II SA/Gd 2672/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Alina Dominiak, Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Protokolant Wioleta Gładczuk, po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi M.S. na decyzję Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego z dnia 30 września 2002r., nr [...] w przedmiocie odroczenia zasadniczej służby wojskowej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wojskowego Komendanta Uzupełnień z dnia 9 września 2002r., nr [...]; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego decyzją z dnia 30 września 2002 r. utrzymał w mocy decyzję Wojskowego Komendanta Uzupełnień z dnia 9 września 2002 r., mocą której na podstawie art. 39 ust. 1 pkt 6 ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej nie udzielono M.S. odroczenia powołania do odbycia zasadniczej służby wojskowej. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że poborowy [...] wystąpił z wnioskiem do WKU o udzielenie odroczenia z tytułu pobierania nauki w szkole średniej, IV Liceum Ogólnokształcącym dla Dorosłych do 30 czerwca 2005 r. Do wniosku załączył stosowne zaświadczenie, z którego wynika, że nauka w szkole trwa trzy lata, a poborowy jest uczniem pierwszej klasy. Wynika z tego, że ukończenie nauki przez poborowego nastąpiłoby w roku, w którym skończy 23 lata. Wcześniej poborowy korzystał z odroczenia na naukę w Technikum Gastronomicznym, z którego został skreślony z listy uczniów w miesiącu styczniu 2002 r. Zgodnie z art. 39 ust. 1 ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP odroczenia zasadniczej służby wojskowej udziela się poborowemu na jego wniosek. Natomiast w myśl art. 39 ust. 1 pkt 6 w/w ustawy, odroczenia ze względu na pobieranie nauki w szkole średniej, udziela się poborowemu na czas nauki, nie dłużej jednak niż do końca roku szkolnego, w rym roku kalendarzowym, w którym poborowy kończy 22 lata życia. W przypadku poborowego Sitka czas odroczenia, określony we wniosku, przekracza wymienioną granicę wieku. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego M.S. podał, że przerwanie nauki w związku z odbywaniem służby wojskowej skutkowałoby tym, iż nie mógłby kontynuować nauki z uwagi na reformę programu nauczania. Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w odpowiedzi na skargę wniósł ojej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wyprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna, jednakże z innych względów niż w niej podniesione. Stosownie bowiem do art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W dacie orzekania przez organy wojskowe przepis art. 39 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jedn.: Dz. U. z 2002 r. Nr 21. poz. 205 ze zm.) stanowił, że odroczenia zasadniczej służby wojskowej udziela się poborowemu na jego wniosek ze względu na pobieranie nauki w szkole ponadgimnazjalnej, a do dnia 30 sierpnia 2008 r, także w szkole ponadpodstawowej - na czas pobierania tej nauki, nie dłużej jednak niż do końca roku szkolnego w tym roku kalendarzowym, w którym poborowy kończy dwudziesty drugi rok życia. Użyte w cytowanym wyżej przepisie sformułowanie "udziela się" wskazuje, iż w przypadku zaistnienia wymienionej przesłanki organ jest zobligowany do udzielenia poborowemu odroczenia zasadniczej służby wojskowej. Pobieranie przez poborowego nauki w szkle ponadgimnazjalnej, czy ponadpodstawowej stanowi przesłankę obligującą organy wojskowe do udzielenia odroczenia na czas pobierania nauki, z tym że odroczenie niniejsze nie może zostać udzielone na okres dłuższy niż do końca roku szkolnego w tym roku kalendarzowym, w którym poborowy kończy dwudziesty drugi rok życia. Niniejszy przepis wprowadza jedynie ograniczenie czasowe odroczenia odbycia zasadniczej służby wojskowej ze względu na pobieranie nauki, przyjmując jako cezurę osiągnięcie określonego wieku przez poborowego. Wobec tego dopóki poborowy nie osiągnie 22-go roku życia, a pobiera naukę w szkole ponadgimnazjalnej lub ponadpodstawowej ma prawo skorzystać z odroczenia odbycia zasadniczej służby wojskowej do czasu ukończenia nauki lub do końca roku szkolnego w tym roku kalendarzowym, w którym ukończy 22-gi rok życia. Z cytowanego przepisy natomiast nie można wyprowadzić normy zezwalającej na odroczenie odbycia zasadniczej służby wojskowej wyłącznie w przypadku, kiedy ko- niec nauki w szkole będzie przypadał najpóźniej w roku kalendarzowym, w którym poborowy będzie kończył 22-gi rok życia. W świetle niniejszego przepisu możliwe są wobec tego przypadki, w których odroczenie odbycia zasadniczej służby wojskowej nie obejmie całego okresu nauki w szkole z uwagi na ukończenie przez poborowego 22-go roku życia. Jednakże zaistnienie takiej sytuacji nie uzasadnia odmowy odroczenia odbycia niniejszej służby do końca roku szkolnego w tym roku kalendarzowym, w którym poborowy ukończy 22-gi rok życia. Organy obu instancji dokonały nieprawidłowej wykładni przepisu art. 39 ust. 1 pkt 6 ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej, uznając, iż wniosek skarżącego jest w całości niezasadny, gdyż domaga się on odroczenia odbycia zasadniczej służby wojskowej ze względu na pobieranie nauki w szkole średniej do 30 czerwca 2005 r., w którym to roku ukończy 23 a nie 22 lata. Tymczasem, jak wyżej wskazano, brak możliwości uwzględnienia wniosku poborowego w całości nie uzasadnia odmowy udzielenia odroczenia na okres wynikający wprost z ustawy. Zatem należało uznać, iż organy administracji wojskowej naruszyły art. 39 ust. 1 pkt 6 cytowanej wyżej ustawy, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na względzie Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji wyroku. 1 Na podstawie art. 152 p.p.s.a. orzeczono, iż zaskarżona decyzja nie może być wykonana.