II SA/Gd 19/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Antończyk po rozpoznaniu w dniu 20 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z skargi M. C., J. B., E. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 18 listopada 2013 r., Nr [...] w przedmiocie nieważności decyzji w sprawie usunięcia drzewa postanawia odmówić E. B. przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z 18 listopada 2013 r. J. B., E. B. i M. Ch. złożyli skargę na ww. decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 18 listopada 2013 r. Zarządzenie Przewodniczącej Wydziału, z 24 stycznia 2014 r., skarżący zostali wezwani do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego od skargi oraz do uzupełnienia braków formalnych skargi, m. in. przez nadesłanie jej 3 odpisów w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia. W wezwaniu pouczono skarżących, że nadesłanie 3 odpisów skargi z załącznikami przez jedną osobę skarżącą zwalnia pozostałych skarżących z obowiązku ich nadesłania. Wezwania powyższe, adresowane do trojga skarżących – J. B., E. B. oraz M. Ch. na wskazany przez nich ten sam adres zamieszkania - odebrał E. B. w dniu 29 stycznia 2014 r., co wynika ze zwrotnych poświadczeń odbioru przesyłek – k. 25-27 akt. W zakreślonym terminie, upływającym 5 lutego 2014 r., braki formalne skargi nie zostały usunięte. Natomiast, 30 stycznia 2014 r. jeden ze skarżących uiścił wpis sądowy od skargi, wpłacając osobiście wymaganą kwotę w kasie WSA Gdańsk (odcinek z kwitariusza – k. 23 akt). W postanowieniu z 24 marca 2014 r. sąd odrzucił skargę oraz zwrócił solidarnie skarżącym kwotę 200 zł tytułem uiszczonego wpisu od skargi. Przesyłki zawierające powyższe orzeczenie odebrał w dniu 31 marca 2014 r. E. B. we własnym imieniu oraz jako dorosły domownik w stosunku do pozostałych skarżących. W piśmie z 7 kwietnia 2014 r., złożonym osobiście w sądzie, E. B. (podobnie jak i pozostali skarżący) złożył wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. W treści wniosku napisał, że nie uzupełnił braków formalnych skargi ani nie przekazał wezwań kierowanych do pozostałych skarżących, o czym dowiedział się z przekazanego mu postanowienia sądu o odrzuceniu skargi. Wskazał ponadto, że jest ciężko chory i ma ogromnie kłopoty z pamięcią dlatego zapomniał zarówno o uzupełnieniu skargi we własnym imieniu i nie przekazał wezwań swoim dzieciom – czyli pozostałym skarżącym. W tej sytuacji, brak jest winy wnioskodawcy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Na podstawie zarządzenia sędziego sprawozdawcy z 13 maja 2014 r. każdy z wnioskodawców został zobowiązany do uzupełnienia wniosku o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi poprzez przedłożenie powołanego we wniosku zaświadczenia lekarskiego potwierdzającego fakt choroby E. B. Wraz z pismem z 23 maja 2014 r. wnioskodawcy nadesłali kserokopię zaświadczenie lekarskiego z 19 maja 2014 r., z którego wynika, że E. B. cierpi m.in. na nadciśnienie tętnicze, chorobę wieńcową, stan po operacji z 2012 r., (niektóre informacje są nieczytelne). Ponadto, załączono skierowanie do poradni specjalistycznej neurologicznej z 8 maja 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – tekst jednolity ze zm.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Przesłanki przywrócenia terminu, wynikające z art. 87 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi to: uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy, wniesienie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu, dochowanie terminu do wniesienia takiego wniosku i dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, dla której był ustanowiony termin. Przywrócenie terminu uwarunkowane jest wystąpieniem łącznie wymienionych przesłanek. Z uwagi na fakt, że trzy ostanie przesłanki uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu zostały spełnione, należy rozważyć, czy stronie – w niniejszej sprawie – można zarzucić zawinienie w uchybieniu terminu (pierwsza z wymienionych przesłanek). W doktrynie i orzecznictwie wskazuje się, że do niezawinionych przyczyn uchybienia terminowi można zaliczyć: przerwę w komunikacji, powódź, pożar, inną katastrofę, nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, lub też mylne pouczenie przez sąd o trybie i sposobie złożenia środka zaskarżenia. Oczywiście, katalog przyczyn niezawinionych przez stronę, dających podstawę do przywrócenia terminu jest otwarty, nie mniej jednak – w okolicznościach konkretnej sprawy należy badać przyczynę uchybienia w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem. Przypomnieć należy, że 7-dniowy termin do uzupełnienia braków formalnych skargi ma charakter ustawowy. Oznacza to, że sąd nie ma wpływu na jego długość, a więc nie może go przez swoją czynność wydłużyć lub skrócić. Natomiast, w sytuacji uchybienia terminowi ustawowemu, możliwe jest jego przywrócenie, jednakże muszą zostać spełnione przesłanki, o których mowa była powyżej. Kluczowym warunkiem przywrócenia uchybionego terminu jest uprawdopodobnienie braku winy osoby, która miała dokonać czynności procesowej w terminie (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Uprawdopodobnienie nie wymaga wykazania pewności istnienia pewnych faktów, tak jak dowód. Tym niemniej, rolą wnioskującego jest przekonujące wykazanie okoliczności, które świadczą o braku winy. Ocena okoliczności sprawy oraz złożonego przez skarżącego wniosku wskazuje, że nie zostały spełnione wyżej przytoczone ustawowe warunki przywrócenia terminu do uzupełnienia braków skargi. Skarżący argumentuje, że uchybienie terminu jest skutkiem jego choroby – zaników pamięci, która sprawiła, że w opisanych okolicznościach zapomniał zarówno o uzupełnieniu skargi we własnym imieniu i nie przekazał wezwań swoim dzieciom, czyli pozostałym skarżącym. W tej zaś sytuacji, nie sposób przypisać mu winy w uchybieniu terminowi. W ocenie sądu, argumentacja wnioskodawcy nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę na fakt, że skarżący E. B. nie wykazał, że choroba, którą u niego lekarze podejrzewają, uniemożliwia mu funkcjonowanie w rzeczywistości społecznoprawnej. Gdyby tak było, to nie powinien on być osobą, na której ciąży obowiązek odbierania korespondencji sądowej zarówno własnej jak i pozostałych skarżących (dzieci). Zauważyć należy, że wnioskodawca odbierał w zasadzie większość przesyłek kierowanych do wszystkich skarżących w niniejszej sprawie. W szczególności, odebrał on w jednej przesyłce zarówno wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi i do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Jedno z tych wezwań (do uiszczenia wpisu) zostało wykonane, co prowadzi do wniosku, że albo wnioskodawca ten sam uiścił wpis albo też wezwanie do uiszczenia przekazał pozostałym skarżącym, którzy wpis ten opłacili już następnego dnia po odebraniu przez E. B. wezwań sądowych. Zatem, częściowo zobowiązanie sądu doręczone trojgu skarżącym za pośrednictwem E. B. zostało wykonane. Natomiast tylko w zakresie uzupełnienia braków formalnych – pozostało ono niewykonane. W ocenie sądu, trudno uznać argumentację wniosku za spójną i przekonywującą w sytuacji, gdy "część" zobowiązania sądu została prawidłowo wykonana, a o drugiej "części" zobowiązania, wynikającej z tej samej przesyłki wnioskodawca zapomniał. Odnośnie zatem winy w uchybieniu terminowi to w ocenie sądu, wnioskodawcy zarzucić można co najmniej niedbalstwo w zakresie prowadzenia własnych spraw, osobiście przez siebie inicjowanych. Skarżący mając świadomość swojej choroby mógł skorzystać z instytucji pełnomocnictwa (choćby do doręczeń), a przede wszystkim, będąc zaangażowanym w niniejsze postępowanie razem ze swoimi dziećmi, mógł ustanowić jedno z nich swoim pełnomocnikiem. Tymczasem, przeciwnie, to na E. B. spoczywał ciężar odbioru korespondencji z sądu i komunikacji z sądem, mimo świadomości jego choroby, co mogło doprowadzić do skutków, jakie zaistniały w niniejszym stanie faktycznym. Nie bez znaczenia jest tu też okoliczność, że wezwania do uiszczenia wpisu sądowego i do uzupełnienia braków miały charakter solidarny, co oznacza, że wykonanie ich przez jednego ze skarżących zwalniało pozostałych od ich wykonania. Wystarczyło zatem, aby jedno z dzieci skarżącego, będących jednocześnie współskarżącymi, wykonało zobowiązanie do uzupełnienia braków formalnych skargi, co jednak nie miało miejsca w niniejszym stanie faktycznym. Na marginesie też można zauważyć, że przedłożone zaświadczenie lekarskie jest z maja 2014 r. zaś termin do uzupełnienia braków formalnych upłynął 5 lutego 2014 r., zatem nie obrazuje ono stanu zdrowia E. B. w dacie uchybienia terminowi, nadto kieruje ono skarżącego na dalszą diagnostykę. Trudno w tej sytuacji uznać argumenty skarżącego za należyte uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak jego winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi (art. 87 § 2 ustawy). W tym stanie sprawy uznając, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 86 § 1 a contrario ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji postanowienia.