II SA/Gd 1749/02
WyrokWSA w Gdańsku2004-08-17
Skład orzekający: Marek Górski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo zinterpretował pojęcie "rozpoczęcia działalności gospodarczej" na potrzeby oceny spełnienia warunków umorzenia pożyczki z Funduszu Pracy, opierając się wyłącznie na dacie zgłoszenia do Urzędu Skarbowego, zamiast na faktycznym rozpoczęciu prowadzenia działalności?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że organy administracji nie wyjaśniły w sposób wystarczający, czy skarżąca faktycznie rozpoczęła prowadzenie działalności gospodarczej w terminie określonym w umowie pożyczki. Opieranie się wyłącznie na dacie zgłoszenia do Urzędu Skarbowego, bez analizy faktycznego podjęcia działalności (np. poprzez raporty kasowe, umowy zleceń, zeznania świadków), jest niewystarczające do odmowy umorzenia pożyczki.Stan faktyczny
Skarżąca U. K. wniosła o umorzenie pozostałej kwoty pożyczki udzielonej z Funduszu Pracy na podjęcie działalności gospodarczej. Starosta odmówił umorzenia, a Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy, uznając, że skarżąca nie spełniła warunku umowy dotyczącego rozpoczęcia działalności w terminie jednego miesiąca od wypłaty pożyczki. Jako datę rozpoczęcia działalności organy przyjęły datę zgłoszenia do Urzędu Skarbowego (01.02.2000 r.), podczas gdy wpis do ewidencji działalności gospodarczej wskazywał na 26.01.2000 r. Skarżąca kwestionowała interpretację organów.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty i zasądził od Wojewody na rzecz strony skarżącej kwotę 280 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący - Sędzia NS A Marek Górski po rozpoznaniu w dniu 17 sierpnia 2004r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi U. K. na decyzję Wojewody z dnia 11 czerwca 2002r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia pozostałej do spłaty kwoty pożyczki udzielonej z Funduszu Pracy uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia 9 maja 2002r. Nr [...] oraz zasądza od Wojewody na rzecz strony skarżącej kwotę 280 zł (dwieście osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżoną decyzja Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty z dnia 9 maja 2002r. w sprawie odmowy umorzenia pozostałej do spłaty pożyczki w wysokości 9.331,00 zł udzielonej U. K. ze środków Funduszu Pracy na podjęcie działalności gospodarczej.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że w dniu 24 grudnia 1999r. U. K. jako osoba posiadająca status osoby bezrobotnej, zawarła ze Starostą umowę pożyczki nr [...] na kwotę 20.000 zł na podjęcie działalności gospodarczej. W dniu 12 kwietnia 2002r. strona wniosła o umorzenie pozostałej do spłaty pożyczki. Organ I instancji wydał decyzję odmawiającą, od której strona wniosła odwołanie. Wojewoda uzasadniając swoje stanowisko wskazał, że podstawą prawną umorzenia pożyczki jest art. 18 ust. 4 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jednolity Dz.U. z 2001r. Nr 6, poz. 56 z późn. zm.). Jak wynika wprost z jego treści warunki umorzenia pożyczki mogą zostać indywidualnie określone w umowie łączącej pożyczkobiorcę oraz pożyczkodawcę. Umowę taką strony zawarły, określając w § 7 umowy dokładne warunki umorzenia pożyczki. Organ administracji ma możliwość umorzenia należności przy spełnieniu przez stronę ustawowych warunków oraz warunków wynikających z treści umowy. Jak wynika z akt sprawy warunkiem umorzenia pożyczki do 50% zgodnie z treścią umowy łączącej pożyczkodawcę z pożyczkobiorcą ( § 7 umowy) jest spełnienie łącznie wszystkich warunków umowy, w tym. m.in. rozpoczęcie działalności w terminie 1 miesiąca od daty wypłacenia pożyczki. Zdaniem organu I instancji strona uchybiła 1 miesięcznemu terminowi z § 5 pkt 1 umowy, tj. nie rozpoczęła prowadzenia działalności w terminie od dnia 27.01.2000r. Bowiem zgodnie z treścią zaświadczenia wystawionego w dniu 29.04.2002r. przez Urząd Skarbowy U. K. jako dzień rozpoczęcia działalności gospodarczej wskazała 01.02.2000r. Powyższe zgodnie z § 7 pkt 1 umowy jest przeszkodą do umorzenia pozostałej do spłaty pożyczki udzielonej stronie ze środków Funduszu Pracy na podjęcie działalności gospodarczej.
W treści odwołania strona podniosła, że dniem rozpoczęcia działalności jest dzień 26.02.2000r. tj. dzień wskazany w ewidencji działalności gospodarczej, zaś data wskazana przez Urząd Skarbowy oznacza datę powiadomienia go o rozpoczęciu tej działalności.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Wojewoda wskazał, że popiera stanowisko organu I instancji, bowiem jako datę rozpoczęcia prowadzenia działalności należy przyjąć faktyczną datę jej rozpoczęcia, tj. w tym przypadku datę wskazaną przez stronę Urzędowi Skarbowemu , a nie zaś datę dokonania rejestracji. Czym innym jest data zarejestrowania działalności gospodarczej, a czym innym jest data jej podjęcia. Dla strony tymczasem oba pojęcia są tożsame. Z treści zaświadczenia wystawionego przez Prezydenta Miasta z dnia 04.01.2000r. wynika, iż w dniu tym strona zgłosiła zmianę w zakresie daty rozpoczęcia działalności wskazując jako nową datę dzień 26.01.2000r. wobec pierwotnie wskazanej daty ujawnionej w zaświadczeniu wystawionym w dniu 04.11.1999r. Z kolei, jak wynika z treści zaświadczenia wystawionego przez Urząd Skarbowy , U. K. powiadomiła ten Urząd o podjęciu działalności od dnia 01.02.2000r. Wbrew twierdzeniu strony, z jego treści w żaden sposób nie wynika, iż w tym dniu dokonała ona pisemnego zgłoszenia prowadzonej przez siebie od dnia 26.01.2000r. działalności. W konsekwencji organ odwoławczy uznał, że organ 1 instancji prawidłowo zebrał materiał dowodowy w sprawie i dokonał jego prawidłowej oceny. Prawidłowo jako datę rozpoczęcia działalności gospodarczej prowadzonej przez stronę przyjął dzień wskazany przez stronę Urzędowi Skarbowemu tj. dzień 01.02.2000r. Zatem organ ten prawidłowo przyjął, że U. K. uchybiła § 5 pkt 1 umowy i tym samym brak jest prawnej możliwości umorzenia pozostałej do spłaty pożyczki w wysokości 9.331 zł udzielonej stronie ze środków Funduszu Pracy na podjecie działalności gospodarczej.
Skargę na powyższą decyzję wniosła U. K. Skarżąca wskazała, że nie zgadza się ze stanowiskiem Wojewody, iż dniem rozpoczęcia działalności gospodarczej jest zgłoszenie do Urzędu Skarbowego; uważa zaś, że jest to tendencyjna interpretacja przepisów prawa, mająca na celu bezpodstawne umotywowanie odmowy umorzenia pozostałej do spłaty kwoty pożyczki.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 02.153.1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Kolejną kwestią, na którą należy zwrócić uwagę, jest fakt, iż ustawa z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jednolity: Dz. U. z 2003r. Nr 58, poz. 514 z późn. zm.) utraciła moc w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. Nr 99, poz. 1001). Jednak w świetle art. 146 nowej ustawy "sprawy, w których przed dniem wejścia w życie ustawy wszczęto postępowanie odwoławcze lub postępowanie przed sądem administracyjnym, podlegają rozpatrzeniu według przepisów dotychczasowych".
W świetle powyższego do rozpatrzenia mniejszej sprawy zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( publikacja jak wyżej) Niniejsza sprawa na wniosek Wojewody rozpatrzona została w trybie uproszczonym. Organ II instancji w dniu 15 lipca 2004r. złożył taki wniosek, natomiast skarżąca nie wystąpiła z żądaniem przeprowadzenia rozprawy stąd też Sąd działając w oparciu o art. 119 § 1 pkt. 2 cytowanej ustawy rozpatrzył skargę na posiedzeniu niejawnym.
W myśl art. 1 § 1 i 2 oraz art. 134 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, rozstrzygając w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zasada ta umożliwia wszechstronne i obiektywne rozpatrzenie sprawy - niezależnie od podniesionych zarzutów i żądań zawartych w skardze.
Z § 7 umowy pożyczki zawartej pomiędzy skarżącą a Starostą wynika, iż pożyczka może ulec umorzeniu do 50% na wniosek pożyczkobiorcy pod warunkiem m.in. rozpoczęcia działalności w terminie 1 miesiąca od daty wypłacenia pożyczki. Z § 2 tejże umowy wynika, iż wypłata pożyczki nastąpiła jednorazowo w dniu 27.12.1999r. Stąd też do dnia 27 stycznia 2000r. skarżąca winna rozpocząć działalność - jest to jeden z warunków ewentualnego umorzenia pożyczki. W zaświadczeniu o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej wskazana jest jako data rozpoczęcia działalności gospodarczej dzień 26 stycznia-: 2000r. Urząd Skarbowy w piśmie z dnia 29 kwietnia 2002r. wskazał, że U. K. zgłosiła działalność od dnia 1 lutego 2000r.
Sąd nie podziela argumentacji organów administracji, iż jednoznacznie o dniu rozpoczęcia działalności gospodarczej świadczy treść pisma Urzędu Skarbowego. W umowie pożyczki tylko odnośnie ustalenia okresu prowadzenia działalności gospodarczej strony przyjęły, iż okres prowadzenia działalności gospodarczej ustala się na podstawie zaświadczenia Urzędu Skarbowego. Organy administracji nie rozważyły w ogóle kwestii, iż w 2000r. wpis do ewidencji działalności gospodarczej nie był jednoznaczny z faktem rozpoczęcia prowadzenia tej działalności. Podobnie data zgłoszenia podjęcia działalności do Urzędu Skarbowego nie oznacza automatycznego rozpoczęcia prowadzenia tej działalności. W rozpatrywanej sprawie kluczowym problemem jest kwestia czy skarżąca w dniu 27 stycznia 2000r. prowadziła działalność gospodarczą a w konsekwencji czy spełniła przesłanki warunkujące możliwość ubiegania się o umorzenie pożyczki udzielonej z Funduszy Pracy.
Wydaje się, iż zasadne w tej sytuacji byłoby odwołanie się do przepisów ustawy z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 41, poz. 324 ze zm.), obowiązującej w dacie wydania zaskarżonych decyzji. Stosownie do art. 2 ust. 1 tej ustawy działalnością gospodarczą jest działalność wytwórcza, budowlana, handlowa i usługowa, prowadzona w celach zarobkowych i na własny rachunek podmiotu prowadzącego taką działalność. Kwestię czy skarżąca rozpoczęła prowadzenie działalności gospodarczej w terminie jednego miesiąca od daty wypłacenia pożyczki organy administracji muszą wyjaśnić korzystając ze wszystkich przewidzianych w kodeksie postępowania administracyjnego środków dowodowych ( np. dowód z raportów kasowych, umów zleceń itp., a także zeznań świadków).
Mając powyższe na uwadze Sąd na mocy art. 145 § 1 piet 1 lit b powołanej ustawy uchylił zaskarżoną decyzje oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.
Rozpoznając sprawę ponownie rzeczą organów administracji będzie uwzględnienie powyższych wskazań, co do prowadzenia postępowania poprzedzającego wydanie rozstrzygnięcia.
Uwzględniając skargę Sąd nie określił, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt nie może być wykonany, gdyż w ocenie Sądu art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie dotyczy uwzględnienia skargi na akt odmowny.
Mając powyższe na uwadze, na mocy powołanych przepisów, orzeczono jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło