II SA/Gd 2345/01

Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Hyla (spr.), Sędziowie NSA Krzysztof Gruszecki, Krzysztof Ziółkowski, Protokolant Mariola Branicka, po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2004 r. sprawy ze skargi K. M. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 28 maja 2001 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przyznania uprawnień kombatanckich 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 30 stycznia 2001 r. nr [...] 2. zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącego K. M. kwotę 10 zł. (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. II SA/Gd 2345/01 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 28 maja 2001 r. Nr [...]Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy swą decyzję z dnia 30 stycznia 2001r. nr [...] o umorzeniu postępowania w przedmiocie przyznania K. M. uprawnień kombatanckich, na podstawie art 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127§3 k.p.a. oraz art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. 142/1997 r. poz. 950 z późn. zm.). Z uzasadnienia decyzji wynika, że K. M. złożył wniosek o przyznanie uprawnień kombatanckich po ustawowym terminie wynikającym z art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach, który upłynął z dniem 31 grudnia 1998r. Skargę na powyższą decyzję wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego K. M., podnosząc że czuje się skrzywdzony zaskarżoną decyzją, gdyż o upływającym terminie do składania wniosku o przyznanie uprawnień kombatanckich nie wiedział, był natomiast poważnie chory i w grudniu 1998r. przebywał w szpitalu Akademii Medycznej. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w odpowiedzi na skargę wniósł ojej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (D.U. 02.153.1271 z późn. zmianami) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (D.U. 153 poz. 1270). W myśl art. 1 §1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. o ustroju sądów administracyjnych (D.U. 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Przepis art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. 142/1997 r. poz. 950 z późn. zm.), zwanej dalej ustawą o kombatantach istotnie określał ostateczny termin do składania wniosków o przyznanie uprawnień kombatanckich przez osoby zamieszkałe w Polsce na dzień 31 grudnia 1998r. Jednak Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2003r. sygn. akt SK 4/02 (pubł. D.U. 72 poz. 658) uznał określenie terminu do składania wniosków o przyznanie uprawnień kombatanckich zawarte w przywołanym przepisie ustawy o kombatantach za niezgodne z art. 2 i 32 Konstytucji RP. Przepis art. 22 u. 3 ustawy o kombatantach tym samym utracił moc obowiązującą z dniem 29 kwietnia 2003 r. Zgodnie z art. 190 ust. 4 Konstytucji RP orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą aktu normatywnego, na podstawie którego zostało wydane prawomocne orzeczenie sądowe, ostateczna decyzja administracyjna lub rozstrzygnięcie w innych sprawach stanowi podstawę do wznowienia postępowania, uchylenia decyzji lub innego rozstrzygnięcia na zasadach i w trybie określonych w przepisach właściwych dla danego postępowania. Przepisem art. 82 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643) wprowadzono do Kodeksu postępowania administracyjnego artykuł 145a stanowiący, że można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją umową międzynarodową lub z ustawą na podstawie którego została wydana decyzja (§ 1). Ponieważ stosownie do art. 145§ 1 pkt 1b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (D.U. 153 poz. 1270) decyzja lub postanowienie podlega uchyleniu, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, to należy przyjąć zasadę że sąd administracyjny uchyla zaskarżoną decyzję, jeżeli stwierdzi występowanie w sprawie przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego wynikającej z orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego w sprawie niekonstytucyjności podstawy prawnej decyzji (podobnie NSA w wyrokach z dnia 2 września 1999r. IV SA 1360/97 oraz z 25 października 1999r. sygn. akt II SA 1294/99) wydania obu decyzji był przepis, którego niekonstytucyjność została stwierdzona wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego, to uznać należało, że zachodzą podstawy do wznowienia postępowania w sprawie i zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca podlegają uchyleniu na podstawie art. 145§ 1 pkt lb oraz art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd nie zawarł w wyroku rozstrzygnięcia opartego na przepisie art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (D.U. 153 poz. 1270), określającego, czy i w jakim zakresie zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Rozstrzygnięcie takie jest bowiem zdaniem Sądu obligatoryjne tylko w takim przypadku, gdy zaskarżona do sądu administracyjnego decyzja nadaje się ze swej istoty do wykonania oraz gdy przepis szczególny nie wyklucza jej wykonalności z mocy samego prawa do czasu prawomocnego rozpatrzenia skargi przez sąd. Skoro zatem zaskarżona do sądu administracyjnego decyzja o umorzeniu postępowania w przedmiocie przyznania uprawnień kombatanckich nie nadaje się w żadnej mierze do wykonania, to całkowicie bezprzedmiotowe było orzekanie o możliwości wykonania decyzji w trybie art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponieważ art. 97§2 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nakazuje stosować dotychczasowe przepisy o wpisie i innych kosztach sądowych w sprawach, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, to wobec uwzględnienia skargi Sąd zasądził koszty postępowania na rzecz skarżącego na podstawie art. 55 u. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (D.U. 74 poz. 368 z późn. zmianami).