II SA/Gd 2021/99
WyrokWSA w Gdańsku2001-10-16
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie wniosku o pozwolenie na budowę przez podmiot, który nie jest stroną postępowania, może stanowić podstawę do umorzenia postępowania na podstawie art. 105 § 2 Kpa, nawet jeśli organ wskazał jako podstawę art. 105 § 1 Kpa?Ratio decidendi
Cofnięcie wniosku o pozwolenie na budowę przez podmiot, który nie jest stroną postępowania, nie wymaga zgody innych podmiotów i może stanowić podstawę do umorzenia postępowania na podstawie art. 105 § 2 Kpa. Sąd może oddalić skargę, nawet jeśli organ wadliwie wskazał podstawę prawną (art. 105 § 1 Kpa zamiast art. 105 § 2 Kpa), jeśli zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Dariusza S. na decyzję Wojewody P., która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta G. o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na adaptację strychu na mieszkanie. Prezydent odmówił pozwolenia, wskazując na brak wykonania postanowienia o koniecznych pracach budowlanych. Wojewoda uchylił decyzję i umorzył postępowanie, ponieważ wnioskodawca (PGM G.-W.) wycofał wniosek. Dariusz S., który uzyskał zaświadczenie o przydziale strychu do adaptacji, wniósł skargę, twierdząc, że jest inwestorem i jego interes prawny został naruszony, a PGM G.-W. nie miał prawa reprezentować właściciela.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Dariusza S.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Dariusza S. na decyzję Wojewody P. z dnia 7 września 1999 r. (...) w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę - oddala skargę.
Decyzją z dnia 24 czerwca 1999 r. (...) Prezydent Miasta G. odmówił Przedsiębiorstwu Gospodarki Mieszkaniowej G.-W. zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na adaptację części strychu na mieszkanie w budynku przy ul. J. D. 74 w G., powołując się na przepisy art. 32, art. 35 ust. 3, art. 71, art. 81 ust. 1 pkt 2, art. 82 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./. Z uzasadnienia decyzji wynika, że wniosek o udzielenie pozwolenia na adaptację części strychu na mieszkanie w budynku przy ul. J. D. 74 w G. złożyło Przedsiębiorstwo Gospodarki Mieszkaniowej G.-W. - zarządca budynku. Postanowieniem z 28 kwietnia 1999 r. zobowiązano wnioskodawcę do ustosunkowania się w określonym terminie do zakresu koniecznych prac budowlanych, wiążących się z koniecznością naruszenia mieszkań, położonych na niższych kondygnacjach. PGM G.-W., pomimo tego, że jako zarządca odpowiada za stan techniczny budynku, nie wykonał tego postanowienia - uznając że prace te należą do przyszłego inwestora, adaptującego strych na mieszkanie.
Od tej decyzji odwołanie złożył Dariusz S., zarzucając, że organ I instancji nie udzielił żadnej odpowiedzi na wniosek PGM o przedłużenie terminu do złożenia niezbędnych dokumentów. Jego zdaniem budynek nadaje się do adaptacji, co wynika ze złożonych w toku postępowania dokumentów. Postępowanie prowadzone było zdaniem odwołującego się nierzetelnie.
Decyzją z dnia 7 września 1999 r. (...) Wojewoda P., powołując się na przepisy art. 138 par. 1 pkt 2 i art. 105 par. 1 Kpa uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na adaptację części strychu na mieszkanie w budynku przy ulicy J. D. 74 w G.-W. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że wniosek o udzielenie pozwolenia na adaptację części strychu na mieszkanie w budynku przy ul. J. D. 74 w G. złożyło Przedsiębiorstwo Gospodarki Mieszkaniowej G.-W. w dniu 16 marca 1999 r. W dniu 23 lipca 1999 r. do organu I instancji wpłynęło pismo PGM G.-W. informujące o wycofaniu wniosku o udzielenie pozwolenia na przedmiotową inwestycję. Rozpatrując sprawę w trybie odwoławczym, organ II instancji w związku z wycofaniem wniosku, którego rozstrzygnięcie stanowi zaskarżona decyzja, uchylił decyzję i umorzył postępowanie dotyczące udzielenia pozwolenia na adaptację części strychu na mieszkanie w budynku przy ul. J. D. 74 w G. jako bezprzedmiotowe.
Skargę na powyższą decyzję wniósł Dariusz S., domagając się jej uchylenia w części umarzającej postępowanie jako niezgodnej z prawem. W uzasadnieniu skargi wskazał, że uzyskał od Urzędu Miejskiego Wydział Budynków i Lokali Mieszkalnych zaświadczenie przyznające pomieszczenie niemieszkalne zlokalizowane na strychu budynku przy ul J. D. 74 do adaptacji na cele mieszkalne. Skarżący opracował dokumentację projektową i w pierwszych dniach marca 1999 r. za pośrednictwem PGM G.-W. złożył komplet opracowanej dokumentacji z wnioskiem o udzielenie pozwolenia na budowę. PGM G.-W. po przeanalizowaniu dokumentacji wystąpił o uzyskanie pozwolenia na budowę. Umarzając postępowanie, organ administracji odmówił skarżącemu, będącemu inwestorem, rozstrzygnięcia o prawidłowości postępowania administracyjnego, prowadzonego przed organem w I instancji, uznając tę czynność jako bezzasadną. Podniósł także, że do reprezentowania właściciela budynku jakim jest Gmina powołany jest Zarząd Miasta, a nie twór jakim jest PGM G.-W. - nie posiadający osobowości prawnej. W sposób jednoznaczny można stwierdzić, zdaniem skarżącego, że naruszony został jego interes prawny poprzez pominięcie go w sprawie.
Odpowiadając na skargę, Wojewoda P. wniósł o oddalenie skargi.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługiwały na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.
W myśl art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ Sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
Stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja pomimo wadliwie wskazanej podstawy prawnej, ostatecznie odpowiadała prawu. Art. 105 par. 1 Kpa, na którym oparto zawarte w zaskarżonej decyzji rozstrzygnięcie nakazuje umorzenie postępowania w przypadku jego bezprzedmiotowości. Natomiast z uzasadnienia decyzji wynika, że przyczyną umorzenia było cofnięcie przez wnioskodawcę wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę.
Sytuację taką reguluje natomiast przepis art. 105 par. 2 Kpa, który stanowi, że organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie, jeżeli wystąpi o to strona, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte, a nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz gdy nie jest to sprzeczne z interesem społecznym. Z art. 28 Kpa wynika, że stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Interes prawny w rozumieniu art. 28 Kpa oznacza w istocie rzeczy występowanie
związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków określonego podmiotu a sprawą administracyjną, w której może nastąpić konkretyzacja uprawnień lub obowiązków. Związek ten musi być bezpośredni, to znaczy, że rozstrzygnięcie administracyjne dotyczy bezpośrednio sfery prawnej danego podmiotu. Stwierdzenie istnienia interesu prawnego sprowadza się zatem do ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa materialnego a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającą na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację tego podmiotu w zakresie prawa materialnego. W przypadku decyzji w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę obiektu budowlanego interes prawny w udziale w postępowaniu administracyjnym, oprócz inwestora i innych osób mogących także wykazać się prawem do dysponowania nieruchomością objętą procesem inwestycyjnym, mają także właściciele i użytkownicy wieczyści sąsiednich nieruchomości /por. wyrok NSA z dnia 1 grudnia 1998 r., IV SA 2214/97 - nie publ./.
Postępowanie w przedmiocie pozwolenia na budowę zostało wszczęte wskutek wniosku Przedsiębiorstwa Gospodarki Mieszkaniowej G.-W. Zakład Budżetowy - jako podmiotu wykonującego zarząd nieruchomością stanowiącą własność Gminy G. Podmiot ten posiadał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane jako gminna jednostka organizacyjna.
Prawem takim nie dysponował natomiast skarżący Dariusz S. W szczególności tytuł prawny do strychu w domu przy ul. J. D. 74 nie wynika z zaświadczenia wydanego mu przez Urząd Miejski w G. z dnia 9 listopada 1998 r., potwierdzającego, że został on zakwalifikowany do przydziału tego pomieszczenia. Zaświadczenie to ma charakter swego rodzaju promesy zawarcia w przyszłości umowy najmu lokalu - nie rodzi natomiast żadnych praw do nieruchomości. Jak na rozprawie w dniu 16 października 2001 r. przyznał skarżący, nie została nawet zawarta umowa określająca zakres jego uprawnień w stosunku do wymienionego w zaświadczeniu strychu.
Skarżący niewątpliwie posiadał wyłącznie interes faktyczny w udzieleniu PGM G.-W. pozwolenia na budowę - adaptację strychu, gdyż pozwolenie to stanowiło niezbędny warunek rozpoczęcia prac budowlanych mających doprowadzić do powstania lokalu, którego dotyczyło wymienione powyżej zaświadczenie. Nie sposób wskazać jednakże przepisu prawa materialnego, który mógłby być uznany za podstawę interesu prawnego skarżącego.
Zatem cofnięcie przez PGM G.-W. wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę nie wymagało zgody skarżącego, nie będącego stroną postępowania w rozumieniu art. 28 Kpa, by spowodować skutek w postaci umorzenia postępowania w oparciu o przepis art. 105 par. 2 Kpa i taka właśnie podstawa prawna powinna zostać wskazana w zaskarżonej decyzji. Nie jest bowiem dopuszczalne utożsamianie cofnięcia wniosku o pozwolenie na budowę z bezprzedmiotowością postępowania w tym przedmiocie, skoro cofnięcie wniosku jest objęte odrębnym unormowaniem.
Zdaniem Sądu na przeszkodzie umorzeniu postępowania nie stał również interes społeczny o którym mowa w art. 105 par. 2 Kpa. Jeśli zarządca nieruchomości ocenił stan nieruchomości jako uniemożliwiający prowadzenie zamierzonej inwestycji i zdecydował się na cofnięcie wniosku o pozwolenie na budowę to nie można uznawać, że interes społeczny wymaga kontynuowania postępowania, wbrew woli podmiotu reprezentującego właściciela.
W tym stanie sprawy, stwierdzając że pomimo wadliwego powołania podstawy prawnej, zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło