II SA/Gd 2120/01

WyrokWSA w Gdańsku2004-04-08

Skład orzekający: Anna Orłowska, Małgorzata Gorzeń, Krzysztof Retyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy obligatoryjne zwolnienie policjanta ze służby na podstawie prawomocnego orzeczenia dyscyplinarnego o wydaleniu ze służby jest zgodne z prawem, nawet jeśli postępowanie dyscyplinarne zostało zakończone przed prawomocnym zakończeniem postępowania karnego dotyczącego tego samego policjanta?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że obligatoryjne zwolnienie policjanta ze służby na podstawie prawomocnego orzeczenia dyscyplinarnego o wydaleniu ze służby jest zgodne z prawem. Odpowiedzialność dyscyplinarna jest niezależna od odpowiedzialności karnej, a przepisy ustawy o Policji nakładają na organ służbowy obowiązek wykonania prawomocnego orzeczenia dyscyplinarnego, bez względu na toczące się postępowanie karne.
Stan faktyczny
Skarżący, R. T., został zwolniony ze służby w Policji na mocy rozkazu personalnego Komendanta Miejskiego Policji, a następnie rozkazem Pomorskiego Wojewódzkiego Komendanta Policji utrzymano ten rozkaz w mocy. Zwolnienie nastąpiło w wykonaniu prawomocnego orzeczenia dyscyplinarnego o wydaleniu ze służby. Skarżący kwestionował prawidłowość postępowania dyscyplinarnego, zarzucając jego tendencyjność i wymierzenie kary przed zakończeniem postępowania karnego. Sąd administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Orłowska, Sędziowie NSA: Małgorzata Gorzeń, Asesor WSA: Krzysztof Retyk (spr.), Protokolant Beata Kaczmar, po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi R. T. na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Komendanta Policji z dnia 9 maja 2001 r. Nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby oddala skargę. Zaskarżonym rozkazem personalnym z dnia 9 maja 2001 r. Nr [...] Pomorski Komendant Wojewódzki Policji na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 127 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego, po rozpatrzeniu odwołania st. post. R. T. od rozkazu personalnego nr 388 Komendanta Miejski Policji z dnia 26 marca 2001 r. o zwolnieniu ze służby, utrzymał powyższy rozkaz w mocy. Organ II instancji nie podzielił stanowiska skarżącego wyrażonego w odwołaniu od rozkazu personalnego nr 388 komendanta Miejskiego Policji, w którym to skarżący żądał uchylenia rozkazu oraz zawieszenia postępowania do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sprawy karnej. Skarżący w odwołaniu podnosił również kwestię, że orzeczenie nr [...] z dnia 22 lutego 2001 r. określające karę dyscyplinarna wydalenia ze służby zapadło przed zakończeniem postępowania karnego. W uzasadnieniu decyzji Organ II instancji stwierdził, iż skarżącemu w śledztwie o sygn. akt 3 Ds. - 17/2001 przedstawiono zarzut popełnienia przestępstwa umyślnego ściganego z oskarżenia publicznego zakwalifikowanego z art. 228 § 3 kodeksu karnego. Komendant Miejski Policji decyzją wydaną na podstawie art. 41 ust. I pkt 3 w związku z art. 45 ust. 3 ustawy o Policji, zwolnił skarżącego ze służby w Policji z dniem 27 marca 2001 r. Na podstawie art. 108 § I kodeksu postępowania administracyjnego, mając na względzie ważny interes społeczny wyrażający się szczególnym statusem i zadaniami Policji, decyzji w sprawie zwolnienia nadał rygor natychmiastowej wykonalności. Niniejszy rozkaz skarżącemu doręczono w dniu 27 marca 200] r. W uzasadnieniu decyzji Organ II stwierdził nadto, że zwolnienie ze służby następuje w wyniku wykonania prawomocnego orzeczenia o ukaraniu wymienionego karą wydalenia ze służby. Rozpatrując powyższą sprawę Organ II instancji uznał, że postępowanie dyscyplinarne zostało przeprowadzone zgodnie z zasadami określonymi w § 9-33 Rozporządzenia MSWiA z dnia 19.12.1997 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu udzielania wyróżnień oraz przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego w stosunku do policjantów (Dz. U. z 1998 r. Nr 4, poz. 14). Zgodnie z § 36 ust. 1 piet 6 powołanego rozporządzenia, wykonanie kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby polega na zwolnieniu policjanta ze służby. W oparciu o art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji, zwolnienie policjanta ze służby w takim przypadku jest obligatoryjne. Powyższy rozkaz personalny zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego R. T. wnosząc o jego uchylenie oraz poprzedzającego go rozkazu personalnego z dnia 27 marca 2001r. Komendanta Miejskiego Policji nr [...]oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania. Skarżący zarzucał rozkazom personalnym brak zachowania prawdy obiektywnej oraz uchybienie w zakresie należytego zgromadzenia i rozpatrzenia materiału dowodowego. Skarżący podniósł w skardze nadto, że prowadzone w stosunku do niego postępowanie dyscyplinarne było tendencyjne. W odpowiedzi na skargę Organ II instancji wniósł o jej oddalenie stwierdzając, że prawomocnie orzeczona kara dyscyplinarna wydalenia ze służby stanowi obligatoryjną przesłankę zwolnienia ze służby. Natomiast podstawa prawna wydanej decyzji o zwolnieniu ze służby (art. 41 ust. I pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. Nr 30. poz. 179 z późn. zm.) jest samoistna i niezależna od prawomocnego wyroku w sprawie karnej. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd uznał, iż rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji z dnia 26 marca 2001 r. Nr 388 oraz utrzymujący go w mocy rozkaz personalny Nr [...] z dnia 9 maja 2001 r. Pomorskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. Nr 30, poz. 179 z późn. zm.), w wykonaniu prawomocnego orzeczenia dyscyplinarnego o wymierzeniu skarżącemu kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby, jest zgodny z prawem. Skarżący w zasadzie nie podniósł względem tych rozkazów poważniejszych zarzutów merytorycznych lub formalnych, a jedynie kwestionował prawidłowość przeprowadzonego w stosunku do niego postępowania dyscyplinarnego, polegającą na wymierzeniu mu kary dyscyplinarną wydalenia ze służby przed zakończeniem karnego postępowania, czym naruszono domniemanie niewinności. Sąd stwierdza, iż odpowiedzialność dyscyplinarna odbywa się w innej płaszczyźnie, niezależnie od odpowiedzialności karnej, co wyraźnie wynika z treści art. 132 ustawy o policji. Bliskość odpowiedzialności karnej i dyscyplinarnej, wynikająca z ich represyjnego charakteru, nie oznacza ich tożsamości. Istotę postępowania dyscyplinarnego scharakteryzował Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 27 lutego 2001 r., sygn. K. 22/00 (OTK ZU nr 3/2001, s. 266-268). Wskazał, że źródło postępowania dyscyplinarnego jest inne niż postępowania karnego. Łączy się ono przede wszystkim ze szczególnym charakterem niektórych zawodów oraz zasadami funkcjonowania konkretnych korporacji zawodowych. Ukształtowane w ich ramach reguły ukierunkowane są przede wszystkim na obronę honoru i dobra zawodu. Stąd też odpowiedzialność dyscyplinarna związana może być z czynami, które nie podlegają odpowiedzialności karnej. Odpowiednie stosowanie przepisów kodeksu postępowania karnego nie oznacza, że postępowanie dyscyplinarne staje się postępowaniem karnym. Niewątpliwie odpowiedzialność dyscyplinarna stanowi dodatkową dolegliwość, ponieważ jest niezależna od odpowiedzialności karnej. W ramach postępowania dyscyplinarnego mieści się także odpowiedzialność za czyny niemające znamion przestępstw, a które uchybiają godności lub regułom wykonywania danego zawodu. W wyroku z 8 grudnia 1998 r. Trybunał Konstytucyjny przyjął, że nawiązanie szczególnego stosunku pracy właściwego tylko dla niektórych grup zawodowych spełniających ważne z punktu widzenia interesu publicznego role w państwie, powoduje konieczność określenia szczególnego trybu dyscyplinowania członków korporacji, w ramach, której działają gdy ich zachowanie uchybia obowiązkom lub godności wykonywanego zawodu (sygn. [...]). Zgodnie z brzmieniem przepisu art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji policjanta zwalnia się ze służby w przypadku wymierzenia kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby. Przepis ten nakłada na organ służbowy Policji właściwy do wydania decyzji na podstawie art. 45 ustawy o Policji obowiązek zwolnienia policjanta ze służby, w stosunku, do którego zapadło prawomocne orzeczenie dyscyplinarne o wydaleniu ze służby. Oznacza to, że właściwy organ służbowy Policji jest związany prawomocnym orzeczeniem dyscyplinarnym i nie może go nie wykonać. Sąd rozpoznając sprawę opiera się na przepisach ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o policji (Dz. U. Nr 30, poz. 179 z późn. zm.) obowiązującej w dniu wydania zaskarżonych decyzji. Z uwagi na to, iż w dniu wydawania zaskarżonych decyzji nie było możliwości prawnych zaskarżania do Sadu administracyjnego orzeczeń dyscyplinarnych, Sąd rozpoznając sprawę badał postępowanie dyscyplinarne z uwzględnieniem właściwości organów, rodzaju zastosowanej kary i wykonalności orzeczenia. W rozpoznanej spraw/e zwolnienie skarżącego ze służby nastąpiło po zakończeniu postępowania spełniającego wymienione elementy. Mając powyższe na względzie Sąd nie uwzględnił skargi na podstawie art. 151 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (Dz.U. Nr 153 poz. 1270, z póź. zm.) w związku art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę -Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271, z póź. zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło