II SA/Gd 2591/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Zdzisław Kostka (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Janina Guść asesor WSA Krzysztof Retyk Protokolant Agnieszka Dobroń po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi I.i M. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 lipca 2001 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 20 kwietnia 2001 r. nr [...], 2. orzeka, iż wymienione w punkcie pierwszym wyroku decyzje nie mogą być wykonane. Inspektor Nadzoru Budowlanego, stwierdziwszy, że inwestorzy T. i W. P. budują na działce nr [...] w G. przy ul. [...] dom jednorodzinny w sposób istotnie odbiegający od warunków określonych w pozwoleniu na budowę, postanowieniem z dnia 20 września 2000 r., powołując się na art. 50 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, nakazał im wstrzymać prowadzenie robót budowlanych. W uzasadnieniu tego postanowienia organ nadzoru budowlanego wyjaśnił, że inwestorzy poprzez nawiezienie warstwy ziemi zmienili naturalne ukształtowanie działki i w efekcie tego zamiast budować dom na poziomie 41,80 mnpm, budują go na wysokości 43,70 mnpm. Natomiast z wcześniejszych dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy wynika, że postępowanie zostało wszczęte na skutek interwencji skarżących I. i M. S., właścicieli zabudowanej nieruchomości sąsiedniej (działki nr [...]), która znajduje się na stoku niżej w stosunku do działki nr [...], i od strony której na tej działce powstała skarpa. Decyzją z dnia 30 października 2000 r. Inspektor Nadzoru Budowlanego, powołując się m.in. na art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, nakazał inwestorom w celu uzyskania pozwolenia na wznowienie robót budowlanych dostarczenie trzech egzemplarzy dokumentacji powykonawczej z projektem dokończenia budowy, oceny stanu technicznego budynku, projektu ukształtowania terenu działki oraz projektu zagospodarowania działki. Decyzją z dnia 30 stycznia 2001 r. Inspektor Nadzoru Budowlanego, ustaliwszy, że inwestorzy dostarczyli wymaganą dokumentację, zezwolił im na wznowienie robót budowlanych. Decyzja ta została uchylona w wyniku uwzględnienia odwołania skarżących, gdyż organ odwoławczy uznał, iż nie zapewniono im możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia 20 kwietnia 2001 r. nr [...]Inspektor Nadzoru Budowlanego ponownie zezwolił inwestorom na wznowienie robót budowlanych. Uzasadniając swoją decyzję organ administracji wskazał, że skarżący poinformowani o możliwości zapoznania się z aktami sprawy skorzystali z tego i wypowiedzieli się co do zebranych dowodów. Skarżący od decyzji z dnia 20 kwietnia 2001 r. wnieśli odwołanie. W odwołaniu tym zarzucili, że czas, w którym mogli zapoznać się z aktami sprawy został faktycznie ograniczony do dwóch dni. Niemniej, na podstawie, jak to ujęli, pobieżnego zapoznania się z aktami stwierdzili, że wiele z uchybień, które wskazali w pismach z dnia 30 marca 2001 r. i 2 kwietnia 2001 r. nie zostało usuniętych. Fakt ten wywołuje ich wątpliwości, co do bezpieczeństwa realizowanej inwestycji. Ponadto skarżący, powtarzając wcześniejsze zarzuty, zarzucili, iż brak jest kopii dokumentu stwierdzającego przygotowanie zawodowe projektanta, który sporządził złożoną przez inwestorów dokumentację, do oceny stanu technicznego budynku i skarpy, że naruszono prawa autorskie autorów pierwotnego projektu budowlanego, że nie przeprowadzono badań geotechnicznych gruntu pod budynkiem i obliczeń statycznych przegród cieplnych oraz że nie zatwierdzono dokumentacji projektowej i nie sprawdzono jej zgodności z przepisami. Rozpoznając odwołanie skarżących Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 11 lipca 2001 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Uzasadniając swoją decyzję organ odwoławczy stwierdził, że inwestorzy wywiązali się z nałożonych na nich obowiązków dostarczając w dniu 19 stycznia 2001 r. wymaganą dokumentację. Wskazano też, że skarżący zostali poinformowani o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i z tej możliwości skorzystali. W skardze skarżący twierdzili, że zezwolenie na wznowienie robót budowlanych stwarza zagrożenie życia i zdrowia z uwagi na istniejącą stromą, nieustabilizowaną skarpę. W odpowiedzi na skargę, podtrzymując dotychczasową argumentację, wniesiono o jej oddalenie. Rozpoznając skargę Sąd zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Decyzją z dnia 30 października 2000 r. zobowiązano inwestorów m.in. do przedłożenia projektu dokończenia budowy. Projekt ten winien był spełniać warunki projektu budowlanego, o których mowa w art. 34 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. nr 106 z 2000 r., poz. 1126 ze zm.), a więc m.in. w zależności od potrzeb zawierać wyniki badań geologiczno-inżynierskich oraz geotechniczne warunki posadowienia obiektów budowlanych. Warunek taki wynika z art. 34 ust. 3 pkt 4 Prawa budowlanego. Przepis ten stanowi wprawdzie, że wyniki badań geologiczno-inżynierskich oraz geotechniczne warunki posadowienia obiektów budowlanych winny zawierać się w projekcie budowlanym w zależności od potrzeb, jednakże w niniejszej sprawie, gdzie dokonano robót budowlanych w zakresie prac ziemnych niezgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym, potrzeba taka mogła istnieć. Zauważyć też należy, że zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 września 1998 r. w sprawie ustalania geotechnicznych warunków posadawiania obiektów budowlanych (Dz.U. nr 126, poz. 839) zakres czynności wykonywanych przy ustalaniu geotechnicznych warunków posadawiania budynków zależy od zaliczenia obiektu budowlanego do kategorii geotechnicznej (§ 5 ust. 1 rozporządzenia). Do pierwszej kategorii geotechnicznej zalicza się m.in. jedno lub dwukondygnacyjne budynki mieszkalne. Dla tej kategorii wystarcza jakościowe określenie właściwości gruntów (§ 7 pkt 1 lit. a rozporządzenia). Kategorię geotechniczną określa projektant obiektu (§ 6 ust. 1 rozporządzenia). Z powyższego wynika, że obiekt, którego dotyczy niniejsza sprawa nie był zwolniony od określenia warunków geotechnicznych posadowienia. Projekt będący podstawą wydania decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych winien zatem w niniejszej sprawie zawierać przynajmniej jakościowe określenie właściwości gruntów. Natomiast organ administracji publicznej wydający decyzję o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych powinien wyjaśnić dlaczego mimo szczególnej sytuacji wynikającej z wykonania niezgodnie z projektem budowlanym robót budowlanych powodujących podwyższenie poziomu posadowienia projektowanego budynku nie jest konieczne załączenie wyników badań geologiczno-inżynierskich. Jednakże w dokumentacji projektowej złożonej przez inwestorów nie wspomniano o warunkach posadowienia budynku, zaś w uzasadnieniu decyzji nie wyjaśniono dlaczego pominięto kwestię posadowienia budynku i wyników badań geologiczno-inżynierskich. W ocenie Sądu w okolicznościach sprawy, gdzie właśnie zmiana poziomu posadowienia domu wywołuje obawy skarżących, niewyjaśnienie tych kwestii nie tylko, że nie pogłębia zaufania obywateli do organów władzy (art. 8 k.p.a.), ale też stanowi naruszenie przepisów postępowania (art. 7 k.p.a.), które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż nie sposób wykluczyć, że analiza projektu w tym zakresie mogła doprowadzić do innego rozstrzygnięcia. Jest tak tym bardziej, że skarżący na brak badań geotechnicznych zwracali uwagę w odwołaniu, zaś organ odwoławczy do tego zarzutu się nie ustosunkował. Poza wskazanym uchybieniem należy także zwrócić uwagę, że postępowanie administracyjne w sprawie decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych toczyło się bez udziału właściciela sąsiedniej działki nr [...]. Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji były doręczane skarżącym, inwestorom oraz Gminie. Tej ostatniej zapewne z uwagi na sąsiedztwo inwestycji T. i W. P. z drogami gminnymi. Uchybienie to stanowi podstawę wznowienia postępowania określoną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. i stanowi samoistną podstawę uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny. Mając powyższe na uwadze Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i c oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów powszechnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Rozpoznając sprawę ponownie właściwe organy wyjaśnią kwestie posadowienia budynku i badań geologiczno-inżynierskich oraz dopilnują, aby w postępowaniu administracyjnym brali udział właściciele wszystkich nieruchomości sąsiednich. Wobec uwzględnienia skargi sąd na mocy art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, iż w czasie, gdy niniejszy wyrok nie jest prawomocny, uchylone nim decyzje nie mogą być wykonane.