II SA/Gd 2587/00

WyrokWSA w Gdańsku2004-02-25

Skład orzekający: Krzysztof Ziółkowski, Andrzej Przybielski, Janina Guść

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny powinien badać kwestie związane z samowolą budowlaną w kontekście skargi na decyzję nakładającą obowiązek ograniczenia uciążliwości dla środowiska?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny rozpatrujący skargę na decyzję w przedmiocie nałożenia obowiązku ograniczenia uciążliwości dla środowiska bada wyłącznie zgodność tej decyzji z prawem. Kwestie związane z samowolą budowlaną, które nie zostały zalegalizowane przez organy nadzoru budowlanego, nie podlegają rozpatrzeniu w ramach takiej skargi, ponieważ dotyczą odrębnego postępowania administracyjnego.
Stan faktyczny
Mieszkańcy wystąpili z wnioskiem o likwidację uciążliwych maszyn i urządzeń emitujących hałas oraz suszarni w zakładzie produkcyjnym. Po postępowaniach przed organem pierwszej instancji (Burmistrz Miasta) i organem odwoławczym (Samorządowe Kolegium Odwoławcze), wydano decyzję nakładającą na zarząd spółki obowiązek wykonania konkretnych czynności w celu ograniczenia hałasu i wibracji. Mieszkańcy wnieśli skargę do sądu administracyjnego, podnosząc m.in. zarzuty dotyczące samowoli budowlanej i niezgodności decyzji z planem zagospodarowania przestrzennego. Sąd rozpatrywał skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący s. NSA Krzysztof Ziółkowski (spr.), Sędziowie: NSA Andrzej Przybielski, WSA Janina Guść, Protokolant: Barbara Kroczar, po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi H. H., S. W., J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 31 sierpnia 2000r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania czynności zmierzających do ograniczenia uciążliwości dla środowiska oddala skargę. II SA/Gd 2587/00 Uzasadnienie Pismem z dnia 23 marca 1999 r. H. H. wystąpił do Burmistrza Miasta z wnioskiem o wszczęcie postępowania administracyjnego w przedmiocie likwidacji zainstalowanych w wybudowanej przez A Spółka z o.o. w Ł. Zakład Produkcji Drzewnej hali maszyn i urządzeń emitujących hałas oraz likwidacji suszarni i innych uciążliwości powstałych w związku z dokonaną rozbudową Zakładu. Po przeprowadzeniu kontrolnego pomiaru poziomu dźwięku przez Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska Delegatura w S. Burmistrz Miasta decyzją z dnia 5 lipca 1999 r. Nr [...] nałożył na Zarząd Spółki obowiązek wykonania czynności zmierzających do ograniczenia uciążliwości dla środowiska w zakresie hałasu, tj. dokończenia budowy hali magazynu wyrobów, przebudowy bądź wykonania obudowy dmuchawy znajdującej się przy budynku stolarni służącej do transportu trocin, przestrzegania reżimów technologicznych poprzez zamykanie wrót i drzwi zewnętrznych budynku stolarni. Pismem z dnia 20 października 1999 r. mieszkańcy: H. H., S. W., J. K., J. K., E. S., T. C. J. C., S. B., "W. N., J. S. wystąpili do Burmistrza Miasta z żądaniem wydania decyzji nakazującej Spółce unieruchomienie suszarni dwukomorowej, maszyn i urządzeń technicznych zainstalowanych w tzw. magazynie wyrobów oraz transportu wewnętrznego, stanowiących źródło uciążliwości. Decyzją z dnia 27 grudnia 1999 r. Nr [...] Burmistrz Miasta odmówił unieruchomienia maszyn i urządzeń w A Spółka z o.o. w Ł. Zakładzie Produkcji Drzewnej. Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli H. H., S. W. J. K., J. K., E. S., T. C., S. B., W. N.. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 16 lutego 2000 r. Nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Decyzją z dnia 2 marca 2000 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło nieważność decyzji Burmistrza z dnia 5 lipca 1999 r. Nr [...] nakładającej na Zarząd Spółki z o.o. A w Ł. obowiązek wykonania czynności zmierzających do ograniczenia uciążliwości dla środowiska w zakresie hałasu w Zakładzie Produkcji Drzewnej. Ponadto, Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu zażalenia H H, S. W. i J. K. na bezczynność Burmistrza Miasta, postanowieniem z dnia 7 czerwca 2000 r. Nr [...], uznając zażalenie za zasadne, wyznaczyło dodatkowy termin załatwienia oraz zarządziło wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie. Burmistrz Miasta decyzją z dnia 7 lipca 2000 r. Nr [...] nałożył na Zarząd A Spółka z o.o. w Ł. obowiązek wykonania, w terminie do 31 sierpnia 2000 r., na terenie Zakładu Produkcji Drzewnej czynności zmierzających do ograniczenia uciążliwości dla środowiska w zakresie hałasu i wibracji poprzez podłożenie podkładek wibroizolacyjnych pod wsporniki konstrukcyjne dwóch wielopił zainstalowanych w hali produkcyjnej oraz wykonanie obudowy z zastosowaniem materiału dźwiękochłonnego odciągu trocin (rurociąg i cyklon) znajdującego się na zewnątrz przy hali produkcyjnej. Na podstawie art. 108 § 1 k.p.a. decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności ze względu na ochronę zdrowia. Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli H. H., S. W. i J. K., zarzucając organowi I instancji pominięcie istotnych dla sprawy okoliczności, w szczególności ustaleń zawartych w sprawozdaniu Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w Gdańsku Delegatura z dnia 6 maja 1999 r. Nr [...] oraz postanowień wydanych przez właściwe organy nadzoru budowlanego w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych prowadzonych przez A Spółka z o.o. w Ł. Zakład Produkcji Drzewnej, a w konsekwencji podjęcie rozstrzygnięcia niezgodnego z treścią wniosku z dnia 23.03.1999 r. Nałożone bowiem na Zarząd Spółki obowiązki nie doprowadziły do unieruchomienia maszyn i urządzeń będących źródłem uciążliwości. W ocenie odwołujących Burmistrz winien był np. ustalić godziny pracy, nakazać przeniesienie kontenerowej suszarni lub innych maszyn i urządzeń powodujących hałas poza obszar zabudowany. Wskazano również na niewykonanie przez organ I instancji obowiązków wynikających z postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7.06.2000 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania H. H., S. W. i J. K., decyzją z dnia 31 sierpnia 2000 r. Nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję organu I instancji w części dotyczącej nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, w pozostałej części utrzymało w mocy na podstawie art. 138 § l pkt 2 k.p.a. W uzasadnieniu wskazano, że organ I instancji po przeprowadzeniu w dniu 28.06.2000 r. w Zakładzie Produkcji Drzewnej kontroli celem, identyfikacji maszyn i urządzeń technicznych powodujących uciążliwość dla środowiska, w której uczestniczyli przedstawiciele mieszkańców w osobach S. W. i J. K. stwierdził, że uciążliwości dla środowiska, utrudniające życie mieszkańcom sąsiednich nieruchomości powodują zainstalowane w hali produkcyjnej dwie wielopiły oraz znajdujący się na zewnątrz hali odciąg trocin (rurociąg i cyklon), nie zaś wskazywane przez mieszkańców: rębak i trzy wielopiły znajdujące się w dużej hali, urządzenie do transportu trocin usytuowane na zewnątrz dużej hali od strony torów kolejowych, suszarnie, środki transportu, a w zakresie zanieczyszczenia powietrza: suszarnie i piec w kotłowni. Po dokonaniu oceny, które oddziaływania są rzeczywiście dokuczliwe dla otoczenia, organ I instancji - zgodnie z brzmieniem art. 76 ust. 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska (Dz.U. z 1994 r. Nr 49, poz. 196 ze zm.) - wydał decyzję nakazującą wykonanie określonych czynności zmierzających do ograniczenia uciążliwości. Ponadto Kolegium podkreśliło, że przepis art. 76 ust. 1 powołanej ustawy nie upoważnia organu do ustanawiania szeroko formułowanych zakazów dotyczących działalności całego zakładu, związanych ze stosowanym w tym zakładzie procesem technologicznym. Jednocześnie, w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, Kolegium za bezzasadne uznało nadanie przez organ I instancji zaskarżonej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności z uwagi na brak przesłanek do zastosowania przepisu art. 108 § 1 k.p.a. Skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnieśli H. H., S. W. i J. K., podnosząc, iż zgodnie powołanych miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Miasta dla terenu, na którym znajduje się działka nr [...] ustalono funkcję zespołu parkingowo-usługową powołanych jakakolwiek przebudowa, rozbudowa czy modernizacja obiektów o funkcji sprzecznej z ustaloną w obowiązującym planie zagospodarowania przestrzennego jest niedopuszczalna. Powołali okoliczność, że postanowieniem z dnia 30.06.1999 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wstrzymał roboty budowlane prowadzone przez Spółkę przy budowie hali magazynu wyrobów na działce nr [...], a nadto, że wymienione w pkt 1 i 2 decyzji Burmistrza Miasta maszyny i urządzenia zainstalowane zostały w warunkach samowoli budowlanej, a obiekt, w którym się znajdują został przeznaczony do rozbiórki. W ocenie skarżących decyzja Burmistrza pozostaje w oczywistej sprzeczności z rozstrzygnięciami organów nadzoru budowlanego, nakazującymi rozbiórkę nielegalnie wybudowanych obiektów i urządzeń. Pozostałe zarzutu skargi tożsame są z zarzutami podniesionymi na etapie postępowania odwoławczego. Skarżący wnoszą o uchylenie decyzji wydanych przez organy obu instancji, ponieważ nie zostały wyjaśnione i uwzględnione wszystkie istotne dla sprawy okoliczności. W odpowiedzi na skargę organ wnosi o jej oddalenie, powołując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 25 lutego 2004 r. skarżący wskazali, że decyzja Burmistrza Miasta była nieważna, gdyż została wydana w czasie, gdy decyzja o rozbiórce stała się ostateczna. Wnieśli także o przeprowadzenie dowodu z akt spraw o sygnaturach: II SA/Gd 1804/99, II SA/Gd 1805/99, II SA/Gd 2271/99 i II SA/Gd 534/00. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W myśl przepisu art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na wstępie wyjaśnić należy skarżącym, że rozpatrując skargę na decyzję w przedmiocie nałożenia obowiązku na użytkownika maszyn lub innych urządzeń wykonania czynności zmierzających do ograniczenia ich uciążliwości dla środowiska w zakresie hałasu i wibracji, Sąd bada wyłącznie kwestię zgodności wydanej przez organ administracji w tym przedmiocie decyzji z przepisami prawa. Tym samym nie podlegają rozpatrzeniu podniesione w skardze zarzuty związane z dokonaną przez A Spółka z o.o. w Ł. Zakład Produkcji Drzewnej w tzw. samowolą budowlaną, która nie została zalegalizowana przez organy nadzoru budowlanego. udaniem Sądu zgłoszone przez skarżących na rozprawie w dniu 25 lutego 2004 r. środki dowodowe w postaci akt spraw o sygnaturach: II SA/Gd 1804/99, II SA/Gd 1805/99, II SA/Gd 2271/99 i II SA/Gd 534/00, w których znajdują się rozstrzygnięcia w sprawach ze skarg A Spółka z o.o. w Ł. na postanowienia i decyzje Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych, nakazów rozbiórki oraz nakazu wykonania określonych czynności w celu uzyskania pozwolenia na wznowienie robót budowlanych pozostają, bez wpływu na merytoryczne rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Stosownie bowiem do brzmienia przepisu art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. W literaturze przedmiotu przyjmuje się, że zwrot "w granicach sprawy, której dotyczy skarga" dotyczy sprawy administracyjnej w ujęciu materialnym, na którą składają się elementy podmiotowe i przedmiotowe. Przy ustalaniu tożsamości sprawy należy badać te właśnie elementy i ich tożsamość. Sytuacja określona w art. 135 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wystąpi zatem wówczas, gdy akty lub czynności wymienione w tym przepisie dotyczyć będą tych samych podmiotów, będących adresatem praw lub obowiązków oraz identycznego przedmiotu, tj. treści tych praw i obowiązków, ich podstawy prawnej i stanu faktycznego (por. uchwała NSA z dnia 27.06.2000 r. sygn. akt FPS 12/99, ONSA 2001/1/7). Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdza, że w rozpatrywanej sprawie nie zaistniał stan, o którym mowa w art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, brak jest bowiem tożsamości przedmiotu tych spraw. Wskazane przez skarżących sprawy ze skarg A Spółka z o.o. w Ł. dotyczą rozstrzygnięć w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych, nakazów rozbiórki oraz nakazu wykonania określonych czynności w celu uzyskania pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, które - zgodnie z przepisami Prawa budowlanego - pozostają we właściwości organów nadzoru budowlanego. Natomiast właściwym do wydania rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie był organ gminy. Z tych też powodów - jak już wskazano powyżej - nie mają one wpływu na merytoryczne rozstrzygnięcie rozpatrywanej przez Sąd sprawy. Na marginesie, Sąd zauważa, że wbrew twierdzeniom skarżących, decyzja Burmistrza Miasta nie była bezprzedmiotowa, gdyż w dacie jej wydania obowiązywały postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 czerwca 1999 r. sygn. akt II SA/Gd 783/99 wstrzymujące wykonanie decyzji organów obu instancji w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego - suszarni dwukomorowej wraz z przybudówką zrealizowanego na działce nr [...] oraz z dnia 18 listopada 1999 r. sygn. akt II SA/Gd 1805/99 wstrzymujące wykonanie decyzji w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego do gromadzenia trocin przy budynku kotłowni zrealizowanego na działce nr [...]. Skoro Spółka kontynuowała działalność przy użyciu maszyn i urządzeń powodujących uciążliwości dla środowiska w zakresie hałasu, wydanie przez organ gminy decyzji, nakazującej Spółce wykonanie na terenie Zakładu Produkcji Drzewnej określonych czynności zmierzających do ograniczenia tych uciążliwości dla środowiska nie było bezprzedmiotowe. Zakres niniejszej sprawy został zakreślony żądaniem H. H. z dnia 23 marca 1999 r., w którym domagał się od Burmistrza Miasta podjęcia czynności zmierzających do likwidacji zainstalowanych w wybudowanej przez A Spółka z o.o. w Ł. Zakład Produkcji Drzewnej hali maszyn i urządzeń emitujących hałas oraz likwidacji suszarni i innych uciążliwości powstałych w związku z dokonaną rozbudową Zakładu. Zgodnie z przepisem art. 76 ust. 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska (Dz.U. z 1994 r. Nr 49, poz. 196 ze zm.) wójt, burmistrz albo prezydent miasta może, w drodze decyzji, nakazać użytkownikowi maszyny lub innego urządzenia technicznego wykonanie w określonych czasie odpowiednich czynności zmierzających do ograniczenia uciążliwości dla środowiska. Na jego podstawie organ gminy może - w celu ograniczenia uciążliwości dla środowiska - ustanawiać zakazy i nakazy w zakresie użytkowania wskazanej w decyzji maszyny lub kilku maszyn bądź wskazanego innego urządzenia technicznego lub zespołu urządzeń technicznych (por. wyrok NSA z dnia 24.02.1993 r. sygn. akt SA/Wr 1570/92, ONSA 1993/4/108). Wskazać przy tym skarżącym należy, że unieruchomienie maszyny lub innego urządzenia technicznego, powodujących uciążliwości dla środowiska może mieć miejsce w wypadku niezastosowania się użytkownika maszyny lub innego urządzenia technicznego do ustaleń, o których mowa w art. 76 ust. 1 ustawy o ochronie i kształtowaniu środowiska (art. 76 ust.2 ustawy). Jednakże powołany przepis nie upoważnia organu do ustanawiania szeroko formułowanych zakazów dotyczących działalności całego zakładu, które wiążą się ze stosowanym w tym zakładzie procesem technologicznym, a nie wyłącznie pracą określonej maszyny lub innego urządzenia technicznego. Stosownie do treści powołanego przepisu Burmistrz Miasta decyzją z dnia 7 lipca 2000 r. Nr [...] nałożył na Zarząd A Spółka z o.o. w Ł. obowiązek wykonania, w terminie do 31 sierpnia 2000 r., na terenie Zakładu Produkcji Drzewnej czynności zmierzających do ograniczenia uciążliwości dla środowiska w zakresie hałasu i wibracji poprzez: 1) podłożenie podkładek wibroizolacyjnych pod wsporniki konstrukcyjne dwóch wielopił LINCK MK 20D oraz zainstalowanych COSTA PUMA 2/75 zainstalowanych w hali produkcyjnej oraz 2) wykonanie obudowy z zastosowaniem materiału dźwiękochłonnego odciągu trocin (rurociąg i cyklon) znajdującego się na zewnątrz przy hali produkcyjnej. W decyzji organ wskazał konkretne maszyny i urządzenia techniczne, powodujące uciążliwości dla środowiska, sprecyzował nałożone na stronę obowiązki, będące konkretyzacją użytego przez ustawodawcę sformułowania " odpowiednie czynności" oraz określił termin, z upływem którego czynności te mają zostać wykonane, a zatem przedmiotowa decyzja spełnia wszystkie warunki z art. 76 ust. 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. W tym stanie sprawy, mając na uwadze powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustaw}' z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło