II SA/Gd 17/05
WyrokWSA w Gdańsku2006-05-25
Skład orzekający: Wanda Antończyk, Dorota Jadwiszczok, Barbara Skrzycka-Pilch
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dodatek mieszkaniowy powinien być wliczany do dochodu przy ustalaniu wysokości zasiłku stałego?Ratio decidendi
Dodatek mieszkaniowy stanowi dochód w rozumieniu ustawy o pomocy społecznej i powinien być uwzględniany przy ustalaniu wysokości zasiłku stałego. Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania roszczeń finansowych skarżącego, takich jak wyrównanie zasiłku czy odszkodowanie za przewlekłość postępowania.Stan faktyczny
Skarżący E. Z. zakwestionował decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję organu I instancji przyznającą mu zasiłek stały. Skarżący zarzucił, że organ błędnie wliczył dodatek mieszkaniowy do jego dochodu, co skutkowało obniżeniem wysokości zasiłku stałego. Twierdził, że zasiłek stały powinien być przyznany w maksymalnej wysokości 418 zł. Skarżący podniósł również, że jego sprawy nie zostały dotychczas rozpoznane i domaga się wyrównania zasiłku oraz odszkodowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Antończyk (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok, Sędzia NSA Barbara Skrzycka-Pilch, Protokolant Sekretarz Sądowy Małgorzata Kuba, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 maja 2006 sprawy ze skargi E. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 4 listopada 2004 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego Oddala skargę
II SA/Gd 17/05
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 19 maja 2004r. nr [...] Kierownik Miejskiego Ośrodka Społecznej działając na podstawie art. 104 kodeksu postępowania administracyjnego oraz na podstawie art. 7 pkt 5, art.8, art. 9, art. 18 ust. 1 pkt 1, 2, art. 37 ust. 1, 2, 3, art. 98, art. 102 ust. 1, art. 104 ust. 1, 2, art. 106 ust. 1, 3, 4 i art. 109 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej / Dz. z 2004r., nr 64, poz. 593/ w związku z art. 9 ust. 1 pkt 25 ustawy z dnia 23 stycznia 2003r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia / tekst jednolity Dz. U. 2003r, nr 45, poz. 391 ze zm./ przyznał E. Z. pomoc w postaci zasiłku stałego od 1 maja 2004r. do 31 marca 2005r. w wysokości 359, 14 zł.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że na podstawie wywiadu środowiskowego ustalił, że E. Z. kwalifikuje się do pomocy społecznej w postaci zasiłku stałego ponieważ jest osobą pełnoletnią, całkowicie niezdolną do pracy z powodu niepełnosprawności. Nadto organ podał, że zgodnie z art. 37 ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej wysokość zasiłku ustala się jako różnicę pomiędzy kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej , określonym w art. 8 ustawy, a dochodem tej osoby , nie więcej jednak niż 418 zł i nie mniej niż 30zł.
Organ powołał się na przeprowadzony wywiad środowiskowy, z którego wynika, że dochód E. Z. na osobę wynosi 101, 86zł - dochód ten stanowi równowartość dodatku mieszkaniowego, natomiast jego kryterium dochodowe wynosi 461 zł /kryterium dla osoby samotnie gospodarującej/.
Powołując się na powyższe ustalenia organ ustalił, że należna wysokość świadczenia wynosi 359, 14 zł miesięcznie / tj. 461 zł-kryterium dochodowe minus 101, 86 zł- dochód/.
E. Z. złożył odwołanie od powyższej decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, wnosząc o jej uchylenie jako niezgodnej z prawem.
W uzasadnieniu odwołania E. Z. podniósł, że zasiłek stały , zwany dawniej wyrównawczym jest jego jedynym źródłem dochodu i należy mu się w maksymalnej wysokości , tj. 418 zł miesięcznie. Podniósł, że dodatek mieszkaniowy, który otrzymuje nie jest dochodem i niezgodnie z prawem został uwzględniony jako dochód przy ustalaniu wysokości zasiłku stałego. Odwołujący zarzucił, że niezgodnie z prawem zasiłek stały został obniżony o wysokość dodatku mieszkaniowego.
Samorządowe kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 4 listopada 2004r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji Kolegium przywołało treść art. 8 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, zgodnie z którym prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej przysługuje osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 461zł zwanej " kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej", przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2- 15 / np. niepełnosprawności , ubóstwa/ lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej.
Następnie organ przytoczył definicję dochodu zawartą w ustawie o pomocy społecznej , w myśl, której za dochód uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pomniejszoną o :
1/ miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych;
2/ składki na ubezpieczenie zdrowotne określone w przepisach o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia oraz ubezpieczenia społeczne określone w odrębnych przepisach;
3/ kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób .
Do dochodu ustalonego w myśl ust. 3 nie wlicza się jednorazowego pieniężnego świadczenia socjalnego oraz wartości świadczeń w naturze.
Zgodnie z art. 37 ust. 2 pkt 1 ustawy zasiłek stały w przypadku osoby samotnie gospodarującej ustala się w wysokości różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 418 zł miesięcznie.
Organ II instancji powołując się na powyższe uregulowania prawne ustalił, że kwota dodatku mieszkaniowego stanowi dochód w rozumieniu ustawy o pomocy społecznej i ma bezpośredni wpływ na wysokość zasiłku stałego. W konsekwencji Samorządowe Kolegium Odwoławcze ustaliło, że organ I instancji prawidłowo ustalił wysokość zasiłku stałego na kwotę 359, 14 zł, tj. w wysokości po odliczeniu dodatku mieszkaniowego.
E. Z. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję z dnia 4 listopada 2004r nr 3337/ 04 i wniósł o jej uchylenie jako niezgodnej z prawem oraz zasądzenia wyrównania zasiłku do kwoty 418 zł.
W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że zasiłek stały przyznany na mocy decyzji z dnia 19 maja 2004r. jest kontynuacją zasiłku stałego wyrównawczego , który to zasiłek został wcześniej pomniejszony w związku z przyznaniem dodatku mieszkaniowego. Skarżący podał, że w istocie jest to ten sam zasiłek / zmieniła się tylko jego nazwa w ustawie z 12 marca 2004r./
Skarżący podniósł zarzut błędnego i niezgodnego z prawem zakwalifikowania dodatku mieszkaniowego do dochodu. Zarzucił, że takie działanie nie ma uzasadnienia w obowiązującym prawie.
Niezależnie od powyższego skarżący podał, że jego odwołanie od decyzji z 4 listopada 2004r. jest jego trzecim odwołaniem w sprawie przyznania zasiłku celowego – w sprawie wysokości tego zasiłku. Wskazał, że dotychczas nie zostały rozpoznane jego dwie skargi na wcześniej wydane decyzje. Na rozprawie przed Sądem Administracyjnym skarżący oświadczył, że w Sądzie znajdują się 3 jego sprawy i wnosił o rozpatrzenie w pierwszej kolejności tej sprawy, która pierwsza wpłynęła do Sądu. Przedłożył nadto wykaz dochodzonych sum pieniężnych do zapłaty w związku z potrącaniem mu z kwoty zasiłku stałego dodatku mieszkaniowego, podnosząc, że jego roszczenie ma charakter wyłącznie finansowy, gdyż dotyczy wysokości przyznanego zasiłku. Wskazywał ponadto, że domaga się odszkodowania w związku z tym, że jego sprawy nie zostały dotychczas rozpoznane.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Stosownie do art.1§ 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. nr 153, poz. 1269/ sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie sanowi inaczej.
Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U nr 153, poz. 1270 ze zm./ , sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpoznawana skarga nie zasługuje na uwzględnienie , bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
W pierwszej kolejności podkreślić należy, że przedmiotem kontroli Sądu w tej sprawie może być jedynie opisana wyżej decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 4 listopada 2004r., gdyż stosownie do powołanego przepisu art. 134§ 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi granice rozpoznania sądu administracyjnego wyznaczone są przez granice sprawy administracyjnej. Zatem przedmiotem postępowania administracyjnego jest sprawa administracyjna w odniesieniu do której wydawana jest decyzja administracyjna. W niniejszej sprawie przedmiot postępowania wyznacza decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 4 listopada 2004r. Zaskarżenie tej decyzji do Sadu oznacza, że przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego staje się ta sama sprawa, która w tej decyzji została rozstrzygnięta.
W tym stanie faktycznym i prawnym inne decyzje administracyjne wydawane w sprawie przyznania zasiłku stałego, czy też zasiłku stałego wyrównawczego, na które powołuje się skarżący, nie stanowią tej samej sprawy administracyjnej w rozumieniu cyt. przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Dodatkowo wskazać należy, że z przedłożonego przez skarżącego wykazu dochodzonych sum pieniężnych wynika, że w sprawach zasiłku były wydawane decyzje z dnia 8 września 2003r i z dnia 18 marca 2004r a zatem w świetle dokonanych wyżej ustaleń każda z nich stanowi sprawę administracyjną w rozumieniu art. 134 § 1 w/ wym. ustawy. Odnośnie zarzutu dotyczącego kolejności w jakiej sprawy są rozpoznawane stwierdzić należy, że okoliczność ta nie ma wpływu na ocenę przez Sąd zgodności z prawem decyzji z dnia 4 listopada 2004r. Na marginesie jedynie wskazać należy , że w sprawach tych postępowanie zostało zawieszone, w okresie zawieszenia nie biegną żadne terminy a nadto podczas zawieszenia postępowania sąd nie podejmuje żadnych czynności, natomiast po podjęciu postępowania nastąpi wyznaczenie nowych terminów rozpoznania spraw / art. 127 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/.
Odnosząc się do podstawowego zarzutu skargi, a mianowicie zarzutu, że organy błędnie do dochodu wliczyły dodatek mieszkaniowy Sąd zważył:
Warunki do otrzymania zasiłku stałego dla osoby samotnie gospodarującej określają przepisy art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej / Dz. U. nr 64, poz. 593/ i organy prawidłowo ustaliły, że skarżący E. Z. kryteria te spełnia.
Również wysokość zasiłku została dokładnie określona w art. 37 pkt. ust. 2 pkt1 ustawy o pomocy społecznej, który stanowi że w przypadku osoby samotnie gospodarującej, zasiłek stały ustala się w wysokości- różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 418 zł miesięcznie.
Kryterium dochodowe skarżącego zwane w ustawie " kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej " wynosi 461 zł / zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej przysługuje osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza 461zł/.
Z akt sprawy /wywiadu środowiskowego/ wynika, że dochód skarżącego stanowił dodatek mieszkaniowy w kwocie 101, 86 zł miesięcznie.
Dochód ten, wbrew zarzutom skargi, wyliczono prawidłowo zgodnie z przepisem art. 8 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej, który nakazuje sumować uzyskane przychody z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
Z kolei przepisy art. 8 ust. 3 i ust.4 ustawy z 12 marca 2004r. wymieniają te obciążenia i wydatki, które pomniejszają dochód lub te świadczenia, których ze względu na charakter /świadczenia jednorazowe lub w naturze/ nie zalicza się do dochodu, lecz nie miały one miejsca w tym przypadku.
Z powołanego przepisu art. 8 ust. 3 i ust. 4 wynika więc, że świadczenia, uzyskiwane z tytułu dodatku mieszkaniowego, wliczane są do dochodu.
Skoro zatem prawidłowo został wyliczony zarówno dochód skarżącego, prawidłowo ustalono kryterium dochodowe , to zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji nie można zarzucić naruszenia prawa.
Odnośnie podnoszonego w skardze zarzutu skarżącego, że jego żądania mają charakter wyłącznie finansowy i z tego tytułu dochodzi kwot potrącanych mu z zasiłku stałego /pomniejszania zasiłku w związku z uwzględnieniem jako dochodu dodatku mieszkaniowego/, to jak to wyżej ustalono sąd administracyjny sprawuje kontrolę pod względem zgodności z prawem, a kontrola ta obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.
Zgodnie z art. 145 § 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd administracyjny rozpoznając skargę na decyzję administracyjną , w przypadku uwzględnienia skargi na decyzję lub postanowienie:
1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć wpływ na wynik sprawy;
2/stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kpa lub w innych przepisach;
3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kpa lub w innych przepisach.
Nadto w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala / art. 151 ustawy/. Zatem w świetle obowiązujących przepisów prawa regulujących postępowanie przed sądami administracyjnymi zgłoszone przez skarżącego żądania finansowe nie podlegają rozpoznaniu przez Sąd Administracyjny.
Ponownie podkreślić należy, że sąd administracyjny , jak to wynika z cytowanych przepisów ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi kontroluje zgodność z prawem decyzji administracyjnych i konsekwencją takiej kontroli jest wydanie orzeczenia, o którym mowa w powołanych wyżej przepisach art. 145 i art151 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zatem nawet gdyby skarga zasługiwała na uwzględnienie, co w rozpatrywanej sprawie nie ma miejsca, to i wówczas wydanie decyzji uwzględniającej żądania finansowe skarżącego, w tym poprzez przyznanie kwoty wyrównania zasiłku nie należy do właściwości sądów administracyjnych.
W świetle powyższych ustaleń faktycznych i prawnych Sąd uznał, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji są zgodne z prawem.
Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie przepisu art. 151 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
zzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzz
Uzasadnienie
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło