II SA/Gd 1685/99

WyrokWSA w Gdańsku2002-01-15

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może wydać pozwolenie na budowę instalacji gazowej w budynku stanowiącym współwłasność, jeśli jeden ze współwłaścicieli nie wyraża zgody na inwestycję, a spór cywilnoprawny w tej kwestii nie został rozstrzygnięty przez sąd powszechny?
Ratio decidendi
Organ administracji nie może zastępować sądu powszechnego w rozstrzyganiu sporów cywilnoprawnych między współwłaścicielami. Brak zgody jednego ze współwłaścicieli na inwestycję, która wymaga rozporządzania rzeczą wspólną, powinien skutkować zawieszeniem postępowania administracyjnego do czasu rozstrzygnięcia sporu przez sąd powszechny. Ponadto, organ I instancji naruszył przepisy postępowania, nie zapewniając czynnego udziału wszystkim stronom w oględzinach.
Stan faktyczny
Prezydent Miasta G. wydał Irenie S. pozwolenie na budowę i modernizację instalacji gazowej. Zbigniew Ś., właściciel lokalu nr 2, odwołał się od tej decyzji, kwestionując brak nałożenia na inwestora obowiązku wykonania izolacji przewodów grzewczych w jego lokalu oraz domagając się wykonania własnego przyłącza wodnego. Wojewoda P. uchylił decyzję organu I instancji, wskazując na brak dowodu prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (brak zgody drugiego współwłaściciela) oraz naruszenie przepisów postępowania poprzez niezawiadomienie Zbigniewa Ś. o oględzinach. Irena S. wniosła skargę do sądu, kwestionując decyzję Wojewody. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Ireny S. na decyzję Wojewody P. z dnia 22 lipca 1999 r. (...) w przedmiocie pozwolenia na budowę instalacji gazowej - oddala skargę. Prezydent Miasta G. decyzją z dnia 7 czerwca 1999 r., na podstawie art. 28, art. 32 - 34 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./, zatwierdził projekt budowlany i udzielił Irenie S. pozwolenia na budowę i modernizację instalacji gazowej w lokalu mieszkalnym nr 1 przy ul. R. 22 w G.-O. W rozstrzygnięciu zobowiązano ponadto inwestora do odcięcia się od wspólnej instalacji c.o. istniejącej w budynku, w taki sposób, aby nie pozbawić właściciela lokalu nr 2 ciepła. Modernizację instalacji należało wykonać poza sezonem grzewczym. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że na wniosek właścicielki lokalu mieszkalnego nr 1 w przedmiotowym budynku wszczęto postępowanie o udzielenie pozwolenia na rozbudowę instalacji grzewczej celem podłączenia kotła gazowego do ogrzewania tego lokalu i zaopatrzenia go w ciepłą wodę. W toku postępowania właściciel lokalu nr 2 na piętrze uzależnił zgodę na powyższe roboty pod kilkoma warunkami, domagając się między innymi zaizolowania pionów grzewczych zasilających instalację c.o. w jego lokalu, a prowadzonych z piwnicy przez lokal na parterze. W dniu 15 grudnia 1998 r. organ administracji przeprowadził oględziny w lokalu nr 1 ustalając, że piony grzewcze zasilające lokal nr 2, przechodzące przez lokal nr 1 na parterze prowadzone są w bruzdach i zamurowane. Była to powszechna praktyka przy wykonywaniu instalacji grzewczej w domu jednorodzinnym. Organ administracji uznał, że nie jest uzasadniony względami technicznymi warunek właściciela lokalu nr 2 dotyczący zaizolowania termicznie części ściany w lokalu na parterze, w której prowadzone są w bruzdach piony grzewcze. Odwołanie od tej decyzji wniósł Zbigniew Ś., który kwestionował stanowisko organu I instancji odmawiające nałożenia na inwestora obowiązku wykonania w jego lokalu izolacji prowadzonych w ścianach przewodów grzewczych. Domagał się również zobowiązania inwestora do wykonania własnego przyłącza wodnego do lokalu nr 1. Wojewoda P. decyzją z dnia 22 lipca 1999 r., na podstawie art. 138 par. 2 Kpa, uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 2 obowiązującego prawa budowlanego, inwestor nie wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Irena S. jest jedynie współwłaścicielem budynku i na przedmiotową inwestycję niezbędną była zgoda drugiego współwłaściciela tj. odwołującego się. Strony nie porozumiały się podczas rozprawy administracyjnej, wobec czego inwestor nie legitymuje się uprawnieniem, o jakim mowa w art. 32 ust. 4, pkt 2 prawa budowlanego. Wojewoda P. uznał również, że postępowanie przed organem I instancji prowadzone było z naruszeniem art. 79 par. 1 i par. 2 z uwagi na to, że o przeprowadzonej w dniu 15 grudnia 1998 r. wizji lokalnej powiadomiona została tylko jedna strona postępowania tj. Irena S. Odwołujący się nie brał udziału w oględzinach nieruchomości, gdyż nie został powiadomiony o terminie i miejscu przeprowadzenia tego dowodu. Organ odwoławczy wskazał również na niedopuszczalność przywoływania w uzasadnieniu decyzji organu I instancji warunków koniecznych do spełnienia w trakcie realizacji inwestycji, bliżej nie określonych, których nie nałożono w treści samego rozstrzygnięcia. Skargę na tę decyzję wniosła do Sądu Irena S., która kwestionowała zgodność z prawem decyzji organu odwoławczego wywodząc, że nie mają żadnego uzasadnienia żądania Zbigniewa Ś. dotyczące dodatkowej izolacji pionów grzewczych w jej lokalu, gdyż są one w bruzdach wewnątrz ścian prawidłowo zaizolowane. Instalacja wodno-kanalizacyjna w budynku jest współwłasnością i konieczne będzie jej rozdzielenie bez wykonywania nowego przyłącza. Wysuwanie przez Zbigniewa Ś. coraz to nowych żądań, które związane są z dodatkowymi kosztami, nie ma żadnych podstaw prawnych i uniemożliwia realizację inwestycji. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie mogła być uwzględniona, albowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Przepisy obowiązującego prawa budowlanego z dnia 7 lipca 1994 r. cytowane w decyzji organu I instancji, nakładają na inwestora obowiązek załączenia do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę dowodu, że posiada on prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane /art. 32 ust. 4 pkt 2/. W przypadku inwestycji planowanej w budynku stanowiącym współwłasność mają zastosowanie przepisy kodeksu cywilnego dotyczące współwłasności, a w szczególności art. 199-202. Do rozporządzania rzeczą wspólną oraz czynności, które przekraczają zakres zwykłego zarządu, potrzebna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli. W braku takiej zgody spór pomiędzy współwłaścicielami rozstrzyga Sąd. /por. art. 199 i art. 201 Kc/. Spór w tym zakresie ma charakter cywilnoprawny i podlega rozpatrzeniu przed właściwym sądem powszechnym /por. art. 2 par. 1 Kpc/. Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że wykonanie instalacji gazowej na parterze budynku połączone jest z prowadzeniem przewodów przez części wspólne /piwnice, stropy, kominy/ i tylko w tym zakresie wymaga zgody współwłaścicieli. Organy administracji nie mają kompetencji do ingerowania w stosunki cywilnoprawne i zastępowania w tym zakresie sądów powszechnych. Odmowa jednego ze współwłaścicieli wyrażenia zgody na planowaną inwestycję, w określonym wyżej zakresie, winna prowadzić do zawieszenia postępowania administracyjnego, na podstawie art. 97 par. 1 pkt 4 Kpa, do czasu rozpatrzenia przez Sąd sporu pomiędzy skarżącą a właścicielem lokalu nr 2 o wyrażenie zgody na wykonanie przedmiotowej instalacji. Prawidłowo ustalono w zaskarżonej decyzji, że postępowanie administracyjne I instancji prowadzono z naruszeniem przepisów postępowania. Zgodnie z art. 10 Kpa organy administracji obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania. Realizacją tej ogólnej zasady Kpa są przepisy art. 79 par. 1 i par. 2, które nakładają obowiązek zawiadomienia strony, między innymi o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu z oględzin i to przynajmniej na 7 dni przed terminem. Strona ma nie tylko prawo wzięcia udziału w oględzinach, lecz może zadawać pytania świadkom, biegłym i innym stronom oraz składać wyjaśnienia. Wskazane wyżej dwie przesłanki dotyczące naruszenia przepisów postępowania, a w szczególności pozbawienia odwołującego się możliwości udziału w oględzinach, uzasadniły wydanie decyzji kasacyjnej na podstawie art. 138 par. 2 Kpa. Z tych też przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o NSA /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło