II SA/Gd 209/02

WyrokWSA w Gdańsku2004-08-04

Skład orzekający: Sędzia NSA Zdzisław Kostka, WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz, SO Jolanta Górska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego strażakowi, który posiadał lokal na podstawie umowy najmu, a następnie przedstawił wypowiedzenie tej umowy?
Ratio decidendi
Organ drugiej instancji naruszył przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności art. 77 § 1 KPA i art. 107 § 3 KPA, poprzez dowolne uznanie za niewiarygodne przedstawionego przez skarżącego wypowiedzenia umowy najmu lokalu oraz niczym niepoparte ustalenie, że umowa została rozwiązana z inicjatywy najemcy. Brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego oraz brak wskazania przyczyn odmowy wiarygodności dokumentowi skutkowały uchyleniem zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania M. J., strażakowi Państwowej Straży Pożarnej, pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania pomocy, wskazując, że skarżący posiada lokal mieszkalny na podstawie umowy najmu. Organ drugiej instancji utrzymał w mocy decyzję, podnosząc, że skarżący posiada lokal mieszkalny odpowiadający normom, a przedstawione wypowiedzenie umowy najmu budzi wątpliwości i mogło nastąpić z inicjatywy najemcy. Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów KPA poprzez wybiórcze przeprowadzenie postępowania dowodowego i dokonanie błędnych ustaleń faktycznych.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej i zasądził od Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Kostka Sędziowie: WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz SO Jolanta Górska /spr./ Protokolant - Agnieszka Januszewska po rozpoznaniu w dniu 04 sierpnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. J. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia 20 grudnia 2001 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia 11 października 2001 r. nr [...] i zasądza od Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej na rzecz skarżącego kwotę 265 złotych (dwieście sześćdziesiąt pięć złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania. 3 II SA/Gd 209/02 U z a s a d n i e n i e Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej działając na podstawie art. 74, art. 80 i art. 81 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej w zw. z § 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 10.01.1998 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu dla strażaków Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. Nr 15, poz. 68) decyzją z dnia 11 października 2001 r. odmówił M. J. przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że M. J. nie spełnia warunków do otrzymania pomocy finansowej, ponieważ posiadał na podstawie umowy najmu lokal mieszkalny. M. J. w odwołaniu od decyzji wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy wskazując, że poprzednie mieszkanie wynajmował od prywatnego właściciela, przy czym umowa ta została rozwiązana w sierpniu 2001 r. Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej decyzją z dnia 20 grudnia 2001 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ drugiej instancji ustalił, że M. J. wraz z żoną i synem zajmował lokal mieszkalny położony w B. przy ulicy [...], obecnie [...], o powierzchni 42,29 m2 na podstawie decyzji o przydziale pomieszczenia zastępczego z dnia 14 kwietnia 1989 r. W dniu 4 stycznia 1999 r. na lokal ten została zawarta umowa najmu z administratorem budynku na czas nieoznaczony. W dniu 23 sierpnia 2001 r. M. J. oraz jego żona nabyli spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego położonego w B. przy ul. [...], o powierzchni użytkowej 46,89 m2. Organ drugiej instancji wskazał, że prawo strażaka w stałej służbie do lokalu mieszkalnego zapewnia art. 74 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej. Jeżeli strażak nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale to przysługuje mu pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość. Jednak w myśl § 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 10 stycznia 1998 r. pomocy finansowej nie przyznaje się strażakowi, który nie spełnia warunków do otrzymania lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej. W szczególności zaś, zgodnie z art. 81 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, pomocy tej nie przyznaje się strażakowi posiadającemu w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej lokal mieszkalny odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej albo dom jednorodzinny lub dom mieszkalno-pensjonatowy. M. J. posiadał lokal mieszkalny, spełniający normy zaludnienia przysługujące jemu i członkom jego rodziny, położony w B. przy [...], najpierw na podstawie decyzji o przydziale, a następnie umowy najmu na czas nieokreślony. Organ drugiej instancji wskazał, że przedłożone przez skarżącego wypowiedzenie umowy najmu budzi wątpliwości. W ocenie organu rozwiązanie umowy najmu nastąpiło raczej z inicjatywy najemcy. Nie jest bowiem możliwe swobodne wypowiedzenie umowy najmu w świetle ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego M. J. wniósł o uchylenie decyzji zarzucając naruszenie art.7 i art.77 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez wybiórcze przeprowadzenie postępowania dowodowego, a tym samym dokonanie błędnych ustaleń faktycznych. Skarżący stwierdził, że w momencie otrzymania wypowiedzenia najmu zajmowanego na podstawie umowy lokalu spełniał ustawowe warunki uzyskania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) i art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, rozstrzygając w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związane zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Art. 80 ust. 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. Nr 88 poz. 400 ze zm.) stanowi, że strażakowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale, przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość. Z art. 1 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 10 stycznia 1998 r. (Dz. U. Nr 15 poz. 68) wynika natomiast, że pomocy finansowej nie przyznaje się strażakowi, który nie spełnia warunków do otrzymania lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej zgodnie z art. 81 ustawy Państwowej Straży Pożarnej. Z kolei art. 81 ust. 2 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej stanowi, że lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej nie przydziela się strażakowi posiadającemu w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej lokal mieszkalny albo dom mieszkalny odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej albo dom jednorodzinny lub dom mieszkalno-pensjonatowy. Przyznanie pomocy finansowej wykluczone jest zatem w sytuacji, gdy strażak mianowany na stałe ma już zaspokojone potrzeby mieszkaniowe przez fakt posiadania lokalu mieszkalnego czy domu jednorodzinnego. Organ drugiej instancji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyraził wątpliwości co do wiarygodności przedłożonego przez skarżącego wypowiedzenia umowy najmu zajmowanego przez niego poprzednio lokalu. Nie wskazał jednakże przyczyn, z powodu których odmówił wiarygodności mocy dowodowej temu dokumentowi jak wymaga tego art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wskazać bowiem należy, że stosownie do treści art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego organ administracji państwowej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Jest to konsekwencja zasady wyrażonej w art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego, zgodnie z którą w toku postępowania administracyjnego organy administracji państwowej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. W ocenie Sądu odmowa wiarygodności przedłożonego przez skarżącego pisma wynajmującego z dnia 30 lipca 2001 r., zawierającego wypowiedzenie umowy najmu lokalu z dniem 1 sierpnia 2001 r. za jednomiesięcznym wypowiedzeniem ze wskazaniem terminu odbioru lokalu na dzień 31 sierpnia 2001 r., dokonana przez organ drugiej instancji nosi cechy dowolności. To samo dotyczy niczym nie popartego ustalenia odnośnie rozwiązania umowy najmu z inicjatywy skarżącego. Zaskarżona decyzja została zatem wydana z naruszeniem wskazanych wyżej przepisów postępowania. Naruszenie to ma wpływ na wynik sprawy. Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 lit.c i art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej. Nadto wobec uwzględnienia skargi na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania, przyjmując stosownie do treści art. 205 § 2 tej ustawy, że na koszty te składa się uiszczony przez skarżącego wpis sądowy oraz koszty zastępstwa adwokackiego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło