II SA/Gd 2158/01

PostanowienieWSA w Gdańsku2004-04-13

Skład orzekający: sędzia NSA Zdzisław Kostka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała organu samorządu terytorialnego, która utraciła moc prawną przed wydaniem wyroku przez sąd administracyjny, może być przedmiotem dalszego postępowania sądowego, czy też stanowi to podstawę do umorzenia postępowania?
Ratio decidendi
Postępowanie przed sądem administracyjnym w sprawie uchwały organu jednostki samorządu terytorialnego jest bezprzedmiotowe, jeżeli uchwała ta utraciła moc obowiązującą i nie może być stosowana do sytuacji z okresu poprzedzającego utratę mocy. W takim przypadku sąd umarza postępowanie.
Stan faktyczny
Związki zawodowe wniosły skargę na uchwałę Rady Miasta w sprawie likwidacji zakładu budżetowego, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o związkach zawodowych. Prezydent Miasta wniósł o umorzenie postępowania, wskazując, że zaskarżona uchwała utraciła moc na mocy późniejszej uchwały Rady Miasta. Sąd rozpoznał sprawę, biorąc pod uwagę utratę mocy przez zaskarżoną uchwałę.
Rozstrzygnięcie
Sąd umorzył postępowanie na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 PPSA w zw. z art. 97 § 1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sadów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: sędzia NSA Zdzisław Kostka po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2004 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi: 1) "A", 2) "B", 3) "C", 4) "D", 5) "E", 6) "F", 7) "G", 8) "H" na uchwałę Rady Miasta z dnia 29 marca 2001 r. Nr [...] w przedmiocie likwidacji [...] Zakład Budżetowy w G. postanawia umorzyć postępowanie. Związki zawodowe działające w Przedsiębiorstwach Gospodarki Mieszkaniowej: "A", "B", "C", "D", "E", "F", "G", "H" wniosły w dniu 29 czerwca 2001 r. skargę na uchwałę Rady Miasta z dnia 29 marca 2001 r. nr [...] w sprawie likwidacji zakładu budżetowego działającego pod nazwą "I" w G. Skarżący zarzucili, że uchwalając zaskarżoną uchwałę nie powiadomiono ich o zamierzonej likwidacji zakładu budżetowego, co stanowi naruszenie art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych (Dz. U. Nr 55, poz. 234 ze zm.). W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta wniósł o jej oddalenie. Następnie w piśmie procesowym z dnia 7 kwietnia 2004 r. wniósł o umorzenie postępowania, wskazując, że zgodnie z § 6 uchwały Rady Miasta z dnia 5 grudnia 2002 r. w sprawie wstrzymania likwidacji "J", "K", "L", "Ł" oraz połączenia tych zakładów budżetowych i "M" w jeden zakład budżetowy pod nazwą "N", zaskarżona uchwała utraciła moc. W związku z powyższym podniesiono, powołując się na orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego, iż utrata mocy prawnej uchwały zaskarżonej do sądu administracyjnego przed wydaniem wyroku stanowi przesłankę do umorzenia postępowania. Zgodnie z treścią art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sadów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Rozpoznając skargę Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z § 6 ust. 1 pkt 3 uchwały Rady Miasta z dnia 5 grudnia 2002 r. Nr [...] (opublikowanej w Dzienniku Urzędowym Województwa nr [...], poz. [...]) w sprawie wstrzymania likwidacji "J", "K", "L", "Ł" oraz połączenia tych zakładów budżetowych i "M" w jeden zakład budżetowy pod nazwą "N" zaskarżona uchwała utraciła moc z dniem 27 grudnia 2002 r. W związku z tym wskazać należy, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmowano, że sąd administracyjny nie może orzec o nieważności bądź o niezgodności z prawem uchwały organu gminy stanowiącej akt normatywny, jeżeli uchwała ta została przez uprawniony organ uchylona lub utraciła moc prawną przed wydaniem wyroku. Uważano, że w takim wypadku istniały podstawy do umorzenia postępowania (wyrok NSA z dnia 24 marca 1992 r. SA/Wr 96/92, OSP 1993/7-8/149). Z kolei Trybunał Konstytucyjny w uchwale z dnia 14 września 1994 r. sygn. akt W 5/94, OTK nr 2 z 1994 r., poz. 44, dotyczącej powszechnie obowiązującej wykładni ustaw, stwierdził, że zmiana lub uchylenie podjętej przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej uchwały, dokonana po zaskarżeniu tej uchwały do sądu administracyjnego nie czyni zbędnym wydania wyroku przez sąd administracyjny, jeżeli zaskarżona uchwała może być stosowana do sytuacji z okresu poprzedzającego uchylenie lub zmianę. W obecnym stanie prawnym uchwały Trybunału Konstytucyjnego w sprawie powszechnie obowiązującej wykładni ustaw nie mają mocy powszechnie obowiązującej (art. 239 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej), jednakże zachowują walor wypowiedzi o sposobie wykładni prawa. Mając to na uwadze stwierdzić należy, że z powołanego orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego wynika, że zmiana lub uchylenie uchwały podjętej przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej dokonana po zaskarżeniu tej uchwały do sądu administracyjnego czyni zbędnym wydanie przez sąd administracyjny wyroku, jeżeli zaskarżona uchwała nie może być stosowana do sytuacji z okresu poprzedzającego uchylenie lub zmianę. Stwierdzenie to należy przy tym rozciągnąć na sytuacje, w których wedle słów aktu normatywnego uchwała "utraciła moc", gdyż jest to równoważne z jej uchyleniem. Należy też uaktualnić występującą w powołanej uchwale wypowiedź o zbędności wydania wyroku. Takie sformułowanie było uzasadnione treścią stosowanego w czasie podejmowania tej uchwały do postępowania przed sądem administracyjnym art. 355 § 1 k.p.c. Obecnie należy mówić w takiej sytuacji o bezprzedmiotowości postępowania przed sądem administracyjnym. Przedmiotem postępowania przed sądem administracyjnym jest bowiem, jak wynika to z art. 1 i art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), kontrola działalności administracji publicznej poprzez orzekanie w sprawach ze skarg na m.in. uchwały organów jednostek samorządu terytorialnego, co sprawia, że brak zaskarżonego aktu czyni to postępowanie bezprzedmiotowym. W związku z powyższym można stwierdzić, że bezprzedmiotowe jest postępowanie w sprawie ze skargi na uchwałę organu jednostki samorządu terytorialnego, która utraciła moc obowiązującą i nie może być stosowana do sytuacji z okresu poprzedzającego utratę mocy. Odnosząc powyższe rozważania do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy, zauważyć należy, że w uchwale Rady Miasta z dnia 5 grudnia 2002 r. brak jest przepisów przejściowych, które stanowiłyby, że zaskarżona uchwała mimo utraty mocy może być nadal stosowana do sytuacji z okresu poprzedzającego utratę mocy. Postępowanie w sprawie zaskarżonej uchwały jest zatem bezprzedmiotowe. W tym stanie rzeczy Sąd na mocy art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę -Prawo o ustroju sadów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi umorzył postępowanie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło