II SA/Gd 2215/01
WyrokWSA w Gdańsku2004-01-14
Skład orzekający: Stanisław Nowakowski, Krzysztof Ziółkowski, Krzysztof Gruszecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja umarzająca postępowanie administracyjne w sprawie przyznania uprawnień kombatanckich, wydana na podstawie przepisu, który następnie został uznany za niezgodny z Konstytucją, może zostać uchylona w celu merytorycznego rozpoznania wniosku?Ratio decidendi
Decyzja umarzająca postępowanie administracyjne w sprawie przyznania uprawnień kombatanckich, wydana na podstawie przepisu, który następnie został uznany za niezgodny z Konstytucją przez Trybunał Konstytucyjny, powinna zostać uchylona. W takiej sytuacji brak jest przeciwwskazań do merytorycznego rozpoznania złożonego wniosku, a sąd administracyjny powinien uchylić zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie uprawnień kombatanckich po terminie określonym w ustawie. Organ I instancji umorzył postępowanie na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. w związku z art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach, wskazując na bezskuteczność wniosku złożonego po terminie. Organ II instancji utrzymał decyzję w mocy. Skarżąca wniosła skargę do sądu administracyjnego, podnosząc, że przekroczenie terminu nie było zawinione.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji i zasądzono od organu na rzecz skarżącej kwotę 10 zł tytułem zwrotu wpisu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Stanisław Nowakowski Sędziowie sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski asesor WSA Krzysztof Gruszecki (spr.) Protokolant – Karolina Wielgosz-Rogocz po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi L. K. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 22 maja 2001 r. nr [...] w przedmiocie odmowy rozpatrzenia wniosku złożonego po terminie w sprawie przyznania uprawnień kombatanckich uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 2 lutego 2001 r. nr [...] i zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącej L. K. kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu wpisu.
II SA/Gd 2215/01
U z a s a d n i e n i e
Decyzją z dnia 2 lutego 2001 r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. w związku z art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (t. j. Dz. U. z 1997 r. Nr 142, poz. 950 ze zm.) umorzył postępowanie administracyjne w sprawie z wniosku L. K. o przyznanie uprawnień kombatanckich.
W uzasadnieniu organ administracji wskazał, że zgodnie z postanowieniami art.22 ust.3 cytowanej ustawy o kombatantach "Wnioski o przyznanie uprawnień kombatanckich z tytułów określonych w art. 1-4, z zastrzeżeniem ust. 4 mogły być kierowane, w trybie o którym mowa w ust. 1, do dnia 31 grudnia 1998 r. dla osób zamieszkałych na stałe w Polsce, a do dnia 31 grudnia 1999 r. dla osób zamieszkałych poza granicami Polski".
Skarżąca zamieszkała w Polsce złożyła wniosek po upływie tego terminu. W związku z tym zdaniem organu administracji wywołuje to bezskuteczność dokonanej czynności, a zatem brak jest podstaw do merytorycznego rozpatrzenia wniosku.
Skarżąca L. K. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie jej sprawy podnosząc, że jest osobą chorą, w starszym wieku i przekroczenie terminu spowodowane było brakiem znajomości przepisów.
Nie uwzględniając argumentów zawartych we wniosku Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w dniu 22 maja 2001 r. zaskarżoną decyzję w mocy, stwierdzając, że nie było podstaw do jej zmiany. W szczególności organ wskazał, że L. K. nie przedstawiła dowodu potwierdzającego, że jej wniosek został złożony w ustawowym terminie, to jest do dnia 31 grudnia 1998 r.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego L. K. ponowiła podnoszone wcześniej zarzuty oraz stwierdziła, że przekroczenie terminu nie było przez nią zawinione.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (D. U. 02.153.1271 z późn. zmianami) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (D. U. 153 poz. 1270).
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych (D. U. 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2003 r. – sygn. akt SK 4/02 Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego z art. 2 i art. 32 Konstytucji RP. Przepis ten stracił moc z dniem 29 kwietnia 2003 r.
Zgodnie z postanowieniami art. 145a § 1 K.p.a. można żądać wznowienia postępowania w przypadku gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja. W sytuacji takiej wniosek o wznowienie postępowania może być wniesiony w terminie
jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Dotyczy to wniosku o wznowienie postępowania wniesionego do urzędu administracji. Termin ten nie dotyczy Sądu.
Przesłanki wznowienia postępowania na podstawie art. 145a § 1 K.p.a. są zatem:
a) rozstrzygnięcie sprawy decyzją ostateczną,
b) orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego stwierdzające niezgodność aktu normatywnego
z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą, na podstawie której została wydana
decyzja.
W rozpatrywanym przypadku ostateczna decyzja Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wydana została na podstawie przepisu, którego niezgodność z Konstytucją stwierdził Trybunał Konstytucyjny. W związku z tym w obecnym stanie prawnym nie ma przeciwwskazań do merytorycznego rozpoznania złożonego wniosku.
Kierując się tymi przesłankami Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.b K.p.a. w zw. z art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) orzekł jak w sentencji wyroku.
O zwrocie wpisu postanowiono na podstawie art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 97 § 2 Przepisów wprowadzających ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sąd nie zawarł w wyroku rozstrzygnięcia opartego na przepisie art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (D. U. 153 poz. 1270), określającego, czy i w jakim zakresie zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Rozstrzygnięcie takie jest bowiem zdaniem Sądu obligatoryjne tylko w takim przypadku, gdy zaskarżona do sądu administracyjnego decyzja nadaje się ze swej istoty do wykonania oraz gdy przepis szczególny nie wyklucza jej wykonalności z mocy samego prawa do czasu prawomocnego rozpatrzenia skargi przez sąd. Skoro zatem zaskarżona do sądu administracyjnego decyzja o umorzeniu postępowania w przedmiocie przyznania uprawnień kombatanckich nie nadaje się w żadnej mierze do wykonania, to całkowicie bezprzedmiotowe było orzekanie o możliwości wykonania decyzji w trybie art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Ponieważ art. 97 § 2 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nakazuje stosować dotychczasowe przepisy o wpisie i innych kosztach sądowych w sprawach, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, to wobec uwzględnienia skargi Sąd zasądził koszty postępowania na rzecz skarżącej na podstawie art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74 poz. 368 z późn. zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło