II SA/Gd 208/17
PostanowienieWSA w Gdańsku2017-06-01
Skład orzekający: Agnieszka Dusza-Kasprzyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba posiadająca znaczne oszczędności, które traktuje jako środki na przyszłość, może zostać uznana za osobę uprawnioną do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Osoba ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych musi wykazać, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny. Posiadanie znacznych oszczędności, które nie są przeznaczone na bieżące, niezbędne wydatki życiowe, wyklucza przyznanie prawa pomocy, nawet jeśli wnioskodawca traktuje je jako środki na przyszłość.Stan faktyczny
Skarżący P. B. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od opłaty od skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie warunków zabudowy. Skarżący przedstawił swoją sytuację materialną, wskazując na dochody z produkcji zwierzęcej i świadczenia na dzieci, a także wydatki na najem, opłaty i media. Zadeklarował posiadanie oszczędności w wysokości 381 530 zł.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wnioskodawcy przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 1 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. B. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 31 stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy postanawia: odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
P. B., skarżący w niniejszej sprawie decyzje o ustaleniu warunków zabudowy na sąsiadującej działce, zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od opłaty od wniesionej skargi.
Skarżący wskazał w złożonym formularzu, że prowadzi gospodarstwo domowe z żoną i dwojgiem uczących się dzieci. Posiada dom o pow. 114 m2 o wartości około 150 tys. zł oraz grunty rolne o pow. 2,30 ha. Prowadzi wraz z małżonką produkcje drobiarską w dwóch budynkach gospodarczych. Dochodem rodziny wnioskodawcy jest produkcja zwierzęca 2937,50 zł miesięcznie oraz 500 zł na dziecko. Jako wydatki wskazano najem mieszkania 1200 zł, opłaty 1000 zł i media 100 zł. Wnioskodawcza oświadczył, że posiada oszczędności w wysokości 381 530 tys. zł.
Referendarz zważył, co następuje:
Przed przystąpieniem do oceny złożonego wniosku należy przypomnieć, że skarżący wnioskował o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym. Wniosek w tym zakresie zasługuje na uwzględnienie, jeśli wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny, w myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., powoływanej dalej również jako "P.p.s.a."). W związku z powyższym wydaje się oczywistym, że to na osobie ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy ciąży obowiązek należytego przedstawienia swojej sytuacji materialnej, a zatem posiadanego majątku, uzyskiwanych dochodów oraz wydatków.
Udzielenie stronie prawa pomocy dotyczy wyłącznie osób na tyle ubogich, że ich rzeczywiste zdolności płatnicze uniemożliwiają wywiązanie się z obowiązku partycypowania w kosztach postępowania sądowoadministracyjnego. Jest to forma dofinansowania z budżetu państwa i przez to sprowadzać się winno do przypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania, związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 P.p.s.a.). Na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. Przytoczone we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty winny wskazywać na okoliczności uzasadniające przyznanie prawa pomocy. Rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione.
Mając jednak na względzie, że skarżący posiada znaczne zasoby pieniężne na kwotę 381 tys. zł, referendarz stwierdził, że przemawia to przeciwko uznaniu skarżącego za osobę spełniającą przesłankę przyznania prawa pomocy w jakiejkolwiek części.
W sytuacji skarżącego nie ma okoliczności, które powodowałyby potrzebę nagłego przeznaczenia posiadanych oszczędności na konsumujące je całkowicie, niezbędne życiowo wydatki. Jak bowiem podnosi skarżący są to środki, które traktuje jako oszczędności.
W ocenie referendarza posiadane przez skarżącego oszczędności, pozwalają mu na poniesienie wszelkich kosztów postępowania bez uszczerbku własnego utrzymania. W tym na uiszczenie wpisu od wniesionej skargi.
Mając na względzie powyższe, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło