II SA/Gd 234/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 29 maja 2009r.na posiedzeniu niejawnym wniosku L. C. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 lutego 2009r., nr [...] w przedmiocie kary za usunięcie drzew postanawia: odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy. Wnioskiem wniesionym wraz ze skargą L. C. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wskazał, iż jest rolnikiem utrzymującym się z gospodarstwa rolnego, osiągane dochody pozwalają jedynie na bieżące utrzymanie i skarżący nie posiada środków na opłacenie wpisu sądowego. Synowie K. i R. są uczniami, a P. studentem. P. i R. osiągane dochody przeznaczają na koszty kształcenia. Skarżący oświadczył, iż posiada dom o pow. 180 m w Szenajdzie oraz 8,9298 ha gruntów rolnych. Dochody z gospodarstwa rolnego określił na poziomie 178,76 zł miesięcznie, syn R. z tytułu umowy o prace osiąga dochód na poziomie 1815,66 zł wg PIT za 2008r., syn P. jest bezrobotnym odbywającym staż i otrzymuje kwotę 772 zł miesięcznie. Żona skarżącego z tytułu umowy o prace otrzymuje kwotę 1311,58 zł wg PIT za 2008r. W związku z powziętymi wątpliwościami co do możliwości płatniczych wnioskodawcy, Sąd, pismem z dnia 5 maja 2009 r. (doręczonym w dniu 8 maja 2009 r.), zobowiązał go do przedłożenia następujących dokumentów źródłowych: wyciągu z posiadanych przez skarżącego, jego żonę i synów rachunków i lokat bankowych – w tym konta i lokat dewizowych – z ostatnich trzech miesięcy z uwzględnieniem aktualnego salda tychże rachunków, bądź też oświadczenia o ich nieposiadaniu, odpisu zeznania podatkowego złożonego przez skarżącego i członków jego rodziny za rok 2008 bądź oświadczenia o jego nieskładaniu, oświadczenia czy wnioskodawca korzysta ze świadczeń z pomocy społecznej, czy podejmuje prace dorywcze ( jeśli tak to w jakiej wysokości dochody osiąga), dokumentów potwierdzających obowiązek uiszczania składki na KRUS z uwzględnieniem wysokości tej składki i kogo obowiązek ubezpieczenia dotyczy bądź zaświadczenia z KRUS, iż wnioskodawca takiemu ubezpieczeniu nie podlega; dokumentów potwierdzających kontynuowanie nauki przez synów; dokumentów obrazujących wysokość dochodów z tytułu stosunku pracy synów oraz małżonki, dokumentów potwierdzających powierzchnię gospodarstwa i wysokość osiąganego z niego dochodu miesięcznego, decyzji przyznającej dopłaty bezpośrednie do posiadanych gruntów rolnych ze wskazaniem wysokości tych dopłat; oświadczenia kto zamieszkuje w posiadanym domu; dokumentów obrazujących wysokość kosztów utrzymania domu ( dostawa mediów, wymiar podatku); oświadczenia w przedmiocie zarejestrowanych na skarżącego i członków jego rodziny pojazdów mechanicznych (podania marki, roku produkcji, daty zakupu i aktualnej wartości). W odpowiedzi skarżący złożył oświadczenie, iż łączny dochód gospodarstwa domowego wynosi 337,13 zł i składa się na to dochód skarżącego, jego żony oraz synów P. i K. Syn R. prowadzi własne gospodarstwo domowe i kosztowe. Złożone zostało zaświadczenie o wynagrodzeniu R. C., z którego wynika, iż wysokość przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia netto z ostatnich trzech miesięcy wynosi 1191,73 zł. Z wyciągu z konta bankowego za okres od 23 marca do 1 kwietnia 2009r. D. C. wynika, iż wysokość netto otrzymywanego przez nią wynagrodzenia wynosi 1237,36 zł. Z zeznania podatkowego za rok 2008 D. C. wynika, iż oprócz wynagrodzenia ze stosunku pracy osiągnęła także dochód z działalności wykonywanej osobiście w wysokości 12635 zł w roku 2008. W złożonych dokumentach i oświadczeniach skarżącego okoliczność ta ujawniona nie została. Zeznanie PIT-36 przedstawione przez skarżącego jest całkowicie niewiarygodne, gdyż nie posiada pieczątki potwierdzającej, iż zostało złożone w US oraz składa się druk z 6 stron a przedstawione zostały aby 4 strony oraz dodatkowo sposób skserowania zeznania nasuwa wątpliwość co do prawdziwości tego zeznania. Ponadto w sytuacji składania zeznania do US bezwątpienia skarżący osiąga dochody, których nie ujawnił, gdyż utrzymywanie się wyłącznie z działalności rolniczej nie generuje obowiązku składania zeznania rocznego w podatku dochodowym od osób fizycznych. Ponadto skarżący nie przedstawił wyciągów z posiadanego rachunku bankowego, przedłożył aby potwierdzenia dokonanych operacji, nie wyczerpuje to realizacji żądania przedłożenia wyciągów z rachunku bankowego. Ponadto konto bankowe należy do A L. C., co oznacza iż skarżący posiada działalność gospodarczą i rachunek ten związany jest z jej prowadzeniem. Odnośnie przedstawienia dowodu potwierdzającego podleganie przez L. C. ubezpieczeniu społecznemu rolników przedstawione zostało pismo z dnia 30 kwietnia 2009r. z KRUS w G. Oddział Terenowy, z którego wynika, iż kwestia objęcia skarżącego ubezpieczeniem społecznym rolników nie została rozstrzygnięta i zwrócono się o wyjaśnienia z US oraz do Urzędu Gminy co do prowadzenia przez skarżącego działalności gospodarczej. Żona skarżącego jako małżonka podlega ubezpieczeniu społecznemu rolników od 1 stycznia 2001 do chwili obecnej. Z zaświadczenia o powierzchni posiadanego gospodarstwa wynika, iż gospodarstwo ma powierzchnie 14,37 ha fizycznych, do tego skarżący posiada las o powierzchni 26 ha. Tej okoliczności w złożonym PPF skarżący nie ujawnił. Reasumując przedłożone przez skarżącego dokumenty i złożone oświadczenia wskazać należy, iż w żaden sposób nie zostało wykazane, aby rodzina skarżącego pozostawała w sytuacji finansowej i życiowej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. Samo oświadczenie skarżącego jest niewiarygodne zwłaszcza w sytuacji, gdyż pomimo zobowiązania referendarza przedstawia on jedynie niektóre dokumenty. Powoduje to, iż brak jest pełnego obrazu rzeczywistej sytuacji majątkowej i życiowej skarżącego. Przede wszystkim kwestią nieustaloną z uwagi na brak całości zeznania podatkowego oraz wyciągów z posiadanego rachunku bankowego jest wysokość dochodów osiąganych przez rodzinę skarżącego. Króla utrzymania skarżącego też nie są wyjaśnione, gdyż ubezpieczeniu społecznemu rolników w chwili obecnej skarżący nie podlega, nie jest też wyjaśniona kwestia prowadzenia działalności gospodarczej. Dodatkowo w poprzednim roku żona skarżącego osiągała dochody z działalności wykonywanej osobiście, obecnie nie wykazuje tej działalności, ale też nie wskazuje, iż jej nie prowadzi. Wezwanie referendarza co do wyjaśnienia konkretnych okoliczności zostały przez skarżącego zlekceważone. Z tych właśnie względów przyznanie skarżącemu prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów jest niezasadne, albowiem intencją ustawodawcy było, aby z prawa pomocy korzystały tylko osoby, które deklarują się niskim dochodami i wyjątkową sytuacją życiową. Przyznanie stronie prawa pomocy wiąże się z wykazaniem przez nią braku możliwości partycypowania w pełnych kosztach postępowania. Sąd nie jest zobowiązany do prowadzenia jakichkolwiek dochodzeń w sytuacji, gdy przedstawione przez stronę dane uniemożliwiają pełną ocenę jej stanu majątkowego, albo gdy nie są one do końca jasne bądź poddają w wątpliwość twierdzenia skarżącego o jego ubóstwie. To sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy, ponieważ to na nim spoczywa w tym zakresie ciężar dowodu. Rozstrzygnięcie referendarza w tej kwestii zależy wyłącznie od tego, co zostanie przez stronę przedstawione, tym bardziej, że ma ona przedstawić Sądowi argumentację, która potwierdzałaby jej niezdolność do wygospodarowania środków na pokrycie określonych kosztów postępowania. Skarżący, w ocenie Sądu nie wykazał w sposób przekonywujący, iż znajduje się w sytuacji kwalifikującej go do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Wobec tego na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak we wstępie.