II SA/Gd 270/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 31 sierpnia 2011r.na posiedzeniu niejawnym wniosku J. D. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody z dnia 13 stycznia 2011r., nr [...] w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości postanawia: odmówić przyznania wnioskodawcy prawa pomocy. J. D. wnioskiem z dnia 10 sierpnia 2011r. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wskazał, iż prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, osiąga dochody na poziomie 2 tys. zł miesięcznie. Posiada mieszkanie o pow. 53 m2, barak o pow. 50 m2 oraz działkę 2150 m2. Na wezwanie referendarza skarżący przedstawił wyciąg bankowy z trzech miesięcy, z którego wynika, iż dochodem wnioskodawcy jest umowa zlecenia na kwotę 887 zł i emerytura 1397 zł. Łącznie daje to miesięczny dochód na poziomie ok. 2200 zł. Zeznań podatkowych skarżący nie przedstawił oświadczając, iż rozliczenia dokonał za niego ZUS. Opłata za mieszkanie wynosi miesięcznie 432 zł, opłata za energię elektryczną 87 zł, telefon i internet 120 zł, rocznie podatek od działki 1032 zł i 50 zł od mieszkania. Skarżący oświadczył, że posiada samochód osobowy VW Passat rok prod. 1992, zakupiony w 2007r. o wartości 1500 zł. Rachunków za zakup leków i leczenie skarżący nie przedstawił. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym- zwanej dalej p.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 127 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym może być przyznane, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.), gdy zaś wykaże tylko, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) wówczas referendarz może przyznać mu prawo pomocy w zakresie częściowym. Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że są one zasadą, natomiast zwolnienie z ich uiszczenia winno nastąpić w sytuacjach wyjątkowych. Założeniem prawa do bezpłatnej pomocy prawnej jest to, że strona - ze względu na swój stan majątkowy - nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. W sprawie wszczętej wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym bądź częściowym przedmiotem oceny jest stan faktyczny wynikający ze złożonych oświadczeń i przedłożonych dokumentów, zaś ocena ta musi być relatywnie odnoszona do poziomu życia i statusu majątkowego innych obywateli, na których - w razie przyznania prawa pomocy - ciężar zwolnienia strony od kosztów zostałby przeniesiony. Badanie zasadności zwolnienia wnioskodawcy od kosztów sądowych i ustanowienia dla niego pełnomocnika z urzędu oparte będzie na ocenie, czy stan faktyczny, na który składają się okoliczności wynikające z akt sprawy, odpowiada hipotezie normy prawnej wynikającej z art. 246 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy wszczynane jest wyłącznie na wniosek strony, co oznacza, iż to wnioskodawca winien wskazać na okoliczności uzasadniające jego żądanie. Wnioskodawca wskazał, iż jego jednoosobowa rodzina osiąga dochody w wysokości około 2200 zł. Stałe miesięcznie opłaty kształtują się na poziomie 900 zł bez kosztów leków i zakupu żywności. W takiej sytuacji skarżący jest w stanie również ponosić koszty utrzymania samochodu osobowego. Pomimo, że jest to pojazd dziewiętnastoletni, to jednak generuje on koszty utrzymania związane z koniecznością zapłaty składki obowiązkowego ubezpieczenia, dokonywania przeglądów technicznych i ponoszenia kosztów jego eksploatacji (choćby koszt zakupu paliwa). Ponoszenie tych kosztów jest wyłączną decyzją skarżącego, natomiast w żaden sposób nie może uzasadniać przerzucenia kosztów niniejszej sprawy sądowej i kosztów pełnomocnika z urzędu na Skarb Państwa, a tym samym innych podatników. Skarżący jest również właścicielem nieruchomości - działki o pow. 2150 m2. Decydując się na wydatkowanie środków na wymianę okien w mieszkaniu posiadając wiedzę o toczącej się sprawie sądowoadministracyjnej skarżący sam pozbawił się środków na obronę swoich racji przed sadem. Jednak absolutnie nie może stanowić to uzasadnienia do skutecznego domagania się aby koszt niniejszej sprawy został przejęty prze Skarb Państwa. W ocenie referendarza, wnioskodawca w złożonym wniosku nie wykazał, że jego sytuacja jest wyjątkowa i uzasadnia ustanowienie profesjonalnej pomocy prawnej. W oparciu o złożone oświadczenia i przedstawione dokumenty nie można przyjąć, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 245 § 1 i 2 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.