II SA/Gd 224/16

WyrokWSA w Gdańsku2016-07-06

Skład orzekający: Dorota Jadwiszczok, Jolanta Górska, Katarzyna Krzysztofowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej mogły zastosować art. 154 § 1 Kpa do zmiany decyzji ostatecznej nakładającej obowiązki w zakresie doprowadzenia jakości wody do norm sanitarnych, czy też powinny wszcząć nowe postępowanie na podstawie art. 27 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej naruszyły przepisy postępowania, stosując art. 154 § 1 Kpa do zmiany decyzji ostatecznej, która nakładała obowiązki i przyznawała uprawnienia. Taka decyzja nie mogła być zmieniona w tym trybie, a organ powinien był rozważyć zastosowanie art. 155 Kpa lub wszcząć nowe postępowanie na podstawie art. 27 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, zwłaszcza gdy strona domagała się nowego postępowania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, która utrzymała w mocy decyzję organu I instancji zmieniającą decyzję z 2007 r. w sprawie doprowadzenia jakości wody do obowiązujących wymagań sanitarnych. Pierwotna decyzja z 2007 r. stwierdzała warunkową przydatność wody i nakazywała działania naprawcze. Kolejne decyzje zmieniały terminy. Skarżący domagał się przedłużenia terminu, a organy sanitarne stosowały art. 154 Kpa, mimo że jakość wody nadal nie spełniała norm. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 7 marca 2016 r. oraz decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia 28 stycznia 2016 r. i zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Górska (spr.) Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Pobojewski po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2016 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi A. w M. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 7 marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji w sprawie doprowadzenia jakości wody przeznaczonej do spożycia do obowiązujących wymagań sanitarnych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia 28 stycznia 2016 r. nr [...], 2. zasądza od Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego na rzecz skarżącego A. w M. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Przedmiotem niniejszej sprawy jest skarga A. na decyzję Państwowego Wojewódzki Inspektora Sanitarnego z dnia 7 marca 2016 r. Z akt sprawy wynika, że skarga ta została wniesiona w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Decyzją z dnia 6 grudnia 2007 r., wydaną na podstawie art. 27 ust. 1 i art. 37 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej , art. 2 ust. 1 pkt 1, art. 156 ust. 1 pkt 8, art. 156 ust. 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne, art. 12 ust. 1 i 4, art. 13 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków oraz § 2, § 3 ust. 1 pkt 1, § 14 ust. 1 pkt 3, § 14 ust. 2, 3 i 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2007 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, stwierdził warunkową przydatność wody do spożycia w wodociągu publicznym w M. przy zachowaniu parametrów wskazanych w pkt 2 tej decyzji. Organ nakazał jednocześnie podjęcie działań naprawczych mających na celu doprowadzenie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi z wodociągu publicznego w M. pod względem fizykochemicznym, tj. barwa, zawartość żelaza i jonu amonowego do obowiązujących norm sanitarnych w terminie do dnia 31 stycznia 2008 r. Na okres realizacji wskazanych obowiązków wodę do spożycia dopuszczono warunkowo w zakresie wskazanych parametrów – barwa o dopuszczalnej wartości 20 mg/l Pt, zawartość żelaza – 0,400 mg/l, zawartość jonu amonowego - 1,20 mg/l przy zachowaniu wartości pozostałych parametrów zgodnych z wymaganiami zawartymi rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2007 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi. Decyzja ta była zmieniana w trybie art. 154 § 1 Kpa decyzjami z dnia: 5 marca 2008 r., 16 marca 2009 r., 6 sierpnia 2009 r., 21 grudnia 2009 r., 20 lipca 2010 r., 13 lutego 2012 r. i 4 lutego 2015 r. W piśmie z dnia 31 grudnia 2015 r. A. wniósł o przedłużenie terminu na dokonanie poprawy jakości wody do spożycia ze względu na zawartość jonu amonowego, który zgodnie z decyzją z dnia 4 lutego 2015 r. upływał 31 grudnia 2015 r. Jednocześnie wniesiono o warunkowe dopuszczenie wody do spożycia ze względu na zawartość jonu amonowego do dnia 31 grudnia 2017 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny decyzją z dnia 28 stycznia 2016 r. zmienił decyzję 6 grudnia 2007 r. w zakresie terminu doprowadzenia jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi w zakresie jonu amonowego do obwiązujących norm sanitarnych, wyznaczając go na dzień 24 lutego 2016 r. Jednocześnie ustalił dopuszczalną wartość parametru dla zawartości jonu amonowego w wodzie podawanej przez wodociąg publiczny M. w okresie obowiązywania decyzji na 0,71 mg/l. Decyzja ta została wydana na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz art. 154 § 1 Kpa. W uzasadnieniu organ stwierdził, że wniosek nie zawierał dostatecznego uzasadnienia dla zmiany decyzji. Na wezwanie organu złożono jednak sprawozdania z badań mikrobiologicznych wody z dnia 24 grudnia 2015 r. Nadto w dniu 26 stycznia 2016 r. organ dokonał poboru próbki wody podawanej do sieci. Ze sprawozdania z badań tej próbki z dnia 27 stycznia 2016 r. wydanego przez Laboratorium Badania Wody w [...] wynika, że zawartość jonu amonowego wynosi 0,71 mg/l. Zgodnie natomiast z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 13 listopada 2015 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi dopuszczalna wartość dla jonu amonowego wynosi 0,50 mg/l. Zgodnie z art. 18 ust. 1 tego rozporządzenia przekroczenie wartości dopuszczalnych dla jonu amonowego jest możliwe do usunięcia w terminie 30 dni i dlatego organ nie uwzględnił wnioskowanego terminu 31 grudnia 2017 r. W odwołaniu od powyższej decyzji wniesiono o jej zmianę i uwzględnienie wniosku dnia 31 grudnia 2015 r. Gmina podjęła bowiem działania w celu poprawy jakości wody. Koszt inwestycji kompleksowej poprawy jakości wody wyniesie ok. 2 mln. zł i Gmina chce uzyskać zewnętrzne środki na ten cel. Nadto wskazano, że w grudniu 2015 r. wykonano remont urządzeń napowietrzających i filtracyjnych. Jakość wody w sieci poprawia się i spełnia wymogi rozporządzenia z 29 marca 2007 r. i dlatego wniesiono o warunkowe dopuszczenie jakości wody pitnej ze względu na jon amonowy w sieci w M. do wartości dopuszczalnej – 0, 71 mg/l do dna 31 grudnia 2017 r. Decyzją z dnia 7 marca 2016 r. organ odwoławczy utrzymał w mocy kwestionowane rozstrzygnięcie, nie znajdując podstaw do przychylenia się do wniosku. organ wskazał, że ponadnormatywna zawartość jonu amonowego w wodzie utrzymywała się od 2007 r. Organ I instancji wydał łącznie siedem decyzji zmieniających decyzję z dnia 6 grudnia 2007 r. Pomimo licznych deklaracji jakość wody w zakresie jonu amonowego nie uległa poprawie w ciągu 10 lat. Ponadto zgodnie z § 18 rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 13 listopada 2015 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, jeżeli przekroczenie wartości dopuszczalnych dla danego parametru nie stwarza zagrożenia dla zdrowia i jest możliwe do usunięcia w terminie 30 dni, właściwy państwowy powiatowy inspektor sanitarny stwierdza warunkową przydatność wody przeznaczonej do spożycia, określając dopuszczalne wartości parametryczne. Przekroczenie wartości dopuszczalnych nie może utrzymywać się łącznie przez okres dłuższy niż 30 dni w ciągu poprzedzających dwunastu miesięcy i dlatego organ I instancji nakazał wykonanie nakazów przedmiotowej decyzji w terminie 30 dni, czyli do dnia 24 lutego 2016 r. W skardze wniesionej do Sądu zarzucono naruszenie przepisów postępowania - art. 7 Kpa przez jego pominięcie oraz naruszenie prawa materialnego - § 18 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 13 listopada 2015 r. przez błędną wykładnię i zastosowanie. W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację sformułowaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wyjaśnił, że istotną i nadrzędną przesłanką jest ochrona zdrowia ludzkiego, która to zadecydowała w niniejszej sprawie o nadaniu pierwszeństwa słusznemu interesowi obywateli nad indywidualnym interesem strony. Na rozprawie w dniu 6 lipca 2016 r. pełnomocnik skarżącego wniosła o uchylenie lub stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, zarzucając naruszenie art. 154 Kpa, który nie powinien mieć zastosowania w sprawie, natomiast złożony przez skarżącego wniosek organy powinny rozpatrzyć jako nowy wniosek na podstawie art. 27 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie zaś z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) kontrolując legalność sąd nie jest związany treścią zarzutów i wniosków skargi. Oceniając w świetle przedstawionych kryteriów legalność zaskarżonej decyzji, Sąd uznał, że skarga zasługiwała na uwzględnienie, ponieważ organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej naruszyły przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na podjęte w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia. W 2007 roku zostało wszczęte z urzędu przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego postępowanie administracyjne, które toczyło się na warunkach i w trybie przewidzianym w ustawie z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2011 r., nr 212, poz. 1263 ze zm.). Zastosowanie do przedmiotu rozpoznawanej sprawy miały również przepisy ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2012 r., poz. 145 ze zm.), przepisy ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2006 r., nr 123, poz. 858 ze zm.) oraz przepisy rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2007 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia (Dz. U. nr 6, poz. 417 ze zm.). Zgodnie z art. 156 ust. 1 pkt 8 Prawa wodnego kontrola gospodarowania wodami dotyczy stanu jakości ujmowanej do zaopatrzenia ludności. Stosownie zaś do treści ust. 2 kontrolę w tym zakresie wykonuje Inspekcja Sanitarna. Artykuł 9 ust. 1 pkt 24 lit. a Prawa wodnego definiuje wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi jako wodę w stanie pierwotnym lub po uzdatnieniu, przeznaczoną do picia, przygotowania żywności lub innych celów domowych niezależnie od jej pochodzenia i od tego, czy jest dostarczana z sieci dystrybucyjnej, cystern, w butelkach lub pojemnikach. Taka sama definicja wody została zawarta w art. 2 pkt 18 lit. a ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Z przepisu art. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej wynika, że inspekcja ta została powołana do realizacji zadań z zakresu zdrowia publicznego w celu ochrony zdrowia ludzkiego przed niekorzystnym wpływem szkodliwości i uciążliwości środowiskowych, zapobiegania powstawaniu chorób, w tym chorób zakaźnych i zawodowych. Przepis art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej stanowi, że do zakresu działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej w dziedzinie bieżącego nadzoru sanitarnego należy kontrola przestrzegania przepisów określających wymagania higieniczne i zdrowotne, w szczególności dotyczących higieny środowiska, a zwłaszcza wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, powietrza w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi, gleby, wód i innych elementów środowiska w zakresie ustalonym w odrębnych przepisach. Uszczegółowienie tej roli Inspekcji następuje w art. 12 ust. 1 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, który stanowi, że nadzór nad jakością wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi sprawują organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej na zasadach określonych w przepisach o Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Z art. 12 ust. 4 tej ustawy wynika zaś, że badanie pobranych próbek wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi mogą wykonywać laboratoria Państwowej Inspekcji Sanitarnej lub inne laboratoria o udokumentowanym systemie jakości prowadzonych badań wody, zatwierdzonym przez Państwową Inspekcję Sanitarną. Państwowa Inspekcja Sanitarna w celu realizacji powierzonych jej zadań ustawowych wyposażona została przez ustawodawcę między innymi w kompetencję, wyrażoną w art. 27 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, do nakładania w drodze decyzji obowiązku usunięcia w ustalonym terminie stwierdzonych uchybień w zakresie wymagań higienicznych i zdrowotnych. Zgodnie z treścią art. 37 tej ustawy w postępowaniu przed organami Państwowej Inspekcji Sanitarnej stosuje się przepisy Kpa. Z art. 12 ust. 4 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków wynika, że badanie pobranych próbek wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi mogą wykonywać laboratoria Państwowej Inspekcji Sanitarnej lub inne laboratoria o udokumentowanym systemie jakości prowadzonych badań wody, zatwierdzonym przez Państwową Inspekcję Sanitarną. W tym kontekście nie może budzić wątpliwości prawidłowość działań podjętych przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego i wydanie decyzji z dnia 6 grudnia 2007 r. W dacie podejmowania tej decyzji wymagania w zakresie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, w tym wymagania bakteriologiczne, określało powołane wyżej rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2007 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, stanowiąc w § 2 ust. 1, że woda jest bezpieczna dla zdrowia ludzkiego, jeżeli jest wolna od mikroorganizmów chorobotwórczych i pasożytów w liczbie stanowiącej potencjalne zagrożenie dla zdrowia ludzkiego, wszelkich substancji w stężeniach stanowiących potencjalne zagrożenie dla zdrowia ludzkiego oraz nie ma agresywnych właściwości korozyjnych i spełnia m.in. podstawowe wymagania mikrobiologiczne określone w załączniku nr 1 do rozporządzenia. Z powyższego wynika, że priorytetem jakości wody przeznaczonej do spożycia jest jej jakość bakteriologiczna, a wszelkie nieprawidłowości i odchylenia od ustalonych wartości normatywnych w tym zakresie winny aktywizować organy inspekcji sanitarnej do podejmowania szybkich i adekwatnych działań zapobiegających zagrożeniu dla zdrowia i życia odbiorców wody. Stosownie do treści art. 154 § 1 Kpa decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. W przypadkach określonych w § 1 właściwy organ wydaje decyzję w sprawie uchylenia lub zmiany dotychczasowej decyzji ( § 2). Postępowanie, o którym mowa w art. 154 Kpa, ma charakter procesowy i zawiera przesłanki, jakimi kieruje się organ, prowadząc postępowanie zmierzające do zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej. Sąd administracyjny, rozpoznając skargę na decyzję wydaną na podstawie tego przepisu, ocenia zgodność postępowania organu z zasadami wynikającymi z tego przepisu. Sprowadza się ona do tego, czy w danej sprawie, w jej konkretnym stanie faktycznym i prawnym możliwe jest wdrożenie tego trybu wzruszenia decyzji ostatecznej. Uchylenie lub zmiana na podstawie art. 154 kpa decyzji ostatecznej może nastąpić tylko z udziałem tych samych stron przy niezmienionym stanie faktycznym i prawnym istniejącym w dniu wydania decyzji ostatecznej. Ponadto postępowanie prowadzone na podstawie art. 154 Kpa nie może zmierzać do ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy zakończonej ostatecznym rozstrzygnięciem, albowiem celem jego jest ustalenie zaistnienia przesłanek wymienionych w tym przepisie. Zmiana decyzji ostatecznej na podstawie tego przepisu może być dokonana tylko w granicach stanu faktycznego sprawy "pierwotnej", przy uwzględnieniu normy prawa materialnego, w oparciu o którą tę decyzję "pierwotną" wydano. Prawna możliwość zastosowania trybu przewidzianego w art. 154 k.p.a. uwarunkowana jest zatem prowadzeniem postępowania w ramach tego samego stanu prawnego i faktycznego oraz z udziałem tych samych stron. Postępowanie takie jest postępowaniem nadzwyczajnym, samodzielnym, odrębnym od tego, w którym wydano kwestionowaną decyzję ostateczną, zmierzającym do ustalenia zaistnienia przesłanek wymienionych przepisem art. 154 Kpa, a zatem reguły postępowania organu w tej nowej sprawie, wyznacza przywołany przepis. Postępowanie prowadzone na podstawie art. 154 kpa jest postępowaniem, którego przedmiotem - w przeciwieństwie do postępowania głównego - nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, lecz przeprowadzenie weryfikacji wydanej już decyzji ostatecznej z jednego tylko punktu widzenia, a mianowicie, czy w danych okolicznościach sprawy zachodzą przesłanki wymienione w § 1 tego artykułu. Poza tym w trybie art. 154 kpa nie mogą być uchylane lub zmieniane tzw. decyzje związane, tj. przy wydaniu których przepisy prawa nie pozwalają organom na swobodne uznanie. Z decyzją związaną mamy zaś do czynienia wówczas, gdy organ administracji ma obowiązek wydać rozstrzygnięcie określonej treści, gdy spełnione zostaną wskazane w przepisie prawa przesłanki. O tym, czy dana decyzja jest tzw. decyzją związaną decyduje więc przepis prawa, na podstawie którego decyzja ta została wydana. Przystępując do rozpatrzenia wniosku o uchylenie lub zmianę decyzji w trybie art. 154 kpa, organ administracji publicznej musi więc przede wszystkim ustalić, czy decyzja, której wniosek dotyczy jest decyzją związaną, czy też nie. Jeśli wniosek dotyczy decyzji związanej, to jej zmiana w trybie art. 154 kpa jest już tylko z tej przyczyny niemożliwa i niedopuszczalna. Zbędne jest w takim przypadku dokonywanie przez organ administracji publicznej oceny, czy istnieją wskazane w tym przepisie przesłanki zmiany decyzji, to jest czy strona na podstawie tej decyzji nie nabyła