II SA/Gd 2177/97

WyrokWSA w Gdańsku1999-10-14

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pozwolenie na budowę obiektu znajdującego się na obszarze wpisanym do rejestru zabytków i objętym ochroną konserwatorską może zostać wydane bez uprzedniego uzyskania zezwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków w formie decyzji administracyjnej?
Ratio decidendi
Pozwolenie na budowę obiektu znajdującego się na obszarze objętym ochroną konserwatorską nie może zostać wydane bez uprzedniego uzyskania zezwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków. Brak takiego zezwolenia, wydanego w formie decyzji administracyjnej, stanowi przesłankę wznowieniową z art. 145 § 1 pkt 6 Kpa, skutkującą koniecznością uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę oraz poprzedzającej ją decyzji o warunkach zabudowy. Dodatkowo, jeśli decyzja o pozwoleniu na budowę została oparta na decyzji o warunkach zabudowy, która następnie została uchylona, stanowi to przesłankę wznowieniową z art. 145 § 1 pkt 8 Kpa, również prowadzącą do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Stan faktyczny
Janina P. wniosła skargę na decyzję Wojewody G. utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta G. o udzieleniu Ryszardowi P. pozwolenia na budowę basenu. Organy obu instancji uznały inwestycję za zgodną z planem zagospodarowania terenu i warunkami zabudowy. Strona skarżąca podniosła zarzuty proceduralne, w tym naruszenie przepisów Kpa dotyczące wizji lokalnej, a także brak badań podłoża gruntowego i samowolne wykonywanie prac budowlanych. Sąd administracyjny, rozpoznając skargę, stwierdził uchybienia niepodniesione przez stronę skarżącą, które doprowadziły do uwzględnienia skargi.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody G. z dnia 15 października 1997 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta G. z dnia 9 września 1997 r.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Janiny P. na decyzję Wojewody G. z dnia 15 października 1997 r. (...) w przedmiocie pozwolenia na budowę, uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą Prezydenta Miasta G. z dnia 9 września 1997 r. decyzję (...); (...). Janina P. wniosła skargę na decyzję Wojewody G. z dnia 15 października 1997 r. (...) utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta G. z dnia 9 września 1997 r. (...), którą na podstawie art. 28 ust. 1, art. 32 ust. 4 i art. 34 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./oraz art. 104 Kpa zatwierdzono projekt budowlany i udzielono Ryszardowi P. pozwolenia na budowę basenu przy budynku mieszkalnym, na działce położonej w G. przy (...). Organy obu instancji wydając decyzję o pozwoleniu na budowę wskazały, że projektowana inwestycja jest zgodna z ustaleniami obowiązującego planu zagospodarowania terenu oraz wymogami decyzji Prezydenta Miasta G. z dnia 13 listopada 1995 r., (...) o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Wskazano, że projekt budowlany został wykonany przez osobę uprawnioną, zaś inwestor spełnił wymagania zawarte w przepisach art. 35 ust. 1 i 2 oraz art. 32 ust. 4 prawa budowlanego. Zatem zgodnie z treścią art. 35 ust. 4, prawa budowlanego należało wydać decyzję o pozwoleniu na budowę. Strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wskazała na uchybienia natury proceduralnej, podkreślając naruszenie przepisu art. 79 par. 1 i 2 Kpa, polegające na pominięciu skarżącej przy przeprowadzeniu wizji lokalnej w dniu 3 kwietnia 1997 r. oraz nieprawidłowości związane z kolejną wizją lokalna wyznaczoną na dzień 30 października 1997 r. Nadto wskazała na samowolne wykonywanie przez Ryszarda P. prac budowlanych, oraz podniosła brak wykonania specjalistycznych badań podłoża gruntowego terenu objętego inwestycją. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie przywołując argumentację zbieżną z zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Nadto podkreślił, że pozwolenie na budowę zostało wydane zgodnie z decyzją ustalającą warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, która była badana przez Naczelny Sąd Administracyjny co do zgodności z prawem i wyrokiem Sąd oddalił skargę. Sąd administracyjny zważył, co następuje: Rozpoznając skargę Naczelny Sąd Administracyjny nie jest związany granicami skargi /art. 51 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym/. Oznacza to, że skarga może być uwzględniona nawet wówczas, gdy jej zarzuty nie są trafne lecz zachodzi inna - w skardze nie powołana - okoliczność uzasadniająca w myśl art. 22 ust. 2 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym uwzględnienie skargi. Wskazać należy na uchybienie, którego dopuściły się orzekające w sprawie organy obu instancji, w skardze nie podniesione lecz prowadzące do jej uwzględnienia. Z akt sprawy wynika, że zamierzona inwestycja znajduje się na obszarze K.-G., który stanowi zespół urbanistyczny wpisany do rejestru zabytków i objęty ochroną konserwatorską. Art. 32 ust. 1 prawa budowlanego stanowi, że pozwolenie na budowę obiektu budowlanego może być wydane po uprzednim uzyskaniu przez inwestora wymaganych przepisami szczególnymi uzgodnień, pozwoleń lub opinii innych organów. Takim przepisem szczególnym jest przepis art. 27 ustawy o ochronie dóbr kultury i muzeach z dnia 15 lutego 1962 r. /Dz.U. nr 10 poz. 48 ze zm./, który dla wszelkich inwestycji budowlanych na terenie objętym ochroną konserwatorską bądź w obiekcie zabytkowym wymaga zezwolenia właściwego wojewódzkiego konserwatora zabytków. Z ustalonego w tej mierze orzecznictwa sądowego /por. postanowienia Sądu Najwyższego: III ARN 68/95 - OSNAP 1996 nr 17 poz. 247; III ARN 33/95 - OSNAP 1996 nr 3 poz. 41; III ARN 54/93 - nie publikowane/ wynika, że zezwolenie wojewódzkiego konserwatora zabytków wydawane na podstawie art. 27 ustawy o ochronie dóbr kultury w zw. z art. 32 ust. 1 prawa budowlanego powinno być wydane w formie decyzji administracyjnej w trybie odrębnego i samoistnego postępowania według przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. W powyższym zezwoleniu wojewódzki konserwator zabytków rozstrzyga co do istoty sprawę dopuszczalności podejmowania przez inwestora określonych w przepisie art. 27 ustawy o ochronie dóbr kultury czynności odnoszących się do nieruchomości zabytkowej /zabytku/. Z treści tego przepisu w związku z art. 32 ust. 1 prawa budowlanego wynika, że obowiązek uzyskania takiego zezwolenia jest zaadresowany do inwestora i powinien zostać wykonany przed wystąpieniem o pozwolenie budowlane. Zatem przepisy prawa wymagają, aby sprawa dopuszczalności wykonania inwestycji budowlanej /robót budowlanych/ na terenie objętym ochroną zabytków była rozstrzygnięta przed udzieleniem pozwolenia na budowę. W aktach rozpoznawanej sprawy brak dowodu na to, aby wymagane zezwolenie wojewódzkiego konserwatora zabytków zostało wydane. Brak ww. decyzji stanowi przesłanką wznowieniową z art. 145 par. 1 pkt 6 Kpa. Taka zaś sytuacja powoduje, że zgodnie z art. 22 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 29 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ zachodzi konieczność uchylenia decyzji organów obu instancji. Konieczność taka zachodzi także z innej przyczyny. Wprawdzie zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o ostateczną decyzję Prezydenta Miasta G. z dnia 13 listopada 1996 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu lecz po wydaniu zaskarżonej decyzji /15 października 1997 r./ wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 października 1997 r., II SA/Gd 1203/96 decyzje organu I i II instancji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu zostały uchylone. W tym miejscu należy wytknąć organowi II instancji, że w odpowiedzi na skargę powołał się na to, że sąd administracyjny zbadał legalność ww. decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu i skargę oddalił /!?/, w sytuacji gdy Sąd wydał odmienne rozstrzygnięcie. Zatem zaskarżona decyzja została oparta na decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu, która została następnie uchylona. Taka sytuacja, stanowiąca przesłankę wznowieniową z art. 145 par. 1 pkt 8 Kpa zgodnie z art. 22 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 29 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym także prowadzi do uchylenia decyzji organów obu instancji. Mając na uwadze wyżej wskazane względy Sąd Administracyjny na podstawie art. 22 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 29 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, zaś o kosztach postępowania orzekł na podstawie art. 55 ust. 1 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło