II SA/Gd 217/10
WyrokWSA w Gdańsku2010-07-14
Skład orzekający: Wanda Antończyk, Mariola Jaroszewska, Krzysztof Ziółkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo nakazał doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu poprzedniego w sytuacji, gdy skarżący kontynuował roboty budowlane bez wymaganego pozwolenia na budowę, mimo wcześniejszej decyzji legalizującej część prac?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ nadzoru budowlanego prawidłowo zastosował przepisy prawa, nakazując doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Skarżący kontynuował roboty budowlane bez wymaganego pozwolenia na budowę, mimo wcześniejszej decyzji legalizującej część prac. Nie przedłożył również wymaganej oceny technicznej wykonanych robót, co uniemożliwiło organowi ocenę ich jakości. W związku z tym, organ był uprawniony do wydania decyzji nakazującej przywrócenie stanu poprzedniego na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego.Stan faktyczny
Skarżący C. B. prowadził roboty budowlane na strychu budynku wielorodzinnego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Po wstrzymaniu robót i nałożeniu obowiązku przedłożenia oceny technicznej, organ I instancji wydał decyzję nakazującą doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając niewłaściwe zastosowanie przepisów i pominięcie wcześniejszej dokumentacji. WSA oddalił skargę, uznając decyzję organu za zgodną z prawem.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Antończyk (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski Protokolant starszy sekretarz sądowy Małgorzata Kuba po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lipca 2010 r. sprawy ze skargi C. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 23 lutego 2010 r. nr [...] w przedmiocie doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu pierwotnego oddala skargę.
Skarżący C. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 23 lutego 2010r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu z dnia 4 grudnia 2009r. nr [...].
Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Postanowieniem z dnia 10 listopada 2006r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu działając na podstawie art. 123 kpa oraz art. 50 ust. 1 pkt 1, art. 50 ust. 3, art. 80 ust. 2 pkt 1. art. 81 ust. 1 pkt 1 i 2 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane ( Dz. U. z 2006r. , nr 156, poz. 1118) po rozpatrzeniu sprawy przebudowy części strychu zlokalizowanego nad lokalem mieszkalnym nr 3 u budynku wielorodzinnym przy ul. [...] w G.:
- wstrzymał C. B., zam. w G. przy ul. [...] prowadzenie robót budowlanych w wyżej wym. budynku związanych z przebudową części strychu zlokalizowanego nad lokalem mieszkalnym nr 3 ( w części strychu od ul. [...]) ze względu na ich prowadzenie bez wymaganego przepisami prawa budowlanego pozwolenia na budowę;
- ustalił wymóg niezbędnych zabezpieczeń, tj. odpowiedniego wygrodzenia terenu inwestycji przed dostępem osób trzecich;
- nałożył na C. B. obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni od doręczenia postanowienia oceny technicznej wykonanych robót.
W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że na skutek pisma A. T. i S. M., przeprowadził w dniu 7 września 2006r. wizję lokalną na posesji przy ul. [...] w G. i ustalił, że w części strychu, zlokalizowanej nad mieszkaniem nr 3 od dnia 7 września 2006r., prowadzone są przez C. B. roboty budowlane. Strych stanowi część wspólną mieszkańców budynku.
Organ ustalił, że zostały wykonane następujące roboty budowlane: wybicie otworu drzwiowego prowadzącego z klatki schodowej na strych w ścianie ceramicznej grubości 12 cm i wstawienie drewnianej stolarki drzwiowej, przepierzenie z płyty kartonowo- gipsowej wydzielającej część strychu umownie użytkowaną przez C. B. i N. B., wykonanie stelaża z drewnianych elementów pod ścianę działową rozdzielającą wydzieloną część strychu. Na przeprowadzone roboty C. B. nie uzyskał stosownego pozwolenia na budowę.
Z uwagi na dokonaną samowolę budowlaną polegającą na prowadzeniu robót budowlanych związanych z przebudową strychu organ w trybie art. 50 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 Prawa budowlanego wstrzymał prowadzenie robót budowlanych oraz nakazał przedłożenie oceny technicznej zawierającej inwentaryzację wszystkich wykonanych przez inwestora robót związanych z przebudową strychu. Organ zacytował jednocześnie przepisy art. 50 ust. 1 pkt 1 stanowiącego, że właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia oraz art. 50 ust. 3 stanowiący, że w postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych można nałożyć obowiązek przedstawienia inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych lub odpowiednich ocen technicznych bądź ekspertyz.
Decyzją z dnia 2 kwietnia 2008r. nr [...], wydaną na podstawie przepisu art. 83 ust. 1 w związku z art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) oraz przepisu art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 98. poz. 1071 ze zm.) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu orzekł o braku podstaw do podjęcia rozstrzygnięcia na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego w sprawie przebudowy południowo-zachodniej części strychu zlokalizowanej nad lokalem mieszkalnym nr 3 ww. budynku przy ul.[...] polegającej na wykonaniu robót opisanych ww. postanowieniu. Powyższa decyzja została wydana przez organ nadzoru po uchyleniu przez organ II instancji decyzją z dnia 20 marca 2007r. decyzji organu I instancji z dnia 15 stycznia 2007r.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że inwestor złożył ocenę techniczną z inwentaryzacją budowlaną. W złożonej dokumentacji autorzy opracowania stwierdzili, że zrealizowane roboty budowlane na strychu budynku: wykonanie drzwi w ścianie działowej i wykonanie przepierzenia z płyt g-k, zostały wykonane prawidłowo, zgodnie z zasadami wiedzy technicznej i nie zagrażają ludziom i mieniu oraz nie mają negatywnego wpływu na istniejący budynek, autorzy nie wskazali również na konieczność wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem. Powołując się na powyższe organ stwierdził, że nie zachodzą podstawy do podjęcia rozstrzygnięcia w trybie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, który stanowi, że przed upływem 2 miesięcy od wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1 właściwy organ, w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin wykonania.
Postanowieniem z dnia 5 października 2009r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego ponownie wstrzymał C. B. prowadzenie robót budowlanych w części strychu zlokalizowanej nad lokalem mieszkalnym nr 3 w budynku wielorodzinnym przy ul. [...] w G. (od strony ul. [...] i posesji przy ul. [...]), ze względu na ich prowadzenie bez wymaganego przepisami prawa budowlanego pozwolenia na budowę, ustalił wymóg wykonania niezbędnych zabezpieczeń, tj. odpowiedniego wygrodzenia terenu inwestycji przed dostępem osób trzecich oraz nałożył obowiązek przedłożenia w organie oceny technicznej wykonanych robót budowlanych.
W uzasadnieniu organ wskazał, że na skutek pisma współwłaścicieli budynku przy ul. [...] w G., w dniu 2 lipca 2009r. przeprowadził wizję lokalną na posesji przy ul. [...], w trakcie której stwierdzono, iż w części strychu zlokalizowanej nad lokalem mieszkalnym nr 3są prowadzone przez C. B. roboty budowlane.
Ustalono, że przeprowadzone do dnia 2 lipca 2009r. roboty budowlane polegają na: obiciu od zewnątrz (tj. od strony części strychu użytkowanej przez N. B.) stelaża z drewnianych elementów pod ściana działową rozdzielającą część strychu umownie użytkowaną przez C. B. od części strychu, która umownie jest użytkowana przez N. B. (roboty budowlane polegające na wykonaniu między innymi stelaża do którego obecnie zamontowano płyty kartonowo- gipsowe, były objęte postępowaniem administracyjnym zakończonym decyzją w trybie art. 51 Prawa budowlanego), ociepleniu trzech pól (od strony wewnętrznej wydzielonego pomieszczenia , brak płyt kartonowo- gipsowych), wykonaniu sufitu z płyt kartonowo- gipsowych na stelażu drewnianym (bez wypełnienia i drugiej warstwy od środka pomieszczenia wydzielonego przez C. B.), wykonaniu odcinka kanalizacji z podłączeniem do pionu biegnącego przez kuchnię lokalu mieszkalnego nr 3, oraz wykonaniu dwóch drewnianych okien połaciowych o wymiarach 1,4m na 0,8m (jedno od strony ul. [...], drugie od strony posesji przy ul. [...]. Na wykonanie powyższych robót inwestor nie posiada pozwolenia na budowę. Roboty w powyższym zakresie zostały zrealizowane pod koniec 2008r.
Organ wskazał, że prowadził postępowanie administracyjne w stosunku do robót wykonanych w 2006r. na przedmiotowej części strychu. Zostało ono zakończone ww. decyzją z dnia 2 kwietnia 2008r. Aby kontynuować poprzednio wykonane roboty budowlane inwestor powinien wystąpić z wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę, tj. na dokończenie wykonanych samowolnie w 2006r. robót budowlanych, czego nie uczynił.
Organ wskazał, że z uwagi na dokonaną samowolę budowlaną prowadzone roboty podlegają trybowi postępowania określonemu w art. 50 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 Prawa budowlanego, o wyżej cytowanej treści. Jednocześnie wskazano, że ocena techniczna powinna zawierać inwentaryzację budowlaną samowolnie wykonanych robót budowlanych związanych z kontynuacją przebudowy części strychu, dokumentacja winna być sporządzona zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003r. ( Dz. U. nr 120, poz. 1133 ze zm.).
Decyzją z dnia 4 grudnia 2009r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu działając na podstawie art. 104 kpa oraz art. 51 ust. 1 pkt 1. art. 80 ust. 2 pkt 1, art. 81 ust. 1 pkt 1 i 2 art. 83 ust. 1 Prawa budowlanego nakazał C. B. doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego, tj.:
1. demontaż płyt kartonowo- gipsowych zamocowanych do wykonanych wcześniej stelaża z drewnianych elementów pod ścianą działową rozdzielającą część strychu umownie użytkowana przez inwestora od części strychu umownie użytkowanej przez N. Bi. (ze wskazaniem, że roboty polegające na wykonaniu stelaża, do którego obecnie zamontowano płyty były objęte postępowaniem zakończonym decyzją w trybie art. 51 Prawa budowlanego), od strony części strychu użytkowanej umownie przez N. B.;
2. demontaż ocieplenia trzech skrajnych pól od strony posesji [...]), ścianki działowej rozdzielającej część strychu umownie użytkowaną przez inwestora od części strychu umownie użytkowanej przez N. B.;
3. demontaż sufitu z płyt kartonowo- gipsowych na stelażu drewnianym (bez wypełnienia i drugiej warstwy od środka pomieszczenia wydzielonego przez inwestora);
4. demontaż dwóch drewnianych okien połaciowych o wymiarach 1,4m na o,8m (jedno od strony ul. [...], drugie od strony posesji przy ul. [...]).
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że w wyniku przeprowadzonej wizji lokalnej ustalił, że inwestor prowadzi roboty budowlane w części strychu, stanowiącego część wspólną mieszkańców budynku przy ul. [...] 8 w G. Na roboty opisane w decyzji, prowadzone w 2008r., inwestor nie posiada pozwolenia na budowę. Organ powołał się na prowadzone postępowanie zakończone ww. decyzją z dnia 2 kwietnia 2008r. i wskazał, że aby kontynuować poprzednio wykonane roboty budowlane inwestor powinien wystąpić w wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę, tj. na dokończenie wykonanych samowolnie w 2006r. robót budowlanych. Organ powołał się na wydane ww. postanowienie z dnia 5 października 2009r. o wstrzymaniu robót budowlanych wym. w tym postanowieniu oraz wskazał, że inwestor nie złożył opisanej w postanowieniu dokumentacji. Powołując się na przepis art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego stanowiący, że przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1 właściwy organ w drodze decyzji nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego część, bądź doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu poprzedniego, organ orzekł jak w sentencji decyzji
C. B. wniósł odwołanie od decyzji. Odwołujący w szczególności podniósł, że organ nadzoru tylko od niego żąda doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego, w sytuacji gdy winę za nielegalną przebudowę ponosi również N. B., która nielegalnie w 2006r., bez zezwoleń na przebudowę strychu na cele mieszkalne wykonała roboty dot. konstrukcji budynku. Mimo to organ nie nakazał jej doprowadzenia części strychu do stanu poprzedniego, natomiast organowi "przeszkadzają okna doświetlające strych, sufit z płyty gipsowej zabezpieczający przed wapiennym sypiącym się dachem oraz ściana działowa zapobiegająca przed kradzieżą i postawiona w miejscu wcześniej uzgodnionym z N. B.
Odwołujący podał również, że postanowieniem z dnia 25 czerwca 2009r. Sąd Rejonowy ustalił sposób korzystania przez właścicieli mieszkań z zajmowanego wspólnie strychu, nie nakazując rozbiórki zamontowanych elementów. Postanowienie to zamyka spór o sposób użytkowania poszczególnych części strychu, poza sporem odwołującego z N. B. o granicę podziału. Odwołujący wskazał, że po zakończonej sprawie sądowej wystąpi o stosowne zezwolenia.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia 23 lutego 2010 r. [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ II instancji podał, że stosownie do art. 50 ust. 1 ustawy Prawo budowlane w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych :
1. bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, lub
2. w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska, lub
3. na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1, lub
4. w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę lub w przepisach.
Powoływany w decyzji art. 51 ust. 1 pkt 1 stanowi, że właściwy organ w drodze decyzji nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu poprzedniego.
Powołując się na powyższe regulacje będące podstawą wydania decyzji przez organ I instancji, organ odwoławczy wskazał, że wydanie przez ten organ nakazu przywrócenia budynku mieszkalnego przy ul. [...] 8 w G. do stanu poprzedniego, wynikającego z wcześniejszej decyzji z dnia 2 kwietnia 2008r. jest prawidłowe.
Organ II instancji wskazał nadto, że wobec kontynuowania robót budowlanych bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę zostały one wstrzymane postanowieniem, w którym zobowiązano inwestora do przedstawienia, w terminie 30 dni, oceny technicznej tych robót. Wskazano, że wprawdzie w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjęto zasadę, że w razie aktu samowoli budowlanej organ nadzoru powinien w pierwszej kolejności zmierzać do jej zalegalizowania, jeżeli nie stoją temu na przeszkodzie obowiązujące przepisy, to w rozpatrywanej sprawie skarżący nie przedłożył koniecznej ekspertyzy technicznej i tym samym uniemożliwił organowi zapoznanie się z jakością wykonanych robót, do czego organ ten jest ustawowo obligowany i uprawniony. Organ II instancji podkreślił, że inwestor po raz kolejny dopuścił się wykroczenia przeciw przepisom Prawa budowlanego w związku z przebudową części strychu. Realizuje ją etapami bez uzyskania pozwolenia na budowę, w warunkach swoistej "recydywy", wykorzystując fakt zalegalizowania poprzedniego zakresu samowolnych robót budowlanych i próbując przerzucić ciężar dokonania oceny obecnie wykonanych robót na organ nadzoru budowlanego.
Odnosząc się do treści odwołania organ II instancji wskazał, że N. B., po wydaniu decyzji z dnia 2 kwietnia 2008r. o braku podstaw do rozstrzygania w trybie art. 51 Prawa budowlanego, nie kontynuowała robót budowlanych związanych z przebudową innej części strychu, nadto wskazano, że sąd powszechny nie jest właściwy do orzekania w zakresie właściwości zastrzeżonej w ustawie Prawo budowlane dla organu nadzoru budowlanego.
C. B. wniósł skargę na tę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku podnosząc, że zaskarżona decyzja została wydana bezpodstawnie i z pominięciem okoliczności zaistniałych wcześniej. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego przez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że część robót zrealizowanych na strychu budynku przy ul. [...] w G. nie spełnia wymogów zawartych w treści przepisu art. 50 ust. 3, w sytuacji gdy w stosunku do tych robót została przedstawiona inwentaryzacja i orzeczenie techniczne robót z grudnia 2006r., znajdujące się w aktach sprawy. Z tej przyczyny stwierdzenie organu II instancji, iż inwestor nie przedstawił ekspertyzy technicznej wykonanych robót nie odpowiada prawu i pomija istotne elementy stanu faktycznego. Na podstawie tej ekspertyzy organ orzekł o braku podstaw do wydania rozstrzygnięcia w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt Prawa budowlanego.
Nadto skarżący oświadczył, że złożył do Sądu Rejonowego w G. wniosek o wyrażenie zgody na dokonanie czynności przekraczającej zwykły zarząd nieruchomością wspólną polegającej na wykonaniu określonych robót budowlanych w części strychu przyznanej mu do wyłącznego korzystania zgodnie z wyżej powołanym postanowieniem Sądu z dnia 25 czerwca 2009r. Powołując się na powyższe skarżący wniósł o zawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia sprawy przed Sądem.
Skarżący podał, że w oparciu o powołane postanowienie Sądu została mu przeznaczona do wyłącznego korzystania część strychu znajdująca się nad lokalem nr 3. Prace prowadzone na strychu miały służyć lepszemu utrzymaniu części wspólnej, jej doświetleniu i odpowiedniej wentylacji. Pozostali lokatorzy sprzeciwiają się jakimkolwiek poprawkom i wobec braku porozumienia co do możliwości dokonywania nakładów skarżący wystąpił do Sądu o wyrażenie zgody na dokonanie czynności przekraczającej zwykły zarząd nieruchomością wspólną.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi, powołując się na stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył co następuje:
Art. 1 § 1 oraz art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) stanowi, iż sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga, jako niezasadna, nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem przy rozpoznaniu sprawy organy administracji nie naruszyły prawa w sposób mający wpływ na wynik sprawy. Organy prawidłowo zastosowały przepisy prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego.
W pierwszej kolejności podkreślić jednak należy, że dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Sąd stosownie do powołanego przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. rozstrzyga w granicach danej sprawy. Zaskarżoną decyzją Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji nakazującą skarżącemu doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego poprzez wykonanie robót wymienionych w decyzji z dnia 4 grudnia 2009r. Przedmiotem kontroli Sądu może być tylko ta decyzja. Powyższe oznacza, że nie mogą być przez Sąd rozpoznawane zarzuty dotyczące prowadzenia robót budowlanych przez N. B. Powyższe oznacza również, że w obiegu prawnym pozostaje ostateczna decyzja administracyjna z dnia 2 kwietnia 2008r. orzekająca o braku podstaw do podjęcia rozstrzygnięcia w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy w sprawie przebudowy części strychu ww. budynku przy ul. [...] 8 w zakresie robót budowlanych wym. w tej decyzji (roboty te zostały zalegalizowane).
Wobec dalszego kontynuowania przez skarżącego prac budowlanych, mimo braku pozwolenia na budowę, organ ponownie w dniu 6 lipca 2009r. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w sprawie robót budowlanych prowadzonych przez skarżącego w części strychu w budynku wielorodzinnym przy ul. [...] 8 w G., z zastrzeżeniem, że dotyczy ono tych nowych robót, które zostały wykonane po podjęciu ww. decyzji legalizacyjnej. Powyższe zawiadomienie zostało podjęte na skutek interwencji pozostałych mieszkańców budynku przy ul. [...] 8 w Gdańsku oraz w następstwie przeprowadzonych oględzin robót budowlanych w trakcie wizji lokalnej z dnia 2 lipca 2009r. dokonanej z udziałem stron postępowania.
Przedmiot niniejszego postępowania stanowi zatem wykonanie bez pozwolenia na budowę robót budowlanych na strychu budynku mieszkalnego przy ul. [...] 8 w G., wyżej opisanych i wymienionych w decyzji Powiatowego Inspektora nadzoru Budowlanego z dnia 4 grudnia 2009r.
Zgodnie z przepisem art. 50 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r. nr 1118, poz. 1118 ze zm.) - zw. dalej Prawem budowlanym - w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych bez pozwolenia na budowę albo zgłoszenia.
Art. 50 Prawa budowlanego stanowi o prowadzeniu robót budowlanych innych niż te, o których mowa w art. 48 i 49b ust. 1. Zgodnie z definicją zawarta w art. 3 pkt 7 Prawa budowlanego prowadzenie robót budowlanych obejmuje budowę, przebudowę, montaż, rozbiórkę i remonty obiektów budowlanych.
Organ administracji prowadząc postępowanie w sprawie samowoli budowlanej polegającej na wykonaniu ww. robót prawidłowo ustalił, iż wykonane roboty wymagały w świetle art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego, pozwolenia na budowę, albowiem nie zostały wymienione w przepisie art. 29 wymieniającym te budowy, które wymagają zgłoszenia właściwemu organowi lub są zwolnione z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę i z obowiązku zgłoszenia zamiaru wykonywania robót. Zgodnie z art. 48 ust. 1 i art. 49b ust. 1Prawa budowlanego właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2 w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia lub zgłoszenia. Natomiast w przypadkach innych niż określone w art. 48 i 49 właściwy organ prowadzi postępowanie w trybie przytoczonych przepisów art. 50 i 51Prawa budowlanego. W okolicznościach sprawy wykonanie opisanych robót nie stanowiło budowy obiektu budowlanego w rozumieniu art. 3 ust. 1-4. Skoro wykonane prace nie doprowadziły do powstania obiektu budowlanego ani jego części, to w sprawie znajdowały zastosowanie przepisy art. 50 i 51 Prawa budowlanego.
Organ uprawniony był zatem do wstrzymania wykonywanych bez pozwolenia na budowę robót budowlanych na podstawie cyt. przepisu art. 50 ust. 1 ustawy.
Zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1 właściwy organ nakazuje w drodze decyzji (...) doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego.
Postępowanie prowadzone w trybie art. 51 w zw. z art. 50 ust. 1 ustawy jest postępowaniem, które wobec niezłożenia przez inwestora wniosku o pozwolenie na budowę niejako zastępuje postępowanie o pozwolenie na budowę. Do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć szereg dokumentów określonych w art. 33 Prawa budowlanego, w tym m.in. projekt budowlany, spełniający wymagania określone w przepisie art. 34 Prawa budowlanego, jak również oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
W okolicznościach rozpoznawanej sprawy niespornym jest, że roboty budowlane, których dotyczy zaskarżona decyzja zostały wykonane bez pozwolenia na budowę, w konsekwencji bez wymaganego prawem projektu budowlanego, jak też bez złożenia przez inwestora oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W konsekwencji powyższego i wobec przytoczonych wyżej regulacji prawnych organ był uprawniony, w postanowieniu z dnia 5 października 2009r. o wstrzymaniu robót budowlanych, nałożyć na skarżącego określony w tym postanowieniu obowiązek przedłożenia oceny technicznej wykonanych robót i wobec jego nieprzedłożenia nakazać skarżącemu doprowadzenie wykonanych robót do stanu poprzedniego na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Z powyższych względów zarzut skarżącego dotyczący niewłaściwego zastosowania przepisu art. 51 ust. 1 pkt 1 na tej podstawie, że w stosunku do tych robót została przedstawiona inwentaryzacja robót z grudnia 2006r. nie zasługuje na uwzględnienie.
Zarzut skarżącego że w stosunku do robót została przedstawiona inwentaryzacja i ekspertyza, na podstawie której organ orzekł o braku podstaw do wydania rozstrzygnięcia w trybie art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego jest więc niezasadny. Wskazać należy, że inwentaryzacja została sporządzona w 2006r., natomiast roboty budowlane, których dotyczy rozpoznawana sprawa zostały wykonane w 2008r.
Jak to wyżej wskazano postępowanie w niniejszej sprawie toczy się w wyniku kontynuacji przez skarżącego prowadzenia robót budowlanych bez pozwolenia na budowę po wydaniu decyzji z dnia 2 kwietnia 2008r. legalizującej roboty wykonane bez pozwolenia. Decyzja o braku podstaw do rozstrzygnięcia przez organ nadzoru w trybie art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego została wydana w następstwie przytoczonej wyżej oceny technicznej. Przedmiotem niniejszego postępowania są natomiast te roboty budowlane, które skarżący kontynuował i których wykonywanie zostało wstrzymane postanowieniem z dnia 5 października 2009r., a wymienione w postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych. Zaskarżona decyzja dotyczy więc innych robót budowlanych, samowolnie kontynuowanych po wydaniu przez organ decyzji o braku podstaw do rozstrzygnięcia w sprawie przebudowy strychu.
Nadto Sąd nie uwzględnił wniosku skarżącego o zawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia sprawy prowadzonej przed Sądem Rejonowym w G. w sprawie wyrażenia zgody na dokonanie czynności przekraczającej zwykły zarząd nieruchomością wspólną polegający na wykonaniu określonych robót budowlanych w części strychu przyznanej skarżącemu do wyłącznego korzystania. Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd może zawiesić postępowanie jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. W przedmiotowej sprawie jej rozstrzygnięcie nie zależy od wyniku postępowania opisanego przez skarżącego. Niezależnie od jego wyniku prowadzenie robót budowlanych opisanych ww. przepisie art. 3 pkt 7 Prawa budowlanego wymaga pozwolenia na budowę, również w przypadku, gdy inwestor posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Niespornym jest, że inwestor takiego prawa nie posiadał lecz powyższe nie stanowiło podstawy dla rozstrzygnięcia przez organy administracji. Organy administracji nie żądały od skarżącego złożenia oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył oświadczenie, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane pod rygorem odpowiedzialności karnej. Wprawdzie ustawodawca nie sformułował w treści przepisu art. 51 ustawy w sposób bezpośredni obowiązku badania przez organ nadzoru budowlanego prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, jednakże, zdaniem Sądu, systemowa i celowościowa wykładnia normy zawartej w tym przepisie prowadzi jednak do wniosku, iż w sytuacji gdy postępowanie prowadzone na podstawie art. 51 ustawy dotyczy robót budowlanych wykonywanych bez wymaganego pozwolenia lub zgłoszenia (art. 50 ust. 1 pkt 1 ustawy) inwestor winien wykazać prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Powyższe nie ma jednak wpływu na legalność zaskarżonej decyzji, gdyż nawet w sytuacji dysponowania prawem do nieruchomości skarżący miał obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę. W stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy, wobec braku takiego pozwolenia, miał obowiązek przedłożenia opisanej przez organ oceny wykonanych robót, którego to obowiązku nie wykonał.
Podsumowując stwierdzić należy, że rozpoznając sprawę wykonywania robót budowlanych bez wymaganego pozwolenia na budowę, organ odwoławczy wydał decyzję zgodną z prawem, na podstawie prawidłowo ustalonego stanu faktycznego i prawnego
Mając zatem na uwadze wskazane względy, uznając decyzję za zgodną z prawem i działając na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło