II SA/Gd 27/19
WyrokWSA w Gdańsku2019-07-24
Skład orzekający: Mariola Jaroszewska, Diana Trzcińska, Magdalena Dobek-Rak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest prawidłowa, gdy inwestor nie uzyskał zgody właściciela nieruchomości po przeprowadzeniu rokowań?Ratio decidendi
Decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest dopuszczalna, jeśli inwestycja ma charakter celu publicznego, jest zgodna z planem miejscowym lub decyzją o lokalizacji inwestycji celu publicznego, a inwestor przeprowadził rokowania z właścicielem nieruchomości, które nie przyniosły porozumienia. Organ administracyjny może wydać zezwolenie na inwestycję mimo braku zgody właściciela, a decyzja ta powinna precyzyjnie określać zakres ograniczenia.Stan faktyczny
E. S. zaskarżyła decyzję Wojewody z 15 października 2018 r., która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta z 17 września 2013 r. i ograniczyła sposób korzystania z jej nieruchomości poprzez udzielenie zezwolenia inwestorowi A. na budowę dwutorowej linii napowietrznej 2x110 kV wraz z jednym słupem energetycznym na działce nr [...]. Inwestor przeprowadził rokowania z właścicielami nieruchomości, które zakończyły się fiaskiem. Decyzja Wojewody opierała się na art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami, a skarżąca podniosła zarzuty dotyczące m.in. braku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, braku analizy uciążliwości inwestycji oraz braku zawieszenia postępowania z powodu toczących się innych spraw sądowych.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę E. S. na decyzję Wojewody z 15 października 2018 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędziowie: Sędzia WSA Diana Trzcińska (spr.) Asesor WSA Magdalena Dobek-Rak Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Pobojewski po rozpoznaniu w dniu 24 lipca 2019 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi E. S. na decyzję Wojewody z dnia 15 października 2018 r. nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości oddala skargę.
E. S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Wojewody z 19 listopada 2018 r., nr [..], którą uchylono w całości decyzję Prezydenta Miasta z 17 września 2013 r., nr [..], i orzeczono o ograniczeniu sposobu korzystania z części nieruchomości oznaczonej ewidencyjnie jako działka nr [..], obręb [..], położonej w G., dla której Sąd Rejonowy prowadzi księgę wieczystą nr [..], poprzez udzielenie A. zezwolenia na założenie i przeprowadzenie na ww. nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej oraz podziemnych, naziemnych i nadziemnych obiektów oraz urządzeń do korzystania z tych przewodów i urządzeń w postaci - dwutorowej linii napowietrzanej 2x110 kV wraz z jednym słupem energetycznym, obejmującej odcinek linii o maksymalnej długości 198 m – zgodnie z załącznikami graficznymi nr 1, stanowiącymi integralna część decyzji.
Zaskarżoną decyzje podjęto w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
Decyzją z 31 marca 2011 r. Wojewoda, na podstawie ustawy z dnia 7 września 2007 r. o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012 (tj. Dz. U. z 2010 r. Nr 26, poz. 133 ze zm. – dalej jako: ustawa Euro), orzekł o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia EURO 2012 dla inwestycji pn. "Budowa dwutorowej napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji [..] wraz z infrastrukturą towarzyszącą". Z decyzji tej wynika, że budowa linii napowietrznej przebiegać ma m.in. przez działkę nr [..] położoną w G., obręb [..], stanowiącą własność E. S.
We wniosku z 21 stycznia 2013 r. A. zwrócił się do Prezydenta Miasta o wydanie decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z ww. nieruchomości poprzez udzielenie zgody na założenie przewodów i urządzeń przesyłu energii elektrycznej.
Prezydent Miasta (dalej jako: Prezydent, Organ I instancji) wykonujący zadania starosty z zakresu administracji rządowej, działając na wniosek A., decyzją z 17 września 2013 r.:
• w punkcie 1 decyzji orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości gruntowej położonej w G., stanowiącej działkę nr [..] o pow. 3,4226 ha, obręb ewidencyjny [..], dla której Wydział Ksiąg Wieczystych Sądu prowadzi księgę wieczystą [..], będącej współwłasnością E. S. i J. Z. S. - poprzez udzielenie inwestorowi – A. zezwolenia na założenie i przeprowadzenie przez ww. nieruchomości przewodów i urządzeń elektrycznych służących do przesyłania energii elektrycznej oraz podziemnych, naziemnych i nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń w postaci dwutorowej linii napowietrznej 2 x 110 kV wraz z jednym słupem energetycznym, obejmującej odcinek linii o długości ok. 198 m – zgodnie z projektem wskazanym w załączniku, stanowiącym integralną część decyzji;
• w punkcie 2 decyzji udzielił zgody na wejście na ww. nieruchomości w wymiarze 8 tygodni z możliwością skrócenia tego terminu na etapie realizacji inwestycji;
• w punkcie 3 decyzji zobowiązał A. do sporządzenia protokołu otwarcia – przed rozpoczęciem prac budowlanych, w których strony postępowania tj. inwestor wraz z właścicielem, dokonują min. inwentaryzacji stanu nieruchomości będącej przedmiotem decyzji, a także do sporządzenia protokołu zamknięcia po ich zakończeniu tj. po przywróceniu nieruchomości do stanu poprzedniego lub w przypadku braku takiej możliwości – po zakończeniu prac;
• w punkcie 4 decyzji zobowiązał Spółkę A. do przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego, niezwłocznie po założeniu i przeprowadzeniu odcinka sieci, o której mowa w pkt 1. Zaznaczył, że jeżeli przywrócenie do stanu poprzedniego będzie niemożliwe bądź spowoduje nadmierne trudności lub koszty, wnioskodawca zobowiązany będzie do zapłaty odszkodowania ustalonego w drodze postępowania administracyjnego.
• w punkcie 5 decyzji zobowiązał inwestora do pisemnego powiadomienia Prezydenta o zakończeniu prac budowlanych prowadzonych na nieruchomości (po przywróceniu nieruchomości do stanu poprzedniego lub w przypadku braku takiej możliwości po zakończeniu prac budowlanych) wraz z przekazaniem protokołów otwarcia i zamknięcia prac;
• w punkcie 6 decyzji orzekł, że ostateczna decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości stanowi podstawę wpisu do ksiąg wieczystych nr [..].
Wojewoda (dalej jako: Wojewoda, organ II instancji), po rozpatrzeniu odwołania E. S. od decyzji Prezydenta z 17 września 2013 r., decyzją z 15 października 2018 r., uchylił w całości zaskarżoną decyzję i orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania z części nieruchomości oznaczonej ewidencyjnie jako działka nr [..], obręb [..], położonej w G., dla której Sąd Rejonowy prowadzi księgę wieczystą nr [..], poprzez udzielenie A., zezwolenia na założenie i przeprowadzenie na ww. nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej oraz podziemnych, naziemnych i nadziemnych obiektów oraz urządzeń do korzystania z tych przewodów i urządzeń w postaci - dwutorowej linii napowietrzanej 2x110 kV, wraz z jednym słupem
energetycznym, obejmującej odcinek linii o maksymalnej długości 198 m – zgodnie z załącznikiem graficznym nr 1, stanowiącym integralna część decyzji.
W uzasadnieniu Wojewoda na wstępie zaznaczył, że przedmiotem rozpatrywanej sprawy stanowi kwestia ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Podstawą prawną decyzji jest art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (j. t. Dz. U. z 2018 r., poz. 121 ze zm.- dalej jako: u.g.n.).
Powołując się na treść art. 124 u.g.n. wskazał, że wydanie decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości może być wydana po spełnieniu łącznie następujących przesłanek: 1) planowana inwestycja będzie stanowiła inwestycję celu publicznego (o których mowa w art. 6 u.g.n.); 2) ograniczenie to będzie zgodne z planem miejscowym, bądź w przypadku jego braku z decyzją o lokalizacji inwestycji celu publicznego; 3) nie będzie zgody właściciela (użytkownika wieczystego) na realizację inwestycji, przy czym warunkiem koniecznym jest uprzednie poprowadzenie z nim rokowań i załączenie do wniosku dokumentów z ich odbycia.
Sprawdzając, czy przesłanki z art. 124 u.g.n zostały spełnione w rozpatrywanej sprawie w pierwszej kolejności wskazał, że bezspornym jest, że planowana inwestycja stanowi cel publiczny. W odniesieniu do następnej przesłanki wskazał, że działka nr [..] nie znajduje się na terenie objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Jednak, teren przedmiotowej nieruchomości został objęty decyzją o lokalizacji inwestycji Euro 2012. Decyzja ta - wziąwszy pod uwagę jej przedmiot - stanowi (w swej istocie) decyzję o lokalizacji inwestycji celu publicznego w rozumieniu art. 124 ust. 1 u.g.n., gdyż została wydana przez Wojewodę w dniu 31 marca 2011 r., tj. przed rozpoczęciem realizacji przedsięwzięcia EURO 2012. Organ odwoławczy powołał się jednocześnie na art. 34 ust. 1 ustawy EURO, wskazując że decyzje administracyjne wydawane w związku z realizacją przedsięwzięć Euro 2012, określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 29 grudnia 2009 r. w sprawie wykazu przedsięwzięć Euro 2012, podlegają natychmiastowemu wykonaniu. Oznacza to, że ww. decyzja o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012 z 31 marca 2011 r. była natychmiast wykonalna z mocy ww. ustawy. W związku z powyższym, tak długo jak decyzja Wojewody ustalająca lokalizację inwestycji Euro 2012, wydana w dniu 31 marca 2011 r. pozostaje w obrocie, tak długo organ jest związany jej treścią, a decyzja ta podlega wykonaniu.
Mając powyższe na uwadze organ II instancji wskazał, że decyzją z 31 marca 2011 r. Wojewoda, na podstawie ustawy Euro, orzekł o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia EURO 2012 dla inwestycji pn. "Budowa dwutorowej napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji [..] wraz z infrastrukturą towarzyszącą, a inwestycji ta uwzględnia przebieg przez działkę E. S. nr [..], obr. [..] w G. Decyzja ta wyczerpuje znamiona i stanowi (w swej istocie) "decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego " w rozumieniu art. 124 ust. 1 u.g.n.
Oceniając zasadności stosowania przepisów ogólnych, tj. wynikających z u.g.n. w rozpatrywanej sprawie, Wojewoda wskazał, że skoro turniej się już odbył, a inwestor dopiero po jego zakończeniu podjął działania zmierzające do realizacji przedsięwzięcia oznacza, że nie było to przedsięwzięcie niezbędne do przeprowadzenia turnieju w rozumieniu art. 1 ust. 2 pkt 1 ustawy o przygotowaniu turnieju Euro 2012. Ustało zatem podstawowe kryterium zastosowania ustawy EURO. W konsekwencji, rozpoznając wniosek A. należy procedować w trybie ustawy u.g.n., opierając swoje rozstrzygnięcia na przepisach art. 124 ust. 1 i ust. 1a tej ustawy'.
Oceniając zaistnienie kolejnej z przesłanek, Wojewoda wskazał, że nie budzi wątpliwości, że przed wystąpieniem z wnioskiem o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości, inwestor przeprowadził z jej współwłaścicielami, rokowania w sprawie wyrażenia zgody na wykonanie prac związanych z realizacją wskazanego we wniosku przedsięwzięcia, oraz że rokowania te nie przyniosły rezultatu. O fakcie prowadzenia rokowań świadczy treść znajdującej się w aktach niniejszej sprawy obustronnej korespondencji oraz notatek z rokowań. W aktach sprawy znajdują się pisma, stanowiące korespondencję pomiędzy Inwestorem a E. S. i J. Z. S., będącymi właścicielami nieruchomości oznaczonej jako działka nr [..], której przedmiotem było ustalenie warunków zawarcia porozumienia w kwestii możliwości uzyskania zgody właścicieli na zajęcie nieruchomości na cele realizacji i eksploatacji linii w ramach przedmiotowej inwestycji. Korespondencja ta trwała od lipca 2011 r. do stycznia 2013 r. i składa się na nią kilkadziesiąt pism, które zostały załączone do wniosku Inwestora z dnia 21 stycznia 2013 r. W aktach sprawy znajdują się również notatki z rokowań z dnia 3 listopada 2011 r., z dnia 16 listopada 2011 r., z dnia 30 listopada 2011 r., oraz z dnia 14 grudnia 2011 r. Z dokumentacji tej wynika, że warunki postawione przez strony rokujące nie pozwoliły na uzyskanie zgody na wejście na teren działki nr [..] w związku z realizacją przedsięwzięcia polegającego na budowie linii wysokiego napięcia 110 kV relacji [..].
W związku z brakiem ostatecznego porozumienia w sprawie udzielenia zgody na założenie i przeprowadzenie na nieruchomości przedmiotowej inwestycji, Inwestor, wystąpił do Prezydenta z wnioskiem z 21 stycznia 2013 r., o "wydanie decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości z rygorem natychmiastowej wykonalności". Tym samym Wojewoda stwierdził, że Inwestor występujący z wnioskiem w przedmiotowej sprawie spełnił wymóg uprzedniego przeprowadzenia z właścicielami nieruchomości rokowań w zakresie zgody na wykonanie prac, o których mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n.
W świetle powyższego Wojewoda uznał, że w rozpatrywanej sprawie przesłanki formalne dla uzyskania zezwolenia na ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości wskazanych we wniosku, zostały spełnione.
Organ II instancji, dokonując kontroli legalności decyzji Prezydenta, wskazał że Organ I instancji nie był uprawniony do rozstrzygania w przedmiocie zobowiązania Inwestora "do przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego, niezwłocznie po założeniu i przeprowadzeniu odcinka sieci (...). Jeżeli przywrócenie do stanu poprzedniego będzie niemożliwe bądź spowoduje nadmierne trudności lub koszty, wnioskodawca zobowiązany będzie do zapłaty odszkodowania ustalonego w drodze postępowania administracyjnego" (pkt 4 sentencji). Jak również nie był uprawniony do rozstrzygania, że "ostateczna decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości stanowi podstawę wpisu do ksiąg wieczystych nr [..] (pkt 6 sentencji). Powyższe kwestie, stanowią de facto powtórzenie przepisów prawa (odpowiednio art. 124 ust. 4 i 124 ust. 7 u.g.n.). Wskazał ponadto, że nie odnajduje podstawy prawnej dla orzekania w pkt 3 i 5 sentencji zaskarżonej decyzji w kwestii zobowiązania A. do sporządzenia protokołu przed rozpoczęciem prac budowlanych, w których strony niniejszego postępowania – przed rozpoczęciem prac budowlanych, w których strony niniejszego postępowania tj. inwestor wraz z właścicielem, dokonują min. inwentaryzacji stanu nieruchomości będącej przedmiotem niniejszej decyzji, a także do sporządzenia protokołu zamknięcia po ich zakończeniu tj. po przywróceniu nieruchomości do stanu poprzedniego lub w przypadku braku takiej możliwości - po zakończeniu prac" (pkt 3), oraz zobowiązania "inwestora do pisemnego powiadomienia tut. organu o zakończeniu prac budowlanych prowadzonych na nieruchomości (po przywróceniu nieruchomości do stanu poprzedniego lub w przypadku braku takiej możliwości p zakończeniu prac budowlanych) wraz z przekazaniem protokołów otwarcia i zamknięcia prac" (pkt 5).Organ I instancji w treści decyzji nie wskazał na zasadność lub podstawę prawną takiego orzeczenia.
Odnosząc się do kwestii orzeczenia w pkt 2 sentencji zaskarżonej decyzji, iż "(...) udziela [się] zgody na wejście na ww. nieruchomości w wymiarze 8 tygodni z możliwością skrócenia tego terminu na etapie realizacji inwestycji", Wojewoda wskazał, że pozostaje ono poza zakresem regulacji art. 124 ust. 1 u.g.n., a więc stanowi rozstrzygnięcie wydane bez podstawy prawnej i w niewłaściwym trybie. Mając na uwadze powyższe Wojewoda uchylił w całości zaskarżoną decyzję Organu I instancji i na nowo sformułował treść rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku strony, o czym mowa była powyżej.
Organ II instancji wskazał ponadto, że w sentencji decyzji wydanej w oparciu o art. 124 ust. 1 u.g.n. organ winien przede wszystkim ściśle określić zakres wprowadzonego ograniczenia. Załączona mapa określa, jakie urządzenia mają być na nieruchomości posadowione i nie przewiduje (poza jednym słupem energetycznym) innych urządzeń. Jednak zakres tego ograniczenia, wynikający z decyzji organu I instancji nie jest precyzyjny. W konsekwencji, organ odwoławczy, traktując zapis o powierzchni zajęcia terenu jako długość "maksymalną", doprecyzował jej zapis o maksymalnej długości zajęcia nieruchomości skarżącej. W dalszej części wskazał, że na podstawie załącznika - mapy sporządzonej w określonej skali można w precyzyjny sposób określić obszar podlegający ograniczeniu, jego zakres oraz przebieg ograniczenia przez działkę strony.
Odnosząc się do zarzutów odwołania dotyczących nieprzeprowadzenia przed wydaniem decyzji rokowania, Wojewoda wskazał, że do kwestii rokowań odniósł się w treści swojej decyzji i jednoznacznie uznał, że rokowania odbyły się i zakończyły fiaskiem, co wprost wynika z korespondencji dołączonej do wniosku Inwestora z 21 stycznia 2013 r. Dlatego zarzut nie przeprowadzenia rokowań jest bezpodstawny i nie podlega uwzględnieniu. Wojewoda wyjaśnił też, że w sposób prawidłowo został udokumentowany fakt negocjacji Inwestora ze stroną, a przeciwne twierdzenia są bezpodstawne.
Wskazał ponadto, odnosząc się do stwierdzenia strony odwołującej, że rozprawa administracyjna nie doszła do skutku, że rozprawa, na która wskazuje odwołująca, odbyła się w siedzibie Urzędu Miejskiego z dniu 4 kwietnia 2013 r. Z protokołu rozprawy wynika, że udział w niej brała również E. S., co potwierdziła własnoręcznym podpisem na każdej ze stron rzeczonego protokołu.
Odnosząc się do zarzutu nie doręczenia prawidłowej dokumentacji, szczególnie map z lokalizacji słupów, Wojewoda analizując zgromadzony materiał dowodowy w sprawie stwierdził, że wraz z pismem z 1 lipca 2011 r., skierowanym do E. S., Inwestor w załączeniu przesłał m.in. mapę ewidencyjną z zaznaczonym korytarzem projektowanej linii. Dodatkowo na prośbę skarżącej wraz pismem z 3 października 2011 r. Inwestor przesłał szczegółową mapę do celów projektowych z znaczonym korytarzem projektowanej linii. Mając na względzie powyższe, Wojewoda ocenił, że dostarczone mapy stanowią wyczerpującą informację i szczegółowo wskazują na lokalizację projektowanego słupa. Dlatego zarzut dostarczenia nieprawidłowej dokumentacji, szczególnie map z lokalizacją słupów, jest bezpodstawny.
E. S. w skardze na powyższą decyzję wniosła o jej uchylenie oraz poprzedzającej ją decyzji Organu I instancji, zarzucając Wojewodzie naruszenie:
1. art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 k.p.a. i 80 k.p.a. poprzez brak dokładnego i wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, co w konsekwencji doprowadziło do błędnych ustaleń faktycznych polegających na przyjęciu, że w okolicznościach niniejszej sprawy zostały spełnione wszelkie przesłanki warunkujące możliwości wydania decyzji ograniczającej prawo własności na podstawie art. 124 u.g.n.;
2. art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak w uzasadnieniu decyzji analizy jak najmniejszej uciążliwości inwestycji dla właściciela nieruchomości, braku uzasadnienia w zakresie przyczyn wydania decyzji na podstawie mapy która pochodzi z roku 2012 oraz braku analizy zgodności przedmiotowego ograniczenia z zaskarżoną decyzją Wojewody o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012 z 31 marca 2011 r.;
3. art. 124 ust. 1 u.g.n poprzez brak analizy oraz oceny zgodności ograniczenia prawa własności skarżącego z decyzją Wojewody o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012 z 31 marca 2011 r.;
4. art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez nie zawieszenie postępowania prowadzonego przez Organ odwoławczy w związku z toczącym się postępowaniem przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym pod sygn. akt. IV SA/Wa 220/16 ze skargi na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z 10 listopada 2015 r. utrzymującą w mocy decyzję Wojewody z 31 marca 2011 r. w przedmiocie ustalenia lokalizacji przedsięwzięcia EURO 2012 dla analizowanej inwestycji oraz przed Naczelnym Sądem Administracyjnym związku ze skargą kasacyjną z 7 grudnia 2017 r. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 20 września 2017 r. sygn. akt IV SA/Wa 2945/16 w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Infrastruktury i Rozwoju z 10 listopada 2015 r., utrzymującej w mocy decyzję Wojewody z 31 marca 2011 r. w przedmiocie ustalenia lokalizacji przedsięwzięcia EURO 2012 dla ww. inwestycji.
Precyzując ww. zarzuty w uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że organ II instancji poprzez brak dokładnego i wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jak również wskutek braku oceny zgodności przedmiotowego ograniczenia prawa własności z treścią zaskarżonej decyzji o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012 z 31 marca 2011 r. w sposób błędny przyjął, że w okolicznościach niniejszej sprawy istnieją podstawy do wydania decyzji ograniczającej prawo własności skarżącego. W orzecznictwie wskazuje się, że uzasadniony interes właściciela nieruchomości wymaga, aby przebieg planowanej inwestycji był dla jego nieruchomości jak najmniej uciążliwy, a zakres ingerencji inwestora w prawa właściciela nieruchomości sprowadzony do niezbędnego minimum. Tych warunków nie spełnia decyzja organu II instancji. W ocenie skarżącej, Wojewoda przed wydaniem zaskarżonej decyzji pominął obowiązek dokonania analizy jak najmniejszej uciążliwości przeprowadzenia inwestycji dla właściciela nieruchomości.
Ponadto, w jej zdaniem, organ II instancji nie określił także powierzchni, jaka zostanie zajęta pod słupem. Powierzchni tej nie można wyczytać nie tylko z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji, ale również i z załącznika graficznego stanowiącego integralną część zaskarżonej decyzji, bowiem w żadnym miejscu w tychże dokumentach nie zostały określone wymiary słupa, jego typ, czy też obszar zajęty pod nim. Na załączniku graficznym wskazano jedynie lokalizację projektowanego słupa bez wskazanie zakresu uszczuplenia prawa własności skarżącej w tym zakresie.
Odnosząc się do kwestii mapy stanowiącej załącznik graficzny do zaskarżonej decyzji skarżąca podniosła, że przedmiotowa mapa została sporządzona w 2012 r., a zatem ponad 6 lat temu, z tego też względu nie odzwierciedla ona rzeczywistego stanu nieruchomości.
Skarżąca wskazała również, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie rozstrzygnął jeszcze sprawy skargi na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 10 listopada 2015 r. utrzymującą w mocy decyzję Wojewody z dnia 31 marca 2011 r. w przedmiocie ustalenia lokalizacji przedsięwzięcia EURO 2012 dla analizowanej inwestycji. Przedmiotowa sprawa jest prowadzona pod sygn. akt. IV SA/Wa 220/16 i w związku ze skargą kasacyjną z 7 grudnia 2017 r. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 września 2017 r. sygn. akt. IV SA/Wa 2945/16 w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji sprawa prowadzona pod sygn. akt. IV SA/Wa 220/16 została zawieszona do czasu rozpatrzenia wniesionej skargi kasacyjnej. Zdaniem skarżącej, postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, jak i również Naczelnym Sądem Administracyjnym, pozostaje w nierozerwalnym związku ze sprawą ograniczenia jej prawa własności i stanowi dla niej zagadnienie wstępne, co z kolei uzasadnia zawieszenie niniejszego postepowania sądowego.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 2107 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia jego nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a.
Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody z 15 października 2018 r., uchylająca decyzję Prezydenta Miasta wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej z 17 września 2013 r. i orzekająca o ograniczeniu sposobu korzystania z części nieruchomości oznaczonej ewidencyjnie jako działka nr [..], obręb [..], położonej w G., dla której Sąd Rejonowy prowadzi księgę wieczystą [..], poprzez udzielenie A. zezwolenia na założenie i przeprowadzenie na ww. nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej oraz podziemnych, naziemnych i nadziemnych obiektów oraz urządzeń do korzystania z tych przewodów i urządzeń w postaci dwutorowej linii napowietrznej 2x110 kV, wraz z jednym słupem energetycznym, obejmującej odcinek linii o maksymalnej długości 198 m, zgodnie z załącznikiem graficznym nr 1, stanowiącym integralną część decyzji.
Dokonując merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji wskazać należy, że z akt sprawy wynika, że decyzją z 31 marca 2011 r. Wojewoda ustalił lokalizację przedsięwzięcia Euro 2012 dla inwestycji polegającej na budowie dwutorowej napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji [..] wraz z infrastrukturą towarzyszącą, opierając się na przepisach ustawy o Euro. Bezspornym w sprawie jest, że opisane przedsięwzięcie, zgodnie z załącznikiem do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu przedsięwzięć Euro (Dz. U. z 2013 r., poz. 1345), wpisane pod pozycją nr 23 jako rozbudowa systemu zasilania elektroenergetycznego aglomeracji trójmiejskiej, zaliczone zostało do przedsięwzięć Euro, do których zastosowanie miała ustawa Euro.
Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 6 marca 2013 r., wydanym w sprawie sygn. akt Kp 1/12 (LEX nr 1288388) uchylił przepisy nowelizujące ustawę o przygotowaniu turnieju Euro 2012 w kierunku przedłużenia jej zastosowania po zakończeniu turnieju, uznając je za niegodne z Konstytucją RP, jako naruszające zasadę lex retro non agit. Z uzasadnienia tego wyroku wynika, że ustawa o przygotowaniu turnieju Euro 2012 jest aktem normatywnym, który miał stworzyć warunki umożliwiające organizację finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA Euro 2012. Pomyślana została jako ustawa specjalna w tym znaczeniu, że osadzona została w zdefiniowanym przez prawodawcę kontekście, w którym mają funkcjonować jej normy. Kontekst ten został wyznaczony przez odwołanie się do przyszłego zdarzenia, jakim był finałowy turniej Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012. Celem ustawy było zrealizowanie określonego zadania - przygotowanie turnieju, a normy w niej wyrażone służyły realizacji tego zadania. Na czas obowiązywania tej ustawy zawieszone zostało stosowanie wielu przepisów innych obowiązujących ustaw. Za niezbędne do realizacji wyznaczonego zadania w postaci przygotowania turnieju prawodawca uznał między innymi przygotowanie infrastruktury potrzebniej do przeprowadzenia turnieju. Wskazał przy tym konkretne przedsięwzięcia infrastrukturalne. Wykaz przedsięwzięć Euro 2012 zawarto w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia z dnia 29 grudnia 2009 r. w sprawie wykazu przedsięwzięć Euro 2012 (Dz. U. z 2013 r., poz. 1345).
W świetle art. 4 ust. 1 i 2 w związku z art. 1 ust. 2 ustawy Euro pojęcie "przedsięwzięcie Euro 2012" miało charakter normatywny i rozumiane było przez prawodawcę jako inwestycja infrastrukturalna wymieniona enumeratywnie w rozporządzeniu z 2009 r., która została zawarta w ofercie przyjętej przez UEFA, objęta zobowiązaniami oraz gwarancjami rządu Rzeczypospolitej Polskiej lub jednostek samorządu terytorialnego, i w tym sensie niezbędna do przeprowadzenia turnieju. Pojęcie "przedsięwzięcie Euro 2012" zostało przy tym powiązane ze specjalnym charakterem ustawy o przygotowaniu turnieju Euro 2012. W konsekwencji zrealizowanie wskazanego w tytule i art. 1 ust. 1 tej ustawy zadania wpływało na prawną kwalifikację przedsięwzięć wymienionych w rozporządzeniu z 2009 r. Przed dniem rozpoczęcia turnieju nie zrealizowano wszystkich przedsięwzięć przewidzianych w rozporządzeniu. Turniej rozpoczął się 8 czerwca 2012 r. i zakończył 1 lipca 2012 r. Według Trybunału przedsięwzięcia nierozpoczęte przed rozpoczęciem turnieju, choć wskazane w rozporządzeniu z 2009 r., nie odpowiadają kryterium niezbędności do przygotowania i przeprowadzenia turnieju. Jednocześnie Trybunał zaznaczył, że ustawa o przygotowaniu turnieju Euro 2012 nie zawierała postanowień pozwalających rozstrzygnąć wszystkie problemy intertemporalne, jakie powstały w związku z jej wejściem w życie oraz zakończeniem turnieju.
W przedmiotowej sprawie mamy więc do czynienia z sytuacją uwzględnioną przez Trybunał Konstytucyjny w opisanym wyroku, ponieważ realizacja przedmiotowej inwestycji kwalifikowanej zgodnie z rozporządzeniem z 2009 r. jako przedsięwzięcie Euro 2012, objętej decyzją lokalizacyjną z 31 marca 2011 r., nie rozpoczęła się przed 8 czerwca 2012 r. Inwestor dopiero wnioskiem z dnia 22 stycznia 2013 r. zwrócił się o ograniczenie sposobu korzystania z przedmiotowych działek i wydanie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości w celu realizacji inwestycji.
W świetle ustalonych przez organ i niespornych okoliczności sprawy oraz mając na uwadze specjalny charakter ustawy o Euro i jej ocenę dokonaną przez Trybunał Konstytucyjny w przywołanym wyroku, w przekonaniu sądu, pomimo braku określenia granic temporalnych obowiązywania tej ustawy, cel ustawy o Euro uzasadnia tezę o niedopuszczalności jej zastosowania do przedsięwzięć nierozpoczętych przed rozpoczęciem turnieju, a jednocześnie wymienionych w rozporządzeniu z 2009 r.
Tym samym nie jest możliwe stosowanie regulacji ustawy Euro do niniejszej sprawy, co też orzekające w sprawie organy uczynił, odwołując się w kwestii oceny zasadności wniosku Inwestora do przepisów ogólnych. W konsekwencji, zarówno organ I instancji, jak i Wojewoda, rozpoznając wniosek inwestora z 21 stycznia 2013 r., prawidłowo procedowali w trybie ustawy gospodarce nieruchomościami, opierając swoje rozstrzygnięcie o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości na przepisie art. 124 ust. 1 u.g.n.
Przepis ten stanowi, że starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. W myśl art. 124 ust. 3 u.g.n. udzielenie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w ust. 1. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie. Do wniosku należy dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań.
Omawiana regulacja ma charakter wyjątkowy, bowiem wynika z niej, że na podstawie art. 124 u.g.n. ustawodawca umożliwia przymusowe, wbrew woli właściciela nieruchomości, ograniczenie jego uprawnień właścicielskich na zrealizowanie inwestycji celu publicznego, zarówno gdy podmiot ten nie wyraża na to zgody, jak i w sytuacji, gdy nie dojedzie do porozumienia z inwestorem co do ekwiwalentu pieniężnego za uszczuplenie jego praw. Celem postępowania w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości nie jest jednak rozstrzygnięcie, czy inwestycja celu publicznego w ogóle powstanie, albo też którędy konkretnie będzie przebiegać, gdyż kwestie te powinny być sprecyzowane uprzednio, albo w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, albo w decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Decyzja wydana w oparciu o art. 124 ust. 1 u.g.n. ma jedynie umożliwiać realizację inwestycji celu publicznego, w razie braku porozumienia z właścicielem nieruchomości (zob. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 11 kwietnia 2018 r., sygn. akt II SA/Gd 783/17, LEX nr 2482800).
Bezsporne jest jednocześnie w okolicznościach niniejszej sprawy, że działka skarżącej o nr [..], obr. [..] w G. jest objęta ww. decyzją lokalizacyjną, z której jednoznacznie wynika przebieg inwestycji celu publicznego przez tę działkę.
Z treści powołanej regulacji wynika przy tym, że ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości w sposób określony w art. 124 ust. 1 u.g.n. możliwe jest tylko przy łącznym spełnieniu następujących przesłanek: planowana inwestycja ma charakter inwestycji celu publicznego w rozumieniu art. 6 u.g.n.; ograniczenie ma być zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego; właściciel nie wyraża zgody na realizację inwestycji na jego działce, co potwierdzają udokumentowane rokowania pomiędzy inwestorem a właścicielem.
Zdaniem sądu zebrany w niniejszej sprawie materiał dowodowy, jak słusznie uznały orzekające w sprawie organy, jasno wskazuje, że spełnione zostały wszystkie ustawowe przesłanki dopuszczalności zastosowania instytucji ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości w odniesieniu do działki nr [..] położonej w obrębie [..], w G., w celu założenia, przeprowadzenia i utrzymania przewodów i urządzeń służących do przesyłu energii elektrycznej w postaci dwutorowej napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV.
Przede wszystkim wskazać należy, że zaplanowana przez Spółkę inwestycja ma charakter inwestycji celu publicznego, o którym mowa w art. 6 pkt 2 u.g.n. Przepis ten stanowi bowiem, że celem publicznym w rozumieniu ustawy jest budowa i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji, płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń.
Spółka, jak wynika z treści wniosku z 21 stycznia 2013 r., domaga się wydania decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości w celu realizacji inwestycji polegającej na budowie dwutorowej napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji [..].
W obrocie prawnym pozostaje decyzja Wojewody z 31 marca 2011 r. o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012 dla inwestycji polegającej na budowie dwutorowej napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji [..] wraz z infrastrukturą towarzyszącą, wydaną na podstawie ustawy EURO. Minister Infrastruktury i Rozwoju, decyzją z 10 listopada 2015 r. utrzymał w mocy ww. decyzję Wojewody z 31 marca 2011 r., a ponadto - decyzją z 28 czerwca 2016 r. Minister Infrastruktury i Budownictwa odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody z 31 marca 2011 r. o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia EURO 2012 oraz decyzji Ministra Infrastruktury i Rozwoju z 10 listopada 2015 r., utrzymującej w mocy ww. decyzję Wojewody. Następnie zaś, w ramach procedury ponownego rozpatrzenia Minister Infrastruktury i Budownictwa, decyzją z 9 września 2016 r., utrzymał w mocy decyzję tegoż Ministra z 28 czerwca 2016 r.
W ocenie sądu spełniony został również warunek, o którym mowa w art. 124 ust. 3 u.g.n., gdyż inwestor wykazał, że przed złożeniem wniosku o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości podjął rokowania z jej właścicielem w celu uzyskania zgody na wykonanie planowanych prac. W tym zakresie dokumentacja zawarta w aktach administracyjnych zawiera bogaty materiał dowodowy, potwierdzający niemal dwuletnie negocjacje pomiędzy Inwestorem a stronami (pierwotnie E. S. i J. Z. S.), w których zdecydowanie czynną rolę pełniła właśnie skarżąca.
W orzecznictwie przyjmuje się, że wynikające z art.124 u.g.n. uprawnienie organu administracyjnego do ograniczenia prawa właściciela ma charakter wyjątkowy. Może być realizowane tylko wówczas, gdy nie ma zgody właściciela gruntu na przeprowadzenie na jego nieruchomości niezbędnych prac związanych z realizacją określonej inwestycji infrastrukturalnej, a negocjacje między inwestorem, a właścicielem nie doprowadziły do uzgodnienia warunków wejścia inwestora (wnioskodawcy) na daną nieruchomość. Przepisy u.g.n. nie określają przy tym prawnej formy prowadzenia rokowań. Spełnienie obowiązku przeprowadzenia rokowań, jako przesłanki wszczęcia postępowania w sprawie uzyskania zgody na zajęcie nieruchomości, oznacza taką sytuację, w której inwestor określił i zaproponował właścicielowi warunki uzyskania zgody na wykonanie prac, o jakich mowa w art, 124 u.g.n. Z kolei niemożność uzyskania zgody właściciela oznacza stan, gdy nie odpowiedział on na zaproszenie do rokowań, sprzeciwił się wyrażeniu zgody albo też strony postawiły sobie wzajemnie takie warunki, że uznały je za niemożliwe do przyjęcia. Przepis art. 124 ust. 1 u.g.n. nie uzależnia zatem uzyskania zgody administracyjnej, od określenia przez inwestora takiej oferty, która satysfakcjonowałaby właściciela nieruchomości. Dla oceny zasadności podjętego rozstrzygnięcia istotne jest wyłącznie ustalenie, czy strony przedstawiły sobie propozycje, które umożliwiałyby zawarcie porozumienia (zob. wyrok WSA w Białymstoku z 20 września 2016 r., sygn. II SA/Bk 212/16, LEX nr 2147007). Rokowania nie oznaczają zatem konieczności osiągnięcia zgodnego stanowiska. Wystarczy wzajemne poinformowanie się obu stron o swoich stanowiskach i możliwym zakresie wzajemnych ustępstw celem zawarcia umowy lub innego satysfakcjonującego obie strony rozwiązania zasad korzystania z danej nieruchomości. Nadto nie można wymagać od strony, aby była zmuszona do respektowania warunków drugiej strony lub prowadzenia rokowań dopóty, dopóki nie zmieni swojego stanowiska. Z kolei nieosiągnięcie zgody pomiędzy właścicielem nieruchomości i inwestorem upoważnia organ administracyjny do wydania zezwolenia wymienionego w art. 124 ust. 1 u.g.n. (np. wyrok WSA w Krakowie z 19 września 2016 r., sygn. II SA/Kr 650/16, LEX nr 2136663). Porozumienie, o którym mowa w art. 124 u.g.n. musi pozwolić w sposób sprawny i bezkonfliktowy zrealizować cele publiczne. Dlatego oświadczenie woli właściciela (użytkownika wieczystego) nieruchomości winno być na tyle jasne i czytelne, aby nie wywoływało najmniejszych wątpliwości co do istnienia po jego stronie zgody na odjęcie przysługującego mu prawa bądź jego ograniczenie (wyrok NSA z 30 czerwca 2016 r., sygn. I OSK 3500/15, LEX nr 210648).
Jak słusznie wskazał organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a co znajduje potwierdzenie w dokumentach znajdujących się w aktach sprawy, pomiędzy Spółką a E. S. i J. Z. S., właścicielami nieruchomości oznaczonej jako działka nr [..] w dacie prowadzenia rokowań, w okresie od lipca 2011 r. do stycznia 2013 r., prowadzona była korespondencja, której przedmiotem było ustalenie warunków zawarcia porozumienia w kwestii możliwości uzyskania zgody właścicieli na zajęcie nieruchomości na cele realizacji i eksploatacji linii w ramach przedmiotowej inwestycji. W skład tej korespondencji wchodzi kilkadziesiąt pism, które zostały załączone do wniosku Inwestora z 21 stycznia 2013 r. W aktach sprawy znajdują się również notatki z rokowań z 3 listopada 2011 r., z 16 listopada 2011 r., z 30 listopada 2011 r., oraz z 14 grudnia 2011 r. Z dokumentacji tej wynika, że warunki postawione przez strony rokujące nie pozwoliły na uzyskanie zgody na wejście na teren działki nr [..] w związku z realizacją przedsięwzięcia polegającego na budowie linii wysokiego napięcia 110 kV relacji [..].
Sąd podziela również stanowisko organu odwoławczego w kwestii oceny rozstrzygnięcia organu I instancji w zakresie punków 2-6, a w konsekwencji – w kwestii uchylenia zaskarżonej decyzji i orzeczenia reformatoryjnego. Orzeczenie w punkcie 2 o zgodzie na wejście na nieruchomość skarżącej nie znajduje oparcia w treści art. 124 u.g.n. Niniejsza decyzja stanowi dopiero podstawę dla inwestora do wystąpienia o wydanie takiej zgody na podstawie przepisów Prawa budowlanego. Rozstrzygnięcie w punktach 3 i 5 również zostało wydane bez podstawy prawnej, bowiem art. 124 u.g.n. nie przewiduje obowiązku sporządzenia protokołu otwarcia i zamknięcie prac, czy też informowania organu o zakończeniu tych prac. Z kolei, rozstrzygnięcia z punktu 4 i 7 stanowią powtórzenie odpowiednio treści przepisu art. 124 ust. 4 i ust. 7 u.g.n., a więc – jako obowiązki wynikające z mocy prawa - nie wymagają konkretyzacji w decyzji administracyjnej.
Reasumując, organ odwoławczy, wbrew twierdzeniom strony skarżącej, prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy oraz właściwie zidentyfikował przesłanki zastosowania art. 124 u.g.n., czego wyrazem jest treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Tym samym, w ocenie Sądu, decyzja Wojewody odpowiada prawu, a poglądu tego nie podważają zarzuty i argumenty skargi.
Przede wszystkim, nie zasługuje na uwzględnienie zarzut skargi dotyczący braku uzasadnienia najmniejszej uciążliwości inwestycji dla właściciela nieruchomości oraz braku precyzyjnego określenia zakresu tego ograniczenia. Organ odwoławczy skorygował decyzję organu I instancji poprzez precyzyjne ustalenie maksymalnego obszaru, jakiego dotyczy ograniczenie wynikające z kwestionowanej decyzji. Ograniczenie to zostało odzwierciedlone na załączniku graficznym, stanowiącym integralną część decyzji i wynika z niego zarówno powierzchnia ograniczenia na maksymalnej długości metrów bieżących w osi linii – 198 m, jak i lokalizacja projektowanego słupa. Organ odwoławczy na załączonej mapie określił zatem, jakie urządzenia mają być posadowione na nieruchomości, a ze skali mapy można również precyzyjnie określić obszar ograniczenia. Załącznik ten stanowi integralną część decyzji i ze względu na jego charakter – jest to mapa – niewątpliwie nie wymaga szczegółowego uzasadnienia, bowiem pełni funkcję wyjaśniającą i obrazową. Nie może budzić wątpliwości to, że część graficzna (mapa) jest uszczegółowieniem części tekstowej (decyzji) i ustalenia obu tych części muszą być odczytywane łącznie.
Na marginesie sąd zauważa, że Inwestor w piśmie z 27 czerwca 2012 r. wyjaśnił precyzyjnie skarżącej, na czym planowana inwestycja ma polegać, wskazując że na działce nr [..] zostaną zawieszone przewody projektowanej linii elektroenergetycznej na długości około 198 m oraz zostanie posadowiony jeden słup energetyczny. Rzeczywistym obszarem zajęcia nieruchomości pod planowaną inwestycję jest powierzchnia pod słupem energetycznym oraz poziomy rzut przewodów skrajnych na płaszczyznę wynoszący 1694 m². Tylko powierzchnia pod słupem energetycznym będzie wykorzystywana w 100 % przez Inwestora. Korytarz projektowanej linii wyznaczono z uwzględnieniem zagospodarowania działki nr [..], w związku z czym budynek mieszkalny znajduje się poza strefa oddziaływania linii. Odległość od osi projektowej linii elektroenergetycznej do budynku mieszkalnego wynosi 27 m. Negocjując ze skarżącą warunki zajęcia jej nieruchomości Inwestor podkreślał, że intencją jego jest wybudowanie linii w taki sposób, aby była jak najmniej uciążliwa oraz, aby nie uniemożliwiała planów rozwojowych właścicieli nieruchomości. W związku z czym, uwzględniając wolę właścicieli nieruchomości, Inwestor zdecydował się na budowę linii energetycznej o takich gabarytach, aby możliwa była zabudowa ww. nieruchomości do 12 m. Ponadto przychylił się do wniosku właścicieli o zmianę typu słupa z kratowego na rurowy, pomimo że jest on znacznie droższy. Inwestor wyjaśnił również, że nie ma możliwości przesunięcia słupa w kierunku drogi z uwagi na istniejącą infrastrukturę techniczną. Zamierzenia Inwestora co do sposobu realizacji inwestycji i zakresu zajęcia nieruchomości skarżącej zobrazowane zostały w załączniku (mapie) do zaskarżonej decyzji i zdaniem sądu w pełni uwzględniają postulat realizacji inwestycji w sposób najmniej uciążliwy dla właściciela nieruchomości.
Odnosząc się do zarzutów dotyczących sporządzenie załącznika do decyzji na mapie z 2013 r. – nie jak podnosiła skarżąca z 2012 r. – wskazać należy, że sam fakt przedstawienia zakresu ograniczenia na mapie sprzed 5 lat nie świadczy jeszcze o wadliwości załącznika i jego nieaktualności. Kwestionując aktualność mapy, skarżąca nie wskazała, w jakim zakresie pozostaje ona nieaktualna. Zauważyć należy, że organ II instancji sporządził przedmiotowy załącznik w celu precyzyjniejszego zobrazowania zakresu ograniczenia i czynność tę co do zasady ocenić należy jako prawidłową, bowiem niewątpliwie, ze względu na pełnioną funkcję informacyjną i obrazującą, załączniki graficzne ułatwiają komunikację zawartych na nich ustaleń. Brak jest natomiast przepisów, które zobowiązują organ do sporządzenia załącznika do decyzji na mapie, a w konsekwencji, brak jest prawnych wymogów co do aktualności wykorzystywanych przez organ map. Kwestionując jej poprawność skarżąca powinna zatem wyjaśnić dokładnie na czym polega jej wadliwość. Niemniej jednak zauważyć należy, że obowiązujące przepisy prawa nie wprowadzają okresu ważności mapy, wykorzystywanej w postępowaniach administracyjnych dotyczących ograniczenia korzystania z nieruchomości, ani nie powierzają żadnemu podmiotowi kompetencji do ustalania okresu ważności takiej mapy. Mapa do celów projektowych co do zasady traci aktualność z chwilą zmian informacji w niej zawartych.
Wreszcie, odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez nie zawieszenie postępowania z uwagi na toczące się postępowania sądowo administracyjne dotyczące decyzji Wojewody z 31 marca 2011 r. o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012, sąd wskazuje, że nie zasługiwał on również na uwzględnienie. Prawomocne rozstrzygnięcie kwestii ważności decyzji Wojewody nie stanowiło w kontrolowanej sprawie zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. W myśl tego przepisu organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego pod pojęciem zagadnienia wstępnego o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. należy rozumieć sytuację, w której wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed organem, uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia prawnego. Innymi słowy, przez zagadnienie wstępne rozumie się zagadnienie prawne o charakterze materialnym, które wyłoniło się w toku postępowania w sprawie administracyjnej i do którego rozstrzygnięcia nie jest właściwy organ prowadzący postępowanie, ale inny organ lub sąd i rozstrzygnięcie tego zagadnienia jest koniecznym warunkiem wydania decyzji przez organ administracji. Obejmuje ono kwestie, które stanowią brakujące elementy sprawy indywidulanej, odnoszące się do sfery podmiotowej lub przedmiotowej prowadzonej sprawy. Związek przy tym musi być bezpośredni, a więc takiego rodzaju, że brak rozstrzygnięcia określonego zagadnienia w jednym postępowaniu stanowi bezwzględną przeszkodę do wydania decyzji w innym postepowaniu. Treść rozstrzygnięcia innego organu lub sądu, do którego kompetencji należy wydanie takiego rozstrzygnięcia, jest koniecznym elementem podstawy rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji przez organ administracji (lub sąd). W doktrynie przyjmuje się, że "zagadnienie wstępne" obejmuje wyłącznie zagadnienia prawne, które albo ujawniły się w toku postępowania, albo z przepisów prawa materialnego wynika wprost konieczność rozstrzygnięcia danej kwestii prawnej. Zawieszenie postępowania na tej podstawie uzależnione jest od wystąpienia łącznie trzech przesłanek: postępowanie administracyjne jest w toku, zagadnienie wstępne nie zostało jeszcze rozstrzygnięte oraz rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd (tak: wyrok NSA z dnia 30 sierpnia 2001 r., sygn. akt II SA 1982/00, LEX nr 54554).
W orzeczeniu z 17 lipca 2003 r., sygn. akt II SA 427/02 (LEX nr 84206), Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, iż prejudycjalność zachodzi tylko wtedy, gdy rozstrzygnięcie, co do pewnej kwestii prawnej stanowi wiążącą przesłankę wydania decyzji w postępowaniu głównym. Oznacza to, że bez rozstrzygnięcia zagadnienia prejudycjalnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji w danej sprawie jest niemożliwe (por. wyrok NSA z dnia 24 maja 2006 r., sygn. akt II GKS 11/06). Natomiast w niniejszej sprawie z taką sytuacją nie mamy do czynienia.
Okoliczność, że w toku postępowania o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości w trybie art. 124 u.g.n. może zapaść wyrok sądu administracyjnego stwierdzający nieważność decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, albo uchylający tą decyzję, nie może zostać uznana za zagadnienie wstępne zobowiązujące organ do zawieszenia postępowania administracyjnego z tego tytułu. Decyzja Wojewody z 31 marca 2011 r. o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012, jak powyżej wskazano, pozostaje w obrocie prawnym i stanowi podstawę prawną rozstrzygnięć wydawanych w sprawach indywidualnych. W konsekwencji, brak jest bezpośredniego związku pomiędzy wskazywanymi w skardze postępowaniami, a niniejszym postępowaniem sądowym, gdyż kwestia kontroli decyzji lokalizacyjnej nie stanowi elementu niniejszej sprawy administracyjnej. Ewentualne prawomocne wyeliminowanie przez sąd administracyjny decyzji Wojewody z 31 marca 2011 r. o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012, w oparciu o którą wydano zaskarżoną decyzję, stanowić może przesłankę do jej wzruszenia w trybie nadzwyczajnym (wznowieniowym).
Jednocześnie, na marginesie wskazać należy, że z ustaleń tut. Sądu wynika, że NSA wyrokiem z 8 maja 2019 r., sygn. akt II OSK 1549/18 oddalił skargę kasacyjną na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z 9 września 2016 r., nr [..] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności Wojewody z dnia 31 marca 2011 o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia EURO 2012, co dodatkowo dezaktualizuje wniosek skarżacej o zawieszenie postępowania sądowego w niniejszej sprawie.
Z kolei, odnosząc się do stanowiska skarżącej, wynikającego z pisma z 28 stycznia 2019 r. w kwestii braku uwzględnienia przez organy orzekające w sprawie faktu zmiany stanu prawnego nieruchomości, stanowiącej działkę nr [..], obr. [..] w G., która na mocy postanowienia Sądu Rejonowego o sygn. akt [..] o zniesieniu współwłasności stała się wyłączna własnością E. S. (poprzednio – również J.Z. S.), wskazać należy, że ewentualne uchybienie w tym zakresie nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia wynikającego z zaskarżonej decyzji. W jej sentencji bowiem Wojewoda, w kwestii stanu prawnego nieruchomości, odnosi się do zapisów księgi wieczystej nr [..], nie wymieniając właścicieli działki nr [..], obr. [..] w G. W konsekwencji, rozstrzygnięciu temu nie można zarzucić, że w wadliwy sposób oznacza właściciela nieruchomości, której dotyczy orzeczone ograniczenie w zakresie sposobu korzystania z niej.
Biorąc pod uwagę powyższe rozważania oraz okoliczność, że zarzuty skargi okazały się bezzasadne, na podstawie art. 151 p.p.s.a., należało skargę oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło