II SA/Gd 2272/01

WyrokWSA w Gdańsku2004-04-14

Skład orzekający: Sędzia WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz, Sędzia WSA Alina Dominiak, NSA Małgorzata Gorzeń

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek strony o sprostowanie pouczenia zawartego w decyzji, złożony w trybie art. 111 § 1 k.p.a., powinien być traktowany jako odwołanie od tej decyzji, jeśli organ odwoławczy nie udzielił odpowiedzi na wniosek o sprostowanie?
Ratio decidendi
Wniosek strony o sprostowanie pouczenia zawartego w decyzji, złożony w trybie art. 111 § 1 k.p.a., nie jest odwołaniem od decyzji. Organ odwoławczy, uznając taki wniosek za odwołanie i rozpoznając go merytorycznie, działa bez podstawy prawnej, co skutkuje nieważnością jego decyzji. Termin do wniesienia odwołania biegnie od dnia doręczenia stronie odpowiedzi na wniosek o sprostowanie.
Stan faktyczny
Skarżący M.D. złożył wniosek o ponowne skierowanie do służby zastępczej. Powiatowa Komisja Poborowa umorzyła postępowanie, a następnie Wojewódzka Komisja Poborowa uchyliła służbę zastępczą. M.D. złożył wniosek o sprostowanie pouczenia w decyzji Powiatowej Komisji Poborowej, powołując się na art. 111 § 1 k.p.a. Wojewódzka Komisja Poborowa uznała ten wniosek za odwołanie i utrzymała w mocy poprzednie orzeczenie. Skarżący wniósł skargę do WSA, domagając się uchylenia decyzji Wojewódzkiej Komisji Poborowej.
Rozstrzygnięcie
Stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji Wojewódzkiej Komisji Poborowej z dnia 28 maja 2001 r. Zasądza od Wojewódzkiej Komisji Poborowej na rzecz M.D. kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz, Sędziowie WSA Alina Dominiak (spr.), NSA Małgorzata Gorzeń, Protokolant Hanna Tarnawska, po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi M.D. na decyzję Wojewódzkiej Komisji Poborowej z dnia 28 maja 2001 r. Nr [...] w przedmiocie skierowania do służby zastępczej 1/ stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji, 2/ zasądza od Wojewódzkiej Komisji Poborowej na rzecz M.D. kwotę 10 zł ( dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Skarżący M.D. w dniu 22 lutego 2001 r. złożył wniosek ( datowany "2O.02.2OOOr." ) o ponowne skierowanie go do służby zastępczej stwierdzając, że podtrzymuje swoje poglądy, a o uchyleniu mu służby zastępczej dowiedział się w WKU . Decyzją z dnia 11 kwietnia 2001 r. nr [...] Powiatowa Komisja Poborowa, po rozpatrzeniu wniosku, umorzyła postępowanie w sprawie ponownego skierowania M.D. do służby zastępczej. W uzasadnieniu stwierdzono, że M.D. został orzeczeniem z dnia 6.03.1998 r. skierowany do odbycia służby zastępczej , po czym nie stawił się po odbiór karty skierowania do służby. W tej sytuacji Wojewódzka Komisja Poborowa w dniu 4 stycznia 2001 r. na wniosek Wojewody z dnia 6 grudnia 2000 r. orzekła o uchyleniu służby zastępczej. M.D. twierdzi, że treść wydanego orzeczenia jest mu nieznana a o fakcie uchylenia służby dowiedział się w dniu 20 lutego 2001 r. od Wojskowej Komendy Uzupełnień . Nie podejmował on "awiza" w sprawie odebrania zawiadomień od Wojewódzkiego Urzędu Pracy jak też od Wojewódzkiej Komisji Poborowej. M.D. skorzystał już raz z możliwości skierowania go do odbycia służby zastępczej, a jego postawa przyczyniła się do tego, że przyznaną mu służbę uchylono. W świetle w/w okoliczności sprawa będąca przedmiotem podania strony została już ostatecznie rozstrzygnięta a nie zachodzą żadne nowe okoliczności uzasadniające wznowienie postępowania w sprawie. W uzasadnieniu stwierdzono również, że strona, uznająca orzeczenie Urzędu Wojewódzkiego Wojewódzkiej Komisji Poborowej z dnia 4 stycznia 2001 r. za nieprawomocne może je zaskarżyć i wnosić o przywrócenie terminu do złożenia odwołania. Następnie zawarte zostało pouczenie - iż od niniejszego orzeczenia przysługuje odwołanie w terminie 14 dni do Wojewódzkiej Komisji Poborowej za pośrednictwem Komisji lub - gdy ta nie urzęduje - Starostwa Powiatowego . M.D. pismem z dnia 25 kwietnia 2001 r., skierowanym do Powiatowej Komisji Poborowej , powołując się na treść art. 111 ust. 1 kpa, wniósł o sprostowanie orzeczenia Powiatowej Komisji Poborowej z dnia 11 kwietnia 2001 r. Nr [...] w części dotyczącej pouczenia o odwołaniu. W uzasadnieniu stwierdził, że w uzasadnieniu orzeczenia Powiatowa Komisja Poborowa poinformowała, że strona uznająca orzeczenie Urzędu Wojewódzkiego Wojewódzkiej Komisji Poborowej z dnia 4 .01.2001 r. za nieprawomocne może je zaskarżyć i wnosić o przywrócenie terminu do złożenia odwołania, a w pouczeniu podano, że poborowemu przysługuje odwołanie w terminie 14 dni od doręczenia orzeczenia do Wojewódzkiej Komisji Poborowej . Stwierdził, że mając na uwadze powyższe i przepis art. 9 kpa wnosi o sprostowanie orzeczenia. Starostwo Powiatowe przesłało pismo M.D. do Wojewódzkiej Komisji Poborowej jako odwołanie od decyzji Powiatowej Komisji Poborowej z dnia 11 kwietnia 2001 r. Wojewódzka Komisja Poborowa w dniu 28 maja 2001 r. decyzją nr [...] utrzymała w mocy orzeczenie Powiatowej Komisji Poborowej z dnia 11 .04.2001 r. nr [...] W uzasadnieniu miedzy innymi odniesiono się do żądania M.D. o sprostowanie orzeczenia podając, że nie było potrzeby dokonywania sprostowania, bowiem M.D. nie złożył w ustawowym terminie odwołania od orzeczenia Wojewódzkiej Komisji Poborowej uchylającego mu służbę zastępczą a jeżeli uchybienie terminu nastąpiło bez winy poborowego, może złożyć prośbę o jego przywrócenie. O tej możliwości mówi końcowa część uzasadnienia. Natomiast pouczenie zawarte w orzeczeniu informuje o możliwości odwołania się od tego właśnie orzeczenia - umarzającego postępowanie w sprawie poborowego - i z tej możliwości poborowy skorzystał. Skargę na powyższą decyzję - Wojewódzkiej Komisji Poborowej z dnia 28.05.2001 r. -wniósł M.D., wnosząc o jej uchylenie. Wskazał, że uzasadnienie z pouczeniem , zawarte w decyzji Powiatowej Komisji Poborowej z dnia 11.04.2001 r. , było niezrozumiałe, wobec czego złożył wniosek o sprostowanie orzeczenia w trybie art. 111 § 1 kpa. Na wniosek ten nie dostał odpowiedzi, a w zamian doręczono mu orzeczenie Wojewódzkiej Komisji Poborowej pozbawiając go tym samym prawa złożenia odwołania od orzeczenia Powiatowej Komisji Poborowej . Wojewódzka Komisja Poborowa w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Skarżący nie wniósł odwołania od orzeczenia Powiatowej Komisji Poborowej z dnia 11.04.2001 r. , lecz złożył wniosek o jego sprostowanie. Świadczy o tym nie tylko powołanie się przez skarżącego na przepis art. 111 § 1 (we wniosku nieprawidłowo - 111 ust. 1) kpa, lecz także sama treść wniosku. Przepis art. 111 § 1 kpa stanowi, że strona może w terminie czternastu dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji zażądać jej uzupełnienia co do rozstrzygnięcia bądź co do prawa odwołania, wniesienia w stosunku do decyzji powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego albo sprostowania zamieszczonego w decyzji pouczenia w tych kwestiach. Art. 111 § 2 kpa stanowi natomiast, że w przypadkach określonych w § 1 termin dla strony do wniesienia odwołania, powództwa lub skargi biegnie od dnia doręczenia jej odpowiedzi. O tym czy w sprawie został złożony wniosek o sprostowanie zamieszczonego w decyzji pouczenia o treści określonej w art. 111 § 1 kpa decyduje nie nazwa pisma strony ani też powołanie takiej czy innej podstawy prawnej, lecz żądany przedmiot sprostowania (podobnie NSA w wyroku z dnia 22.02.2001 r. sygn. akt V SA 2415/00, LEX nr 50127). Skarżący domagał się sprostowania orzeczenia w części dotyczącej pouczenia, wobec czego jego żądanie mieściło się w dyspozycji art. 111 § 1 kpa. Należy mieć też na względzie, że wniosek M.D. z dnia 24.04.2001 r. nie nosi w ogóle cech odwołania od decyzji. Art. 128 kpa stanowi, że odwołanie nie wymaga szczegółowego uzasadnienia. Wystarczy, jeżeli z odwołania wynika, że strona nie jest zadowolona z wydanej decyzji. Przepisy szczególne mogą ustalać inne wymogi co do treści odwołania. Tymczasem z wniosku skarżącego nie wynika, jakie jest jego stanowisko dotyczące treści decyzji, wniosek nie zawiera żadnego polemicznego odniesienia się do jej treści. Wobec powyższego uznać należy, iż błędnie przyjęto, że pismo skarżącego jest odwołaniem od decyzji Powiatowej Komisji Poborowej z dnia 11.04.2001 r. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz.1270) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skoro odwołanie nie zostało wniesione , brak było podstaw do jego rozpoznania. Uznanie za odwołanie wniosku strony złożonego w trybie art. 111 kpa powoduje, że organ II instancji bez podstawy prawnej wystąpił w charakterze organu odwoławczego. W tej sytuacji decyzja organu II instancji, zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 kpa , jest dotknięta wadą nieważności, jako wydana bez podstawy prawnej ( podobnie Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 maja 1994 r. sygn. akt SA/Gd 2365/93, POP 1997/3/62). Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd stwierdza nieważność decyzji w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd na mocy wyżej wskazanego przepisu stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji. Nadmienić w tym miejscu trzeba, że Sąd dokonując określenia numeru zaskarżonej decyzji powołał numer widniejący na niej oraz na dowodach doręczenia tej decyzji, znajdujących się w aktach administracyjnych, tj. [...] , mimo że strony określały numer zaskarżonej decyzji jako [...]. Nie było jednak wątpliwości, że skargą objęta była opisana wyżej decyzja. Ze względu na charakter zaskarżonej decyzji Sad nie zawierał w wyroku określenia, o którym mowa w art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło