II SA/Gd 219/12

Dnia 19 czerwca 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz po rozpoznaniu w dniu 19 czerwca 2012 roku, na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. M. na czynność Prezydenta Miasta z dnia 10 października 2011 roku, nr [...] w przedmiocie przyznania statusu strony w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę postanawia: 1) skargę odrzucić, 2) zwrócić skarżącej E. M. ze Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku kwotę 200 (dwieście) złotych uiszczoną tytułem wpisu od skargi. Pismem z dnia 17 września 2011 roku E. M. zwróciła się Prezydenta Miasta o uznanie, że przysługuje jej status strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu i udzielenia pozwolenia na budowę dwóch budynków usługowych o charakterze biurowym z garażem podziemnym na terenie działek nr [[...]-[[...]], obręb [[...]] przy ul. J. w G. Pismem z dnia 10 października 2011 roku Prezydent Miasta poinformował E. M., że nie znajduje podstaw do przyjęcia, iż przysługuje jej status strony w tym postępowaniu. Na tę czynność Prezydenta skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta wniósł o jej odrzucenie. Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Kontrola sądu administracyjnego nie obejmuje jednak całej działalności administracji publicznej. Ograniczenie jej zakresu wynika z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 roku, nr 270), który enumeratywnie wylicza formy działania administracji publicznej podlegające kontroli sądów administracyjnych. W myśl art. 3 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Pismo Prezydenta Miasta z dnia 10 października 2011 roku nie stanowi żadnej z prawnych form działania administracji publicznej wskazanych w art. 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Nie stanowi bowiem decyzji administracyjnej, ani postanowienia. Nie mieści się również w kategorii "innych aktów i czynności" w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W literaturze przedmiotu przyjmuje się, że stosowanie tego przepisu może mieć miejsce, gdy akty lub czynności spełniają następujące przesłanki: 1) mają charakter władczy, chociaż nie mają charakteru decyzji lub postanowienia, 2) są podejmowane w sprawach indywidualnych, 3) mają charakter publicznoprawny, 4) dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Ostatnia przesłanka oznacza, że musi istnieć ścisły i bezpośredni związek między działaniem lub zaniechaniem określonego działania organu administracji, a możliwością realizacji uprawnienia (obowiązku) wynikającego z przepisu prawa przez podmiot niepowiązany organizacyjnie z organem wydającym dany akt lub podejmującym daną czynność (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz, Lexis Nexis, Warszawa 2008, str. 31-32). W okolicznościach niniejszej sprawy skarżąca kwestionuje działanie organu, polegające na nieprzyznaniu jej statusu strony postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Wskazać w tym miejscu należy, że ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm. - zwana dalej k.p.a.), jedynie w art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. normuje kwestię dopuszczenia do udziału w toczącym się postępowaniu administracyjnym i to tylko w odniesieniu do organizacji społecznej. Powołany przepis stanowi, że organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny. Brak jest natomiast unormowania tego problemu w stosunku do innych podmiotów. Przepisy postępowania administracyjnego nie przewidują zatem rozstrzygnięcia, nawet w formie czynności prawnej organu, w kwestii dopuszczenia do udziału innego podmiotu w toczącym się już postępowaniu administracyjnym. Tym samym nie ma podstaw prawnych do wydania przez organ w zawisłej sprawie rozstrzygnięcia, czy też podjęcia takiej czynności, która mogłaby być przedmiotem kontroli sądu. Skoro bowiem w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego brak jest odniesienia do kompetencji organu do wydawania aktów administracyjnych w zakresie uznania danej osoby za stronę bądź pozbawienia jej tego statusu, to w konsekwencji skarga na czynność organu - polegającą na poinformowaniu skarżącej, że nie ma ona przymiotu strony w prowadzonym postępowaniu jest niedopuszczalna. Ustawodawca nie uregulował możliwości kwestionowania działań organów, innych niż postanowienia wydane na podstawie art. 31 § 2 k.p.a., zatem nie jest dopuszczalna skarga do sądu administracyjnego w tym zakresie, co obliguje Sąd do jej odrzucenia. Na marginesie jedynie wskazać należy skarżącej, że rozpoznając skargę w niniejszej sprawie Sąd nie jest uprawniony do badania prawidłowości ustalenia kręgu stron w postępowaniu administracyjnym. Jeżeli skarżąca kwestionuje okoliczność pozbawienia jej statusu strony w postępowaniu administracyjnym, może wnieść odwołanie od decyzji organu I instancji, którego dopuszczalność będzie badać organ odwoławczy, bądź złożyć wniosek o wznowienie postępowania (jeżeli kwestionowana decyzja stanie się ostateczna). Wskazać jednocześnie należy, że skarżąca otrzymała od Prezydenta Miasta, w piśmie z dnia 20 lutego 2012 roku, informację o wydaniu w dniu 16 września 2011 roku decyzji nr [[...]] zatwierdzającej projekt budowlany i projekt zagospodarowania terenu i udzielającej pozwolenia na budowę dwóch budynków usługowych o charakterze biurowym związanym z obsługą turystyki i rekreacji "[[...]]" i "[[...]]" z garażami podziemnymi na terenie działek nr [[...]]-[[...]] obręb [[...]] przy ul. J. w G. wraz z infrastrukturą techniczną wg projektu zamiennego. Pismo zawierało także informację, że na dzień jego sporządzenia, decyzja ta jest ostateczna. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny - na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 58 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę odrzucił. Odnośnie zwrotu wpisu sądowego uiszczonego od skargi Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.