II SA/Gd 2034/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Arkadiusz Despot - Mładanowicz Sędziowie: sędzia WSA Alina Dominiak asesor WSA Krzysztof Retyk (spr.) Protokolant Kinga Czernis po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. Rz. na decyzję Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia 18 maja 2001 r., nr [...] w przedmiocie związku schorzeń ze służbą wojskową postanawia odrzucić skargę. Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska w [...] orzeczeniem z dnia 4 stycznia 2001 r. rozpoznała u J. Rz. schorzenia powodujące niezdolność do służby wojskowej: przebyte skręcenie stawu kolanowego prawego z następowym zwapnieniem więzadła pobocznego piszczelowego § 78 p. 3, 2) przewlekły lędzwioból na podłożu zmian zwyrodnieniowych § 63 p. 2 i § 34 p., 3) obustronne upośledzenie słuchu § 21 p. 1, 4) braki w uzębieniu 86 % § 24 p. 2, 5) chorobę wrzodową § 43 p. 4, przebyte wygojone złamanie kostki bocznej prawej § 76 p. 1 i uznała, że jest on zdolny do służby wojskowej - kategoria "Z" oraz niezdolny do służby wojskowej w czasie pokoju - kategoria zdrowia "D". Nadto Terenowa Komisja Lekarska określiła, że schorzenie ad. pkt 1 rozpoznania pozostaje w związku ze służbą wojskową jako następstwo wypadku. Natomiast J. Rz. nie zaliczono do żadnej grupy inwalidów w związku ze służbą wojskową ponieważ nie spełnia warunku określonego w § 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 2 grudnia 1994 r. w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych, emerytów i rencistów wojskowych. W odwołaniu od powyższego orzeczenia J. Rz. zakwestionował je w części stanowiącej o braku przyznania grupy inwalidztwa. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w [...] orzeczeniem a dnia 18 maja 2001 r. uchyliła powyższe orzeczenie w części przez zmianę brzmienia pkt 5 orzeczenia: na obustronne osłabienie słuchu typu odbiorczego § 21 p. 2. J. Rz. w skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego kwestionował orzeczenia organów obu instancji dotyczącej związku schorzeń ze służbą wojskową, domagając się przyznania mu praw do renty wojskowej. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w [...] w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny na rozprawie w dniu 8 kwietnia 2004 r. powziął wątpliwość co do przedmiotu skargi i postanowił rozprawę odroczyć oraz zwrócić się do skarżącego o informacje czy kwestionuje ustalenia organów co do rozpoznanych u niego schorzeń, ewentualnie czy zgadza się z ustaleniami organów co do jego stanu zdrowia a kwestionuje jedynie orzeczenie o związku przyczynowym schorzeń ze służbą wojskową. Pismem z dnia 25 kwietnia 2004 r. skarżący stwierdził, iż nie zgadza się z decyzjami wydanymi przez Terenową Wojskową Komisję Lekarską w [...] oraz Rejonową Wojskową Komisją Lekarską w [...]. Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd uznał, iż odwołanie, treść skargi oraz pismo do sądu z dnia 25 kwietnia 2004 r., w których skarżący niezmiennie domagał się przyznania prawa do renty wojskowej, wskazuje w sposób jednoznaczny, że przedmiotem zaskarżenia jest wyłącznie ta część orzeczenia, która dotyczy braku ustalenia związku inwalidztwa ze służbą wojskową. Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) sądy administracyjne orzekają w sprawach skarg na decyzje administracyjne; postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; inne niż określone wyżej akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Natomiast jak wynika z art. 58 §1 piet 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 1994 r. Nr 10. poz. 36 ze zm.) o inwalidztwie żołnierzy i związku tego inwalidztwa ze służbą wojskową orzekają wojskowe komisje lekarskie. Od orzeczenia komisji lekarskiej przysługuje zainteresowanemu oraz organowi emerytalnemu odwołanie do komisji lekarskiej wyższego stopnia (art. 21 ust. 3 cyt. ustawy). Natomiast stosownie do art. 31 niniejszej ustawy prawo do zaopatrzenia emerytalnego ustala w formie decyzji wojskowy organ emerytalny i od tej decyzji służy odwołanie według zasad określonych w Kodeksie postępowania cywilnego. Wobec powyższego należy stwierdzić, że orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej w części dotyczącej związku schorzeń ze służbą wojskową nie stanowi decyzji administracyjnej podlegającej zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Jest to jedynie orzeczenie na podstawie którego wojskowy organ emerytalny wydaje decyzję w przedmiocie prawa do zaopatrzenia emerytalnego w postaci wojskowej renty inwalidzkiej. Kontroli sądowej poddane zostały zatem tylko decyzje w sprawie prawa do zaopatrzenia emerytalnego z wyłączeniem odrębnej kontroli orzeczeń wydawanych przez wojskowe komisje lekarskie. Kontrola prawidłowości stanowiska orzeczniczego prezentowanego w takim orzeczeniu wojskowej komisji lekarskiej dokonywana jest w ramach rozpoznawania odwołania od decyzji wojskowego biura emerytalnego. Zgodnie z art. 476 § 2 Kodeksu postępowania cywilnego sprawy, w których wniesiono odwołanie od decyzji organów rentowych, dotyczące emerytur i rent są sprawami z zakresu ubezpieczeń społecznych. Stosownie zaś do art. 4778 § 1 k.p.c. sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych należą do właściwości sądów okręgowych z wyjątkiem spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość sądów rejonowych. Wobec powyższego należy stwierdzić, że ustawodawca sprawy dotyczące emerytur i rent przyznawanych przez wojskowe organy emerytalne przekazał do kognicji sądów powszechnych. W postępowaniu przed sądem powszechnym kwestionując zasadność decyzji odmawiającej przyznania prawa do wojskowej renty inwalidzkiej można jednocześnie zakwestionować wydane dla potrzeb postępowania rentowego orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej. Zatem należy stwierdzić, że sprawa ze skargi żołnierza (byłego żołnierza) na orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej w przedmiocie związku choroby (inwalidztwa) ze służbą wojskową nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Stanowisko takie zajął Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 27 października 1999 r., IIIZP 9/99 (OSNAP 2000/5/167), stwierdzając, że Naczelny Sąd Administracyjny nie jest właściwy w sprawie skargi żołnierza na orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej w przedmiocie związku choroby (inwalidztwa) ze służbą wojskową. Niniejszy pogląd zachował swoją aktualność również na gruncie Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W takim zakresie, co wyżej wykazano, sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, co musiało skutkować jej odrzuceniem. Mając powyższe na względzie Sąd na mocy art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.