II SA/Gd 190/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 stycznia 2009 r. sygn. akt [...] w przedmiocie odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej postanawia: odmówić E. M. przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Decyzją z dnia 21 stycznia 2009 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia 8 września 2008 r. w przedmiocie skierowania E. M. do Dziennego Domu Pomocy Społecznej na okres od dnia 8 września 2008 r. do dnia 31 grudnia 2008 r., oraz ustalenia odpłatności w wysokości 100% rzeczywistych kosztów wyżywienia. Zaskarżona decyzja doręczona została skarżącemu w dniu 29 stycznia 2009 r.. W dniu 12 marca 2009 r. skargę na powyższą decyzję złożył E. M. Do skargi dołączył wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. W uzasadnieniu wniosku wyjaśnił, że uchybienie we wniesieniu skargi nastąpiło z powodu infekcji dróg oddechowych i zatok, której skarżący nabawił się w miesiącu lutym. Na potwierdzenie przebytej choroby dołączył: zaświadczenie lekarskie z dnia 15 stycznia 2009 r. o odłożeniu zabiegu ze względu na infekcję oraz kserokopie recept z dnia 5 lutego 2009 r. i 2 marca 2009 r.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Postępowanie przed sądami administracyjnymi regulowane jest przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej p.p.s.a.. Zgodnie z art. 85 p.p.s.a., czynność podjęta w postępowaniu sądowym przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jednakże Sąd, na wniosek strony, która nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, postanowi o przywróceniu terminu (art. 86 § 1 p.p.s.a.). Z treści art. 87 p.p.s.a. wynika, że pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 87 § 3 p.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Przechodząc do oceny zasadności wniosku Sąd uznał, że skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak jego winy w uchybieniu terminu. Rozstrzygając wniosek o przywrócenie terminu zważyć należy, że uprawdopodobnienie nie wymaga zachowania przepisów o postępowaniu dowodowym, z reguły nie może ono jednak ograniczać się do samych twierdzeń strony. Twierdzenia te stanowią jedynie uzasadnienie wniosku, które polega na przytoczeniu okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Wymóg uprawdopodobnienia tych okoliczności oznacza obowiązek ich wykazania, w sposób uzasadniający przypuszczenie, że okoliczności te w rzeczywistości zaistniały, a twierdzenia strony polegają na prawdzie. W przeciwnym razie, gdyby uprawdopodobnienie miało ograniczać się do przytoczenia okoliczności stanowiących podstawę wniosku, wprowadzony przez ustawodawcę wymóg uprawdopodobnienia wskazanych okoliczności należałoby uznać za zbędny (por. postanowienie WSA w Gdańsku, II SA/Gd 905/08, CBOIS). Natomiast kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. W literaturze na ten temat dominuje pogląd, że przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (Kodeks postępowania cywilnego z Komentarzem, W-wa 1989 r., t. I, str. 274). O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, czyli gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (E. Iserzon, J. Starościak, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. IV, W-wa 1980 r., str. 136). Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez zainteresowanego zalicza się np. przerwy w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar (B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz wyd. 2, Wydawnictwo C.H. Beck, W-wa 1998 r., str. 345). Powołane w przedmiotowej sprawie we wniosku dokumenty nie są wystarczające by uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się pogląd, że choroba strony może być uznana za okoliczność usprawiedliwiającą niezachowanie terminu tylko wówczas, gdy rzeczywiście uniemożliwia podjęcie czynności procesowej. Należałoby zatem rozważyć, czy powołane przez skarżącego dowody w sposób wystarczający uprawdopodabniają, że infekcja, na którą zapadł skarżący uniemożliwiła mu podjęcie jakichkolwiek czynności procesowych. W aktach sprawy znajduje się zaświadczenie lekarskie, które zawiera jedynie informację, że skarżący miał być poddany zabiegowi, który odłożono ze względu na infekcję, nazwy której w tym zaświadczeniu nie sprecyzowano. Ponadto zaświadczenie to sporządzono w dniu 15 stycznia 2009 r., czyli jeszcze przed wydaniem zaskarżonej decyzji. Kserokopie recept z lutego i marca 2009 r. również w żaden sposób nie poświadczają braku możliwości przedsięwzięcia czynności procesowych. Recepty dowodzą jedynie, że skarżącemu przepisano określone lekarstwa. Tak więc zaświadczenie o przełożeniu zabiegu, czy też recepty nie są potwierdzeniem braku winy zainteresowanego w uchybieniu terminu. Dokumenty te nie są także potwierdzeniem, że skarżący przebył chorobę obłożną, która uniemożliwiała dopełnienia czynności, a zwłaszcza choroby wymagającej hospitalizacji. W wynikającej z załączonych dokumentów sytuacji było możliwe dokonanie czynności procesowej przez stronę poprzez nadanie pisma przez pocztę osobiście lub przez domownika, ewentualnie przez inną zaufaną osobę. Powyższa ocena okoliczności związanych z uchybieniem terminu uniemożliwia jego przywrócenie, wobec czego Wojewódzki Sąd Administracyjny na mocy art. 86 § 1 w związku z art. 87 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.