prawo oraz, czy za zmianą lub uchyleniem decyzji przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony (por. wyrok NSA z dnia 8 maja 2012 r., sygn. akt II OSK 1693/11, Lex nr 1404618). W konsekwencji, w pełni uprawnione jest stwierdzenie, że w trybie art. 154 kpa nie można wzruszyć każdej decyzji ostatecznej, a jedynie taką, która wydana jest na podstawie przepisu prawa opartego na uznaniu administracyjnym. Wreszcie wyjaśnić należy, że do decyzji ostatecznych, o których mowa w art. 154 § 1 Kpa, nie należą decyzje nakładające na stronę obowiązek, bowiem nawet te decyzje "są decyzjami, na mocy których pewne osoby nabywają prawo do wykonania tylko obowiązków wskazanych w decyzji, a nie innych" a zatem są to decyzje, na mocy których strona nabyła prawo (art. 155). Przepisom art. 155 podlegają nie tylko decyzje uprawniające, lecz także decyzje zobowiązujące. Pogląd, że strona nabywa prawa także z decyzji zobowiązującej jest utrwalony w doktrynie i orzecznictwie sądowym. W ocenie Sądu przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organ naruszy przepis art. 154 §1 Kpa, uchybiając jednocześnie obowiązkom wynikającym z przepisów art. 7 Kpa i art. 77 § 1 Kpa. To samo dotyczy decyzji organu I instancji. Przyjęty przez organy tryb postępowania z art. 154 § 1 Kpa nie był bowiem właściwy, jako że przepis ten nie miał zastosowania w sprawie. Decyzja z dnia 6 grudnia 2007 r. nakładała na stronę obowiązki w zakresie podjęcia działań naprawczych w celu doprowadzenia jakości wody do obowiązujących norm sanitarnych w wyznaczonym terminie i przyznawała jednocześnie uprawnienie do dostarczania wody do spożycia w wodociągu publicznym w M. w określonych parametrach na czas w decyzji tej określony. W związku z tym organ mógł jedynie rozważać zastosowanie art. 155 Kpa., czego jednakże nie uczynił. Nadto organ wykroczył przy rozpatrywaniu sprawy poza stan faktyczny i prawny istniejący w dacie podejmowania decyzji z dnia 6 grudnia 2007 r. Organ dokonał nowych ustaleń faktycznych dotyczących jakości wody w wodociągu publicznym w M. W takiej zaś sytuacji powinien zakończyć postępowanie nową decyzją wydaną w trybie art. 27 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej w związku z aktualnymi przepisami dotyczącymi jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi. Wprawdzie postępowania takie prowadzone jest zazwyczaj przez organu z urzędu, jednakże z mających zastosowanie w sprawie przepisów nie wynika, że strona nie może domagać się wszczęcia takiego postępowania. Zgodnie z treścią art. 61 § 1 Kpa organ administracji może wszcząć postępowanie administracyjne na żądanie strony lub z urzędu. Stąd też w orzecznictwie utrwalone jest stanowisko, że w takiej sytuacji strona może również domagać wszczęcia postępowania. Przepis art. 61 § 1 Kpa musi być interpretowany w związku z przepisami prawa materialnego, które nie tylko wyznaczają rodzaj spraw załatwianych w formie decyzji administracyjnej, ale i normują inicjatywę co do powstania danej treści stosunku materialnoprawnego. Jeżeli zatem przepis prawa expressis verbis nie wyłącza dopuszczalności wszczęcia postępowania na wniosek, nie jest dopuszczalne wyprowadzenie ograniczenia wszczęcia postępowania wyłącznie z urzędu. W razie gdy jednostka żąda wszczęcia postępowania ze względu na interes prawny, nie można jej tego prawa pozbawić, wywodząc o dopuszczalności wszczęcia postępowania urzędu. W związku z tym w niniejszej sprawie należało wyjaśnić jaka jest treść żądania strony. Z oświadczenia pełnomocnika skarżącego złożonego na rozprawie przed sądem wynika, że skarżącemu chodziło właśnie o nowe postępowanie z art. 27 Kpa ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, a nie o zmianę decyzji w trybie art. 154 Kpa. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił obie wydane w sprawie decyzje na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c i art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wobec uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania przyjmując stosownie do treści art. 205 § 2 tej ustawy, że na koszty te składa się uiszczony przez skarżącego wpis sądowy i koszty zastępstwa procesowego. Z uwagi na uwzględnienie skargi sprawa będzie ponownie rozpoznawana przez organ, który winien uwzględnić powyższe uwagi przy podejmowaniu rozstrzygnięcia. Zgodnie bowiem z treścią art. 153 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło