do A. i to niezależnie od tego czy Instytucja ta - jak podnosi pełnomocnik B. - także prowadziła działalność. Skierowanie decyzji (postanowienia - art. art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) jest dotknięte wadą z art. 156 § 1 pkt. 4 k.p.a., co powoduje konieczność wyeliminowania takiej decyzji z obrotu prawnego przez stwierdzenie jej nieważności. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ administracyjny zobowiązany będzie do powtórzenia wszystkich czynności egzekucyjnych adresując je do B., chyba iż B. wykona ciążący na niej obowiązek wyremontowania budynku w P., który wynika z decyzji ostatecznej Państwowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 24 marca 1999 r. nr [[...]]. Z tych też przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na wskazanej wyżej podstawie prawnej orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd nie orzekł ponieważ strona skarżąca nie zgłosiła wniosku o zwrot należnych jej kosztów (art. 210 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).