II SA/Gd 208/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok (spr.) Sędziowie: WSA Dariusz Kurkiewicz WSA Katarzyna Krzysztofowicz po rozpoznaniu w dniu 30 maja 2017 r. w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. L. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 lutego 2015 r., nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w sprawie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. Postanowieniem z 11 lutego 2016 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 18 listopada 2015 r. oddalające zarzuty wniesione pismem z 12 listopada 2015 r. przez D. L. w przedmiocie prowadzenia postępowania egzekucyjnego w administracji, a dotyczące tytułu wykonawczego nr [..]z 15 października 2015 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z 10 czerwca 2010 r. nakazał A. L. rozbiórkę obiektu budowlanego nietrwale związanego z gruntem, o konstrukcji drewnianej, pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej wraz z dobudówką i tarasem, obiektu budowlanego nietrwale związanego z gruntem, o konstrukcji drewnianej, pełniącego funkcję gospodarczo-rekreacyjną oraz obiektu budowlanego nietrwale związanego z gruntem, o konstrukcji drewnianej, pełniącego funkcję sanitariatu, wzniesionych bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działki nr [..] położonej w K. gmina K. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu sprawy w trybie odwoławczym, decyzją z 7 kwietnia 2011 r. utrzymał w całości w mocy decyzję organu nadzoru budowlanego I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku prawomocnym postanowieniem sygn. akt II SA/Gd 478/11 z dnia 16 sierpnia 2011 r. odrzucił skargę A. L. na decyzję z 7 kwietnia 2011 r. Upomnieniem z 23 lutego 2012 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wezwał A. L. do wykonania obowiązku wynikającego z wyżej wymienionej decyzji z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego w administracji. Upomnienie zostało doręczone adresatowi w dniu 28 lutego 2012 r. (dowód: załączone do akt I instancji zwrotne potwierdzenie odbioru). Z uwagi na fakt, iż obowiązek rozbiórki przedmiotowych obiektów budowlanych nie został wykonany, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego tytułem wykonawczym nr [..] z 19 listopada 2013 r. wszczął postępowanie egzekucyjne. Tytuł wykonawczy został doręczony zobowiązanej w dniu 5 grudnia 2013 r.. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z 8 stycznia 2014 r. oddalił zarzuty wniesione pismem z 11 grudnia 2013 r. przez A. L. w przedmiocie prowadzenia postępowania egzekucyjnego w administracji, a dotyczące tytułu wykonawczego [..] z 19 listopada 2013 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu sprawy w trybie odwoławczym, postanowieniem z 24 lutego 2014 r. utrzymał w całości w mocy postanowienie z 8 stycznia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku prawomocnym wyrokiem sygn. akt II SA/Gd 275/14 z dnia 13 listopada 2014 r. oddalił skargę A. L. na postanowienie z 24 lutego 2014 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, po stwierdzeniu, że nastąpiła zmiana właściciela działki nr [..] położonej w K. gmina K., postanowieniem z 29 lipca 2015 r. umorzył postępowanie egzekucyjne w administracji prowadzone na podstawie wystawionego tytułu wykonawczego nr [..] z 19 listopada 2013 r., wszczęte z uwagi na niewykonanie obowiązku wynikającego z decyzji z 10 czerwca 2010 r. Następnie, upomnieniem z 29 lipca 2015 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wezwał D. L. (nowego właściciela działki nr [..]) do wykonania obowiązku wynikającego z wyżej wymienionej decyzji z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego w administracji. Upomnienie zostało doręczone adresatowi w dniu 24 sierpnia 2015 r. (dowód: załączone do akt I instancji zwrotne potwierdzenie odbioru). Z uwagi na fakt, iż obowiązek rozbiórki przedmiotowych obiektów budowlanych nie został wykonany, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego tytułem wykonawczym nr [..] z 15 października 2015 r. wszczął postępowanie egzekucyjne. Tytuł wykonawczy został doręczony zobowiązanemu w dniu 4 listopada 2015 r. (dowód : załączone do akt I instancji zwrotne potwierdzenie odbioru). Pismem z 12 listopada 2015 r. D. L. zgłosił zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z 18 listopada 2015 r. oddalił zarzuty wniesione pismem z 12 listopada 2015 r. przez D. L. w przedmiocie prowadzenia postępowania egzekucyjnego w administracji, a dotyczące tytułu wykonawczego nr [..] z 15 października 2015 r. Pismem z 14 grudnia 2015 r. D. L. złożył zażalenie na powyższe postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, wnosząc jednocześnie o wstrzymanie wykonania tego postanowienia. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpoznając zażalenie wskazał, że podstawie umowy darowizny (akt notarialny Repertorium A nr [..] z dnia 17 kwietnia 2014 r.) A. L. darowała synowi – D.L. nieruchomość - działkę nr [..] położoną w K. wraz ze znajdującym się na niej domkiem letniskowym, który nie jest trwale związany z gruntem. Według treści Księgi Wieczystej nr [..] D. L. jest jedynym właścicielem działki nr [..] położonej w K. Powyższe oznacza, że zobowiązanym do wykonania nakazu rozbiórki przedmiotowych obiektów budowlanych jest obecnie D. L. Zgodnie z przepisem art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity Dz. U. z 2014 r. poz. 1619 ze zm.) podstawą zarzutu w sprawie może być: 1) wykonanie lub umorzenie w całości albo części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku; 2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu; 3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4; 4) błąd co do osoby zobowiązanego; 5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym; 6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowania środka egzekucyjnego; 7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia; 8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; 9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny; 10) niespełnienie wymogów określonych w art. 27. Pismem z 12 listopada 2015 r. D. L. zgłosił zarzut niewykonalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym - art. 33 pkt 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W swoim piśmie zobowiązany wskazał, że niewykonalność obowiązku rozbiórki przedmiotowych obiektów budowlanych jest związana przede wszystkim z warunkami atmosferycznymi, brakiem specjalistycznego sprzętu, ryzykiem katastrofy budowlanej podczas wykonywania robót rozbiórkowych, znaczną odległością obiektów od miejsca zamieszkania zobowiązanego, brakiem środków finansowych czy też sytuacją osobistą i rodzinną. Organ ocenił, że okoliczności wskazane przez zobowiązanego w piśmie z 12 listopada 2015 r. oraz w zażaleniu nie pozwalają na stwierdzenie, iż w niniejszym przypadku obowiązek rozbiórki jest (choćby tylko czasowo) niewykonalny. Obowiązek rozbiórki przedmiotowych obiektów budowlanych wynika z decyzji z 10 czerwca 2010 r. utrzymanej w całości w mocy ostateczną decyzją z 7 kwietnia 2011 r. W niniejszym przypadku, zarówno na etapie upomnienia jak i na etapie tytułu wykonawczego zobowiązany, D. L. nie wykazał, aby podjął jakiekolwiek działania zmierzające do rzeczywistego i skutecznego wykonania obowiązku rozbiórki przedmiotowych obiektów budowlanych. Tymczasem w treści swojego pisma z 12 listopada 2015 r. (zarzuty) D. L. podał - jako argument mający przemawiać za słusznym interesem - fakt, iż (cytat): "(...) Moi dziadkowie (...) Co roku, od przeszło 17 lat spędzają okres od wiosny do jesieni na działce (...) Działka ta jest również miejscem wypoczynku innych członków rodziny. W przypadku rozbiórki obiektów budowlanych korzystanie z działki nie byłoby możliwe". Uznał organ odwoławczy, że zobowiązany faktycznie nie wykazuje woli wykonania nakazu rozbiórki wynikającego z pozostającej w obiegu prawnym decyzji administracyjnej, zaś podniesiona kwestia znacznej odległości obiektów od miejsca zamieszkania nie może mieć wpływu na postępowanie egzekucyjne. Z okoliczności sprawy nie wynika również, aby rozbiórka przedmiotowych obiektów budowlanych była niewykonalna z technicznego puntu widzenia - wszystkie ww. obiekty mają konstrukcję drewnianą oraz nie są trwale związane z gruntem. Odnosząc się do poruszonej przez stronę kwestii ryzyka wystąpienia katastrofy budowlanej w wyniku ewentualnego wykonania nakazu rozbiórki przedmiotowych obiektów budowlanych zauważył organ odwoławczy, że zobowiązany, D. L. powinien wykonać ciążący na nim obowiązek rozbiórki obiektów budowlanych w taki sposób i z zastosowaniem takich środków zabezpieczających, aby nie doprowadzić do powstania stanu zagrażającego życiu lub zdrowiu ludzi albo bezpieczeństwu mienia. Stan faktyczny jest wynikiem działania polegającego na dopuszczeniu się samowoli budowlanej, natomiast działania organu nadzoru budowlanego zmierzają do przywrócenia stanu zgodnego z przepisami. W prawomocnym wyroku z dnia 16 października 2013 r. sygn. akt II SA/Gd 21/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zauważył, że w razie wystąpienia prawdopodobieństwa powstania szkody w wyniku wykonania nakazu rozbiórki, rzeczą inwestora będzie podjęcie odpowiednich działań w toku procesu rozbiórkowego, które to zagrożenie wyeliminują. Prawdopodobieństwo wystąpienia zagrożeń nie uzasadnia odstąpienia przez organ nadzoru budowlanego od zastosowania bezwzględnie obowiązujących przepisów prawa. W tym stanie rzeczy zarzut, iż nakaz rozbiórki przedmiotowych obiektów budowlanych jest niewykonalny, uznał organ za niezasadny. Odnosząc się do argumentów przedstawionych w złożonym zażaleniu, organ odwoławczy wskazał, że: • w świetle przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie ma podstaw do stwierdzenia, aby egzekucja obowiązku rozbiórki obiektów budowlanych była uzależniona od okoliczności przywołanych przez zobowiązanego w piśmie z 12 listopada 2015 r. (zarzuty) oraz w zażaleniu, w tym od sytuacji materialnej (finansowej) i rodzinnej, warunków atmosferycznych, braku specjalistycznego sprzętu czy znacznej odległości obiektów od miejsca zamieszkania • oczekiwanie na uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru, na którym znajduje się przedmiotowa nieruchomość, w świetle przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie może mieć wpływu na prowadzone postępowanie egzekucyjne, skoro obowiązek rozbiórki ww. obiektów budowlanych jest ostateczny, a obowiązujące przepisy (w tym przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane) nie umożliwiają legalizacji samowolnie zrealizowanych inwestycji, w stosunku do których właściwy organ wydał już ostateczny nakaz rozbiórki • zgodnie z obecnym (wprowadzonym w dniu 21 listopada 2013 r.) brzmieniem przepisu art. 35 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zgłoszenie przez zobowiązanego zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10 zawiesza postępowanie egzekucyjne do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie zgłoszonego zarzutu, o ile wierzyciel po otrzymaniu zarzutu nie wystąpi z uzasadnionym wnioskiem o podjęcie zawieszonego postępowania egzekucyjnego. Tym samym, skoro zobowiązany zgłosił zarzuty a postępowanie egzekucyjne uległo zawieszeniu na mocy ww. przepisu, nie było konieczne wydanie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego odrębnego postanowienia w kwestii zawieszania postępowania egzekucyjnego • skoro zgłoszony przez zobowiązanego zarzut niewykonalności nałożonego obowiązku nie był zasadny, w niniejszym przypadku nie wystąpiła żadna z przesłanek obligujących do umorzenia postępowania egzekucyjnego zgodnie z art. 59 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w tym także przesłanka niewykonalności obowiązku o charakterze niepieniężnym (art. 59 § 1 pkt 5). W złożonej skardze do WSA w Gdańsku D. L. zarzucił, że zaskarżone postanowienia naruszają art. 33 pkt 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity Dz.U. z 2016 r. poz. 599) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że nie zachodzi przesłanka niewykonalności obowiązku objętego wydanym w sprawie tytułem wykonawczym. Zdaniem skarżącego w chwili wnoszenia zarzutów, tj. w okresie jesienno-zimowym warunki atmosferyczne uniemożliwiały skuteczne przeprowadzenie rozbiórki. Powołał się na utrzymująca się niska temperatura oraz częste opady. Ponadto skarżący nie dysponuje żadnym specjalistycznym sprzętem, który umożliwiłby demontaż obiektów budowlanych w sposób zapewniający dostateczne bezpieczeństwo. Dodatkowo wskazał skarżący, że obiekty objęte nakazem rozbiórki położone są ponad 500 km od miejsca jego zamieszkania. Skarżący nie dysponuje środkami finansowymi umożliwiającymi wykonanie rozbiórki. W konsekwencji wskazał na naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 144 k.p.a. co powoduje, że postanowienie organu I instancji winno zostać uchylone, a postępowanie egzekucyjne umorzone. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 2062) oraz art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017, poz. 1369 dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. prawidłowości zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów obowiązującego prawa, w tym trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przez organ administracji publicznej przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy (art.145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Kierując się wskazanymi wyżej zasadami i kryteriami Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi, której zarzuty i argumenty uznać należy za chybione. Należy podkreślić, iż postępowanie egzekucyjne prowadzone przez organ egzekucyjny ma na celu wykonanie ciążącego na stronie obowiązku wynikającego wprost z przepisu prawa lub z ostatecznej decyzji administracyjnej. W niniejszym przypadku obowiązek ten polega na wykonaniu rozbiórki samowolnie wybudowanych obiektów budowlanych stanowiących domek letniskowy oraz sanitariat na działce nr [..] położonej w K., gmina K. W ocenie Sądu, istotne jest właściwe określenie w tytule wykonawczym przedmiotu obowiązku podlegającego egzekucji, a ten, w świetle przytoczonych wyżej okoliczności, nie budzi wątpliwości. Organy egzekucyjne w dostateczny sposób wykazały, że przedmiot samowoli budowlanej, wobec której wydano nakaz rozbiórki, jest obiektem istniejącym nielegalnie. Na skarżącym ciąży nakaz rozbiórki tego obiektu wynikający ze wskazanej wyżej decyzji z 10 czerwca 2010 r.. Skarżącemu zostało przesłane upomnienie wzywające do wykonania nałożonego w decyzji z 10 czerwca 2010 r. obowiązku rozbiórki przedmiotowego budynku w dniu 24 sierpnia 2015r., o czym świadczy zwrotne poświadczenie jego odbioru w aktach sprawy. Zatem warunki wszczęcia egzekucji, wskazane w art. 15 § 1 u.p.e.a. zostały spełnione. Podstawą zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej mogą być wyłącznie okoliczności wskazane w art. 33 u.p.e.a. Organ egzekucyjny na podstawie art. 34 § 4 u.p.e.a. wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów. Jeżeli zarzuty są uzasadnione – postanawia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego. W rozpatrywanej sprawie organy obu instancji słusznie uznały zarzuty wniesione przez zobowiązanego, za bezzasadne i stanowisko swe w tym zakresie trafnie uzasadniły. Oznacza to, że organ odwoławczy nie naruszył art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymując zaskarżone postanowienie organu I instancji w mocy. Reasumując powyższe rozważania stwierdzić należy, że podjęte przez skarżącego działania, mające na celu uchylenie się od wykonania nałożonego ostateczną decyzją administracyjną obowiązku rozbiórki samowolnie wybudowanych obiektów budowlanych, oparte na przedstawionym wyżej zarzucie naruszenia art. 33 pkt 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie mogą być skuteczne. W ocenie Sądu nie można zgodzić się ze stanowiskiem skarżącego o niewykonalności obowiązku. W tym stanie rzeczy skargę uznać należy za nieuzasadnioną, wobec czego podlega ona oddaleniu zgodnie z dyspozycją art. 151 p.p.s.a.