II SA/Gd 2534/00
WyrokWSA w Gdańsku2004-02-11
Skład orzekający: Jan Jędrkowiak, Janina Guść, Krzysztof Ziółkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił uchylenia ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę w postępowaniu wznowieniowym, mimo zarzutów strony dotyczących naruszenia przepisów techniczno-budowlanych i wpływu inwestycji na możliwość zabudowy sąsiedniej działki?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że organy administracji nie przeprowadziły wystarczającego postępowania dowodowego w celu oceny zarzutów strony dotyczących naruszenia przepisów techniczno-budowlanych i wpływu projektowanej inwestycji na możliwość zabudowy sąsiedniej działki. Brak takiego postępowania stanowi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Skarżąca R. R. wniosła skargę na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji z 1998 r. o pozwoleniu na budowę. Podstawą wznowienia postępowania było nieuczestniczenie skarżącej w pierwotnym postępowaniu. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów techniczno-budowlanych, w szczególności § 13 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa, wskazując, że projektowany budynek uniemożliwi jej zabudowę sąsiedniej działki. Organy uznały, że przepisy te nie zostały naruszone.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA: Jan Jędrkowiak (spr.), Sędziowie: WSA: Janina Guść, NSA: Krzysztof Ziółkowski, Protokolant: Danuta Penkalla, po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi R. R. na decyzję Wojewody z dnia 6 września 2000 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę uchyla zaskarżona decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia 31 lipca 2000 r Nr [...] i zasądza od Wojewody na rzez skarżącej R. R.kwotę 10 zł /dziesięć/ tytułem zwrotu kosztów postępowania.
II SA/Gd. 2534/00
UZASADNIENIE
R. R. zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego decyzję Wojewody z dnia 6 września 2000 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 31 lipca 2000 r.
Zaskarżona decyzja wydana została w następującym stanie sprawy:
Postanowieniem z dnia 9 maja 2000 r. na wniosek skarżącej Prezydent Miasta wznowił postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę, które na skutek przeniesienia z decyzji ostatecznej Prezydenta Miasta z 5 sierpnia 1998 r. posiadało "A" dotyczyło I etapu budowy zespołu domów mieszkalnych wielorodzinnych z usługami na działce nr 125 i 126 obr. 192 przy ul. [...] w B. wraz z inwestycjami towarzyszącymi.
Podstawę wznowienia stanowił art. 145 § 1 ust. 4 kpa w związku z ustaleniem, że skarżąca będąc stroną bez własnej winy nie brała udziału w w/w postępowaniu.
W dniu 31 lipca 2000 r. Prezydent Miasta na podstawie art. 151 § 2 kpa w związku z art. 146 § 2 kpa wydał decyzję, którą odmówił uchylenia ostatecznej decyzji własnej, tj. decyzji Prezydenta Miasta z dnia 5 sierpnia 1998 r. W uzasadnieniu podano, że w trakcie przeprowadzonego postępowania wznowieniowego stwierdzono, że brak udziału strony w postępowaniu nie wywarł żadnego wpływu na podjęte rozstrzygnięcie, ponieważ decyzja o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę inwestycji "I etap budowy zespołu domów mieszkalnych wielorodzinnych z usługami na działce nr [...] i [...] obr. 192 przy ul. [...] w B." została wydana zgodnie z wymaganiami decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, przepisami techniczno-budowlanymi, obowiązującymi przepisami Prawa budowlanego, jak również przepisami wykonawczymi do tej ustawy. Zgodnie z powołanym w podstawie prawnej decyzji art. 146 § 2 kpa, nie uchyla się decyzji w przypadku jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.
Od w/w decyzji odwołała się do Wojewody R. R. W odwołaniu podniosła, iż wydana w postępowaniu wzniowieniowym przez organ I instancji narusza prawo. Wskazała, że budynek mieszkalny, którego dotyczy pozwolenie na budowę ma wysokość 17 m, a jedna z jego ścian wzniesiona jest w odległości 6,3 m od granicy działki, której jest współwłaścicielką. Ten fakt zmniejsza walory użytkowe i wartość działki, a wysokość budynku uniemożliwi wybudowanie domu mieszkalnego na tejże działce w odległości 4 m od granicy. Zdaniem odwołującej się strony został naruszony § 13 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Niewątpliwym bowiem jest, że blok, na którego budowę wydano pozwolenie w stosunku do działki odwołującej się jest obiektem przesłaniającym i w takiej sytuacji budynek mieszkalny na tej działce mógłby być wybudowany w odległości nie mniejszej od bloku niż jego wysokość, czyli w odległości 17 m. Jeżeli odjąć od tej odległości 6,3 m, czyli odległości bloku od granicy z działką, to z tego wynika, że budynek na działce odwołującej się mógłby być usytuowany w odległości 10,7 m od granicy. Jest to sprzeczne z § 12 cyt. rozporządzenia. R. R. podniosła nadto, że zabudowa działki sąsiedniej przysparzając wartość tejże działce zdecydowanie obniża wartość działki, której jest współwłaścicielką.
Wojewoda w zaskarżonej decyzji z dnia 6 września 2000 r. podzielił stanowisko organu 1 instancji. W jej uzasadnieniu stwierdza, iż żądania lub zarzuty R. R. można oceniać wyłącznie w zakresie, w jakim odnoszą się one do ochrony uzasadnionych interesów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 6 i ust. 2 Prawa budowlanego. Takie naruszenie występuje tylko wtedy, gdy pozwolenie na budowę obiektu budowlanego na sąsiedniej działce narusza przepisy techniczno-budowlane. Zdaniem organu II instancji warunki techniczno-budowlane zostały przez inwestora zachowane (budynek usytuowano w odległości 6,5 m od granicy działki skarżącej). Spełnione też zostały wymagania w zakresie zachowania odległości "pożarowej" między projektowanymi budynkami, a granicą sąsiedniej nieruchomości (> 5,0 m). W ocenie organu nie został naruszony również § 13 rozporządzenia, gdyż nie ma on zastosowania w przedmiotowej sprawie, albowiem dotyczy zapewnienia właściwych warunków oświetlenia naturalnego pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi. Działka przy ul. [...], której współwłaścicielką jest R. R. jest zabudowana już budynkiem mieszkalnym, który znajduje się ok. 32 m od projektowanego budynku nr [...], natomiast budynek omawiany w odwołaniu ma ewentualnie dopiero powstać w przyszłości, jako drugi na tej działce.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżąca ponownie podniosła zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, jako wydanej z naruszeniem prawa. Zdaniem skarżącej Wojewoda nie rozważył czy wydana decyzja nie wywoła też w przyszłości skutku sprzecznego z prawem, wskazała, że wybudowany budynek nie powinien uniemożliwić właścicielom sąsiadujących działek skorzystania z ich prawa do "wybudowania się" na swoich działkach w odległości 3 lub 4 m od granicy działki. Zarzuciła, że wydane decyzje arbitralnie takiego prawa ją pozbawiły. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 02.153.1271 z późn. Zmianami) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 153 poz. 1270).
W myśl art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
W rozpoznawanej sprawie decyzja organu 1 instancji wydana została w trybie wzniowieniowym, a podstawą wznowienia było to, że strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną. Wznowienie postępowania wywiera między innymi ten skutek, że postępowanie administracyjne toczy się od początku i podlega tym samym regułom zawartym w k.p.a. co postępowanie w trybie "zwykłym". W takiej sytuacji organ winien rozważyć zarzuty strony w aspekcie przepisów prawa materialnego po dokonaniu stosownych ustaleń w zakresie stanu faktycznego. Ustaleń takich w sprawie brak, a organ I instancji ograniczył się w uzasadnieniu decyzji wyłącznie do stwierdzenia, że nie uczestniczenie skarżącej w charakterze strony nie wywarło żadnego wpływu na podjęte rozstrzygnięcia. Również organ II instancji w motywach zaskarżonej decyzji arbitralnie stwierdza, że powołane przepisy prawa budowlanego oraz wykonawcze do tej ustawy nie zostały naruszone. Tymczasem zarzuty, tak podniesione w odwołaniu, jak i następnie ponownie zgłoszone w skardze do sądu nakazywały przeprowadzenie postępowania dowodowego, które by w sposób jednoznaczny określiło, czy są one słuszne, czy też bezzasadne.
Należy w tym miejscu wskazać na pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyroku z dnia 19 grudnia 1991 r. - IV SA 1129/91 (ONSA 1993/1/11), który jakkolwiek wyrażony na gruncie Prawa budowlanego z 1974 r., w ocenie składu orzekającego zachowuje nadal swą aktualność. Zgodnie ze stanowiskiem tam wyrażonym, projektowana zabudowa działki musi uwzględniać uzasadniony interes właścicieli sąsiednich nieruchomości (art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane - Dz.U. Nr 38, poz. 229 z późn. zm.). a w tym przede wszystkim warunek takiego usytuowania obiektów budowlanych, aby nie umożliwiały one prawidłowej i optymalnej zabudowy nieruchomości sąsiednich, także w bliżej nieokreślonej perspektywie czasu.
Jeżeli zatem nieruchomość, której współwłaścicielką jest skarżąca w planie zagospodarowania przestrzennego przeznaczona jest pod zabudowę należało ustalić, jakiego rodzaju jest to zabudowa i czy projektowana budowa na działce sąsiedniej nie koliduje z "prawidłową i optymalną" zabudową działki skarżącej w przyszłości. Bez znaczenia jest przy tym okoliczność, że aktualnie nie została wydzielona na nieruchomości dodatkowa działka budowlana skoro z ustaleń będzie wynikało, że takie wydzielenie jest możliwe.
W świetle przedstawionych wyżej okoliczności sprawy przyjąć należało za uzasadnione zarzuty skargi, co spowodowało, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny uznając iż w rozpoznawanej sprawie nastąpiło naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na jej wynik na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1c powołanej na wstępie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta. O kosztach postępowania Sąd orzekł na mocy art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o NSA w zw. z art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Przepisy wprowadzające (Dz.U. Nr 153 poz. 271 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło